ทศพลญาณ (๘)

---

ทศพลญาณ (๘) โดย ประณีต ก้องสมุทร จาก วารสารชีวิต มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ ปีที่ ๒๐ (๒๕๒๐) ฉบับที่ ๒ – ปีที่ ๒๑ (๒๕๒๑) ฉบับที่ ๓ ตอนที่ผ่านมา ทศพลญาณ ข้อที่ ๔ ทศพลญาณ ข้อที่ ๔ ได้แก่ญาณรู้โลกอันเป็นอเนกธาตุ เป็นนานาธาตุ ตามความเป็นจริงของพระตถาคต พระตถาคตในโลกนี้ ย่อมทรงทราบความเป็นต่าง ๆ ของขันธ์ ย่อมทรงทราบความเป็นต่าง ๆ ของอายตนะ ย่อมทรงทราบความเป็นต่าง ๆ แห่งธาตุ ย่อม ทรงทราบโลกเป็นอเนกธาตุ เป็นนานาธาตุ นี้ชื่อว่าญาณรู้โลกอันเป็นอเนกธาตุ เป็นนานาธาตุ ตามความเป็นจริงของพระตถาคต ทศพลญาณ ข้อที่ ๔ นี้มีอธิบายว่า คำว่า ความเป็นต่าง ๆ ของขันธ์ ได้แก่พระผู้มีพระภาคย่อมทรงทราบเหตุต่าง ๆ ของขันธ์ทั้ง ๕ อย่างนี้ คือ นี้ชื่อว่า รูปขันธ์ นี้ชื่อว่า เวทนาขันธ์ นี้ชื่อว่าสัญญาขันธ์ นี้ชื่อว่า สังขารขันธ์ และนี้ชื่อว่า วิญญาณขันธ์ รูปขันธ์มีอย่างเดียว ---ฯลฯ--- รูปขันธ์มี ๑๑ อย่าง เวทนาขันธ์มีอย่างเดียว --ฯลฯ—เวทนาขันธ์มีมากอย่าง สัญญาขันธ์มีอย่างเดียว –ฯลฯ -- สัญญาขันธ์มีมากอย่าง สังขารขันธ์มีอย่างเดียว –ฯลฯ -- สังขารขันธ์มีมากอย่าง วิญญาณขันธ์มีอย่างเดียว --ฯลฯ -- วิญญาณขันธ์มีมากอย่าง

โดย ศาลาธรรม [14 ก.พ. 2551 , 09:45:29 น.] ( IP = 125.26.38.215 : : )

สลักธรรม 1 คำว่า ความเป็นต่างๆ ของอายตนะ ได้แก่พระตถาคตทรงทราบชัดถึงความต่างกันแห่งอายตนะอย่างนี้ว่า นี้ชื่อว่า จักขวายตนะ --ฯลฯ-- นี้ชื่อว่าธัมมายตนะบรรดาอายตนะเหล่านั้น อายตนะสองเป็นไปในภูมิ ๔ อายตนะ ๑๐ เป็นกามาวจร คำว่า ความเป็นต่าง ๆ แห่งธาตุ ได้แก่พระตถาคตทรงทราบชัดถึงความแตกต่างแห่งธาตุอย่างนี้ว่า นี้ชื่อว่าจักขุธาตุ – ฯลฯ--- นี้ชื่อว่ามโนวิญญาณธาตุ ก็บรรดาธาตุเหล่านั้น ธาตุ ๑๖ เป็นกามาวจร ธาตุ ๒ เป็นไปในภูมิ ๔ พระตถาคตทรงทราบชัดถึงความเป็นต่าง ๆ แห่งสังขารโลกที่เป็นอุปาทินนกสังขารอย่างเดียวหามิได้ ทรงทราบชัดถึงความต่างกันแม้ของสังขารโลกที่เป็นอนุปาทินนกสังขาร ส่วนพระปัจจเจกพุทธเจ้าทั้งหลายและพระอัคราวกทั้งสอง ย่อมทราบความเป็นไปต่าง ๆ ของอุปาทินนกสังขาร (สิ่งที่มีกรรมตกแต่งให้เกิด ได้แก่สิ่งที่ชีวิตทั้งหมด) แต่เพียงส่วนเดียวเท่านั้น หาได้ทราบถึงความเป็นไปของอนุปาทินนกสังขาร (สิ่งที่ไม่มีกรรมตกแต่งให้เกิด ได้แก่สิ่งที่ไม่มีชีวิตทั้งหมด)

โดย ศาลาธรรม [14 ก.พ. 2551 , 09:45:56 น.] ( IP = 125.26.38.215 : : )

สลักธรรม 2 ก็พระสัพพัญญูพุทธเจ้าทรงทราบชัดถึงความเป็นต่างๆ ของอนุปาทินนกสังขารอย่างนี้ว่า เมื่อธาตุนี้มีมาก ลำต้นของต้นไม้ชื่อนี้ย่อมขาว ของต้นไม้ชื่อนี้ย่อมดำ ของต้นไม้ชื่อนี้ย่อมเกลี้ยงเกลา ของต้นไม้ชื่อนี้มีเปลือกหนา ของต้นไม้ชื่อนี้มีเปลือกบาง เมื่อธาตุชนิดนี้มีมาก ใบของต้นไม้ชื่อนี้ย่อมเป็นอย่างนี้ด้วยอำนาจสีและสัณฐานเป็นต้น แต่เมื่อธาตุนี้มีมาก ต้นไม้ชื่อนี้มีดอกสีเขียว สีเหลือง สีแดง สีขาว ต้นไม้นี้มีกลิ่นหอม มีกลิ่นเหม็น เมื่อธาตุชนิดนี้มีมาก ต้นไม้ชื่อนี้มีผลเล็ก มีผลใหญ่ มีผลยาว มีผลสั้น มีผลกลม มีสัณฐานดี มีสัณฐานไม่ดี เกลี้ยง หยาบ ขรุขระ มีกลิ่นหอม กลิ่นเหม็น มีรสหวานอร่อย มีรสขม เปรี้ยว เผ็ด ฝาด เมื่อธาตุชนิดนี้มีมาก ต้นไม้ชื่อนี้มีหนาม ชื่อนี้ไม่มีหนาม ต้นนี้ตรง ตนนี้คต มีสีแดง ดำ เขียว ขาว เป็นต้น พระสัพพัญญูพุทธเจ้าเท่านั้นที่ทรงมีพระญาณชนิดนี้ หามีแก่บุคคลอื่น ๆ ไม่ จบทศพลญาณ ข้อที่ ๔ โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย ศาลาธรรม [14 ก.พ. 2551 , 09:46:15 น.] ( IP = 125.26.38.215 : : )

สลักธรรม 3 อนุโมทนาสาธุค่ะ

โดย น้องฟู [14 ก.พ. 2551 , 15:34:22 น.] ( IP = 202.6.107.51 : : 172.16.249.211 )

สลักธรรม 4 ขอขอบพระคุณและอนุโมทนากับคุณศาลาธรรมค่ะ

โดย Au [15 ก.พ. 2551 , 01:20:51 น.] ( IP = 130.91.157.142 : : )

สลักธรรม 5 กราบขอบพระคุณและอนุโมทนาค่ะ

โดย พี่ดา (พี่ดา) [15 ก.พ. 2551 , 12:59:51 น.] ( IP = 124.121.174.94 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด