สอบถามปัญหา

---

คือสงสัยระหว่างอุทธัจจะกับกุจกุจจะ ซึ่งเป็นเจตสิกแต่อุทธัจจะเป็นโมหะ ส่วนกุกกุจจะเป็นโทสะ ทั้ง 2 ดวงนี้ความหมายต่างกันอย่างไรค่ะ ขอบพระคุณมากค่ะ

โดย เจี๊ยบ [16 ก.พ. 2552 , 13:38:43 น.] ( IP = 122.154.32.14 : : )

สลักธรรม 1 อุทธัจจเจตสิก คือ ความฟุ้งซ่าน ไม่สงบ คิดฟุ้งไปในอารมณ์ต่าง ๆ อุทธัจจเจตสิก เป็นเจตสิกในกลุ่มของโมจตุกะ (โมหเจตสิก อหิริกเจตสิก อโนตตัปปเจตสิก อุทธัจจเจตสิก) ซึ่งประกอบกับจิตที่เป็นอกุศลทั้งหมด คือ โลภมูล ๘ โทสมูล ๒ โมหมูล ๒ ดังนั้น เมื่ออกุศลจิตเกิดขึ้นมา อุทธัจจเจตสิกก็ย่อมเข้าประกอบด้วยเสมอ และเมื่อประกอบกับอกุศลจิตแล้ว ทำให้อกุศลจิตนั้นมีกำลังลดลงไปบ้าง เพราะเป็นตัวการทำให้อกุศลจิตจับอารมณ์ไม่มั่นคง กุกกุจจเจตสิก คือ ความเร่าร้อนใจ หรือมีความฟุ้งซ่านรำคาญใจในอกุศลที่ได้ทำไปแล้ว และในกุศลที่ยังไม่ได้ทำ กุกกุจจเจตสิก เป็นเจตสิกในกลุ่มของโทจตุกะ (โทสเจตสิก อิสสาเจตสิก มัจฉริยเจตสิก กุกกุจจเจตสิก) อ่านเพิ่มเติมค่ะ http://www.thaimisc.com/freewebboard/php/vreply.php?user=dokgaew&topic=10663

โดย เซิ่น [16 ก.พ. 2552 , 20:57:50 น.] ( IP = 58.8.53.51 : : )

สลักธรรม 2 สาเหตุที่ทำให้ไม่มีสมาธิเพราะมีนิวรณ์ 5 เป็นเครื่องกั้น แต่มีนิวรณ์ที่มีลักษณะ 2 อย่าง ที่จะนำมากล่าวไว้ตรงนี้ คือ1.ความหวั่นไหว 2.ความฟุ้งซ่านรำคาญใจ เป็นเหตุให้ไม่มีสมาธิ ความแตกต่างระหว่างความหวั่นไหว กับความฟุ้งซ่านรำคาญใจ พออธิบายได้ในทางปฏิบัติดังนี้ เมื่อผู้ปฏิบัติเจริญอานาปานสติ กำหนดรู้ลมหายใจเข้าไว้ที่ลมกระทบ คือ ลมหายใจเข้าและออก กระทบอยู่ตรงที่จึดเดียวนั้น ถ้าผู้เจริญอานาปานสติ กำหนดลมหายใจกระทบที่ปลายจมูก เมื่อเวลาหายใจออก กำหนดจุกที่กระทบคลาดเคลื่อนจากความเป็นจริง เช่น กำหนดจุกที่กระทบออกมานอกปลายจมูก ไม่ว่าจะออกมาเกินแค่ 1 มิลลิเมตร หรือมากกว่านั้นก็ตาม นี่เรียกว่าความหวั่นไหว หรือเมื่อกำหนดลมหายใจเข้า ไปกำหนดเลยจุดกระทบของลมเข้าไปในโพรงจมูกเล็กน้อย นี่เรียกว่าความหวั่นไหว ไม่ทำให้เกิดสมาธิ หรือเมื่อกำหนดรู้ลมหายใจกระทบที่ปลายจมูกอยู่ เผลอไปคิดเรื่องอื่น จนลืมกำหนดรู้ลมที่กระทบไปชั่วขณะหนึ่งหรือหลายขณะก็ตาม เรียกว่าความฟุ้งซ่าน ไม่ทำให้เกิดสมาธิเช่นกัน ดังนั้นอรรถะจึงว่า สมาธิ คือความไม่หวั่นไหว แต่ก็หมายรวมความไม่ฟุ้งซ่านด้วย แต่ความหวั่นไหว และความฟุ้งซ่าน ก็ดังที่ว่ามา

โดย ??? - [17 ก.พ. 2552 , 17:19:33 น.] ( IP = 125.27.160.168 : : )

สลักธรรม 3 ขอบคุณค่ะ

โดย เจ้าของกระทู้ [18 ก.พ. 2552 , 20:50:47 น.] ( IP = 118.174.151.162 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด