มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


ความสัมพันธ์ระหว่างสหชาตปัจจัยกับอัญญมัญปัจจัย




ความสัมพันธ์ระหว่างสหชาตปัจจัยกับอัญญมัญปัจจัยมีความสำพันธ์กันอย่างไรคะช่วยอธิบายให้หน่อยคะ

โดย พรรณวิภา [17 ม.ค. 2551 , 15:44:29 น.] ( IP = 202.149.24.161 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1


สหชาตปัจจัย หมายความว่า ธรรมที่เป็นปัจจัยช่วยอุปการะให้ธรรมที่เป็นปัจจยุปบันหรือธรรมที่เป็นผล ให้เกิดขึ้น ด้วยอำนาจของการเกิดพร้อมกัน (สหชาต) ซึ่งมีทั้ง

  • ปัจจัยธรรมที่เป็น นาม ช่วยอุปการะแก่ ปัจจยุปบันธรรมที่เป็นนามที่เกิดขึ้นพร้อมกันกับตน
    (นาม ==> นาม) หรือ

  • ปัจจัยธรรมที่เป็น นาม ช่วยอุปการะแก่ ปัจจยุปบันธรรมที่เป็นรูปที่เกิดขึ้นพร้อมกันกับตน
    (นาม ==> รูป) หรือ

  • ปัจจัยธรรมที่เป็น รูป ช่วยอุปการะแก่ ปัจจยุปบันธรรมที่เป็นรูปที่เกิดขึ้นพร้อมกันกับตน
    (รูป ==> รูป) หรือ

  • ปัจจัยธรรมที่เป็น นามรูป ช่วยอุปการะแก่ ปัจจยุปบันธรรมที่เป็นนามรูปที่เกิดขึ้นพร้อมกันกับตน
    (นาม รูป ==> นาม รูป)

    แต่ในบางกรณีเมื่อ ปัจจัยธรรมช่วยอุปการะให้ปัจจยุปบันธรมเกิดขึ้นพร้อมกันกับตนแล้ว (สหชาตปัจจัย)
    ปัจจยุปบันธรรมนั้นก็มีอำนาจในการช่วยอุปการะปัจจัยธรรมด้วย เรียกว่าปัจจัยธรรมและปัจจยุปบันธรรมมีอำนาจอุปการะซึ่งกันและกัน และเรียกอำนาจการอุปการะนั้นว่า อัญญมัญญปัจจัย และเมื่อจะเขียนแสดงด้วยลูกศร ก็จะนิยมแสดงด้วยลูกศรไปกลับค่ะ ซึ่งเช่นกันก็มีได้ทั้ง

  • นาม <==> นาม,
  • รูป <==> รูป หรือ
  • นาม รูป <==> นาม รูป

  • โดย พี่ดา [18 ม.ค. 2551 , 14:43:07 น.] ( IP = 58.9.143.48 : : )


      สลักธรรม 2


    ข้อกำหนดของสหชาตปัจจัย สรุป ได้เป็น ๓ ข้อหลักๆ ดังนี้คือ

    ๑. จิต และเจตสิก เป็นปัจจัยช่วยอุปการะ แก่กันและกัน [<==>]
    และ แก่รูปที่เกิดพร้อมกันกับตนด้วย [==>]

    จิตและเจตสิก <==> จิตและเจตสิก [นาม ==>นาม]
    จิตและเจตสิก.. ==> รูปที่เกิดพร้อมกันกับตน หรือจิตตชรูป [นาม ==>รูป]

    ๒. มหาภูตรูป เป็นปัจจัยช่วยอุปการะ แก่กันและกัน [<==>]
    และ แก่รูปที่เกิดพร้อมกันกับตนด้วย [==>]

    มหาภูตรูป <==> มหาภูตรูป [รูป <==>รูป]
    มหาภูตรูป.. ==> รูปที่เกิดพร้อมกันกับตน หรืออุปาทายรูป [รูป ==>รูป]

    ๓. ในปฏิสนธิขณะ หทยวัตถุ และวิบากนามขันธ์๔ เป็นปัจจัยช่วยอุปการะ แก่กันและกัน [<==>]

    หทยวัตถุ ,วิบากนามขันธ์๔ <==> หทยวัตถุ ,วิบากนามขันธ์๔ [นามรูป <==>นามรูป]


    ส่วนข้อกำหนดของอัญญมัญญปัจจัย ก็สรุปได้เป็น ๓ ข้อหลักๆ ดังนี้คือ
    ๑. จิต และเจตสิก เป็นปัจจัยช่วยอุปการะ แก่กันและกัน [<==>]

    จิตและเจตสิก <==> จิตและเจตสิก [นาม <==>นาม]

    ๒. มหาภูตรูป เป็นปัจจัยช่วยอุปการะ แก่กันและกัน [<==>]

    มหาภูตรูป <==> มหาภูตรูป [รูป <==>รูป]

    ๓. ในปฏิสนธิขณะ หทยวัตถุ และวิบากนามขันธ์๔ เป็นปัจจัยช่วยอุปการะ แก่กันและกัน [<==>]

    หทยวัตถุ ,วิบากนามขันธ์๔ <==> หทยวัตถุ ,วิบากนามขันธ์๔ [นามรูป <==>นามรูป]


    ดังนั้นจะเห็นได้ว่า....
  • เมื่อมีการช่วยอุปการะด้วยสหชาตปัจจัย ไม่จำเป็นต้องมีอัญญมัญญปัจจัยเกิดร่วมด้วยก็ได้
  • แต่เมื่อมีการช่วยอุปการะด้วยอัญญมัญญปัจจัยแล้ว ก็ต้องมีการช่วยอุปการะด้วยสหชาตปัจจัยด้วยเสมอไป

  • โดย พี่ดา [18 ม.ค. 2551 , 14:45:13 น.] ( IP = 58.9.143.48 : : )

    ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
    จาก : *
    Code :
    กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
    อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
    รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
    รายละเอียด :
    Icon Toy
    Special command

    * *
    กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

    คำเตือน
    • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
    • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
    • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

    ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

    [ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

    ลานภาพ

    อบรมวิปัสสนา

    ค้นหา

    ค้นหา-GooGle

    สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org