พุทธวิทยาน่ารู้(๓๒)

---

พุทธวิทยาน่ารู้(๓๒) โดย พระครูศรีโชติญาณ (พระมหาแสวง โชติปาโล) ปุจฉา วิสัชชนา เรื่อง วัฏฏะ ๓ (จบ) ตอนที่ผ่านมา ถาม คำที่ว่า "ส่วนหนึ่งของภพคืออุปปัตติภพ" และที่เหลืออีก ๗ คือ วิญญาณ นามรูป สฬายตนะ ผัสสะ เวทนา ชาติ และชรามรณะ ที่ได้ชื่อว่า "วิปากวัฏฏะ" นั้นเพราะเหตุไร จึงได้ชื่ออย่างนั้น? เท่าที่ได้ชื่ออย่างนั้น ก็เพราะธรรมเหล่านี้เป็นวัฏฏะ คือหมุนเวียนมาจากกรรม วัฏฏะความวนเวียนคือกรรมนั่นเอง จึงได้เรียกว่า "วิปากวัฏฏะ"

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [27 ก.พ. 2550 , 11:56:25 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 1 ถาม ก็คำที่ว่า "วิปากวัฏฏะ" ที่เกิดมาจากกรรมและสังขารนั้น เราจะมีข้อสังเกตรู้ได้อย่างไรว่า วิบากอย่างไหนเป็นวิบากของกรรม วิบากอย่างไหนเป็นวิบากของสังขาร? สังเกตได้ตรงที่กาลเวลา คือถ้าวิบากและกัมมัชรูปใดเกิดปรากฏขึ้นในปัจจุบันที่เรียกว่า "ปัจจุบันผล" วิบากนั้นจัดเป็นวิบากของสังขารในอดีตภพไป ส่วนวิบากใดที่จะปรากฏขึ้นใน "อนาคตภพ" ก็ให้ทราบเถิดว่า วิบากนั้นเป็นวิบากของกรรม เรื่องก็มีอยู่เท่านี้

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [27 ก.พ. 2550 , 11:57:14 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 2 ถาม ก็เมื่อเหล่าสัตว์ทั้งหลายต้องพากันตกอยู่ในวังวนเช่นนี้ เราจะมีทางอย่างใดบ้างที่จะสามารถแหวกว่ายออกไปจากวังวนอันนี้ได้? ก็มีอยู่ทางเดียวเท่านั้นนั่นก็หมายถึง การดำเนินไปในมัชฌิมาปฏิปทา ทางสายกลาง เท่าที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทั้งหลายได้ทรงพระดำเนินมาแล้ว และก็ได้ทรงแนะวิธีเดินไว้อย่างสมบูรณ์แล้วในมหาสติปัฏฐานสูตรฯ เพราะสติปัฏฐานเป็นเหตุให้เกิดวิปัสสนาปัญญา วิปัสสนาปัญญาเป็นเหตุให้เกิดวิสุทธิ คือความหมดจด ซึ่งก็เป็นเหตุเป็นผลของกันและกัน อันจะนำให้เหล่าสัตว์ผู้ที่ปฏิบัติตามได้รับผลานิสงส์จากการปฏิบัติถึง ๕ ประการ คือ ๑. สตฺตานํ วิสุทฺธิยา, เป็นไปเพื่อความหมดจดโดยวิเศษแห่งสัตว์ทั้งหลาย ๒. โสกปริเทวานํ, เพื่อความก้าวล่วงเสียได้แห่งความโศกและความร่ำไร ๓. ทุกฺขโทมนสฺสานํ อตฺถงฺคมาย, เพื่ออัสดงคตดับไปแห่งความทุกข์กายและทุกข์ใจ ๔. ญายสฺส อธิคมาย, เพื่อบรรลุถึงซึ่งพระอริยมรรคทั้งส่วนบุรพภาค และโลกุตตรมรรค ๕. นิพฺพานสฺส สจฺฉิกิริยาย, เพื่อกระทำให้แจ้งซึ่งพระนิพพาน

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [27 ก.พ. 2550 , 11:57:41 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 3 ถาม ในคำของพระอนุรุทธาจารย์ที่ว่า "ส่วนหนึ่งของภพ กล่าวคือกัมมภพ" นี้หมายความว่าอย่างไร? หมายความว่า เจตนาที่เป็นปัจจัยแก่ปฏิสนธิในอนาคต ชื่อว่า ภพ ส่วนเจตนาในกัมมภพชาติก่อนที่เป็นปัจจัยแก่ปฏิสนธิในชาตินี้ ควรเข้าใจว่าเป็นสังขาร ถาม ศัพท์ว่า "ภพ" นั้นมีปรากฏอยู่ในองค์ ๑๒ ว่ากัมมภพนั้นเป็นคำรวมอยู่ ถ้าจะแยกโดยความจริงแล้ว หมายถึงธรรมะอะไร? ภว ศัพท์ ศัพท์ว่า "ภพ" นั้น เป็นคำรวมกันอยู่ ถ้าแยกแล้วพระสุมังคลสามีก็แยกออกเป็น ๒ อย่าง คือ "ภพ" ที่หนึ่ง ท่านหมายถึง กัมมภพ คือ เจตนาที่เป็นโลกียกุศลอกุศลปัจจุบัน จำนวน ๒๙ "ภพ" ที่สอง ท่านหมายถึง อุปปัตติภพ ๙ มีกามภพเป็นต้น มีเนวสัญญีนาสัญญีภพเป็นที่สุด

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [27 ก.พ. 2550 , 11:58:12 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 4 ถาม ในภพทั้งสองที่กล่าวนั้น พูดในแง่ของความเป็นปัจจัยและปัจจยุบัน ภพอะไรเป็นปัจจัย ภพอะไรเป็นปัจจยุบัน? ในภพทั้งสองนั้น ภพที่หนึ่ง คือกัมมภพเป็นตัวปัจจัย โดยเป็นผู้อุปการะ โดยภพที่สอง คืออุปปัตติภพเป็นตัวปัจจยุบัน โดยเป็นผู้ได้รับอุปการะจากปัจจัย ถาม พูดถึงภพทั้งสองนี้ ถ้าพูดกันโดยความจริงที่ปรากฏแล้ว มีปรากฏอยู่ที่ไหน? พูดถึงภพทั้งสองอย่างนี้ มีปรากฏอยู่ที่เรานั่นเอง หมายความว่า เจตนากรรมต่างๆ ที่เป็นโลกียกุศลหรืออกุศลก็ดี เช่น ที่เกิดขึ้นในขณะให้ทาน รักษาศีล ที่เราทำกันอยู่ทุกวันนี้ ...อันนี้เป็นส่วนหนึ่งของกัมมภพ ส่วนรูปร่างกายที่เกิดจากสมุฏฐานกรรม โดยมีจิต อุตุ และอาหารเป็นผู้อุปถัมภ์ และจิตใจที่เป็นกามวิบาก ๒๓ พร้อมทั้งเจตสิกที่ประกอบ ๓๓ อันเป็นกามภพ ...จัดเป็นอุปปัตติภพ อันนี้เป็นสภาวธรรมที่ปรากฏอยู่ แต่เราสมมุติเรียกว่าหญิงชายเป็นต้น ครอบลงไปบนธรรมะนั้น เราจึงไม่เข้าใจ โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [27 ก.พ. 2550 , 11:58:46 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 5 กราบขอบพระคุณหลวงพ่ออย่างสูงขอรับ ผมจะพยายามจดจำไว้ครับผม เพื่อประโยชน์ในการคิด ตอบ และจะได้เป็นส่วนช่วยในการพยุงไว้ซึ่งความรู่ในพระสัทธรรมขอรับ

โดย ทับตะวัน (ทับตะวัน) [27 ก.พ. 2550 , 13:08:47 น.] ( IP = 58.9.103.32 : : )

สลักธรรม 6 กราบขอบพระคุณหลวงพ่อเป็นอย่างสูงค่ะ อ่านไป ก็ต้องทบทวนไปมา เพื่อให้เกิดความเข้าใจของเจตนาที่แตกต่างกันของกาล ที่เป็นสังขาร และภพ อันเป็นเจตนาในอดีตชาติ และเจตนาในปัจจุบันชาติ ซึ่งทำให้แยกแยะวาระแห่งกาลได้ชัดเจนขึ้น รวมทั้งทำให้คิดถึงผลลัพธ์ของความเป็นวิบากที่ได้รับทั้งปัจจุบันและอนาคต ลึกซึ้งมากเลยนะคะ เมื่อนึกจตนา อันเป็นสังขารนั้น ย่อมมีอำนาจเป็นนานักขณิกกัมมปัจจัยเมื่อมีความปรากฏของวิบากที่ขณะกำลังได้รับ ทำให้เห็นความสมบูรณ์แห่งเจตนาที่สำเร็จไปแล้ว แต่ก็ยังมีส่วนที่ลึกซึ้งที่เกินกว่าจะเข้าใจได้อีกมากมาย โดยเฉพาะรูปที่ปรากฏอันเป็นผลพวงจากสมุฏฐานจากกรรมที่เกิดในอดีต และสมุฏฐานจิต อุตุ อาหาร ที่เกิดในปัจจุบัน ดูเหมือนว่าเรากำลังหลงผิดว่ามันคือส่งเดียวกัน ทั้งที่ๆ ที่การทำงานร่วมกันของปัจจัยและสภาวะธรรมต่างๆ ที่ทำงานกันอย่างกลมกลืน เช่น คนบางคนมีกิริยาอาการดูสวยงามภายใต้รูปธรรมที่ไม่ได้มีความสวยงามเลย

โดย น้องอุ๊ (asomsopon) [27 ก.พ. 2550 , 21:57:37 น.] ( IP = 125.24.52.252 : : )

สลักธรรม 7 กราบขอบพระคุณค่ะ มาอ่านแล้วได้รับความรู้ใหม่ๆ หลายอย่างค่ะ

โดย เซิ่น (เซิ่น) [27 ก.พ. 2550 , 22:00:45 น.] ( IP = 58.8.46.237 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด