ทศพลญาณ (๑๐)

---

ทศพลญาณ (๑๐) โดย ประณีต ก้องสมุทร จาก วารสารชีวิต มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ ปีที่ ๒๐ (๒๕๒๐) ฉบับที่ ๒ – ปีที่ ๒๑ (๒๕๒๑) ฉบับที่ ๓ ตอนที่ผ่านมา ทศพลญาณ ข้อที่ ๖ ทศพลญาณข้อที่ ๖ ได้แก่ ญาณรู้ความแก่กล้าและไม่แก่กล้าแห่งอินทรีย์ของสัตว์เหล่าอื่น ของบุคคลเหล่าอื่น ตามความเป็นจริงของพระตถาคต พระตถาตในโลกนี้ ย่อมทรงทราบ อาสยะ อนุสัย จริต และอัธยาศัยของสัตว์ทั้งหลาย ย่อมทรงทราบเหล่าสัตว์ที่มีธุลีคือกิเลสน้อย มีธุลีคือกิเลสมาก มีอินทรีย์แก่กล้า มีอินทรีย์อ่อน มีอาการดี มีอาการชั่ว แนะนำให้รู้ได้ง่ายและแนะนำให้รู้ได้ยาก ควรแก่การตรัสรู้และไม่ควรแก่การตรัสรู้

โดย ศาลาธรรม [18 ก.พ. 2551 , 12:32:36 น.] ( IP = 125.26.40.122 : : )

สลักธรรม 1 ก็ อาสยะของสัตว์ทั้งหลายเป็นไฉน ความเห็นว่า โลกเที่ยง หรือความเห็นว่าโลกไม่เที่ยง ความเห็นว่าโลกมีที่สุดหรือความเห็นว่าโลกไม่มีที่สุด ความเห็นว่าชีพก็อันนั้น สรีระก็อันนั้น หรือความเห็นว่าชีพเป็นอย่างอื่น สรีระก็เป็นอย่างอื่น ความเห็นว่าสัตว์เบื้องหน้าแต่ตายแล้วย่อมเกิดอีกหรือความเห็นว่าสัตว์เบื้องหน้าแต่ตายแล้ว ย่อมไม่เกิดอีก ความเห็นว่าสัตว์เบื้องหน้าแต่ตายแล้วย่อมเกิดอีกก็มี ย่อมไม่เกิดอีกก็มี หรือความเห็นว่าสัตว์เบื้องหน้าแต่ตายแล้ว ย่อมเกิดอีกก็หามิได้ ย่อมไม่เกิดอีกก็หามิได้ สัตว์ทั้งหลายผู้อาศัยภวทิฎฐิหรือวิภวทิฎฐิดังที่กล่าวมานี้ก็มี หรือสัตว์ทังหลายไม่เข้าไปอาศัยส่วนสุดทั้งสองนี้ ได้อนุโลมขันติ (วิปัสสนาญาณ) ในธรรมทั้งหลายอันเป็นปัจจัยของกันและกัน และอาศัยกันและกันเกิดขึ้น ก็มีหรือได้ญาณความรู้ตามความเป็นจริง นี้เรียกว่า อาสยะของสัตว์ทังหลาย

โดย ศาลาธรรม (ศาลาธรรม) [18 ก.พ. 2551 , 12:36:09 น.] ( IP = 125.26.40.122 : : )

สลักธรรม 2 ก็ อนุสัยของสัตว์ทั้งหลาย เป็นไฉน อนุสัย ๗ คือ กามราคานุสัย ปฎิฆานุสัย มานานุสัย ทิฎฐานุสัย วิจิกิจฉานุสัย ภวราคานุสัย และอวิชชานุสัย กามราคานุสัยของสัตว์ทังหลาย ย่อมนอนเนื่องอยู่ในปิยรูป สาตรูปในโลก ปฎิฆานุสัยของสัตว์ทั้งหลาย ย่อมนอนเนื่องอยู่ในอัปปิยรูป อสาตรูปในโลก อวิชชานุสัย ตกไปแล้วในธรรมทั้งสองนี้ด้วยอาการอย่างนี้ มานานุสัย ทิฎฐานุสัย และวิจิกิจฉานุสัย พึงเห็นว่าตั้งอยู่ในที่แห่งเดียวกันกับอวิชชานั้น นี้เรียกว่า อนุสัยของสัตว์ทั้งหลาย

โดย ศาลาธรรม (ศาลาธรรม) [18 ก.พ. 2551 , 12:36:35 น.] ( IP = 125.26.40.122 : : )

สลักธรรม 3 จริตของสัตว์ทั้งหลาย เป็นไฉน ปุญญาภิสังขาร อปุญญาภิสังขาร อเนญชาภิสังขาร อันเป็นกามาวจรภูมิ รูปาวจรภูมิ และอรูปาวจรภูมิ ชื่อว่า จริตของสัตว์ทั้งหลาย อธิมุตติคืออัธยาศัยของสัตว์ทั้งหลาย เป็นไฉน สัตว์ทั้งหลายที่มีอัธยาศัยทรามก็มี สัตว์ทั้งหลายที่มีอัธยาศัยประณีตก็มี สัตว์ทั้งหลายที่อัธยาศัยทราม ย่อมคบหาสมาคมเข้าใกล้กับสัตว์ทั้งหลายที่มีอัธยาศัยทราม สัตว์ทั้งหลายที่มีอัธยาศัยประณีต ย่อมคบหาสมาคมเข้าใกล้กับสัตว์ทั้งหลายที่มีอัธยาศัยประณีต แม้ในอดีตกาล ก็เป็นเช่นนี้ แม้ในอนาคตกาล ก็จักเป็นเช่นนี้ นี้ชื่อว่า อัธยาศัยของสัตว์ทั้งหลาย

โดย ศาลาธรรม (ศาลาธรรม) [18 ก.พ. 2551 , 12:36:54 น.] ( IP = 125.26.40.122 : : )

สลักธรรม 4 สัตว์ทั้งหลายผู้มีธุลีคือกิเลสมากเหล่านั้น เป็นไฉน กิเลสวัตถุ ๑๐ คือ โลภะ โทสะ โมหะ มานะ ทิฎฐิ วิจิกิจฉา ถีนะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ กิเลสวัตถุ ๑๐ เหล่านี้ อันสัตว์เหล่าใด เสพมากแล้ว ทำให้เกิดแล้ว ทำให้มากแล้ว เพิ่มพูนขึ้นแล้ว สัตว์เหล่านั้นชื่อว่า ผู้มีธุลีคือกิเสสมาก สัตว์ทั้งหลายผู้มีธุลีคือกิเลสน้อยเหล่านั้น เป็นไฉน กิเลสวัตถุ ๑๐ เหล่านั้น อันสัตว์เหล่าใดมิได้เสพมากแล้ว มิได้ทำให้เกิดแล้วมิได้ทำให้มากแล้ว มิได้เพิ่มพูนขึ้นแล้ว สัตว์เหล่านี้นั้น ชื่อว่า มีธุลีคือกิเลสน้อย

โดย ศาลาธรรม (ศาลาธรรม) [18 ก.พ. 2551 , 12:37:13 น.] ( IP = 125.26.40.122 : : )

สลักธรรม 5 สัตว์ทั้งหลายผู้มีอินทรีย์อ่อนเหล่านั้น เป็นไฉน อินทรีย์ ๕ คือ สัทธินทรีย์ วิริยินทรีย์ สตินทรีย์ สมาธินทรีย์ ปัญญินทรีย์ อินทรีย์ ๕ เหล่านี้อันสัตว์เหล่าใดมิเสพให้มากแล้ว มิได้อบรมแล้ว มิได้ทำให้มากแล้วมิได้เพิ่มพูนขึ้นแล้ว สัตว์เหล่านี้นั้น ชื่อว่า ผู้มีอินทรีย์อ่อน สัตว์ทั้งหลายผู้มีอินทรีย์แก่กล้าเหล่านั้น เป็นไฉน อินทรีย์ ๕ เหล่านี้อันสัตว์เหล่าใดเสพมากแล้ว อบรมแล้ว ทำให้มากแล้วพูนขึ้นแล้ว สัตว์เหล่านั้น ชื่อว่า ผู้มีอินทรีย์แก่กล้า

โดย ศาลาธรรม (ศาลาธรรม) [18 ก.พ. 2551 , 12:37:33 น.] ( IP = 125.26.40.122 : : )

สลักธรรม 6 สัตว์ทั้งหลายมีอาการชั่วเหล่านั้น เป็นไฉน สัตว์เหล่าใดมีอาสยะชั่ว มีอนุสัยชั่ว มีจริตชั่ว มีอัธยาศัยชั่ว มีธุลีคือกิเลสมาก มีอินทรีย์อ่อน สัตว์เหล่านั้น ชื่อว่า มีอาการชั่ว สัตว์ทั้งหลายผู้มีอาการดีเหล่านั้น เป็นไฉน สัตว์เหล่าใด มีอาสยะดี มีจริตดี มีอัธยาศัยดี มีธุลีคือกิเลสน้อย มีอินทรีย์แก่กล้า สัตว์เหล่านั้น ชื่อว่า มีอาการดี สัตว์ทั้งหลายที่แนะนำให้รู้ได้ยากเหล่านั้น เป็นไฉน สัตว์เหล่านั้นใด มีอาการชั่ว สัตว์เหล่านั้น ชื่อว่า แนะนำให้รู้ได้ยาก ส่วนสัตว์เหล่าใดมีอาการดี สัตว์เหล่านั้นแล ชื่อว่า แนะนำให้รู้ได้ง่าย

โดย ศาลาธรรม (ศาลาธรรม) [18 ก.พ. 2551 , 12:37:51 น.] ( IP = 125.26.40.122 : : )

สลักธรรม 7 สัตว์ทั้งหลายผู้ไม่ควรแก่การตรัสรู้เหล่านั้น เป็นไฉน สัตว์เหล่านั้นใด ประกอบด้วยเครื่องกั้นกางคือกรรม ประกอบด้วยเครื่องกั้นกางคือกิเลส ประกอบด้วยเครื่องกั้นกางคือวิบาก ไม่มีศรัทธา ไม่มีฉันทะ มีปัญญาทรามไม่ควรเพื่อจะหยั่งลงสู่สัมมัตตนิยามในกุศลธรรมทั้งหลายได้ สัตว์เหล่านั้นชื่อผู้ไม่ควรแก่การตรัสรู้ สัตว์ทั้งหลายผู้ควรแก่การตรัสรู้เหล่านั้น เป็นไฉน สัตว์เหล่านั้นใด ไม่ประกอบด้วยเครื่องกั้นกางคือกรรม ไม่ประกอบด้วยเครื่องกั้นกลางคือกิเลส ไม่ประกอบด้วยเครื่องกั้นกางคือวิบาก มีศรัทธา มีฉันทะ มีปัญญาควรที่จะหยั่งลงสู่สัมมัตตนิยาม ในกุศลธรรมทั้งหลายได้ สัตว์เหล่านั้นชื่อว่าผู้ควรแก่การตรัสรู้ นี้ชื่อว่า ญาณรู้ความแก่กล้าและไม่แก่กล้าแห่งอินทรีย์ของสัตว์เหล่าอื่น ของบุคคลอื่น ตามความเป็นจริงของพระตถาคต โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย ศาลาธรรม (ศาลาธรรม) [18 ก.พ. 2551 , 12:38:13 น.] ( IP = 125.26.40.122 : : )

สลักธรรม 8 ขอบพระคุณและอนุโมทนากับคุณศาลาธรรมค่ะ ที่นำความรู้มาให้อ่านค่ะ

โดย เซิ่น (เซิ่น) [18 ก.พ. 2551 , 19:23:02 น.] ( IP = 58.8.51.81 : : )

สลักธรรม 9 ขอบพระคุณและอนุโมทนากับคุณศาลาธรรมค่ะ

โดย Au (asomsopon) [19 ก.พ. 2551 , 03:00:52 น.] ( IP = 130.91.157.142 : : )

สลักธรรม 10 ขอบพระคุณและอนุโมทนากับคุณศาลาธรรมเช่นกันค่ะ

โดย พี่ดา (พี่ดา) [19 ก.พ. 2551 , 09:22:55 น.] ( IP = 124.121.175.169 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด