มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


ความวิบัติของสมบัติ ๒




ความวิบัติของสมบัติ
จากหนังสือธรรมสารทัศน์...
โดยพระธรรมกิตติวงศ์


ตอนที่ (๑)

ไม่รู้จักประมาณในการบริโภค
สาเหตุของความวิบัติของสมบัติ ประการที่สาม คือ ไม่รู้จักประมาณในการบริโภค ข้อนี้ค่อนข้างชัดเจนและเห็นได้ง่าย เพราะการบริโภคสมบัติไม่ว่าจะบริโภคด้วยการกินหรือบริโภคด้วยการใช้สอย ซึ่งรวมเรียกว่ากินใช้นี้ หากไม่รู้จักประมาณไม่รู้จักพอดีแล้ว ทรัพย์สมบัติก็จะไหลทะลักออกจากกระเป๋าอย่างรวดเร็ว เปรียบได้กับตุ่มน้ำที่ถูกเจาะเป็นรู น้ำก็รั่วไหลออกตลอดเวลา

การไม่แสวงหาพัสดุที่หายไปและการไม่ซ่อมแซมบูรณะพัสดุที่เก่าทรุดโทรมดังแสดงมาข้างต้น เปรียบได้กับตุ่มซึ่งมีรอยร้าว น้ำสามารถซึมออกได้ทีละนิดๆ เท่านั้น กว่าน้ำจะหมดตุ่มก็กินเวลานานและสามารถอุดได้ง่ายด้วย

ส่วนการไม่รู้จักประมาณในการบริโภคใช้สอยสมบัตินี้เปรียบได้กับตุ่มที่มีรูรั่วทีเดียว น้ำในตุ่มจะไหลออกไม่หยุด จนกว่ารูรั่วจะถูกอุด หากไม่อุดน้ำก็หมดเร็ว ผู้ไม่รู้จักประมาณในการบริโภคใช้สอยสมบัติ ใช้สอยอย่างมือเติบใจเติบ ก็เป็นคนประเภทตุ่มรั่ว ซึ่งทรัพย์สมบัติจะไหลออกเรื่อยไปทั้งๆ ที่ไม่จำเป็นนัก

โดย เซิ่น..นำมาฝากดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [25 เม.ย. 2550 , 08:07:17 น.] ( IP = 58.8.46.133 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1

จริงอยู่ทุกคนมีความจำเป็นจะต้องกินต้องใช้ทั้งนั้น แต่การกินการใช้ก็จำเป็นจะต้องเป็นไปอย่างพอเหมาะพอดี ต้องเป็นไปอย่างประหยัด ต้องเป็นไปอย่างจำเป็นและความเหมาะความควร เรามีภาษิตเตือนใจเรื่องการใช้สอยทรัพย์สมบัตินี้ไว้มาก เช่นว่า

มีสลึงพึงบรรจบให้ครบบาท
อย่าให้ขาดสิ่งของต้องประสงค์
เมื่อมีน้อยใช้น้อยค่อยบรรจง
อย่าจ่ายลงให้มากจะยากนาน


หรืออย่างเช่นคำโคลงว่า

ทรัพย์มีสี่ส่วนไซร้................ ปูนปัน
ส่วนหนึ่งพึงประกัน............. เก็บไว้
สองส่วนเบ็ดเสร็จสรร....... การกิจ ใช้นา
อีกส่วนหนึ่งพึงให้........ จ่ายเลี้ยงตัวตน ฯ

โดย เซิ่น..นำมาฝาก (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [25 เม.ย. 2550 , 08:08:19 น.] ( IP = 58.8.46.133 : : )


  สลักธรรม 2

นอกจากคำกลอนคำโคลงที่ยกมานี้แล้ว เรายังมีคำเตือนใจเกี่ยวกับการใช้สมบัติอีกมาก เช่น

“จงกินเพราะหิว แต่อย่ากินเพราะปากมันอยากกิน” หมายความว่า ถ้าจะกินก็จงกินเมื่อท้องมันหิว แต่ถ้าเห็นอะไรแล้วปากมันอยากกินก็อย่าไปซื้อกินตามใจปาก หรือภาษิตว่า

“หาให้พอใช้ จ่ายให้มีเหลือ” หมายความว่า ในการหาทรัพย์นั้นจะต้องหาไว้ให้มากกว่าที่จะใช้ เวลาจะใช้จะต้องจ่ายให้มีเหลือไว้บ้าง อย่าจ่ายจนหมดที่มีอยู่ หรือภาษิตว่า

“มีกินใช้ ได้เกินเสีย อย่างนี้เศรษฐี เสียเกินได้ ใช้เกินมี อย่างนี้ยาจก” หมายความว่า คนที่จะเป็นเศรษฐีนั้นจะต้องมีมากกว่าที่ใช้ไป จะต้องหาให้ได้มากกว่าที่จะเสียไปเพราะการใช้สอย ส่วนลักษณะยาจกนั้นมักจะเสียคือใช้เกินกว่ารายได้หรือที่มีอยู่ มันจะต้องเป็นหนี้เขาร่ำไป อย่างนี้แหละซึ่งล้วนเป็นคำเตือนใจให้รู้จักบริโภคใช้สอยทรัพย์สมบัติทั้งสิ้น

อีกประการหนึ่ง การใช้ของใช้เครื่องมืออุปกรณ์ต่างๆ จำเป็นจะต้องรู้จักประมาณการใช้ ใช้อย่างทะนุถนอมใช้ อย่าให้เกินกำลัง และต้องดูแลรักษาตามสมควร สิ่งของเครื่องใช้จึงจะมีอายุอยู่ได้นาน ใช้ประโยชน์ได้นาน ไม่ต้องเสียเงินซื้อหามาเปลี่ยนใหม่หรือซ่อมแซมกันบ่อยๆ ทำได้อย่างนี้ชื่อว่าเป็นผู้ฉลาดในการบริโภคสมบัติเช่นกัน

นัยตรงกันข้าม หากใช้ของ ใช้เครื่องจักรเครื่องยนต์หรือเครื่องมือเกินกำลัง ใช้อย่างไม่ทะนุถนอม ใช้อย่างฟุ่มเฟือย ใช้อยู่ไม่มีเวลาพัก จริงอยู่ แม้ว่าจะให้งานเสร็จสมประสงค์หรือทำให้มีรายได้เพิ่มขึ้น แต่ของใช้นั้นก็หมดสภาพหมดอายุการใช้งานเร็วขึ้น แตกหักเสียหายเร็วขึ้น และต้องซ่อมแซมกันบ่อยๆ เปลี่ยนกันบ่อยๆ ซึ่งก็เป็นทางเสียทรัพย์อีก หากรู้จักใช้รู้จักถนอมรักษา ก็อาจไม่ต้องเสียเงินเสียทองโดยใช่เหตุก็ได้

โดย เซิ่น..นำมาฝาก (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [25 เม.ย. 2550 , 08:08:47 น.] ( IP = 58.8.46.133 : : )


  สลักธรรม 3

ตั้งผู้ทุศีลให้เป็นพ่อเรือนแม่เรือน
สาเหตุแห่งความวิบัติของสมบัติ ประการสุดท้าย คือ ตั้งสตรีหรือบุรุษผู้ทุศีลให้เป็นพ่อเรือนแม่เรือน หมายความว่า ตั้งผู้ทุศีลให้เป็นใหญ่ปกครองสมบัติก็มีแต่ความวิบัติ คนทุศีลคือคนไม่ดี คนไม่มีศีลไม่มีธรรม เป็นคนประพฤติไม่ดีไว้ใจไม่ได้ เป็นคนพูดก็ไม่ดี ทำก็ไม่ดี และคิดก็ไม่ดี คนไม่ดีประเภทนี้หากได้เป็นพ่อบ้านหรือเป็นแม่บ้านปกครองทรัพย์สมบัติก็รักษาทรัพย์สมบัติไว้ไม่ได้

รวมความก็คือ สมบัตินั้นหากให้คนไม่ดีมาจัดการหรือมาปกครองดูแล ก็มีแต่จะอันตรธานไปเรื่อยๆ เปรียบได้กับตุ่มน้ำที่มีทั้งรอยร้าวและรูรั่วรอบตัวไปหมด ตุ่มประเภทนี้ขังน้ำไม่อยู่แน่และอุดก็ยากด้วย จึงไม่ควรเก็บไว้ใช้ในน้ำต่อไป เพราะใช้ประโยชน์ขังน้ำไม่ได้ต่อไปอีกแล้ว

สาเหตุข้อนี้เป็นสาเหตุสำคัญที่สุดในการทำความวิบัติแก่สมบัติ สำคัญกว่าทุกสาเหตุที่แสดงว่าข้างต้น และสาเหตุนี้ยังเป็นสาเหตุให้เกิดสาเหตุอื่นข้างต้นด้วย เพราะคนไม่ดีเมื่อปกครองทรัพย์สมบัติแล้วจะขาดความละเอียดลออรอบคอบ มีความมักง่าย ใจร้อนใจเร็ว ทำอะไรมักจะขาดความยั้งคิด ของหายก็ไม่หา สมบัติร่อยหรอไปก็ดูไม่เดือดร้อน ของเก่าก็ไม่เก็บงำให้ดีปล่อยให้ชำรุดเสียหายไปเรื่อยๆ มีแต่จะซื้อใหม่ มีแต่จะเบิกใหม่อยู่ร่ำไป และจะไม่รู้จักประมาณในการใช้สมบัติด้วยประการทั้งปวง

คนที่มีลักษณะไม่ดีเช่นนี้ เมื่อถูกยกย่องให้เป็นผู้ดูแลหรือปกครองทรัพย์สมบัติหรือให้เป็นผู้ดูแลกิจการเกี่ยวกับเงินๆ ทองๆ นอกจากจะไม่ทำให้กิจการหรือหน่วยงานนั้นๆ เจริญได้แล้ว ยังจะทำให้กิจการหรือหน่วยงานนั้นล่มจมถึงความวิบัติอีกด้วย

สาเหตุทั้ง ๔ ประการนี้เป็นจุดบอดในการปกครองสมบัติที่เห็นได้ชัด ไม่ว่าจะเป็นสมบัติบ้าน สมบัติเมืองหรือสมบัติวัด ล้วนวิบัติได้ทั้งสิ้นหากมีจุดบอดนี้

โดย เซิ่น..นำมาฝาก (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [25 เม.ย. 2550 , 08:09:17 น.] ( IP = 58.8.46.133 : : )


  สลักธรรม 4

ทำไม ทำไม ทำไม
เราพูดกันเสมอว่าประทศของเรายากจน ประชาชนของเรายากจน เศรษฐกิจของเราไม่ดี เราพัฒนาประเทศได้ล่าช้าเพราะขาดงบประมาณ และอะไรต่อมิอะไรอีกมาก ความจริงมิใช่ว่าประเทศชาติของเราจะไม่มีทรัพยากร มิใช่ว่าประชาชนของเราจะเกียจคร้านไม่ทำมาหากิน จึงไม่มีสมบัติ

มิใช่ว่าเราไม่มีเงินไม่มีสมบัติที่เราหาได้กัน โดยแท้จริงแล้ว ประเทศของเรามีทรัพยากรอุดมสมบูรณ์ทั้งบนบกทั้งในน้ำ ถึงกับเราพูดได้เต็มปากมาทุกวันนี้ว่า ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว ในอ่าวมีแก๊ส อะไรทำนองนี้ ประชาชนในประเทศเราก็มิได้ด้อยการศึกษาและความขยันหมั่นเพียรกว่าคนชาติอื่นเขาเลย ทั้งเราก็สามารถทำมาหากินได้เงินได้ของกันมากจนเหลือกินเหลือใช้ก็มี เรียกว่าเรามีสมบัติทั้งสมบัติราษฎร์และสมบัติรัฐไม่แพ้ใคร แต่ทำไมประเทศของเราจึงยากจน ประชาชนของเราจึงไม่พอกินพอใช้ เศรษฐกิจของเราจึงไม่ดี ประเทศของเราจึงได้ชื่อว่าเป็นประเทศกำลังพัฒนา อันนี้น่าศึกษาน่าพิเคราะห์หรือน่าวิจัยกันเป็นอย่างยิ่ง

หากเราได้วิจัยอย่างถูกหลักถูกธรรมแล้ว เราจะพบว่า สาเหตุใหญ่นั้นมิใช่เป็นเพราะเราไม่มี แต่เป็นเพราะเรามีแต่เราไม่รู้จักกินไม่รู้จักใช้ ไม่รู้จักเก็บงำรักษา ทั้งคนดูแลรักษาหรือผู้รับผิดชอบต่อสมบัติทั้งหลายทั้งปวงที่เรามีนั้นเป็นคนทุศีลเป็นคนไม่ดี จึงรักษาสมบัติไว้ไม่ได้ นี่คือสาเหตุใหญ่

ก็มีสูตรอยู่แล้วว่า “สมบัติคู่กับวิบัติ เมื่อวิบัติมาสมบัติก็อยู่ไม่ได้”

ดังนั้น เมื่อต้องการให้สมบัติยังคงอยู่ก็ต้องป้องกันวิบัติมิให้เกิดขึ้น เมื่อเกิดขึ้นแล้วก็ต้องกำจัดให้หมดสิ้นไป นี่คือสัจธรรม ซึ่งเป็นหลักคำสอนในทางพุทธศาสนา

โดย เซิ่น..นำมาฝาก (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [25 เม.ย. 2550 , 08:09:51 น.] ( IP = 58.8.46.133 : : )


  สลักธรรม 5

หากคนของเรายังไม่รู้สึกตัวว่าตัวเองเก็บสมบัติไม่ได้เพราะอะไร ประเทศของเรายากจนเพราะอะไร เศรษฐกิจของเราไม่ดีเพราะอะไร ยังมองไม่เห็นจุดบอดข้อนี้อยู่ก็ป่วยการแก้ไขปัญหานี้ เพราะตราบใดของของเราส่วนมากยังไม่อาจประหยัดกันได้อย่างจริงจัง ยังสุรุ่ยสุร่ายฟุ่มเฟือยกันอยู่ ยังไม่มีทางหาสมบัติมาชดเชยส่วนที่ร่อยหรอไป ของที่หายก็ไม่พยายามหา ของที่คร่ำคร่าก็ไม่พยายามแก้ไขซ่อมแซม หรือนำไปใช้ประโยชน์อย่างอื่น มีแต่ทิ้งๆ ขว้างๆ ซื้อใหม่เบิกกันใหม่ ใช้จ่ายเกินความจริงกันอยู่

ทั้งตราบใดเรายังยกย่องคนทุศีลคนไม่ดีไม่สุจริตให้เป็นผู้นำครอบครัว เป็นผู้ปกครองสมบัติ ให้เป็นผู้ดูแลกิจการของบ้านเมืองกันอยู่ ก็ไม่มีหวังที่จะทำให้ครอบครัว ทำให้ประเทศชาติเจริญขึ้นได้ ไม่สามารถจะยกระดับฐานะของตนให้สูงขึ้นได้ ต่อให้ราคาข้าวขึ้นเป็นเกวียนละ ๕,๐๐๐ บาท ต่อให้มีเงินเดือนมีรายได้กันคนละเป็นหมื่นบาททุกๆ คน ก็จะไม่อาจให้เก็บออมสมบัติไว้ได้

ตราบใดที่ยังไม่รณรงค์ให้คนในชาติกำจัดความวิบัติของสมบัติให้หมดไปอย่างจริงจังและต่อเนื่อง ตราบนั้นศัตรูของสมบัติคือความวิบัติก็จะยังลอยนวลผลาญสมบัติของครอบครัวของสังคมและของประเทศชาติต่อไปอีก

อาตมาได้นำเรื่องความวิบัติของสมบัติในทรรศนะของพระพุทธศาสนามาเสนอในวันนี้ก็พอสมควรแก่เวลา ขอยุติไว้แต่เพียงเท่านี้ ขอความสุขความเจริญความมั่งคงในธรรมจงบังเกิดมีแก่ท่านผู้ฟังทุกๆ ท่าน เทอญ.

โปรดติดตามเรื่องต่อไป



โดย เซิ่น..นำมาฝาก (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [25 เม.ย. 2550 , 08:10:54 น.] ( IP = 58.8.46.133 : : )


  สลักธรรม 6

ได้ความรู้ชัดเจนในความวิบัติที่เกิดขึ้นมาจากเหตุทั้งหลายแล้วขอรับ และจะเพียรพยายามดูและถนอมของใช้ให้ดีต่อไ และระมัดระวังในการจับจ่ายใช้สอยด้วยครับ

ขอบพระคุณมากครับคุณเซิ่น

โดย พี่เณร (พี่เณร) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [25 เม.ย. 2550 , 09:06:15 น.] ( IP = 58.9.146.54 : : )


  สลักธรรม 7

อ่านแล้วก็พบว่า สมบัติในพระพุทธศาสนาสามารถสร้างสมบัตินานัปการให้แก่ผู้คนได้เกินคณานับ

ขอบพระคุณมากนะคะที่นำเรื่องนี้มาฝาก

โดย น้องกิ๊ฟ (น้องกิ๊ฟ) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [25 เม.ย. 2550 , 12:06:55 น.] ( IP = 203.113.67.37 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org