แด่ผู้ป่วยไข้และผู้สูงอายุด้วยดวงใจ (๙)

---

แด่ผู้ป่วยไข้และผู้สูงอายุด้วยดวงใจ (๙) โดย อาจารย์บุญมี เมธางกูร ตอนที่ผ่านมา อำนาจจิตผันแปรรูปได้ จิตใจนั้นมีบทบาทโดยตรงกับร่างกาย จิตเป็นหัวหน้าในการร่วมประชุมแล้วทำให้รูป (ร่างกาย) เป็นไปต่าง ๆ หรือทำให้รูป (ผันแปรจากรูปเดิม) ปรากฏเกิดขึ้นได้ ทำให้รูปตั้งมั่น ทำให้รูปเคลื่อนไหว เข่น ทำให้รูปยืนอยู่นิ่ง ๆ ก็เป็นรูปหนึ่งหรือทำให้รูปก้าวเดินทำให้เกิดการเคลื่อนไหวเป็นไปอีกรูปหนึ่ง คือ เป็นรูปของเท้าที่ก้าวต่อ ๆ กันไปเป็นรูปก้าวเดิน จะทำให้หัวเราะหรือจะทำให้ร้องไห้ คือทำให้หน้าทำให้แก้ม ทำให้ปาก ทำให้ลิ้นเป็นไปต่าง ๆ ได้ รูปเหล่านั้นก็เกิดขึ้นมา ก็เพราะอำนาจของความปรารถนา หรือเจตนา โดยตรงของจิตใจ ตัวอย่าง เช่น คนเดินได้ก็จะต้องมีเหตุมาประชุมกันอย่างน้อยถึง ๖ เหตุ ได้แก่ ๑. กรรมชรูปดี คือ ระบบประสาทไม่บกพร่อง (กายะปสาทะเกิดจากอำนาจของกรรมร่วมด้วย ๒. มีจิตคิดจะเดิน จะต้องคิดนิดหนึ่งก่อนที่จะก้าวเท้าไหนออกไป ๓. มีจิตสั่ง คือ เจตนาที่จะเดินไป ๔. มีจิตตชวาโยธาตุ คือ อำนาจหรือพลังของจิต (เช่น คนถูกไฟไหม้ยกของหนักได้อย่างน่าอัศจรรย์ใจเพราะความตกใจ เป็นต้น) ๕. อุตุชวาโยธาตุ อำนาจหรือพลังของความร้อน ๖. อาหารชวาโยธาตุ อำนาจหรือพลังของอาหาร แม้จะมีเหตุหลายเหตุมาร่วมประชุมกันทำงาน หรือทำงานร่วมกันก็ตาม แต่จิตก็เป็นประธาน คือเป็นหัวหน้าเหมือนผู้จัดการธนาคารหรือผู้จัดการห้างร้าน

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [11 ส.ค. 2551 , 07:57:29 น.] ( IP = 58.9.144.235 : : )

สลักธรรม 1 คนที่ตายแล้วเราก็เรียกกันว่า "ศพ" ย่อมจะไม่มีจิตใจ ก็ย่อมจะยืน เดิน หัวเราะ ร้องไห้ และหายใจซึ่งเกิดจากอำนาจของเจตนาโดยตรงไม่ได้เพราะไม่มีจิตใจ แต่อย่างไรก็ดี จิตใจของคนที่ยังไม่ตาย ก็ย่อมจะมีอำนาจโดยปริยายได้ เพราะในเวลานอนหลับ (ภวังคจิต) แม้จะมิได้มีความปรารถนาโดยตรง แต่จิตใจมันก็ยังทำงานและบังคับรูปได้ทำให้หัวใจเต้น ทำให้ปอดทำงานโดยขยายเข้าและออกได้ และทำให้กระเพาะอาหารและลำไส้เคลื่อนที่อยู่เสมอตลอดเวลาได้ ผู้ศึกษาพระอภิธรรมมีความเข้าใจก็จะทราบว่า ในขณะเห็น ได้ยิน คิดนึก หยุดอยู่นิ่ง ๆ เคลื่อนไหวหัวเราะหรือร้องไห้และตลอดเวลาที่กำลังนอนหลับสนิทนั้น จิตใจกับร่างกายมันทำงานกันอย่างไรทั้งยังมีตัวเลขควบคุมอยู่ทั่วไป เพื่อให้เข้าถึงความจริงอันลึกซึ้งและเพื่อป้องกันมิให้ผู้ใดดูหมิ่นพระพุทธศาสนาแล้วพูดธรรมะเอาตามชอบใจ ผมจึงขอยกตัวอย่างขึ้นมาให้ท่านผู้อ่านได้เห็นสักเล็กน้อย จักขุวิญญาณ คือ "เห็นรูป" ก็จะต้องมีเหตุมาร่วมประชุมกันว่าโดยพิสดารมีถึง ๗๓ เหตุ และจะต้องมีเหตุในชาติอดีตเกิดร่วมด้วย ถ้ามิได้มีชาติอดีตแล้ว จิตหรือวิญญาณอันได้แก่ความรู้สึก "เห็น" จะเกิดขึ้นมาไม่ได้อย่างแน่นอน ผู้ศึกษามีความเข้าใจแล้วก็จะไม่มีความข้องใจสงสัยในเรื่องของชาติอดีตและชาติหน้าอีกต่อไป ผมขอแสดงสาเหตุโดยย่อของจิต "เห็น" (ซ้ำกันไม่นับ) พอให้เป็นตัวอย่าง ดังนี้ ... ๑. ปัญจทวาราวัชชนจิตเป็นปัจจัยให้ ๕ ปัจจัย ๒. ปัจจุบันรูปารมณ์เป็นปัจจัยให้ ๔ ปัจจัย ๓. มัชฌิมายุกจักขุปสาทเป็นปัจจัยให้ ๖ ปัจจัย ๔. อดีตกรรมเจตนาเป็นปัจจัยให้ ๒ ปัจจัย ๕. อาโลกเป็นปัจจัยให้ ๑ ปัจจัย ๖. สัพพจิตตสาธารณเจตสิกเป็นปัจจัยให้ ๑๐ ปัจจัย รวม ๒๘ ปัจจัย

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [11 ส.ค. 2551 , 07:58:12 น.] ( IP = 58.9.144.235 : : )

สลักธรรม 2 เจตนา คือ ความปรารถนาของจิตใจนั้นมีอำนาจหรือมีความสามารถทำให้รูปคือร่างกายเป็นไปต่าง ๆ ซึ่งเรียกว่า จิตตชรูป ดังได้กล่าวมาแล้วย่อ ๆ ผู้ที่ได้ศึกษาพระอภิธรรมก็จะได้รายละเอียดเป็นอันมาก เพื่อให้ท่านผู้อ่านได้เห็นรูปร่างหน้าตาบ้าง จึงขอยกหลักกการขึ้นมาให้ได้เห็นเป็นตัวอย่างอีกเล็กน้อย (สำหรับท่านที่ศึกษามาแล้วก็ผ่านไป) คือ ๑. จิตชรูปสามัญ หมายถึง ปกติธรรมดา ๆ ของร่างกาย เช่น การหายใจเข้าออก หัวใจเต้น กระเพาะอาหารลำไส้เคลื่อนไหวและจิตทำให้เกิดจิตชรูปสามัญได้ ๗๕ ประเภท คือ อกุศลจิต ๑๒ ประเภท (บาป) กามาวจรโสภณจิต ๒๔ ประเภท (บุญ) โลกุตรจิต ๘ ประเภท (พ้นจากการเวียนว่ายตายเกิด) เป็นต้น ๒. จิตชรูปที่ทำให้ยิ้มและหัวเราะได้มี ๑๓ ประเภท คือ โสมนัสโลภมูลจิต ๔ ประเภท (เกี่ยวกับบาป) โสมนัสมหากุศล ๔ ประเภท (เกี่ยวกับบุญ) เป็นต้น โสมนัสมหากิริยา ๔ ประเภท (ไม่เกี่ยวกับบาปหรือบุญ) โสมนัสสันตรีรณ ๑ ประเภท (ไม่เกี่ยวกับบาปหรือบุญ) ๓. จิตชรูปที่เกี่ยวกับร้องไห้ มี ๒ ประเภท คือ โทสมูลจิต ๒ ประเภท

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [11 ส.ค. 2551 , 07:58:47 น.] ( IP = 58.9.144.235 : : )

สลักธรรม 3 ๔. จิตชรูปที่ทำให้เคลื่อนไหวอิริยาบถน้อย เช่น ก้ม เงย คู้ เหยียด เกิดจากจิต ๓๒ ประเภท คือ มโนทวาราวัชชนจิต ๑ (เปิดประตูทางมโนทวาร) กามชวนจิต ๒๙ (เสพอารมณ์บาปบุญ ไม่บาปไม่บุญ) อภิญญาจิต ๒ (ทำอิทธิฤทธิ์ต่าง ๆ) ๕. จิตชรูปที่เกี่ยวกับการพูด ได้แก่จิต ๓๒ เท่ากับข้อ ๔ ๖. จิตชรูปที่เกี่ยวกับอิริยาบถใหญ่ คือ ยืน เดิน นั่ง นอน ต้องอาศัยจิตจำนวน ๓๒ เหมือนข้อ ๔ และข้อ ๕ ๗. จิตชรูปเกี่ยวกับอิริยาบถใหญ่ทั้ง ๔ ตั้งมั่น คือ ยืน เดิน นั่ง นอน ที่เป็นไปตามปกติของคนธรรมดา และจิตที่ทำให้อิริยาบถตั้งมั่นเป็นอัปปนา รวมต้องใช้จิตจำนวน ๕๘ ประเภท คือ มโนทวราวัชชนจิต ๑ กามชวนจิต ๒๙ อภิญญาจิต ๒ (ทำอิทธิฤทธิต่าง ๆ) อัปปนาชวนจิต ๒๖ (มหัคคตกุศล ๙ - กิริยา ๙ - โลกุตตร ๘) (เจตนา ๒๕ ประเภทให้อำนาจก่อให้เกิดกรรมชรูปได้ ๑๘ ในสันดานของสัตว์ที่มีขันธ์ ๕ ตั้งแต่อุปาทะขณะของปฏิสนธิจิตไปจนตลอดชีวิต และกรรมชรูป คือรูปอันเกิดจากกรรมนี้ (มาผันแปรเซลของสัตว์) ก็เป็นกรรมที่เกิดขึ้นมาแล้วแต่อดีตกาล ส่วนจิตชรูป อันเป็นรูปที่จิตก่อให้เกิดขึ้นนั้นเป็นไปในปัจจุบันกาล) โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [11 ส.ค. 2551 , 07:59:18 น.] ( IP = 58.9.144.235 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด