สติ เป็นหัวใจของพระพุทธศาสนา (๑)

---

สติ เป็นหัวใจของพระพุทธศาสนา (๑) จากรายการ หันหน้าเข้าวัด โดย บุษกร เมธางกูร (ออกอากาศวันที่ ๒ มีนาคม ๒๕๔๓) สวัสดีค่ะท่านผู้ฟังทุกท่าน วันนี้เป็นอีกวันหนึ่งที่เรามีโอกาสมาเสวนาธรรม หรือพูดคุยกันถึงเนื้อหาสาระที่เป็นประโยชน์ต่อชีวิต เพราะชีวิตของเรานั้นถ้าปราศจากสารประโยชน์แล้ว ชีวิตจะเหมือนคนที่มืดมาแล้วก็มือไป เรียกว่า โมฆะชีวิต ความทุกข์โศกที่มีอยู่ในโลกเราทุกวันนี้ เกิดขึ้นจากการกระทำของมนุษย์ทั้งสิ้น ส่วนใหญ่มิได้เกิดขึ้นจากการกระทำความชั่วโดยจงใจ แต่เกิดขึ้นจากการที่แต่ละคนมี อวิชชา คำว่า อะ แปลว่า “ไม่” คำว่า วิชชา แปลว่า “ปัญญา” เมื่อสมาสกันแล้ว คือ “อวิชชา” แปลว่า “ความไม่มีปัญญา” ขาดการไตร่ตรองอย่างรอบคอบจนเกิดความหุนหันพลันแล่น และโดยเฉพาะขาดการควบคุมตนเอง สิ่งเหล่านี้เป็นเหตุที่ทำให้มีความทุกข์โศกเกิดขึ้นมาจนกระทั่งทุกวันนี้ หากการกระทำที่เกิดขึ้นเพื่อตอบสนองความทุกข์แต่ละชนิดนั้น ถ้าเรามีสติเข้าไปร่วมกับการงานแม้นเพียงชั่วขณะเดียว สติจะสามารถช่วยป้องกันอวิชชาได้

โดย น้องกิ๊ฟ..... นำมาฝาก [24 พ.ค. 2550 , 18:46:14 น.] ( IP = 58.9.144.182 : : )

สลักธรรม 1 ความทุกข์ยากและความผิดหวัดเกิดขึ้นมากมายเพราะการขาดสติ สติเป็นหัวใจของพระพุทธศาสนา สติ คือ ความระลึกรู้สึกตัวแต่เพราะขาดสติจึงมีการกระทำในสิ่งที่ก่อให้เกิดความสูญเสียมาสู่ผู้คนมากมายทั้งในอดีตและปัจจุบัน จะเห็นว่าคนที่ติดคุกติดตะรางหรือต้องถูกประหารชีวิต เป็นเพราะเขาเหล่านั้นไม่มีสติในการกระทำปล่อยให้ชีวิตตกเป็นทาสของอารมณ์ คือ ความโลภ ความโกรธ และความหลง สติจึงเป็นสิ่งสำคัญที่ควรเร่งรีบฝึกฝนให้มีขึ้นกับตนเอง และเมื่อสามารถมีสติหยั่งรากลงในใจอย่างมั่นคงแล้ว สติจะไม่มีวันถูกถ่ายถอนออกไปได้ง่าย ๆ สติจะครอบครองความเป็นใหญ่ เรียกว่า “สตินทรีย์” สติช่วยในกิจทั้งปวง เพราะสติสามารถนำและควบคุมทุกสิ่งทุกอย่างได้

โดย น้องกิ๊ฟ..... นำมาฝาก [24 พ.ค. 2550 , 18:49:22 น.] ( IP = 58.9.144.182 : : )

สลักธรรม 2 ทุกวันนี้มีข่าวสารมากมาย ที่สร้างความสับสนอลหม่านให้แก่ผู้อ่านและผู้ฟัง จนนำไปพิพากษ์วิจารณ์กันต่าง ๆ นานา และสิ่งที่คิดนั้นอาจเป็นเรื่องดีก็ได้ ไม่ดีก็ได้ แต่ล้วนเป็นเรื่องราวในอดีตทั้งสิ้น ชีวิตของคนเราจึงต้องอยู่กับปัจจุบัน มีนักปราชญ์ท่านหนึ่งกล่าวไว้ว่า “อย่ากังวลเรื่องที่ผิดเมื่อวันวาน ช่วยคิดอ่านงานที่ทำในวันนี้ ทำอย่างไรจึงจะให้ถูกต้องดี อย่าให้มีที่ติตำหนิเลย” ความหมายคือ อย่าไปกังวลเรื่องที่ผ่านมา แต่ต้องพยายามช่วยกันแก้ไขในสิ่งผิด หรืออย่างเพลงพระราชนิพนธ์ “ความฝันอันสูงสุด” ที่มีเนื้อเพลงท่อนหนึ่งว่า “.....จะแน่วแน่แก้ไขในสิ่งผิด จะรักชาติจนชีวิตเป็นผุยผง จะยอมตายหมายให้เกียรติดำรง จะปิดทองหลังองค์พระปฏิมา ไม่ท้อถอยคอยสร้างสิ่งที่ควร ไม่เรรวนพะว้าพะวังคิดกังขา ไม่เคืองแค้นน้อยใจในโชคชะตา ไม่เสียดายชีวาถ้าสิ้นไป...” เนื้อความเหล่านี้กินความลึกซึ้งมาก หากเราทุกคนหันหน้าเข้าหากัน ปรับความรู้สึกที่ดี ๆ ให้แก่กัน ใครจะทำผิดก็ช่างเถิด เพราะว่าบาปบุญเป็นเรื่องส่วนตัว แต่ความดีความชั่วเราต้องสนใจเพราะเป็นเรื่องส่วนรวม

โดย น้องกิ๊ฟ นำมาฝาก [24 พ.ค. 2550 , 18:50:22 น.] ( IP = 58.9.144.182 : : )

สลักธรรม 3 ใครทำบาปไว้ เขาก็ต้องได้รับบาปนั้นเอง บาปนั้นต้องตามตอบสนองเขาอยู่แล้ว แต่ความดีความชั่วเป็นเรื่องส่วนรวมเราจึงควรจะช่วยกันแก้ไขและช่วยกันพยุงไว้ เพราะเราต่างก็เป็นคนไทย และนับถือพระพุทธศาสนา จึงไม่ควรพยาบาทหรือคิดปองร้ายกัน เพราะว่าชีวิตของแต่ละคนล้วนเหือดแห้งโหยไห้อยู่ในความทุกข์ทรมาน เราควรมีเมตตาจิตและกรุณาจิตต่อกันเพื่อให้สังคมดีขึ้น ทางสายเดียวที่จะดำเนินไปด้วยความบริสุทธิ์ของสัตว์ทั้งหลาย เพื่อระงับความโศกเศร้า คร่ำครวญ ทำลายล้าง ความทุกข์โทมนัส และเป็นไปเพื่อความเห็นแจ้งในพระนิพพาน ทางสายนั้นคือการเจริญสติ เรียกว่า สติปัฏฐาน ๔ ความสำเร็จของชีวิตเป็นสิ่งที่ทุกคนปรารถนา ไม่ว่าจะเป็นความสำเร็จในหน้าที่การงาน การศึกษา หรือการมีครอบครัวที่ประสบแต่ความสุขความเจริญ แต่ในความเป็นจริงแล้วมิอาจประสบความสำเร็จได้ทุกคนไป จึงเป็นสาเหตุให้เกิดความท้อแท้สิ้นหวัง ก่อให้เป็นความทุกข์ติดตามมาเพราะไม่รู้จักสร้างคุณธรรมให้เกิดขึ้นเป็นพื้นฐานของจิตใจเสียก่อน แต่เมื่อเราสร้างพื้นฐานของจิตใจด้วยคุณธรรมให้ดีขึ้นแล้วก็จะสามารถก้าวสู่การกระทำที่ดีต่อไปได้ คุณสมบัติเฉพาะตนจะนำไปสู่ความสำเร็จสมประสงค์ได้ดี ๔ อย่าง คือ ๑. ฉันทะ ต้องพอใจในสิ่งนั้น ๒. วิริยะ เพียรประคองในสิ่งนั้น ๓. จิตตะ เอาใจฝักใฝ่ในสิ่งนั้น ๔. วิมังสา หมั่นตรึกตรองพิจารณาหาเหตุผลในสิ่งนั้น ผู้ใดก็ตามที่มีความเพียบพร้อมบริบูรณ์ในคุณสมบัติทั้งสี่นี้แล้ว จงมั่นใจเถิดว่าชีวิตจะพบกับความสำเร็จอย่างแน่นอน

โดย น้องกิ๊ฟ..... นำมาฝาก [24 พ.ค. 2550 , 18:51:41 น.] ( IP = 58.9.144.182 : : )

สลักธรรม 4 เราทุกคนจึงต้องเริ่มฝึกฝนทางแห่งความมีสติตั้งแต่บัดนี้ด้วยความเพียรสุดความสามารถโดย ไม่ลังเล ไม่ท้อถอย ไม่น้อยใจ และไม่ไหวตาม ไม่ลังเล หมายถึง ต้องมั่นใจว่าทำดีแล้วย่อมได้ดี และมั่นใจในการทำความดีนั้นโดยรู้ว่าในความเป็นไปของชีวิตต้องได้รับทั้งสิ่งดีและไม่ดี โดยต้องรู้จักว่าสิ่งที่ได้รับนั้นมีสาเหตุมาจากเหตุดีและเหตุไม่ดี จากเหตุไกลที่เป็นอดีตเหตุ จึงต้องมีข้อสะกิดเตือนใจว่า ที่กระทบทางตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ว่า ที่กระทบคือวิบาก และที่กำลังกระทำคือกรรม ถ้าเป็นกุศลกรรมก็สร้างความเจริญให้กับผู้ทำ ถ้าเป็นอกุศลกรรมก็สร้างความหายนะให้กับผู้ทำ เพราะทุกสิ่งทุกอย่างใครทำใครได้จึงต้องไม่ท้อถอย ไม่น้อยใจ ไม่ไหวตาม และไม่ท้อแท้น้อยใจในโชคชะตา เพราะว่าไม่มีพรหมลิขิต แต่เราเป็นผู้ลิขิตทางเดินของเราเอง เราลิขิตมาตั้งแต่อดีตชาติแล้ว ความสุขความทุกข์ที่เราได้รับสลับสับเปลี่ยนอยู่นี้เป็นผลของกรรมในอดีตเหตุที่ส่งมาให้จึงไม่ควรท้อถอย แต่ควรก้าวต่อไปข้างหน้า ดังที่มีคำกล่าวว่า “หกล้มเพราะก้าวไปข้างหน้า ดีกว่ายืนเต๊ะท่าอยู่กับที่”

โดย น้องกิ๊ฟ..... นำมาฝาก [24 พ.ค. 2550 , 18:53:11 น.] ( IP = 58.9.144.182 : : )

สลักธรรม 5 และต้องไม่น้อยใจ เพราะว่าความน้อยใจเป็นอกุศลจิต ทำให้ความเจริญไม่เกิดขึ้น ความน้อยใจเสียใจ และกลุ้มใจจะกลายมาเป็นกำลังบั่นทอนของชีวิต และต้องไม่ไหวตามไปกับกระแสคำพูด หรือกระแสความคิดของผู้อื่นที่ไม่ตรงต่อทางมรรคผลนิพพาน ทุกอย่างต้องคิดพิจารณาทบทวน ใคร่ครวญ และตัดสินว่าสิ่งเหล่านั้นเป็นไปอย่างไร และสิ่งที่จะต้องตัดสินมากที่สุดคือ ตัดสิ้นอารมณ์ของตนเอง เพราะเรามีชีวิตเนื่องด้วยผู้อื่นมามากแล้ว การมีชีวิตเนื่องด้วยผู้อื่นเป็นทุกข์ยิ่งนัก จึงต้องพยายามก่อกำลังอันเข้มแข็งให้เกิดขึ้นในชีวิต โดยการใช้สติในชีวิตประจำวันให้มากที่สุด การมองข้ามสิ่งที่เกิดขึ้นจำเจเล็ก ๆ น้อยๆ เท่ากับเป็นการฝึกความคุ้นเคยกับการงานโดยขาดการพิจารณาอย่างรอบคอบ คือ ขาดสติควบคุม เมื่อถึงคราวที่เราจะต้องค้นคว้าด้วยการใช้สติเข้าไปกำหนด เช่น การกำหนดสติปัฏฐาน ความคุ้นเคยกับการงานที่ไม่เป็นระเบียบในเรือนใจ และขาดการพิจารณาอย่างถี่ถ้วน ก็จะเข้ามามีบทบาทกีดขวางการกำหนดนั้น ๆ เพราะเราไม่ได้ฝึกฝนเอาไว้ เราสามารถปลูกฝังสติได้โดยการฝึกฝนอย่างง่าย ๆ ด้วยการหยุดชะงักก่อนทำ ซึ่งเป็นลักษณะเดียวกับการกำหนดเป็นขณะที่จิตไม่ได้ตัดสินใจกระทำอะไรลงไปทันที แต่มีระยะเวลาสั้น ๆ เปิดโอกาสให้สติเข้ามามีบทบาทควบคุมจิต เพื่อชี้แนะการกระทำที่ถูกต้อง

โดย น้องกิ๊ฟ..... นำมาฝาก [24 พ.ค. 2550 , 19:00:21 น.] ( IP = 58.9.144.182 : : )

สลักธรรม 6 เมื่อมีอารมณ์มากระทบ อย่าเพิ่งด่วนได้รีบตัดสินใจทันที ควรหยุดนิ่งสักนิดก่อน เพื่อให้สมาธิจิตเกิดสติขึ้นมา และขณะต่อ ๆ ไปสติจะสามารถเปลี่ยนสถานการณ์ให้ดีขึ้น เช่น ขณะที่เรากำลังโกรธ ทำให้หยุดความรู้สึกนั้นสักนิดแล้วนับถอยหลัง ๑๐-๙-๘-๗-๖-๕-๔-๓-๒-๑ เท่ากับชะลออุณหภูมิความร้อนของโทสะลงไปได้บ้าง เพราะสามารถเอาชนะต่อแรงกระตุ้นของอาสวะกิเลส และการหยุดชะงักก่อนทำนี้ คือ การหยุดเพื่อให้มีเวลาพอที่จะตัดสินใจอย่างรอบคอบขึ้น การกระทำที่เกิดขึ้นตามมาไม่ว่าจะเป็นทางกาย หรือทางวาจาจะสามารถลดการเกิดอกุศลจิตลงได้ และถ้าเราฝึกฝนจนเป็นนิสัย การหยุดชะลอนี้จะเป็นอาวุธที่มีประสิทธิภาพต่อความหุนหันพลันแล่น ทำให้เกิดการรู้จักหยุดยั้ง รู้จักช้าลงไปจนกระทั่งรู้จักเลิกได้ ทำให้ปฏิกิริยาที่ไม่พึงปรารถนาไม่มีโอกาสเกิดขึ้นได้บ่อยครั้งดังแต่ก่อน การหยุดชะงักให้เวลาแก่ตนเองเพื่อคิดทบทวนว่า ในสถานการณ์นั้น ๆ การกระทำก็ดี การพูดก็ดี หรือการคิดต่าง ๆ ก็ดีเป็นสิ่งจำเป็นหรือไม่ ควรทำหรือไม่ควรทำ เป็นเรื่องที่ควรฝึกฝน เพราะจะช่วยให้เราสามารถหลีกเลี่ยงจากความทุกข์และความหายนะได้ ความวุ่นวายหรือความยุ่งเหยิง จะสามารถชะลอและหยุดอยู่ได้ ดังคำที่ว่า คิดให้ดีก่อนทำ ควรให้โอกาสกับจิตเพื่อสำรวจสิ่งต่าง ๆ ให้นานและกว้างขวางขึ้น เพื่อยับยั้งแรงเร้าของชีวิตที่ว่า ขอทำให้ได้ ฉิบหายช่างมัน โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย น้องกิ๊ฟ..... นำมาฝาก [24 พ.ค. 2550 , 19:01:04 น.] ( IP = 58.9.144.182 : : )

สลักธรรม 7 "สติ เป็นหัวใจของพระพุทธศาสนา" จึงต้องฝึกฝนจิตให้การกระทำสิ่งต่างๆ ด้วยความมีสติ ขอบพระคุณค่ะ

โดย เซิ่น (เซิ่น) [24 พ.ค. 2550 , 23:06:58 น.] ( IP = 58.8.44.212 : : )

สลักธรรม 8 สติเท่านั้นที่จะช่วยได้ ขอบพระคุณมากค่ะ

โดย พี่ดา (พี่ดา) [25 พ.ค. 2550 , 09:38:06 น.] ( IP = 124.121.173.36 : : )

สลักธรรม 9 เยี่ยม จิง ๆ คับ เป็นหัวใจจิงๆ เยย

โดย น้อง บู (jringna) [25 พ.ค. 2550 , 15:40:59 น.] ( IP = 58.9.171.150 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด