มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


พระไตรลักษณ์




..พระไตรลักษณ์


คอลัมน์ กรรมกำหนด

บุญเสมอ แดงสังวาลย์


พระไตรลักษณ์ คืออะไร? พระไตรลักษณ์เป็นสามัญลักษณะ สิ่งทั้งปวงในโลกนี้ไม่ว่าสิ่งอะไรต้องมีสามัญเหมือนกัน คือ อนิจจัง ความไม่เที่ยง ทุกขัง ความทุกข์ทั้งปวง อนัตตา ความไม่ใช่ตัวตน คือเรียกอีกอย่างว่าธรรมะชั้นสูง

อะไรที่ว่าไม่เที่ยง? สรรพสิ่งทั้งหลายที่อยู่ในโลกนี้หรือโลกไหนก็ตามไม่อาจจะคงอยู่ในสภาพเดิมได้ ลักษณะความไม่เที่ยงนี้กำหนดรู้ได้ง่าย คือเกิดขึ้นในเบื้องต้นและดับลงในที่สุด เช่นร่างกายของคนเรา พระพุทธองค์ตรัสว่า สังขารทั้งหลายไม่เที่ยง

คำว่าทุกข์นั้น ทุกข์อย่างไร? มีทุกข์กายทุกข์ใจ ดังพระพุทธองค์ตรัสไว้ว่า เกิดก็ทุกข์ แก่ก็ทุกข์ ตายก็ทุกข์ ป่วยไข้ก็ทุกข์ เพราะเหตุที่ชีวิตต้องเผชิญต่อความทุกข์ตลอดเวลา เช่น หิวกระหาย ปวดอุจาระปัสสาวะ เป็นทุกข์เพราะเพลิงกิเลสเผาผลาญ คือ ราคะ โทสะ โมหะ เผาตลอดเวลานี้เอง จึงมีผู้กล่าวว่าชีวิตนี้เป็นความทุกข์

อนัตตาเป็นของไม่ใช่ตน บางท่านอาจเข้าใจว่านี่ของเราแท้ๆ ทำไมจึงไม่ใช่? มาฟังดูซิครับว่าถ้าของเราจริงๆ เราจะต้องเก็บไว้ได้นานชั่วนาตาปี ในร่างกายเราของทุกๆ สิ่ง ทุกๆ ส่วน ย่อมเสื่อมสภาพไปเราบังคับมันไม่ได้ เช่น เราว่าอย่าแก่นะ อย่าตายนะ หนังอย่าเหี่ยวย่นนะ ล้วนแต่บังคับมันไม่ได้

ถ้าใครมองเห็นพระไตรลักษณ์ข้อนี้อย่างแจ่มแจ้งจะดีมาก

คืออย่างน้อยทำให้เราและกายใจปลอดจากโรคจิต โรคประสาท มีจิตใจแช่มชื่นเบิกบาน อย่างสูงก็สามารถทำลายกิเลสได้ และถึงความสิ้นทุกข์ที่สุด

ของทุกสิ่งทุกอย่างในโลกนี้หรือพิภพนี้ล้วนแต่ไม่เที่ยง แม้แต่ดวงอาทิตย์นักวิทยาศาสตร์คำนวณได้ว่า ราว 5,000 ล้านปีก็จะดับ แล้วอะไรจะเที่ยงล่ะท่าน

ดวงอาทิตย์, ดวงจันทร์, โลก สิ่งที่อยู่ในจักรภพนี้ เราเรียกว่าสังขารๆ แปลว่าสิ่งปรุงแต่ง ตัวเราก็เรียกสังขาร เพราะมีแร่ธาตุหลายอย่างรวมกัน

ของที่มีจิตและวิญญาณครองทั้งหมด มีบุคคล สัตว์ เทวดา ที่ต้องเวียนว่ายตายเกิดล้วนแต่ไม่เที่ยง เป็นทุกข์ อนัตตา

สิ่งที่ไม่มีจิตและวิญญาณครอง เช่น รถ, แม่น้ำ, ภูเขา ฯลฯ สิ่งที่เป็นรูปทั้งหมด ล้วนตกอยู่ในภาวะอันนี้เหมือนกัน คือ ไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา เช่นเดียวกัน

คำว่าทุกข์ในที่นี้ ตามศัพท์แปลว่า สิ่งที่ทนอยู่ในสภาพเดิมไม่ได้

อย่างโต๊ะเก้าอี้มันจะคงทนอยู่ในสภาพเดิมได้ไหม? คงทนอยู่ชั่วนาตาปีไหม? ทุกสิ่งทุกอย่างในโลกนี้ล้วนแต่ต้องถึงความดับในที่สุด

เพราะฉะนั้น สิ่งนี้เป็นสังขารทั้งหมด ทั้งมีวิญญาณครองและไม่มีวิญญาณครอง ล้วนตกอำนาจพระไตรลักษณ์

คนในปัจจุบันเป็นอันมากเคร่งเครียด วุ่นวาย เดือดร้อน ยึดมั่นถือมั่น แก้ปัญหาตัวเองไม่ตก แม้จะให้ทาน รักษาศีล แม้จะสะเดาะเคราะห์ พรมน้ำมนต์ หรือแม้จะเจริญสมาธิแล้ว ก็ไม่อาจจะหายจากความวุ่นวายได้ เพราะว่าเรายึดมั่นถือมั่นนั่นเอง รถโดนสะกิดถลอกนิดเดียวก็จะชักปืนฆ่ากันแล้ว นับถือรถยนต์เป็นพระเจ้า เลิกยึดมั่นถือมั่นเสียที

ถ้าสมมติว่าซื้อรถยนต์มาหนึ่งคัน แล้วให้ช่างเขาแกะออกทุกๆ ชิ้น ทุกๆ อย่าง กองไว้เป็นกองๆ มีแบตเตอรี่ ลูกสูบ จานจ่ายไฟ พวงมาลัย เบาะ หยิบถือกลับบ้านไป1 ชิ้น มันจะเบามาก ถ้าเราแบกทั้งคันก็ไม่ไหว

พระท่านเปรียบเทียบให้ฟัง เรายึดถือไว้เพียงคนเดียวไม่ได้ ต้องปล่อยวางเสียบ้าง รถยนต์แยกส่วนต่างๆ ออกให้หมดก็ไม่เรียกรถยนต์แล้ว เรียกเป็นชิ้นๆ ตามภาษาช่าง คนก็เหมือนกัน เมื่อควักตับไตไส้พุงออกหมดก็ไม่เรียกว่าคนแล้ว พระถึงว่าไม่ใช่ตัวตน ไม่ควรยึดมั่นถือมั่นมาก เดี๋ยวมันก็สลายหมดสิ้นไปเอง

ถ้าเราไปจ่ายตลาดซื้อเนื้อ 1 ก.ก. เราบอกคนขายว่าขอซื้อเนื้อ 1 ก.ก. ทำไมไม่บอกว่าขอซื้อโค 1 ก.ก. เพราะว่าโคถูกชำแหละหมดแล้ว ตัวตนที่เป็นโคหมดไปแล้ว เหลือแค่เนื้อ ตับไตไส้พุง พูดแบบนี้ท่านคงนึกออกว่าตัวตนไม่มีอีกแล้ว อย่ายึดมั่นถือมั่นอะไรมากมายเลยครับ

สันทัด สีลม ..

.

โดย พี่เณรคัดมาฝากครับ [13 มิ.ย. 2545 , 08:11:07 น.] ( IP = 203.170.147.14 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณลบการแจ้งเมื่อมีการตอบกระทู้ไปทางE-mail


  สลักธรรม 1

ขอบพระคุณพี่เณรมากค่ะ
สาธุ สาธุ สาธุ

โดย น้องดาค่ะ [13 มิ.ย. 2545 , 16:34:04 น.] ( IP = 203.113.32.13 : : )


  สลักธรรม 2

ขอบพระคุณพี่เณรมากเลยค่ะ ที่นำเรื่องดีๆมาให้อ่านกันค่ะ

โดย ธัญธรค่ะ [13 มิ.ย. 2545 , 21:36:01 น.] ( IP = 203.113.71.168 : : )


  สลักธรรม 3

มาเกาะขอบสนามตามติดเหตุการณ์ด้วยคนค่ะ

โดย น้องกิ๊ฟ [13 มิ.ย. 2545 , 23:03:50 น.] ( IP = 203.113.67.38 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org