|
มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ |
|||||||||
| Moonlanithi |
Vipassana Meditation |
OnlineStudy thai english |
Article |
สำนักวิปัสสนา อ้อมน้อย |
กิจกรรม | About Us |
|
มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ |
|||||||||
| Moonlanithi |
Vipassana Meditation |
OnlineStudy thai english |
Article |
สำนักวิปัสสนา อ้อมน้อย |
กิจกรรม | About Us |
หลักการพัฒนาตน (๒)
หลักการพัฒนาตน (๒)
โดย พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเดโช)
ตอนที่ผ่านมา
ตอนที่ ๒ พัฒนาด้านความคิดเห็นที่ถูกต้อง
คุณค่าของความคิดเห็นที่ถูกต้องความคิดเห็นที่ถูกต้อง จัดเป็นบุคลิกภาพด้านจิตใจอย่างสําคัญเป็นอันดับแรก เป็นตัวนําให้เกิดการพัฒนาตนเองและสังคมต่อ ๆ ไป บุคคลผู้มีความคิดเห็นถูกต้องในเรื่องใดแล้วย่อมพร้อมเสมอที่จะลงมือปฏิบัติเพื่อให้บรรลุเป้าหมายในเรื่องนั้น ความเห็นถูกต้อง จึงมีอิทธิพลต่อจิตใจของบุคคลเป็นอันดับแรก
การที่บุคคลยอมรับและปฏิบัติตามกฎระเบียบที่ดีของสังคมก็ดี ยอมรับรู้และปฏิบัติตามประเพณีวัฒนธรรมอันดีงามในสังคมก็ดี รวมทั้งให้ความสําคัญแก่ศีลธรรมพร้อมเสมอที่จะนําไปเป็นแรงกระตุ้นให้เกิดสํานึกในอันที่จะพัฒนาสังคมให้ดีขึ้นก็ดี เพราะบุคคลนั้นมีความคิดเห็นที่ถูกต้องตามความเป็นจริงแล้วว่า สิ่งนั้น ๆ สามารถพัฒนาตนเองและสังคมได้จริง มีผลในทางปฏิบัติจริง ทั้งนี้เพราะได้เห็นหรือทราบซึ่งในคุณค่าของการปฏิบัตินั้น ๆ แล้ว
เมื่อบุคคลใดมาเห็นคุณค่าและเกิดความเข้าใจทราบซึ้งทั้งใฝ่นิยมความดีงามความสุจริต ระเบียบสังคมด้วยความคิดเห็นที่ถูกต้องแล้ว เมื่อนั้นความประพฤติในสิ่งดีงาม ประพฤติสุจริตประพฤติตามระเบียบสังคม จึงจะแน่นแฟ้นมั่นคง และเป็นไปด้วยความสมัครใจ เพราะฉะนั้นในการพัฒนาขั้นต้นนั้นจึงต้องพัฒนาจิตใจบุคคลให้มีความคิดเห็นที่ถูกต้องก่อนเป็นสําคัญ หาไม่แล้วการพัฒนาในเรื่องอื่น ๆ ย่อมติดขัด มีอุปสรรคแน่นอน
โดย ทวีพร [29 ธ.ค. 2549 , 08:55:59 น.] ( IP = 203.113.67.37 : : )
สลักธรรม 1
พระพุทธเจ้าได้ทรงแสดงหลักธรรมที่จะพัฒนาเรื่องความคิดเห็นที่ถูกต้องไว้ คือ มรรคมีองค์ ๘ ในข้อแรกว่าด้วยเรื่อง สัมมาทิฐิ ข้อนี้เป็นหลักที่ชี้ให้เห็นว่าเมื่อบุคคลมีอยู่ในตนแล้วจะเป็นคนมีความคิดเห็นถูกต้องแท้จริง
สัมมาทิฐิ แปลว่า ความคิดเห็นที่ถูกต้อง ความเชื่อถือ ความเข้าใจ ตามนัยเหตุผล ความใฝ่นิยมหรือความมีค่านิยมในทางที่ดีงาม ความเข้าใจในชีวิตและโลกอย่างถูกต้อง เป็นต้น เหล่านี้เป็นความหมายของคําว่า สัมมาทิฐิ ทั้งสิ้น
สัมมาทิฐิ คืออะไร และมีประเภทเป็นอย่างไรบ้างนั้น มีพระพุทธพจน์แสดงไว้ดังนี้ว่า
ภิกษุทั้งหลาย สัมมาทิฐิ คืออะไร ? ความรู้ในทุกข์ ความรู้ในสมุทัย ความรู้ในทุกขนิโรธ ความรู้ในทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา นี้เรียกว่า สัมมาทิฐิ
ภิกษุทั้งหลาย สัมมาทิฐิเป็นไฉน ? เรากล่าวว่าสัมมาทิฐิมี ๒ อย่าง คือ สัมมาทิฐิที่ยังมีอาสวะซึ่งจัดเป็นฝ่ายบุญ อํานวยวิบากแก่ขันธ์อย่างหนึ่ง กับ สัมมาทิฐิที่เป็นอริยะไม่มีอาสวะ เป็นโลกุตตระและเป็นองค์มรรค อย่างหนึ่ง โดย ทวีพร (ทวีพร)
สลักธรรม 2
สัมมาทิฐิที่ยังมีอาสวะ จัดอยู่ในฝ่ายบุญอํานวยวิบากแก่ขันธ์เป็นไฉน ?
คือ ความเห็นว่าทานที่ให้แล้วมีผล การบําเพ็ญทานมีผล การบูชามีผล กรรมที่ทําไว้ดีและชั่ว มีผลมีวิบาก โลกนี้มี โลกนี้หน้ามี มารดามี บิดามี สัตว์ที่เป็นโอปปาติกะ มีสมณพราหมณ์ผู้ประพฤติชอบปฏิบัติชอบ ซึ่งประกาศโลกนี้และโลกหน้าให้แจ่มแจ้งเพราะรู้ยิ่งด้วยตนเองมีอยู่ นี้แล เป็นสัมมาทิฐิที่ยังมีอาสวะ จัดเป็นฝ่ายบุญ อํานวยวิบากแก่ขันธ์ สัมมาทิฐิที่เป็นอริยะ ไม่มีอาสวะ เป็นโลกุตตระ เป็นองค์มรรคเป็นไฉน ?
คือ องค์มรรคข้อสัมมาทิฐิที่เป็นตัวปัญญา ปัญญินทรีย์ ปัญญาพละ ธรรมวิจัยสัมโพชฌงค์ของผู้มีจิตเป็นอริยะ มีจิตไร้อาสวะ มีอริยมรรคเป็นสมังคี ผู้กําลังเจริญอริยมรรคอยู่ นี้แลเป็นสัมมาทิฐิที่เป็นอริยะ ไม่มีอาสวะ เป็นโลกุตตระ เป็นองค์มรรค โดย ทวีพร (ทวีพร)
สลักธรรม 3เหตุให้เกิดสัมมาทิฐิ
บุคคลสามารถเสริมสร้างและพัฒนาสัมมาทิฐิให้เกิดมีในตนได้ด้วยเหตุปัจจัยสําคัญ ๒ ประการ คือ ปรโตโฆสะ และโยนิโสมนสิการ ดังมีพระพุทธพจน์ว่า ภิกษุทั้งหลาย ปัจจัยเพื่อความเกิดขึ้นแห่งสัมมาทิฐิ มี ๒ ประการนี้ คือ ปรโตโฆสะและโยนิโสมนสิการ
ปรโตโฆสะ คือ เสียงจากผู้อื่น ได้แก่การอบรมแนะนํ า การถ่ายทอด การโฆษณา คําบอกเล่า ข่าวสาร คําอธิบาย ชี้แจง เป็นต้น
ปรโตโฆสะ ที่สร้างเสริมสัมมาทิฐินั้นต้องเป็นเสียงที่บอกกล่าวชี้แจงความจริง มีเหตุผล มีประโยชน์ และด้วยความหวังดีด้วยความบริสุทธิ์ใจจากแหล่งที่ดีคือคนดี คนมีปัญญา มีคุณธรรม และรวมไปถึงการเข้าไปหาไปเสวนา การพูดคุยสนทนากับคนดีดังกล่าวด้วย เรียกตามหลักธรรมว่า กัลยาณมิตตตา (ความมีเพื่อนดีเป็นกัลยาณมิตร)
บุคคลผู้เป็นกัลยาณมิตรนั้นอย่างสูงหมายถึงพระสัมมาสัมพุทธเจ้า อย่างตํ่าหมายถึงสัตบุรุษผู้ทรงคุณธรรม เช่น บิดา มารดา ครูอาจารย์ พระสงฆ์ ผู้ทรงศีล
เสียงจากผู้อื่นนี้สามารถสร้างศรัทธาให้เกิดขึ้นได้เป็นเบื้องต้น สามารถกล่อมเกลาโน้มน้าวให้ปลงใจเชื่อและปฏิบัติตามได้ ถ้าเป็นเสียงแห่งผู้ทรงธรรมเป็นกัลยาณมิตรก็ย่อมจะโน้มน้าวจิตนําไปในทางที่ดีในทางที่ถูกต้องเป็นสัมมาทิฐิ
ดังพระบาลีว่า เราไม่เล็งเห็นธรรมอื่นแม้สักอย่างหนึ่ง ที่เป็นเหตุให้กุศลธรรมที่ยังไม่เกิด เกิดขึ้น หรือให้อกุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้วเสื่อมไป เหมือนความมีกัลยาณมิตรเลย เมื่อบุคคลมีกัลยาณมิตร กุศลธรรมที่ยังไม่เกิดย่อมเกิดขึ้น และอกุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้วย่อมเสื่อมไป โดย ทวีพร (ทวีพร)
สลักธรรม 4
โยนิโสมนสิการ คือ การทําในใจโดยแยบคาย ได้แก่ การรู้จักคิด คิดถูกวิธี คิดเป็นคิดอย่างมีระเบียบ โดยคิดหาเหตุผลค้นคว้าสืบสาวให้ตลอดสาย ข้อนี้เป็นวิถีทางแห่งปัญญาโดยตรง
ปรโตโฆสะนั้นเป็นวิถีทางแห่งศรัทธา อาจถูกหรือผิดดีหรือไม่ดีได้ แต่เมื่อปรโตโฆสะถูกควบคุม ถูกชักนํ าโดยโยนิโสมนสิการแล้ว สัมมาทิฐิย่อมเกิดมีขึ้น อย่างเช่น การอบรมสั่งสอนทางศีลธรรม การถ่ายทอดทางวัฒนธรรม เป็นต้น หากขาดโยนิโสมนสิการเสียแล้ว ก็อาจถูกเพิกเฉยละเลยและได้รับการเหยียดว่าเป็นของเก่าครึ ไม่ทันสมัยอะไรทํานองนี้
แต่ถ้าบุคคลใช้โยนิโสมนิสการเข้าช่วยก็จะเร้าใจให้บุคคลคิดเห็นคล้อยตามพร้อมที่จะปฏิบัติตามเพราะได้มาแยกแยะแล้วว่าอะไรดีอะไรไม่ดี อะไรควรอะไรไม่ควรอย่างไร เป็นต้น
บุคคลผู้พัฒนาปรโตโฆสะและโยนิโสมนสิการดีแล้ว ย่อมมีความคิดเห็นถูกต้องเป็นสัมมาทิฐิมั่นคงไม่แปรเปลี่ยนง่าย ไม่สั่นไหวง่าย และย่อมมองสิ่งต่าง ๆ ด้วยปัญญา ไม่มองอย่างผิวเผิน หรือมองผลเฉพาะหน้า แต่มองอย่างสืบค้นแยกแยะด้วยเหตุผล ดังนั้น หลักธรรมข้อสัมมาทิฐินี้จึงชื่อว่าเป็นหลักธรรมพัฒนาบุคคลให้มี ความคิดเห็นถูกต้องประการหนึ่ง
โปรดติดตามตอนต่อไป
โดย ทวีพร (ทวีพร)
สลักธรรม 5มาอ่านวิธีการพัฒนาตนค่ะ...ขอบพระคุณค่ะ โดย เซิ่น (เซิ่น)
ขอเชิญแสดงความคิดเห็น คำเตือน
- การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด
ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล |
[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ] |
ลานภาพ |
ค้นหา |
สร้างสรรค์โดย |
