| Moonlanithi |
Vipassana Meditation |
OnlineStudy thai english |
Article |
สำนักวิปัสสนา อ้อมน้อย |
กิจกรรม | About Us |
อำนาจจิตผันแปรรูปได้
สลักธรรม 1ผู้ศึกษาพระอภิธรรมมีความเข้าใจก็จะทราบว่า ในขณะเห็น ได้ยิน คิดนึก หยุดอยู่นิ่ง ๆ เคลื่อนไหวหัวเราะหรือร้องไห้และตลอดเวลาที่กำลังนอนหลับสนิทนั้น จิตใจกับร่างกายมันทำงานกันอย่างไรทั้งยังมีตัวเลขควบคุมอยู่ทั่วไป เพื่อให้เข้าถึงความจริงอันลึกซึ้งและเพื่อป้องกันมิให้ผู้ใดดูหมิ่นพระพุทธศาสนาแล้วพูดธรรมะเอาตามชอบใจ
ผมจึงขอยกตัวอย่างขึ้นมาให้ท่านผู้อ่านได้เห็นสักเล็กน้อย
จักขุวิญญาณ คือ "เห็นรูป" ก็จะต้องมีเหตุมาร่วมประชุมกันว่าโดยพิสดารมีถึง ๗๓ เหตุ และจะต้องมีเหตุในชาติอดีตเกิดร่วมด้วย ถ้ามิได้มีชาติอดีตแล้ว จิตหรือวิญญาณอันได้แก่ความรู้สึก "เห็น" จะเกิดขึ้นมาไม่ได้อย่างแน่นอน ผู้ศึกษามีความเข้าใจแล้วก็จะไม่มีความข้องใจสงสัยในเรื่องของชาติอดีตและชาติหน้าอีกต่อไป ผมขอแสดงสาเหตุโดยย่อของจิต "เห็น" (ซ้ำกันไม่นับ) พอให้เป็นตัวอย่าง ดังนี้ ...
๑. ปัญจทวาราวัชชนจิตเป็นปัจจัยให้ ๕ ปัจจัย
๒. ปัจจุบันรูปารมณ์เป็นปัจจัยให้ ๔ ปัจจัย
๓. มัชฌิมายุกจักขุปสาทเป็นปัจจัยให้ ๖ ปัจจัย
๔. อดีตกรรมเจตนาเป็นปัจจัยให้ ๒ ปัจจัย
๕. อาโลกเป็นปัจจัยให้ ๑ ปัจจัย
๖. สัพพจิตตสาธารณเจตสิกเป็นปัจจัยให้ ๑๐ ปัจจัย
รวม ๒๘ ปัจจัยโดย พี่เณร....นำมาฝาก [1 พ.ค. 2551 , 07:07:12 น.] ( IP = 58.9.138.49 : : )
สลักธรรม 2เจตนา คือ ความปรารถนาของจิตใจนั้นมีอำนาจหรือมีความสามารถทำให้รูปคือร่างกายเป็นไปต่าง ๆ ซึ่งเรียกว่า จิตตชรูป ดังได้กล่าวมาแล้วย่อ ๆ ผู้ที่ได้ศึกษาพระอภิธรรมก็จะได้รายละเอียดเป็นอันมาก เพื่อให้ท่านผู้อ่านได้เห็นรูปร่างหน้าตาบ้าง จึงขอยกหลักกการขึ้นมาให้ได้เห็นเป็นตัวอย่างอีกเล็กน้อย (สำหรับท่านที่ศึกษามาแล้วก็ผ่านไป) คือ
๑. จิตชรูปสามัญ หมายถึง ปกติธรรมดา ๆ ของร่างกาย เช่น การหายใจเข้าออก หัวใจเต้น กระเพาะอาหารลำไส้เคลื่อนไหวและจิตทำให้เกิดจิตชรูปสามัญได้ ๗๕ ประเภท คือ
อกุศลจิต ๑๒ ประเภท (บาป)
กามาวจรโสภณจิต ๒๔ ประเภท (บุญ)
โลกุตรจิต ๘ ประเภท (พ้นจากการเวียนว่ายตายเกิด) เป็นต้น
๒. จิตชรูปที่ทำให้ยิ้มและหัวเราะได้มี ๑๓ ประเภท คือ
โสมนัสโลภมูลจิต ๔ ประเภท (เกี่ยวกับบาป)
โสมนัสมหากุศล ๔ ประเภท (เกี่ยวกับบุญ) เป็นต้น
โสมนัสมหากิริยา ๔ ประเภท (ไม่เกี่ยวกับบาปหรือบุญ)
โสมนัสสันตรีรณ ๑ ประเภท (ไม่เกี่ยวกับบาปหรือบุญ)
๓. จิตชรูปที่เกี่ยวกับร้องไห้ มี ๒ ประเภท คือ
โทสมูลจิต ๒ ประเภท
๔. จิตชรูปที่ทำให้เคลื่อนไหวอิริยาบถน้อย เช่น ก้ม เงย คู้ เหยียด เกิดจากจิต ๓๒ ประเภท คือ
มโนทวาราวัชชนจิต ๑ (เปิดประตูทางมโนทวาร)
กามชวนจิต ๒๙ (เสพอารมณ์บาปบุญ ไม่บาปไม่บุญ)
อภิญญาจิต ๒ (ทำอิทธิฤทธิ์ต่าง ๆ)
๕. จิตชรูปที่เกี่ยวกับการพูด ได้แก่จิต ๓๒ เท่ากับข้อ ๔
๖. จิตชรูปที่เกี่ยวกับอิริยาบถใหญ่ คือ ยืน เดิน นั่ง นอน ต้องอาศัยจิตจำนวน ๓๒ เหมือนข้อ ๔ และข้อ ๕
๗. จิตชรูปเกี่ยวกับอิริยาบถใหญ่ทั้ง ๔ ตั้งมั่น คือ ยืน เดิน นั่ง นอน ที่เป็นไปตามปกติของคนธรรมดา และจิตที่ทำให้อิริยาบถตั้งมั่นเป็นอัปปนา รวมต้องใช้จิตจำนวน ๕๘ ประเภท คือ
มโนทวราวัชชนจิต ๑
กามชวนจิต ๒๙
อภิญญาจิต ๒ (ทำอิทธิฤทธิต่าง ๆ)
อัปปนาชวนจิต ๒๖ (มหัคคตกุศล ๙ - กิริยา ๙ - โลกุตตร ๘)
(เจตนา ๒๕ ประเภทให้อำนาจก่อให้เกิดกรรมชรูปได้ ๑๘ ในสันดานของสัตว์ที่มีขันธ์ ๕ ตั้งแต่อุปาทะขณะของปฏิสนธิจิตไปจนตลอดชีวิต และกรรมชรูป คือรูปอันเกิดจากกรรมนี้ (มาผันแปรเซลของสัตว์) ก็เป็นกรรมที่เกิดขึ้นมาแล้วแต่อดีตกาล
ส่วนจิตชรูป อันเป็นรูปที่จิตก่อให้เกิดขึ้นนั้นเป็นไปในปัจจุบันกาล)
![]()
โดย พี่เณร....นำมาฝาก [1 พ.ค. 2551 , 07:07:41 น.] ( IP = 58.9.138.49 : : )
สลักธรรม 3
มาศึกษาต่อค่ะ
กราบขอบพระคุณและอนุโมทนาคะโดย พี่ดา [1 พ.ค. 2551 , 10:09:45 น.] ( IP = 124.121.177.129 : : )
สลักธรรม 4กราบอนุโมทนาและขอบพระคุณที่นำมาให้ศึกษาค่ะ โดย น้องกิ๊ฟ [1 พ.ค. 2551 , 13:15:08 น.] ( IP = 125.26.40.244 : : )
สลักธรรม 5กราบขอบพระคุณและอนุโมทนาค่ะ โดย Nong Au [1 พ.ค. 2551 , 21:47:47 น.] ( IP = 130.91.156.55 : : )
สลักธรรม 6กราบขอบพระคุณและอนุโมทนากับพี่เณรค่ะ ที่นำธรรมะมาฝากค่ะ
โดย เซิ่น [3 พ.ค. 2551 , 15:09:29 น.] ( IP = 58.8.46.134 : : )
สลักธรรม 7กราบอนุโมทนาค่ะ
โดย พลอย -ลดา [22 พ.ค. 2551 , 20:42:24 น.] ( IP = 125.26.144.156 : : )
ขอเชิญแสดงความคิดเห็น คำเตือน
- การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด
ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล |
[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ] |
ลานภาพ |
ค้นหา |
สร้างสรรค์โดย |