ความมหัศจรรย์ของชีวิต.. เจตสิกปรมัตถ์ (๓)

---

ความมหัศจรรย์ของชีวิต..เจตสิกปรมัตถ์ (๓) โดย อาจารย์บุญมี เมธางกูร ตอนที่ผ่านมา ยังมีนักศึกษาอีกท่านหนึ่งมาบ่นว่า เต็มที เรียนไปมากๆ ไม่ทราบว่าความรู้ไปอยู่เสียที่ไหนหมด ยิ่งเรียนดูเหมือนยิ่งจะรู้น้อย ความจำไม่ดีเลย ผมก็เรียนๆ ไปให้เป็นอุปนิสัย จะได้มีปัญญาติดตัวไปภายหน้า จึงไม่ค่อยได้ขาดเรียนเลยหลายปีมาแล้ว ลุงก็ได้ถามว่า คุณเคยสนทนาเรื่องธรรมะกับใครๆ เขาบ้างหรือเปล่า เคยฟังธรรมะที่ใครๆ เขาแสดงบ้างหรือไม่ เคยอ่านหนังสือธรรมะต่างๆ มากไหม เขาก็ตอบว่า เคย ลุงจึงได้ถามเขาต่อไปว่า การสนทนาก็ดี การฟังก็ดี และการอ่านก็ดี ที่ผ่านๆ มาแล้ว คุณไม่เคยคิดไม่เคยคัดค้าน ไม่เคยแสดงความไม่เห็นด้วยบ้างเลยทีเดียวหรือ ว่ามันไม่ถูกสภาวะ มันขาดหลัก ขาดองค์ธรรม ตลอดจนเหตุผล เขาก็ตอบว่า เคยคัดค้าน และบางทีถึงโต้เถียงเอาก็มี ลุงจึงได้เตือนว่า ถ้าคุณไม่มีความรู้ คุณจำอะไรไม่ได้เลย คุณจะไปคัดค้าน แสดงความคิดเห็นว่า ของเขาขาดองค์ธรรม ขาดหลัก และขาดเหตุผลได้หรือ แต่เพราะความรู้ที่เก็บสะสมอยู่มีมากมายปะปนกัน ถ้ามิได้มีการกระตุ้น คือมิได้คิดนึกพิจารณา มิได้สนทนาโต้ตอบปัญหา ความระลึกรู้ในอารมณ์นั้นๆ ก็นอนนิ่งเฉย เกิดขึ้นมาได้ยาก ด้วยเหตุที่มากระทบใจไม่มีกำลังพอ ก็คิดขึ้นมาไม่ค่อยได้ เลยทำให้ดูคล้ายกับว่า เรียนไปมากแล้วก็เหมือนไม่มีความรู้อะไร

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [9 ก.ค. 2550 , 12:31:09 น.] ( IP = 203.113.67.46 : : )

สลักธรรม 1 ประโยชน์ที่ได้จากการสร้างปัญญาบารมีให้บังเกิดขึ้นนั้นมีคุณค่ามหาศาล ไม่มีวิทยาการอะไรมาเปรียบปาน ซึ่งหลานก็คงจะได้พิจารณาเห็นตามที่ลุงได้แสดงไปแล้วโดยย่อ แต่ก็ยังมีความสำคัญอีกเรื่องหนึ่งที่ลุงคิดว่า ไม่ควรที่จะเลยไปเสียคือ ผู้ที่ปลูกเพาะปัญญาบารมีให้บังเกิดแก่ตนเองให้มากนั้น โอกาสที่จะไปเกิดเป็นคนที่ไม่ทุพพลภาพทั้งกายและใจ ตือร่างกายไม่ขาดตกบกพร่อง จิตใจก็สมประกอบทุกอย่าง ทั้งสถานที่เกิดก็อยู่ในสภาพที่เหมาะสมนั้นได้ง่ายที่สุด หลานก็ได้เคยเรียนมาแล้วว่า ผู้ที่มีกำลังของเจตนาอะไรมาก และสม่ำเสมอแล้ว ทิศทางของผู้นั้นก็มักจะไปตามกำลังแรงของเจตนาดังกล่าวมา เช่นผู้ติดสุราชอบเมามายอยู่เสมอ ก็ชอบไปยังร้านขายสุรา เพื่อพบปะเพื่อนฝูงคอเดียวกัน จะได้รื่นเริงบันเทิงใจกัน ณ สถานที่ขายสุรานั้น ผู้ที่เป็นนักธุรกิจกับกระเป๋าตังค์ของคนอื่นเขาก็จะหมั่นขึ้นรถเมล์ รถราง รถไฟ หรือไปสนามม้า สายตาก็สอดส่ายไปมาตามกระเป๋าของผู้ที่มิได้ระวังตัว วันแล้ววันเล่า ผู้ที่มีใจบุญสุนทาน ก็ชอบที่จะไปวัดไปวา หาเพื่อนฝูงที่เป็นสหายธรรมด้วยกัน

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [9 ก.ค. 2550 , 12:31:42 น.] ( IP = 203.113.67.46 : : )

สลักธรรม 2 ด้วยเหตุนี้ ผู้ที่ชอบดื่มสุราเมามาย แล้วก็ไม่ไปยังร้านสุราอันเป็นที่เมามายสนุกสนาน กลับหมั่นไปวัดอยู่เป็นประจำจะได้อย่างไร ผู้ที่เป็นนักล้วงกระเป๋า แต่กลับชอบขลุกอยู่กับบ้านไม่ชอบพบฝูงชนจะได้หรือ และผู้ที่ชอบมาวัดวารักษาศีลปฏิบัติธรรม แต่กลับชอบไปยังร้านขายเครื่องดองของเมา หรือชอบคบกันกับพวกนักปล้น นักจี้ ก็ย่อมจะเป็นไปไม่ได้ โดยทำนองเดียวกันนี้เอง ผู้ที่ชอบทำบุญให้ทาน ชอบศึกษาเล่าเรียนสั่งสมปัญญาบารมีมาเป็นอันมาก แต่เวลาตายลงแล้วกลับไปเกิดกับพ่อแม่มิจฉาทิฏฐิ คิดแต่เรื่องฆ่าแกง พ่อแม่ที่ชอบขี้โกงใจบาปหยาบช้า หรือพ่อแม่ที่ชอบดื่มสุรายาเมาอยู่ตลอดเวลา หรือพ่อแม่ปัญญาอ่อน ใบ้ บ้า ไม่ค่อยจะเต็มเต็ง การเกิดมาในพ่อแม่อันเป็นสถานที่รองรับเจตนาที่ตรงกันข้ามดังกล่าว จึงเป็นไปได้แสนยากยิ่ง เพราะกำลังของปัญญากับสถานที่รองรับนั้นห่างกันเป็นฟ้ากับดิน (มีข้อยกเว้นบ้าง)

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [9 ก.ค. 2550 , 12:32:02 น.] ( IP = 203.113.67.46 : : )

สลักธรรม 3 ป. ฟังคำอธิบายของคุณลุงแล้วก็รู้สึกราวกับว่า ผมเกือบจะล้มลงทั้งยืน เหมือนกับต้นไม้ที่ต้องถูกตัดรากเสียหมด ผมเกือบจะได้ชื่อว่า ประหารตัวเอง ประหารประโยชน์อันยิ่งใหญ่ที่ควรจะได้รับไปเสียแล้ว ผมมิได้เคยคิดเช่นนี้มาก่อนเลย ถ้ามิได้พิจารณาให้ดีก็คงจะมองเห็นความสำคัญที่แอบแฝงอยู่ไม่ได้แน่ เหตุผลเพียงประการเดียวในประการใดประการหนึ่ง ก็เพียงพอแล้วที่จะทำให้ผมกลับใจ เช่นว่า ปัญญาบารมีนั้น เป็นเพื่อนผู้ซื่อสัตย์ที่จะติดสอยห้อยตามไปทุกๆ ชาติ ไม่มีการทอดทิ้งเลย ต่อให้มีโจรภัย อุทกภัย แผ่นดินไหว หรือโลกจะทำลาย ก็ไม่มีสูญสลายไป ปัญญาจะเข้าช่วยเหลือประคับประคองคอยชี้แนะช่องทางบันดาลใจให้เดินไปในวิถีที่ถูกต้องและปลอดภัย หรือยับยั้งมิให้เดินไปในหนทางที่มีอันตราย หรืออาศัยกำลังอำนาจของปัญญาบารมีมิให้ต้องไปเกิดในที่ๆ ไม่มีความสุข เช่นสัตว์เดรัจฉาน หรือในพ่อแม่ที่ชอบกินเหล้าเมายาเมามาย หรือพ่อแม่ที่เป็นใบ้ บ้า และปัญญาอ่อน เพียงอย่างเดียวเท่านั้นก็ได้กำไรเกินคุ้มกับความยากลำบากและที่ต้องเสียเวลามาศึกษาร้อยเท่า นอกจากนี้แล้ว ยังได้ปัญญาบารมีนำให้ไปเกิดยังชาติหน้าเป็นติเหตุกบุคคล ซึ่งเป็นบุคคลเดียวเท่านั้นที่จะมีความสามารถก้าวไปสู่ความพ้นทุกข์ได้ นับได้ว่าเป็นกำไรของชีวิตอย่างเหลือหลาย หรือจะนับได้ว่า ชีวิตนี้มีกำไรตั้งร้อยเปอร์เซ็นต์ แม้นักธุรกิจผู้เฉลียวฉลาดที่สุดในโลกก็สู้ไม่ได้

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [9 ก.ค. 2550 , 12:32:29 น.] ( IP = 203.113.67.46 : : )

สลักธรรม 4 ผมจำต้องขอสารภาพว่า ผมมีความคิดน้อย เพราะยังมีความรู้น้อยนั่นเอง ผมยังจำคำของคุณลุงที่ได้เคยพูดไว้นานมาแล้วว่า " การเพ่งพิจารณานั้น จะไม่บังเกิดแก่คนที่ไม่มีปัญญา และปัญญาก็จะเกิดขึ้นไม่ได้แก่คนที่มิได้เพ่งพิจารณา แต่ถ้าพิจารณาไม่ถูกหรือพิจารณาไม่เป็นเพราะรู้น้อยแล้ว การเพ่งหรือมิได้เพ่งพิจารณาก็อาจผิดพลาดได้คล้ายๆ กัน" บัดนี้ ผมก็พร้อมแล้วที่จะได้เริ่มศึกษา ขอเชิญคุณลุงได้โปรดบรรยายต่อ

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [9 ก.ค. 2550 , 12:32:52 น.] ( IP = 203.113.67.46 : : )

สลักธรรม 5 ก. ลุงก็คิดอยู่แล้วเหมือนกันว่า หลานพูดไปเพราะยังไม่ค่อยมีความเข้าใจและจำคำของใครต่อใครที่พูดกันต่อๆ มาตามประสาของผู้ที่ใจเร็วด่วนได้ แล้วการศึกษาก็ยังไม่มากเท่าใด หลานเองก็เป็นผู้มีความรู้ดีพอ เมื่อได้เหตุผลแล้ว ลุงก็คิดว่าคงเปลี่ยนใจ ขอให้หลานได้ตั้งใจศึกษาต่อๆ ไป อย่าได้ทอดทิ้ง อย่าได้ท้อถอยเสีย เมื่อศึกษามีความรู้มีความเข้าใจบ้างแล้วจงสั่งสมปัญญาบารมี ให้มากขึ้นต่อไป จงแนะนำ ชักชวน สอนผู้อื่นให้มากๆ ให้เกิดกุศลที่มีกำลังแรง จงมีน้ำใจที่กว้างขวาง เผื่อแผ่ให้สาธารณะไปยังผู้ที่เราก็มิได้ชอบพอหรือรักใคร่มาก กุศลญาณสัมปยุตก็จะเกิดขึ้นมากมาย ขออย่าได้ปลีกช่องน้อยแต่พอตัวทอดทิ้งเพื่อนร่วมทุกข์ด้วยกันไปเร็วนัก ส่วนการปฏิบัติก็ควรทำไปด้วยเมื่อมีโอกาส เรื่องสำคัญอีกเรื่องหนึ่งที่ลุงคิดว่า สมควรจะแนะนำหลานก็คือ การที่จะศึกษาพระอภิธรรมนั้น ควรเป็นไปตามลำดับอย่างไร

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [9 ก.ค. 2550 , 12:33:23 น.] ( IP = 203.113.67.46 : : )

สลักธรรม 6 มีหลายท่านได้ประสบกับความล้มเหลว ถึงแม้จะไม่สิ้นเชิงก็ตาม ทั้งนี้เพราะการศึกษามิได้เป็นไปตามลำดับขั้นกล่าวคือตั้งแต่ปริจเฉทที่ ๑ ไปจนถึงปริจเฉทที่ ๙ หรือจะศึกษาเรื่องจิต เจตสิก รูป ได้แก่ปริจเฉทที่ ๑, ๒, ๖ แล้วจึงกลับมาศึกษาปริจเฉทที่ ๓, ๔, ๕, ๗, ๘, ๙ เป็นลำดับไปอย่างนี้ แต่บางท่านกลับศึกษากระโดดไปกระโดดมา ใครชวนให้ศึกษาอะไร หรือคิดว่าอะไรดีก็เอาทั้งนั้น แม้คัมภีร์ใหญ่ทั้ง ๗ ก็ตามไปศึกษา ความจริงควรจะได้ศึกษาให้เป็นไปตามลำดับอย่าได้ขาดตอนเสีย แล้วเวลาที่เหลือนอกนั้น อยากจะศึกษาห้องใด หรืออยากจะศึกษาในปริจเฉทไหนเพิ่มเติมอีก แม้จะสลับกันอย่างไร หรือจะศึกษาคัมภีร์ใหญ่ก็ควรทำได้ เพราะได้สร้างพื้นฐานกำกับไปด้วยแล้ว ย่อมไม่คลอนแคลนได้ง่าย ลุงหมายความว่า ควรศึกษาให้เป็นลำดับไปอย่าได้ทอดทิ้งเสีย ส่วนเวลาที่เหลือนอกนั้น จะศึกษาอะไรก็ตามแต่ใจ โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [9 ก.ค. 2550 , 12:33:52 น.] ( IP = 203.113.67.46 : : )

สลักธรรม 7 ตามเข้ามาหาความรู้ต่อครับ และก็ได้รู้จริงๆเลยครับว่าการเป็นผู้มีความหนักแน่นมั่นคงในงานการนั้นมีประโยชน์ โดยเฉพาะยิ่งถ้าเป็นเรื่องการใส่ใจในการศึกษาพระอภิธรรมแล้ว ยิ่งยังประโบชย์ได้มากมาย และต้องเป็นไปอย่างต่อเนื่องตามลำดับขั้นตอนอีกด้วย เพราะไม่เช่นนั้นจะเข้าใจได้ยาก กราบระลึกในพระคุณและคำเตือน ที่ท่านอาจารย์ชี้แนะไว้ด้วยความเคารพยิ่งครับ และจะเพียรพยายามสร้างความพร้อมให้เต็มที่ในการศึกษาที่จะมีต่อไปในกระทู้ครั้งหน้าครับผม

โดย เทพธรรม [9 ก.ค. 2550 , 12:49:39 น.] ( IP = 58.9.140.168 : : )

สลักธรรม 8 มาศึกษาต่อค่ะ กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์มากค่ะ ที่ชี้แนะแนวทางในการศึกษาให้ด้วย

โดย พี่ดา [9 ก.ค. 2550 , 13:14:39 น.] ( IP = 124.121.172.77 : : )

สลักธรรม 9 การศึกษาให้เป็นไปตามลำดับ ทำให้มีความรู้มีความเข้าใจ เป็นการสั่งสมปัญญาบารมีขึ้นเรื่อยๆ กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์ค่ะ

โดย เซิ่น [9 ก.ค. 2550 , 15:25:35 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด