| Moonlanithi |
Vipassana Meditation |
OnlineStudy thai english |
Article |
สำนักวิปัสสนา อ้อมน้อย |
กิจกรรม | About Us |
การเรียนพระอภิธรรมเป็นปฏิปักษ์ต่อการปฏิบัติหรือม่?
สลักธรรม 1
ถาม มูลจิตนั้นเป็นอย่างไรคะ?
ตอบ ก่อนที่จะตอบคำว่า มูลจิตที่ถามมานั้น จะขอวิเคราะห์ จิต ในแง่มูลรากให้เกิดความเข้าใจก่อนนะคะ
ก่อนอื่นก็ให้ลองนึกถึงต้นไม้ใหญ่ๆสักต้นหนึ่ง ต้นไม้นั้นตั้งอยู่ได้อย่างมั่นคงก็เพราะอาศัยรากแก้วยึดไว้ฉันใด ชีวิตของคนเราก็เช่นกันค่ะ จากทารกไปสู่วัยหนุ่มวัยสาว และจากหนุ่มสาวไปสู่วัยแก่เฒ่า ก็อาศัย รากแก้วของจิตใจฉันนั้น
คำว่ารากแก้วของจิตใจ ในทางธรรมะใช้คำว่ามูล หรือ เหตุ
คำว่าเหตุมีหลายความหมาย แต่ตอนนี้เราจะมุ่งหมายถึง รากแก้วของจิต ไม่เลยไปถึงความหมายอื่นนะคะระวังอย่าสับสน
ธรรมชาติใดที่อุดหนุนให้จิตใจตั้งอยู่อย่างมั่นคง ดุจดังรากแก้วของต้นไม้ ธรรมชาตินั้นแหละ คือ รากแก้วของจิตใจค่ะ(เรียกว่า มูลรากของจิต หรือเหตุของจิต)
ประเภทของรากแก้วของจิต ถ้าจะนับจำนวนแล้ว ( มูล หรือ เหตุ ) มี ๖ ชนิดค่ะ
๑. โลภะเหตุ องค์ธรรมได้แก่ โลภเจตสิก
๒. โทสะเหตุ องค์ธรรมได้แก่ โทสเจตสิก
๓. โมหะเหตุ องค์ธรรมได้แก่ โมหเจตสิก
๔. อโลภเหตุ องค์ธรรมได้แก่ อโลภเจตสิก
๕. อโทสเหตุ องค์ธรรมได้แก่ อโทสเจตสิก
๖. อโมหเหตุ องค์ธรรมได้แก่ ปัญญาเจตสิก
โดย น้องกิ๊ฟ [22 ก.ค. 2551 , 14:50:50 น.] ( IP = 125.27.175.234 : : )
สลักธรรม 2
เนื่องด้วย โลภะเหตุ โทสะเหตุ และโมหะเหตุจะประกอบอยู่ใน อกุศลจิตเท่านั้น รวมเรียกว่า อกุศล ๓ เหตุ
ส่วน อโลภเหตุ อโสเหตุ และอโมหเหตุ สามารถประกอบอยู่ในกุศลจิต และ อพยากตจิตบางประเภท
เมื่อใด อโลภเหตุ อโทสเหตุ อโมหเหตุประกอบกับ กุศลจิต ก็เรียกว่า กุศล ๓ เหตุ แต่ถ้าไปประกอบกับอพยากตจิต เหตุทั้ง ๓ นี้ก็จะเรียกว่า อพยากตเหตุ ๓
รวมความว่า จำนวนมูลรากของจิต หรือเหตุ ของจิต เมื่อแยกตามประเภทที่ประกอบกับจิต ก็จะมี ๙ เหตุ คือ
อกุศลเหตุ ๓
กุศลเหตุ ๓
อพยากตเหตุ ๓
จิตในแง่ของมูลรากเมื่อสังเกตแล้วก็จะวิเคราะห์ได้ว่า จิตทั้งหมดมี ๘๙ ดวง สามารถแบ่งตามมูลรากแก้วของจิต หรือแบ่งตามเหตุที่ประกอบกับจิตแล้ว แยกได้ ๒ จำพวกรวมเป็น ๘๙ ดวง คือ
๑. จิตที่ไม่มีรากแก้วประกอบ( อเหตุกจิต ) ๑๘ ดวง
๒ . จิตที่มีรากแก้วประกอบ ( สเหตุกจิต ) ๗๑ ดวง
คิดว่าคำตอบนี้ คงทำความเข้าใจ ได้มากขึ้นแล้วนะคะ
โดย น้องกิ๊ฟ [22 ก.ค. 2551 , 14:51:07 น.] ( IP = 125.27.175.234 : : )
สลักธรรม 3
ถาม ผมสงสัยว่า บางครอบครัวที่อาจจะเป็นพ่อ หรือแม่ หรือทั้งพ่อทั้งแม่ มุ่งมั่นเอาแต่เรียนธรรมะ สวดมนต์ ไปวัดทำบุญทิ้งลูก (ยังเล็ก) ให้อยู่กับใครคนใดคนหนึ่ง หรืออยู่กับคนรับใช้ ในขณะที่ลูกอยู่ในวัยที่ต้องการทั้งพ่อทั้งแม่
อย่างนี้จะไม่เรียกว่าเขาผู้นั้นกำลังสร้างทั้งบุญและบาปไปในตัวหรือครับ สร้างบาปโดยไม่ทำหน้าที่ของครอบครัวให้บริบูรณ์ จนคนอื่นมองเป็นว่าเห็นแก่ตัว ช่วยอธิบายให้ผมเข้าใจหน่อยครับว่าคนที่มีครอบครัว ควรทำอย่างไรที่จะได้ทั้งเรียนธรรมะ และทำสมาธิ โดยไม่ทำให้คนรอบข้างมองว่าเห็นแก่ตัว
ตอบ คำถามที่ว่า เรียนธรรมะแต่ทิ้งครอบครัว ดูจะรุนแรงนะคะ เพราะในคำบอกเล่ามานั้นแค่ปล่อยให้เด็กอยู่กับคนเลี้ยง อย่างนี้ยังไม่ควรใช้คำว่าทิ้งครอบครัวหรอกค่ะ แต่ขอใช้คำว่า บกพร่อง จะดีกว่า
ในการที่คุณพ่อหรือคุณแม่แม้แต่ญาติพี่น้อง มุ่งปฎิบัติธรรมหรือศึกษาธรรมนั้นนับว่าท่านเหล่านั้นได้กำลังเพียรสร้างบุญกุศลให้กับตนเองค่ะ และเป็นสิ่งที่น่ายกย่อง เพราะในหลักธรรมนั้นกล่าวว่าจงทำตนเองให้มีพร้อมแล้วค่อยแพร่ความพร้อมไปสู่ผู้อื่น
ยิ่งเป็นการศึกษาพระอภิธรรมด้วยแล้วจะทำให้เข้าใจถึงสภาพชีวิตได้ถูกต้อง และสามารถนำไปบริหารชีวิตตนและลูกได้ดี
แต่ในกรณีที่มีภ่ระหน้าที่รับผิดชอบอยู่นั้นก็ควรจะแยกแยะเวลาให้ถูกด้วย ต้องอาศัยหลักสัปปุริสธรรมเข้ามาร่วมในชีวิตถึงจะดีค่ะ แต่ถ้าถามว่าสร้างบุญและบาปด้วยนั้นอันนี้ผิดนะค่ะ
ทำดีย่อมต้องได้ดีค่ะ ส่วนเด็กก็มีวิบากของตนเองมาด้วยค่ะ ถ้าวิบากเด็กดีอาจได้พี่เลี้ยงที่เลี้ยงดีกว่าพ่อแม่เสียอีกก็มีแต่ถ้าได้คนเลี้ยงไม่ดีอันนี้ต้องเข้าใจว่า...เป็นวิปากกรรมของเด็กเองนะค่ะไม่ช่พ่อแม่กำลังสร้างบาปนะค่ะแต่อาจถือได้ว่าขาดและบกพร่องต่อหน้าที่ค่ะ
![]()
โดย น้องกิ๊ฟ [22 ก.ค. 2551 , 14:51:28 น.] ( IP = 125.27.175.234 : : )
สลักธรรม 4ขอบพระคุณและอนุโมทนากับน้องกิ๊ฟค่ะ..ที่ทำงานกุศลเสมอๆ ค่ะ
โดย เซิ่น [22 ก.ค. 2551 , 23:05:12 น.] ( IP = 58.8.44.118 : : )
สลักธรรม 5เป็นคำถามตอบที่ดีมากครับ อ่านแล้วได้ประโยชน์ดีครับผม อนุโมทนาสาธุกับน้องกิ้ฟอย่างยิ่งครับที่นำมาให้ได้อ่านครับ
โดย พี่เณร [24 ก.ค. 2551 , 08:05:44 น.] ( IP = 58.9.145.143 : : )
สลักธรรม 6กราบขอบพระคุณและอนุโมทนาค่ะ
โดย พี่ดา [24 ก.ค. 2551 , 09:44:14 น.] ( IP = 124.121.176.57 : : )
ขอเชิญแสดงความคิดเห็น คำเตือน
- การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด
ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล |
[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ] |
ลานภาพ |
ค้นหา |
สร้างสรรค์โดย |