ผู้ไม่ตั้งอยู่ในธรรม

---

เรื่อง ผู้ไม่ตั้งอยู่ในธรรม บุคคลไม่ชื่อว่าตั้งอยู่ในธรรม เพราะเหตุที่นำคดีไปโดยความผลุนผลัน ส่วนผู้ใดเป็นบัณฑิต วินิจ ฉัยคดีและไม่ใช่คดีทั้งสอง ย่อมนำบุคคลเหล่าอื่นไปโดยความละเอียดลออ โดยธรรมสม่ำเสมอ ผู้นั้นอันธรรมคุ้มครองแล้ว เป็นผู้มีปัญญา เรากล่าวว่า "ตั้งอยู่ในธรรม" วันหนึ่ง พวกภิกษุเที่ยวบิณฑบาตในบ้านใกล้ประตูด้านทิศอุดรแห่งนครสาวัตถี ระหว่างทางที่กลับจากบิณฑบาตนั้นได้มาถึงศาลาที่ทำการวินิจฉัยในท่ามกลางพระนคร ขณะนั้น เมฆใหญ่ตั้งเค้าขึ้นและฝนก็ตกมา ภิกษุเหล่านั้นพากันเข้าไปพักยังศาลาที่ทำการวินิจฉัยนั้น ได้เห็นพวกมหาอำมาตย์ผู้วินิจฉัยรับสินบน แล้วตัดสินคดโกงให้ผู้ที่เป็นเจ้าของทรัพย์กลับไม่ได้เป็นเจ้าของ ภิกษุเหล่านั้นรำพึงว่า "โอ! มหาอำมาตย์เหล่านี้ไม่ตั้งอยู่ในธรรม แต่กาลก่อนพวกเรากลับความสำคัญว่า 'มหาอำมาตย์เหล่านี้ทำการวินิจฉัยโดยธรรม’" เมื่อฝนหายขาดแล้ว ก็พากันกลับมายังวิหาร ถวายบังคมพระศาสดาแล้วกราบทูลความนั้นให้ทรงทราบ พระศาสดาตรัสว่า "ภิกษุทั้งหลาย พวกอำมาตย์ผู้วินิจฉัยเป็นผู้ตกอยู่ในอำนาจอคติ มีฉันทาคติเป็นต้น ตัดสินความโดยผลุนผลัน ไม่ชื่อว่าเป็นผู้ตั้งอยู่ในธรรม, ส่วนพวกที่ไต่สวนความผิดแล้วตัดสินความโดยละเอียดลออ ตามสมควรแก่ความผิดนั่นแหละ เป็นผู้ชื่อว่าตั้งอยู่ในธรรม"

โดย TaRa [7 ก.พ. 2550 , 16:07:52 น.] ( IP = 203.113.67.37 : : )

สลักธรรม 1 พระคาถาดังกล่าวอธิบายความได้ว่า "บุคคลไม่ชื่อว่าตั้งอยู่ในธรรม เพราะเหตุที่มีอคติ ตัดสินคดีไปโดยความผลุนผลัน ผู้ใดตั้งอยู่ในความพอใจ(ฉันทาคติ) กล่าวมุสาวาท ย่อมทำญาติหรือมิตรของตน ซึ่งมิใช่เจ้าของนั่นแลให้เป็นเจ้าของ ผู้ใดตั้งอยู่ในความชัง(โทสาคติ) กล่าวเท็จ ย่อมทำคนที่เป็นศัตรูของตนซึ่งเป็นเจ้าของแท้จริงไม่ให้เป็นเจ้าของ ตั้งอยู่ในความหลง (โมหาคติ)รับสินบนแล้วในเวลาตัดสิน ทำเป็นเหมือนส่งจิตไปในที่อื่น แลดูข้างโน้นและข้างนี้ กล่าวเท็จ ย่อมนำบุคคลอื่นออกด้วยคำว่า "ผู้นี้ชำนะ ผู้นี้แพ้" ตั้งอยู่ในความกลัว (ภยาคติ) ย่อมยกความชำนะให้ผู้เป็นใหญ่บางคนนั่นแล แม้ที่ถึงความแพ้ ผู้นี้ชื่อว่าย่อมนำคดีไปโดยความผลุนผลัน ผู้นั้นไม่เป็นผู้ชื่อว่าตั้งอยู่ในธรรม ส่วนผู้ใดเป็นบัณฑิต วินิจฉัยคดีและไม่ใช่คดีทั้งสอง ไม่กล่าวเท็จ ปราศจากอำนาจอคติ ย่อมนำบุคคลเหล่าอื่นไป โดยความละเอียดลออ โดยธรรมสม่ำเสมอ ผู้นั้น อันธรรมคุ้มครองแล้ว เป็นผู้มีปัญญา เรากล่าวว่า "ตั้งอยู่ในธรรม." ในกาลจบเทศนา ชนเป็นอันมากบรรลุอริยผลทั้งหลาย มีโสดาปัตติผลเป็นต้น (ตัดความมาจากคาถาธรรมบท)

โดย TaRa [7 ก.พ. 2550 , 16:09:28 น.] ( IP = 203.113.67.37 : : )

สลักธรรม 2 ขอบพนะคุณมากครับคุณ TaRa ที่นำธรรมบทมาให้อ่านเพื่อระวังตนเองให้ ไม่ประมาทในธรรมไปมากครับ เรื่องความอคตินี้น่ากลัวนะครับ และมีอำนาจเกาะกินใจได้อย่างแนบเนียนจริงๆครับ ยากแก่การถ่ายถอนจริงๆ เพราะเรื่องราวทั้งหลายทั้งปวงนั้น ผ่านเข้ามาทางทวารใดก็ตาม จะมีเราและของๆเราเป็นตัวการสำคัญในความรูสึกนึกคิดเสมอ จึงต้องหาทางขจัดเราออกจากความเห็นเห็นได้ ผมว่าเป็นทางเดียวจริงๆนะครับที่จะถ่ายทอนอคติทั้งหลายให้ยุติลงได้นะครับ ขอบพรคุณมากนะครับสำหรับเรื่องดีๆมีประโยชน์เช่นนี้ครับ

โดย ทับตะวัน (ทับตะวัน) [7 ก.พ. 2550 , 18:33:13 น.] ( IP = 58.9.148.199 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด