ตัวชี้วัดคุณภาพใจ

---

ตัวชี้วัดคุณภาพใจ การทำบุญ คือ การทำความดี ทำแล้วเป็นเหตุให้คุณภาพจิตดีขึ้นสูงขึ้น จิตใจประเสริฐขึ้น จิตมีคุณภาพดีขึ้น มีสมรรถภาพสูงขึ้น และจิตมีสุขภาพดีขึ้น แต่ทั้งหมดต้องอยู่บนพื้นฐานของกรรม คือการกระทำ ตามกฎแห่งการกระทำ กฎแห่งการฝึกหัดพัฒนา กฎแห่งความพากเพียรพยายาม เช่นทำดีได้ดี ผลคือความเป็นสุข ทำชั่วได้ชั่วผลเป็นความทุกข์ ประเด็นสำคัญชาวพุทธต้องไม่ทิ้งหลักการ ไม่ทิ้งหลักคำสอน มิใช่ถึงงานอะไรก็ไปให้ความสำคัญกับงานนั้นจนลืมหลักการ จนลืมหลักคำสอนขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า อย่างนั้นผิดหลัก เราต้องหันมามองถึงหลักคำสอน แล้วทำความเข้าใจวิเคราะห์ถึงความสัมพันธ์เชื่อมโยงให้ถูกต้อง หลักการทำบุญ หลักการทำบุญของชาวพุทธ เรียกว่า “บุญกิริยาวัตถุ ๓ ประการ” คือทานมัย บุญสำเร็จด้วยการให้ทาน แบ่งปันเสีย ศีลมัย บุญสำเร็จด้วยการรักษาศีล และภาวนามัยบุญสำเร็จด้วยเจริญภาวนา คือทำให้เกิดให้มีขึ้นที่จิตใจ ในส่วนของการให้ทานยังขยายออกไปอีกได้ ๓ ประการ คือ เวยยาวัจมัย บุญสำเร็จด้วยการขวนขวายในกิจอันเป็นกุศล ปัตติทานมัย บุญสำเร็จด้วยการทำบุญอุทิศส่วนบุญ ปัตตานุโมทนามัย บุญสำเร็จด้วยการอนุโมทนาส่วนบุญ คือการดีใจชื่นเมื่อได้เห็นทำดี ทำบุญ ในส่วนของภาวนา คือการให้เกิด ให้มี และให้เป็นขึ้นที่จิตใจ ขยายได้อีก ๔ ประการ ได้แก่ อุปจายนมัย บุญสำเร็จด้วยการประพฤติตนอ่อนน้อมถ่อมตนต่อผู้หลักผู้ใหญ่ ธัมมัสวนมัย บุญสำเร็จด้วยการฟังธรรม ธัมเทศนามัย บุญสำเร็จด้วยการแสดงธรรม และทิฏฐุชุกัม บุญสำเร็จด้วยการปรับปรุงความเห็นให้ตรงตามหลักคำสอน ให้ตรงตามทำนองคลองธรรม

โดย ธีรวัส MA [8 พ.ค. 2551 , 10:22:34 น.] ( IP = 58.9.109.18 : : )

สลักธรรม 1 การทำบุญอุทิศส่วนกุศล ตามกรณีตัวอย่างที่พระพุทธองค์เคยตอบปัญหาแก่พราหมณ์ ในพระสูตรหนึ่งชื่อว่า “ชาณุโสณิสูตร” โดยใจความว่า มีทั้งอฐานะ คือไม่ได้รับและฐานะที่ได้รับ ดังนี้ คือ อฐานะที่ 1 ใครเมื่อยังชีวิตอยู่ เป็นผู้ฆ่าสัตว์ ลักทรัพย์ ผิดประเวณี โป้ปดมดเท็จ พูดคำหยาบ พูดส่อเสียด ฯ ครั้นสิ้นชีวิตแล้วไปเกิดเป็นสัตว์นรก อย่างนี้ญาติทำบุญส่วนกุศลให้ไม่ได้รับ อฐานะที่ ๒ ใครเมื่อยังมีชีวิตอยู่ทำกรรมที่ไม่ดี จิตใจมีความพยาบาทปองร้าย ไม่ตั้งอยู่ในศีลธรรม ครั้นสิ้นชีวิตไปแล้วไปเกิดเป็นสัตว์เดรัจฉาน อย่างนี้ญาติทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้ไม่ได้รับ อฐานะที่ ๓ ใครเมื่อยังมีชีวิตอยู่ทำบุญกุศล ดำรงตนอยู่ในศีลธรรม ตามหลักมนุษยธรรม ครั้นสิ้นชีวิตไปแล้ว ไปเกิดเป็นมนุษย์ อย่างนี้ญาติทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้ก็ไม่ได้รับ อฐานะที่ ๔ ใครเมื่อยังมีชีวิตอยู่ทำบุญกุศล ดำรงตนอยู่หลักธรรม มีหลักเทวธัม คือหิริ โอตตัปปะ ครั้นสิ้นชีวิตแล้วไปเกิดเป็นเทวดา อย่างนี้ญาติทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้ก็ไม่ได้รับ ฐานะที่ ๕ ทำบาปกรรมอกุศล จิตใจเจือด้วยบาปกรรม ครั้นสิ้นชีวิตไปแล้วไปเกิดเป็นเปรต ที่อาภัพอับโชค มีความเป็นอยู่อด ๆ อยาก รอส่วนบุญจากญาติ ๆ อุทิศส่วนบุญให้ อย่างนี้ได้รับส่วนบุญ

โดย ธีรวัส (tvb) [8 พ.ค. 2551 , 10:24:25 น.] ( IP = 58.9.109.18 : : )

สลักธรรม 2 หลักคำสอนทางพระพุทธศาสนา ความสำคัญ สำหรับชาวพุทธ หากคิดผิดตีความผิด มองความเชื่อมโยงไม่ครบกระบวนการ อาจไปขัดกับการใหญ่ ซึ่งเป็นหลักคำสอนทางพระพุทธศาสนา เพราะการรับส่วนบุญมิใช่เป็นการนอนรอรับจากการทำบุญอุทิศส่วนกุศลจากเฉย โดยที่เจ้าตัวไม่ต้องทำอะไร แบบนั้นผิดหลักกรรมแน่ ก่อนจะอธิบายต่อไปให้มองย้อนกลับดูหลักการทำบุญที่ขยายจากการให้ทาน คือปัตติทานมัย บุญสำเร็จด้วยการทำบุญอุทิศส่วนบุญ ปัตตานุโมทนามัย บุญสำเร็จด้วยการอนุโมทนาส่วนบุญ คือการดีใจชื่นเมื่อได้เห็นทำดี ทำบุญ จะเป็นฐานในการพิจารณาการทำบุญ การรับส่วนบุญได้ดีที่เดียว การรับส่วนบุญ ในฐานะที่ ๕ ที่ได้รับนั่นได้รับเพราะเหตุผลของ ปัตตานุโมทนามัย บุญสำเร็จด้วยการอนุโมทนาส่วนบุญ คือการดีใจชื่นเมื่อได้เห็นทำดี ทำบุญ เหมือนคนที่จากบ้านไปยังไม่ไกล ยังมองเห็นหลานยกมือไหว้ ยกมือบาย ๆ ยาย เมื่อยายเห็นแล้วดีใจ ชื่นใจ ญาติที่ตายไปเกิดเป็นเปรต อยู่ใกล้เมื่อเห็นลูกหลาน ญาติมิตาทำบุญอุทิศส่วนให้เขาจะรับรู้แล้วอนุโมทนา ดีใจชื่นใจด้วย จะเห็นได้ว่าท่านทำของท่านเหมือนกัน แต่เป็นการโดยการอนุโมทนาด้วย ชาวพุทธมีหน้าที่หนึงการทำบุญต้องอุทิศส่วนบุญด้วย เหมือนเราปลูกต้นดอกไม้ มีหน้าที่ปลูก รดน้ำพรวนดิน ให้ปุ๋ยต้นกุหลาบออกดอกสวย ๆ คนเดินผ่านต้นดอกไม้จะกี่ร้อย กี่พันคนเขาแล้วเขาชื่นใจกับการเห็นดอกไม่สวย ๆ เขาชื่นใจของเขาเอง เราไม่จำเป็นต้องวิ่งไปบังคับให้เขาดีใจ ให้เขาชื่นด้วยประการทั้งปวง และในขณะเดียวกันจะมองดูดอกไม้เรากี่ร้อยกี่พันคน ดอกไม้เรายังอยู่เดิม ไม่บุบสลายโดยประการทั้งปวง เช่นเดียวกับการทำบุญอุทิศส่วนกุศลถึงผู้ตาย จะมีญาติกี่ร้อยกี่พันคนก็ตาม ถึงหมด ได้ครบหมดหากอยู่ในฐานะที่ควรจะได้รับตามที่กล่าวแล้ว สรุป หลักการทำบุญเป็นตัวชี้วัดคุณภาพแห่งจิตใจเราท่านทั้งหลาย การทำให้คุณภาพจิตใจดีขึ้น จิตมีคุณภาพสูงขึ้น เครื่องมือวัดผลบุญ หรือตัวชี้วัด ก็คือบุญอยู่ที่คุณภาพของจิต ทำแล้วจิตใจมีคุณภาพดีขึ้น นั้น คือเป็นบุญ ฐานคติที่ได้รับส่วนบุญกุศลก็ได้รับเพราะจิต จะได้รับเพราะจิตของผู้รับมีความรู้สึกที่อนุโมทนาด้วย จิตชื่นใจด้วย ขณะที่จิตชื่นใจด้วยนั้นจิตมีคุณภาพดีขึ้น เป็นคุณลักษณะของจิตที่มีบุญ

โดย ธีรวัส บำเพ็ญบุญบารมี (tvb) [8 พ.ค. 2551 , 10:25:45 น.] ( IP = 58.9.109.18 : : )

สลักธรรม 3 ขอบพระคุณ...คุณธีรวัส.... มากค่ะ

โดย Nong Au [8 พ.ค. 2551 , 21:33:18 น.] ( IP = 130.91.156.55 : : )

สลักธรรม 4 อนุโมทนาสาธุ ขอบคุณค่ะ

โดย ผู้เยียมชม [10 พ.ค. 2551 , 18:43:45 น.] ( IP = 118.174.64.108 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด