มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


การเรียนพระอภิธรรมเป็นปฏิปักษ์ต่อการปฏิบัติหรือม่?








ตอบคำถามโดย อาจารย์บุษกร เมธางกูร


ถาม การเรียนพระอภิธรรมเป็นปฏิปักษ์ต่อการปฏิบัติจริงหรือ?

ตอบ พระพุทธองค์ทรงวางธุระไว้ในพุทธศาสนิกชน ๒ ธุระ คือ คันถะธุระ และวิปัสนาธุระ ดังนั้นจึงเป็นไปไม่ได้ที่จะเป็นอุปสรรคต่อกันค่ะมีแต่จะเป็นอุปการะต่อกันค่ะ

เพราะการเรียนเหมือนได้รู้แผนที่และเส้นทางต่างๆที่จะไปไหนๆ ส่วนการปฎิบัติเหมือนการเดินทาง เราจะได้รู้ว่าถูกไหมเส้นทางนี้เพราะเราเรียนมาก่อนไงคะ

โดย น้องกิ๊ฟ นำมาฝาก [22 ก.ค. 2551 , 14:50:10 น.] ( IP = 125.27.175.234 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1



ถาม มูลจิตนั้นเป็นอย่างไรคะ?

ตอบ ก่อนที่จะตอบคำว่า มูลจิตที่ถามมานั้น จะขอวิเคราะห์ “จิต” ในแง่มูลรากให้เกิดความเข้าใจก่อนนะคะ

ก่อนอื่นก็ให้ลองนึกถึงต้นไม้ใหญ่ๆสักต้นหนึ่ง ต้นไม้นั้นตั้งอยู่ได้อย่างมั่นคงก็เพราะอาศัยรากแก้วยึดไว้ฉันใด ชีวิตของคนเราก็เช่นกันค่ะ จากทารกไปสู่วัยหนุ่มวัยสาว และจากหนุ่มสาวไปสู่วัยแก่เฒ่า ก็อาศัย รากแก้วของจิตใจฉันนั้น

คำว่ารากแก้วของจิตใจ ในทางธรรมะใช้คำว่ามูล หรือ เหตุ

คำว่าเหตุมีหลายความหมาย แต่ตอนนี้เราจะมุ่งหมายถึง รากแก้วของจิต ไม่เลยไปถึงความหมายอื่นนะคะระวังอย่าสับสน

ธรรมชาติใดที่อุดหนุนให้จิตใจตั้งอยู่อย่างมั่นคง ดุจดังรากแก้วของต้นไม้ ธรรมชาตินั้นแหละ คือ รากแก้วของจิตใจค่ะ(เรียกว่า มูลรากของจิต หรือเหตุของจิต)

ประเภทของรากแก้วของจิต ถ้าจะนับจำนวนแล้ว ( มูล หรือ เหตุ ) มี ๖ ชนิดค่ะ

๑. โลภะเหตุ องค์ธรรมได้แก่ โลภเจตสิก
๒. โทสะเหตุ องค์ธรรมได้แก่ โทสเจตสิก
๓. โมหะเหตุ องค์ธรรมได้แก่ โมหเจตสิก
๔. อโลภเหตุ องค์ธรรมได้แก่ อโลภเจตสิก
๕. อโทสเหตุ องค์ธรรมได้แก่ อโทสเจตสิก
๖. อโมหเหตุ องค์ธรรมได้แก่ ปัญญาเจตสิก

โดย น้องกิ๊ฟ [22 ก.ค. 2551 , 14:50:50 น.] ( IP = 125.27.175.234 : : )


  สลักธรรม 2



เนื่องด้วย โลภะเหตุ โทสะเหตุ และโมหะเหตุจะประกอบอยู่ใน อกุศลจิตเท่านั้น รวมเรียกว่า อกุศล ๓ เหตุ

ส่วน อโลภเหตุ อโสเหตุ และอโมหเหตุ สามารถประกอบอยู่ในกุศลจิต และ อพยากตจิตบางประเภท

เมื่อใด อโลภเหตุ อโทสเหตุ อโมหเหตุประกอบกับ กุศลจิต ก็เรียกว่า กุศล ๓ เหตุ แต่ถ้าไปประกอบกับอพยากตจิต เหตุทั้ง ๓ นี้ก็จะเรียกว่า อพยากตเหตุ ๓

รวมความว่า จำนวนมูลรากของจิต หรือเหตุ ของจิต เมื่อแยกตามประเภทที่ประกอบกับจิต ก็จะมี ๙ เหตุ คือ

อกุศลเหตุ ๓
กุศลเหตุ ๓
อพยากตเหตุ ๓

จิตในแง่ของมูลรากเมื่อสังเกตแล้วก็จะวิเคราะห์ได้ว่า จิตทั้งหมดมี ๘๙ ดวง สามารถแบ่งตามมูลรากแก้วของจิต หรือแบ่งตามเหตุที่ประกอบกับจิตแล้ว แยกได้ ๒ จำพวกรวมเป็น ๘๙ ดวง คือ…

๑. จิตที่ไม่มีรากแก้วประกอบ( อเหตุกจิต ) ๑๘ ดวง
๒ . จิตที่มีรากแก้วประกอบ ( สเหตุกจิต ) ๗๑ ดวง

คิดว่าคำตอบนี้ คงทำความเข้าใจ ได้มากขึ้นแล้วนะคะ

โดย น้องกิ๊ฟ [22 ก.ค. 2551 , 14:51:07 น.] ( IP = 125.27.175.234 : : )


  สลักธรรม 3



ถาม ผมสงสัยว่า บางครอบครัวที่อาจจะเป็นพ่อ หรือแม่ หรือทั้งพ่อทั้งแม่ มุ่งมั่นเอาแต่เรียนธรรมะ สวดมนต์ ไปวัดทำบุญทิ้งลูก (ยังเล็ก) ให้อยู่กับใครคนใดคนหนึ่ง หรืออยู่กับคนรับใช้ ในขณะที่ลูกอยู่ในวัยที่ต้องการทั้งพ่อทั้งแม่

อย่างนี้จะไม่เรียกว่าเขาผู้นั้นกำลังสร้างทั้งบุญและบาปไปในตัวหรือครับ สร้างบาปโดยไม่ทำหน้าที่ของครอบครัวให้บริบูรณ์ จนคนอื่นมองเป็นว่าเห็นแก่ตัว ช่วยอธิบายให้ผมเข้าใจหน่อยครับว่าคนที่มีครอบครัว ควรทำอย่างไรที่จะได้ทั้งเรียนธรรมะ และทำสมาธิ โดยไม่ทำให้คนรอบข้างมองว่าเห็นแก่ตัว

ตอบ คำถามที่ว่า เรียนธรรมะแต่ทิ้งครอบครัว ดูจะรุนแรงนะคะ เพราะในคำบอกเล่ามานั้นแค่ปล่อยให้เด็กอยู่กับคนเลี้ยง อย่างนี้ยังไม่ควรใช้คำว่าทิ้งครอบครัวหรอกค่ะ แต่ขอใช้คำว่า บกพร่อง จะดีกว่า

ในการที่คุณพ่อหรือคุณแม่แม้แต่ญาติพี่น้อง มุ่งปฎิบัติธรรมหรือศึกษาธรรมนั้นนับว่าท่านเหล่านั้นได้กำลังเพียรสร้างบุญกุศลให้กับตนเองค่ะ และเป็นสิ่งที่น่ายกย่อง เพราะในหลักธรรมนั้นกล่าวว่าจงทำตนเองให้มีพร้อมแล้วค่อยแพร่ความพร้อมไปสู่ผู้อื่น

ยิ่งเป็นการศึกษาพระอภิธรรมด้วยแล้วจะทำให้เข้าใจถึงสภาพชีวิตได้ถูกต้อง และสามารถนำไปบริหารชีวิตตนและลูกได้ดี

แต่ในกรณีที่มีภ่ระหน้าที่รับผิดชอบอยู่นั้นก็ควรจะแยกแยะเวลาให้ถูกด้วย ต้องอาศัยหลักสัปปุริสธรรมเข้ามาร่วมในชีวิตถึงจะดีค่ะ แต่ถ้าถามว่าสร้างบุญและบาปด้วยนั้นอันนี้ผิดนะค่ะ

ทำดีย่อมต้องได้ดีค่ะ ส่วนเด็กก็มีวิบากของตนเองมาด้วยค่ะ ถ้าวิบากเด็กดีอาจได้พี่เลี้ยงที่เลี้ยงดีกว่าพ่อแม่เสียอีกก็มีแต่ถ้าได้คนเลี้ยงไม่ดีอันนี้ต้องเข้าใจว่า...เป็นวิปากกรรมของเด็กเองนะค่ะไม่ช่พ่อแม่กำลังสร้างบาปนะค่ะแต่อาจถือได้ว่าขาดและบกพร่องต่อหน้าที่ค่ะ


โดย น้องกิ๊ฟ [22 ก.ค. 2551 , 14:51:28 น.] ( IP = 125.27.175.234 : : )


  สลักธรรม 4

ขอบพระคุณและอนุโมทนากับน้องกิ๊ฟค่ะ..ที่ทำงานกุศลเสมอๆ ค่ะ

โดย เซิ่น [22 ก.ค. 2551 , 23:05:12 น.] ( IP = 58.8.44.118 : : )


  สลักธรรม 5

เป็นคำถามตอบที่ดีมากครับ อ่านแล้วได้ประโยชน์ดีครับผม อนุโมทนาสาธุกับน้องกิ้ฟอย่างยิ่งครับที่นำมาให้ได้อ่านครับ

โดย พี่เณร [24 ก.ค. 2551 , 08:05:44 น.] ( IP = 58.9.145.143 : : )


  สลักธรรม 6

กราบขอบพระคุณและอนุโมทนาค่ะ

โดย พี่ดา [24 ก.ค. 2551 , 09:44:14 น.] ( IP = 124.121.176.57 : : )


  สลักธรรม 7

ขอเชิญท่านผู้มีจิตศรัทธาร่วมสมทบทุนก่อสร้างและซ่อมแซมสถานที่ปฎิบัติธรรม,กุฎิที่พักสงฆ์,เจดีย์บรรจุพระสารีริกธาตุพร้อมทั้งกำแพงแก้วล้อมรอบ
อุทธยานธรรมกิตติลักษณ์ เลขที่ 69 หมู่ 14 ต.บ้านดู่ อ.เมือง จ.เชียงราย 57000 ห่างจากอนุสาวรีย์พ่อขุนเม็งรายมหาราช ประมาณ 8-9 ก.ม. ไปทางอำเภอแม่สาย เนื้อที่ 151 ไร่ ได้รับอนุญาติจากกรมการศาสนา ให้เป็นที่พักสงฆ์และผู้ปฎิบัติธรรมมี สถานที่ปฎิบัติ ก่อสร้างด้วยไม้ มา 15-16 ปี ปัจจุบันนี้รอการบูรณะให้ดีขึ้นในขั้นต้น มีพระพุทธรูปเปิดโลก บนยอดเขา มีมหาเจดีย์ชินธาตุเจดีย์ดอยตรีมูรติ เป็นที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ อยู่ระหว่างก่อสร้างกำแพงแก้ว-ปูพื้นกระเบื้อง งานเสร็จแล้ว 80% ก่อสร้างกุฎิไม้กรรมฐาน 1 หลัง ใช้เป็นสถานที่สวดมนต์เช้า-เย็น ฟังธรรม กรรมฐาน-วิปัสนากรรมฐาน มีผู้สนใจเพิ่มขึ้นๆ ตามลำดับ ที่พักเก่าซ่อมแซมแบบประหยัดพอใช้การได้พอสมควร
เจริญขอศรัทธาจากท่านผู้มีจิตศรัทธาในทานบุญกุศล ตามจิตประสงค์ของทุกท่านได้กระจายขยายแผ่บารมี ทาน ไปที่อุทธยานธรรมกิตติลักษณ์บ้าง ก็ขออนุโมทนาด้วยจริงอย่างสูงยิ่งจากจิต
ขอเป็นผู้เจริญด้วย อายุ วรรณะ สุขะ พละ ประสงค์สิ่งใด จงได้สมปราถนาด้วยสัมมาทิฎฐิ ทุกท่าน
บัญชีออมทรัพย์ ธนาคารไทยพาณิชย์ สาขาเชียงราย หมายเลขบัญชี ออมทรัพย์ 507-2-62111-7 อุทธยานธรรมกิตติลักษณ์ โดยพระวิชัย โชติวโร หรือจะโทรถึงท่านเจ้าอาวาส โดยตรง 086-2030662

โดย ตัวขาวขาว - [6 ส.ค. 2551 , 02:46:11 น.] ( IP = 222.123.18.139 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org