มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


วิสัยทัศน์ของปัญญาชน




วิสัยทัศน์ของปัญญาชน


ปัญญาชนมองสิ่งใดย่อมมีปัญญาเข้าประกอบ การมองโลกให้เห็นสัจจธรรมเห็นไตรลักษณ์ในฐานะเป็นสามัญญลักษณะเป็นการมองของปัญญาชนโดยเฉพาะปัญญาชนที่เป็นอริยชน
อนิจจัง คือความไม่เที่ยง หมายถึงว่าทุกสิ่งทุกอย่างที่เกิดขึ้นมาแล้วต้องดับในที่สุด เพราะมีเกิด มีดับ เช่นนี้จึงทำให้เกิดทุกข์ ด้วยเหตุที่ทุกข์ คือความตั้งอยู่ไม่ได้ของสภาพที่เกิดดับ ที่มีเรื่อย ๆ ก็คืออนิจจังทำให้สภาพใดสภาพหนึ่งนั้นไม่สามารถตั้งอยู่ได้ อย่างเช่นจากชีวิตวัยเด็กไปเป็นวัยรุ่น จากวัยรุ่นไปสู่วัยหนุ่มสาวและไปสู่สภาพผู้ใหญ่แล้วก็แก่ในที่สุด อนัตตตาเป็นความไม่ใช่ตน เพราะสิ่งใดที่เป็นตัวตนเราย่อมบังคับได้ เป็นสภาพที่เราบังคับให้คงที่ไม่ได้ในที่สุดก็ต้องล้มไปตามธรรมชาติของมันเองโดยลักษณะที่เรียกว่า สามัญญลักษณะ



ไตรลักษณ์ จึงมีลักษณะที่สัมพันธ์กับความไม่เที่ยงหรืออนิจจัง ทำให้เกิดทุกข์เป็นความตั้งอยู่ ไม่ได้และเพราะเหตุว่าทุกอย่างนั้นตั้งอยู่ไม่ได้ จึงไม่ใช่ตัวตน เพราะถ้าเป็นตัวตนของเราแล้ว ต้องตั้งอยู่ได้ด้วยเจตนาของเรา และเราต้องบังคับได้ ความตั้งอยู่ไม่ได้ของทุกสิ่งทุกอย่างในตัวเรานั้นแปลว่า สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่ตัวเรา เพราะอยู่นอกเหนืออำนาจของเราทั้งสิ้น พระพุทธองค์จึงตรัสว่า “สังขารทั้งปวงไม่เที่ยง สังขารทั้งปวงเป็นทุกข์ ธรรมทั้งปวงเป็นอนัตตา"



ลักษณะโดยธรรมชาติ ๓ อย่างของสิ่งทั้งปวง
ตัวกฎหรือตัวสภาวะ
ตามหลักพุทธธรรมเบื้องต้นที่ว่า สิ่งทั้งหลายเกิดจากส่วนประกอบต่าง ๆ มาประชุมกันเข้า หรือมีอยู่ในรูปของการรวมตัวเข้าด้วยกันของส่วนประกอบต่าง ๆ นั้น มิใช่หมายความว่าเป็นการนำเอาส่วนประกอบที่เป็นชิ้น ๆ อัน ๆ อยู่แล้วมาประกอบเข้าด้วยกัน และเมื่อประกอบเข้าด้วยกันแล้ว ก็เกิดเป็นรูปร่าง คุมกันอยู่เหมือนเมื่อเอาวัตถุต่าง ๆ มารวมกันเป็นเครื่องอุปกรณ์ต่าง ๆ ความจริงที่กล่าวว่าสิ่งทั้งหลายเกิดจากการประชุมกันของส่วนประกอบต่าง ๆ นั้น เป็นเพียงคำกล่าวเพื่อเข้าใจง่าย ๆ ในเบื้องต้นเท่านั้นแท้จริงแล้ว สิ่งทั้งหลายมีอยู่ในรูปของกระแส ส่วนประกอบแต่ละอย่าง ๆ ล้วนประกอบขึ้นจากส่วนประกอบอื่น ๆ ย่อยลงไป แต่ละอย่างไม่มีตัวตนของมันเองเป็นอิสระ ล้วนเกิดดับต่อกันไปเรื่อย ไม่เที่ยง ไม่คงที่ กระแสนี้ไหลเวียนหรือดำเนินต่อไป อย่างที่ดูคล้ายกับรักษารูปแนวและลักษณะทั่วไปไว้ได้อย่างค่อยเป็นค่อยไป ก็เพราะส่วนประกอบทั้งหลายมีความสัมพันธ์เนื่องอาศัยซึ่งกันและกัน เป็นเหตุปัจจัยสืบต่อแก่กันอย่างหนึ่ง และเพราะส่วนประกอบเหล่านั้นแต่ละอย่างล้วนไม่มีตัวตนของมันเอง และไม่เที่ยงแท้คงที่อย่างหนึ่ง


โดย ธีรวัส (tvb) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [24 ส.ค. 2550 , 16:15:37 น.] ( IP = 58.9.109.12 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1

วิสัยทัศน์ของปัญญาชน



ความเป็นไปต่าง ๆ ทั้งหมดนี้เป็นไปตามธรรมชาติ อาศัยความสัมพันธ์และความเป็นปัจจัยเนื่องอาศัยของสิ่งทั้งหลายเอง ไม่มีตัวการอย่างอื่นที่นอกเหนือออกไปในฐานะผู้สร้างหรือผู้บันดาล จึงเรียกเพื่อเข้าใจง่าย ๆ ว่าเป็นกฎธรรมชาติ มีหลักธรรมใหญ่อยู่ ๒ หมวด ที่ถือได้ว่าพระพุทธเจ้าทรงแสดงในรูปของกฎธรรมชาติ คือ
๑. ไตรลักษณ์
๒. ปฏิจจสมุปบาท
ความจริงธรรมทั้ง ๒ หมวดนี้ถือได้ว่าเป็นกฎเดียวกัน แต่แสดงในคนละแง่หรือคนละแนว เพื่อมองเห็นความจริงอย่างเดียวกัน คือ ไตรลักษณ์ มุ่งแสดงลักษณะของสิ่งทั้งหลายซึ่งปรากฏให้เห็นว่าเป็นอย่างนั้น ในเมื่อสิ่งเหล่านั้นเป็นไปโดยอาการที่สัมพันธ์เนื่องอาศัยเป็นเหตุปัจจัยสืบต่อแก่กันตามปฏิจจสมุปบาท ส่วนหลักปฏิจจสมุปบาท ก็มุ่งแสดงถึงอาการที่สิ่งทั้งหลายมีความสัมพันธ์เนื่องอาศัยเป็นเหตุปัจจัยสืบต่อแก่กันเป็นกระแส จนมองเห็นลักษณะได้ว่าเป็น ไตรลักษณ์



กฎธรรมชาติ นี้เป็น ธรรมธาตุ คือภาวะที่ทรงตัวอยู่โดยธรรมดา เป็นธรรมฐิติ คือภาวะที่ตั้งอยู่หรือยืนตัวเป็นหลักแน่นอนอยู่โดยธรรมดา เป็นธรรมนิยาม คือ กฎธรรมชาติ หรือกำหนดแห่งธรรมดา ไม่เกี่ยวกับผู้สร้างผู้บันดาล คือการเกิดขึ้นของศาสนาหรือศาสดาใด ๆ กฎธรรมชาตินี้แสดงฐานะของศาสดาในความหมายของพุทธธรรมด้วยว่าเป็นผู้ค้นพบกฎเหล่านี้แล้วนำมาเปิดเผยชี้แจ้งแก่ชาวโลก สำหรับไตรลักษณ์นั้น มีพุทธพจน์แสดงหลักไว้ในรูปของกฎธรรมชาติ ว่าดังนี้
ตถาคต (พระพุทธเจ้า) ทั้งหลายจะอุบัติหรือไม่ก็ตาม ธาตุ (หลัก) นั้นก็ยังคงมีอยู่ เป็นธรรมฐิติ เป็นธรรมนิยามว่า


โดย ธีรวัส (tvb) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [24 ส.ค. 2550 , 16:16:59 น.] ( IP = 58.9.109.12 : : )


  สลักธรรม 2

วิสัยทัศน์ของปัญญาชน



๑. สพฺเพ สงฺขารา อนิจฺจา = สังขารทั้งปวง ไม่เที่ยง คือ การคิด , การปรุงแต่ง,สิ่งปรุงแต่ง ทั้งหลายไม่คงสภาพถาวรได้ (คือต้องมีเปลี่ยนแปรไปเป็นปกติ)
๒. สพฺเพ สงฺขารา ทุกฺขา = สังขารทั้งปวง เป็นทุกข์ คือ การคิด,การปรุงแต่ง,สิ่งปรุงแต่งทั้งหลายเป็นทุกข์ (คือทำให้ไม่สงบสันติ)
๓. สพฺเพ ธมฺมา อนัตตา = ธรรมทั้งปวง เป็นอนัตตา คือ อะไรทั้งหลายทั้งปวง ไม่ใช่ตัวตนของตน คือ ในสังสารวัฏ ที่มีการเวียนเกิดกันอยู่นี้ แม้แต่ตัวตนร่างกายก็มาจากธาตุ รวมกันเป็นอายตนะและรวมกันเป็นระบบ(ขันธ์) หรือในทางกลับกันนั้น ขันธ์แยกเป็นอายตนะ อายตนะแยกเป็นธาตุ แม้กระทั่งอณูของธาตุก็แยกได้ เช่น ระเบิดนิวเคลียร์ ซึ่งแยกตัวแล้วเป็นพลังงานไป ไม่ใช่ตัวตนของใครเลย



สำหรับรูปธรรมที่มีการเปลี่ยนแปลงนี้จะเกิดขึ้น ๔ จังหวะ คือ
๑. อุปจยะ มีการเกิดขึ้น
๒. สันติ มีการสืบต่อ
๓. ชรตา มีการแตกสลาย
๔. อนิจจตา ความดับ
รูปจะมีคุณลักษณะทั้ง ๔ อย่างนี้ปรากฏอยู่ตลอดเวลา ตราบใดที่มีสภาวะต่าง ๆ เหล่านี้คงอยู่ในสากลจักรวาล เช่น ความเป็นไปของอะตอม ซึ่งมีการเปลี่ยนไปเคลื่อนไหวอยู่ตลอดเวลา แสดงว่าสิ่งทั้งมวลล้วนปรากฏขึ้นจากการรวมตัวเข้าองค์ประกอบ ของส่วนต่าง ๆ ซึ่งต่างก็มีส่วนประกอบย่อยเหล่านี้เกิดขึ้นตั้งอยู่ ดับไป ดังนั้น



ในพระบาลีจึงได้กล่าวไว้ว่า
อโห, อนิจจา วต สงฺขารา โอ้,สังขารทั้งหลายเอ่ย ช่างไม่หยุดนิ่งเลย
เต กาลิกา อสญฺจิตา ดำรงอยู่ชั่วขณะเท่านั้น ไม่คงถาวรเลย
สกาลา กาลิกา สพฺเพ ล้วนแต่กำหนดด้วยกาลเวลา ให้คงอยู่ชั่วครู่เท่านั้นเอง


โดย ธีรวัส (tvb) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [24 ส.ค. 2550 , 16:18:16 น.] ( IP = 58.9.109.12 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org