| Moonlanithi |
Vipassana Meditation |
OnlineStudy thai english |
Article |
สำนักวิปัสสนา อ้อมน้อย |
กิจกรรม | About Us |
พุทธวิธีชนะความโกรธ (๓)
พุทธวิธีชนะความโกรธ
ตอนที่ผ่านมา
ส่วนพระสูตรที่ว่าด้วยเรื่องสารถีกับคนถือเชือกอีกเรื่องหนึ่งก็มีดังนี้
ในสมัยพระพุทธเจ้าทรงพระนามว่ากัสสปะ เช้าตรู่วันหนึ่ง สุมังคลเศรษฐีเดินทางไปเข้าเฝ้าพระพุทธเจ้า ในระหว่างทางได้เห็นโจรคนหนึ่งนอนเอาผ้าคลุมร่างไว้ แต่มีเท้าเปื้อนโคลนเต็มไปหมด จึงรำพึงว่า
คนผู้นี้ต้องท่องเที่ยวกลางคืนแล้วมาหลับกลางวัน
ฝ่ายโจรเมื่อได้ยินดังนั้นก็ผูกอาฆาตเศรษฐีเอาไว้ โดยได้ลอบเผานาของเศรษฐี ๗ ครั้ง ตัดเท้าโคของเศรษฐี ๗ ครั้ง เผาเรือนของเศรษฐี ๗ ครั้ง ก็ยังไม่หายแค้น ต่อมาเมื่อสืบทราบว่าพระคันธกุฏีของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นสิ่งที่รักยิ่งของเศรษฐี จึงลอบไปเผาพระคันธกุฏี เมื่อท่านเศรษฐีทราบเรื่องนี้แล้วแทนที่จะโกรธแค้น กลับดีใจที่จะได้สร้างพระคันธกุฏีใหม่ถวายพระศาสดา ฝ่ายโจรเมื่อทราบดังนั้นก็ยิ่งแค้นมากขึ้น จึงไปเดินเตร่อยู่ในบริเวณพระวิหารถึง ๗ วัน ก็ยังไม่มีโอกาสฆ่าเศรษฐีได้
ฝ่ายเศรษฐีก็ได้ทำการถวายทานแก่พระภิกษุสงฆ์ที่มีพระพุทธเจ้าเป็นประมุขถึง ๗ วัน พอสิ้น ๗ วัน จึงถวายบังคมทูลลาพระศาสดาว่า
ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ บุรุษผู้หนึ่งเผานาของข้าพเจ้า ๗ ครั้ง ตัดเท้าโค ๗ ครั้ง เผาเรือน ๗ ครั้ง แม้นพระคันธกุฏีก็คงเป็นเจ้าคนนี้แหละที่เผา ข้าพระองค์ขอให้ส่วนบุญนี้เป็นทานแก่เขาต่อไป
โดย ธัญธร...นำมาฝาก [26 ก.พ. 2552 , 21:36:47 น.] ( IP = 118.173.40.204 : : )
สลักธรรม 1
ฝ่ายโจรซึ่งปะปนอยู่ในที่นั้นเพื่อหาโอกาสฆ่าเศรษฐี ได้ยินดังนั้นแล้วก็บังเกิดความสำนึกผิด และได้เห็นกรรมอันหนักที่เศรษฐีกระทำ คือ อภัยทาน เพราะนอกจากเศรษฐีจะไม่โกรธแค้นแล้ว ยังกลับเอาส่วนบุญแผ่ให้แก่ตนอีก จึงหมอบคลานเข้าไปกราบใกล้เท้าเศรษฐีแล้วกล่าวขออภัย
เศรษฐีก็ยิ้มแล้วบอกว่า ไม่เป็นไร เราอภัยให้ โจรจึงขอมอบตัวเองเป็นทาส แต่เศรษฐีไม่รับเพราะมีข้าทาสบริวารเพียงพอแล้ว
เมื่อโจรสิ้นอายุขัย ก็ไปหมกไหม้ในอเวจีนรกอยู่นาน ต่อจากนั้นก็เกิดเป็นเปรตที่มีไฟไหม้ทั้งตัว เหตุที่ได้รับผลกรรมเช่นนั้น เพราะการเผาพระคันธกุฏีจัดว่าเป็นกรรมหนัก ส่วนการประทุษร้ายต่อผู้ที่ไม่ประทุษร้ายตอบก็เป็นกรรมหนักเหมือนกัน
คำว่า สารถี คือ การบังคับรถหรือบังคับม้าได้
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสไว้ว่าจะบังคับเร็วหรือช้านั้นไม่สำคัญ แต่ต้องระลึกรู้สึกตัวให้ได้ หยุดความน้อยใจและความเสียใจให้ได้มากที่สุด ก็จะสามารถบังคับชีวิตให้สู่มรรผลนิพพานได้ และที่สำคัญต้องหมั่นท่องไว้เสมอว่า
มีอะไรน่าโกรธอย่าโทษเขา
ต้องโทษเราว่าใจไม่เข้มแข็ง
เรื่องน่าโกรธแม้นว่าจะมาแรง
ถ้าใจแข็งเหนือกว่าชนะมัน
โดย ธัญธร...นำมาฝาก [26 ก.พ. 2552 , 21:45:16 น.] ( IP = 118.173.40.204 : : )
สลักธรรม 2
บุคคลส่วนใหญ่มักจะมีโทสะเป็นพื้นฐานของจิตใจ การที่เราถูกนินทาจึงไม่ใช่ของใหม่ที่เกิดขึ้นเมื่อสักครู่นี้ เขาประพฤติปฏิบัติกันมาตั้งแต่โบราณกาลแล้ว
คนที่นั่งนิ่งๆ เขาก็นินทาว่า ทำไมคนนี้เขาจึงนั่งนิ่งเหมือนคนใบ้ คนพูดมากก็ถูกนินทาว่า ทำไมคนนี้พูดมากไม่หยุดหย่อน ยังกับปากมนุษย์เป็นหุ่นยนต์ที่ทำงานได้ตลอดเวลา แม้คนที่พูดพอประมาณ เขาก็นินทาว่า คนนี้พูดแล้วกลัวทองจะร่วง
อันแผ่นดินก็ดี พระอาทิตย์ก็ดี พระจันทร์ก็ดี ยังมีคนนินทา หรือแม้กระทั่งองค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้าผู้เพียบพร้อมด้วยคุณงามความดีก็ยังถูกนินทา คนไม่ถูกนินทาเลยจึงไม่เคยมี และจะไม่มีต่อไปในโลกนี้ ดังบทกลอนของศรีตราดที่กล่าวไว้ว่า
นินทากาเลเหมือนเทส้วม
ถ้ารวบรวมรับไว้ย่อมได้เหม็น
หากไม่รับกลับกลายคลายประเด็น
ย้อนไปเหม็นปากเน่าของเขาเอง
ดวงอาทิตย์ดวงจันทร์ขวัญใจโลก
คนยังโขลกยังสับกันเหยงๆ
ถ่มน้ำลายรดฟ้าด่าบรรเลง
ใครจะเก่งเกินลิ้นคนนินทา
โดย ธัญธร...นำมาฝาก [26 ก.พ. 2552 , 21:50:55 น.] ( IP = 118.173.40.204 : : )
สลักธรรม 3
พัสดุสิ่งของที่ดีเมื่อเราได้มาเราจะเก็บเอาไว้ใช้ประโยชน์ แต่ถ้าเป็นของที่ชำรุดเสียหายแล้วเราเรียกว่า ขยะ และจะไม่เก็บเอาไว้ เพราะทำให้บ้านรกรุงรัง
คำพูดต่างๆก็เช่นเดียวกัน ถ้าเป็นคำพูดที่ดีมีประโยขน์ เราก็รับฟังเพื่อจดจำไว้ และหาทางพิสูจน์ ส่วนคำพูดที่เสียไร้ประโยชน์ก็ไม่ต้องจดจำ ขจัดทิ้งไปให้เหมือนขยะ
คำนินทาจัดเป็นคำพูดประเภทขยะ เป็นคำพูดที่เน่าเสียไม่มีประโยชน์ ไม่มีใครอยากรับฟัง แต่เราก็หนีไม่พ้น เพราะเป็นของคู่โลก ใครๆก็ถูกนินทากันทั้งสิ้น
กระทั่งองค์พระปฏิมาซึ่งเป็นสัญลักษณ์แทนพระพุทธองค์ ซึ่งเป็นสิ่งที่ไม่มีชีวิตก็ยังไม่พ้นการนินทา ดังนั้นจึงเป็นเรื่องธรรมดาที่เราก็ถูกนินทาเช่นกัน เราไม่ควรโกรธเคือง หรือเดือดเนื้อร้อนใจไป ดังบทกลอนที่กล่าวไว้ว่า
อันนินทากาเลเหมือนเทน้ำ
ไม่ชอกช้ำเหมือนเอามีดมากรีดหิน
แม้องค์พระปฏิมายังราคิน
คนเดินดินหรือจะสิ้นคนนินทา
โดย ธัญธร...นำมาฝาก [26 ก.พ. 2552 , 21:57:01 น.] ( IP = 118.173.40.204 : : )
สลักธรรม 4
คำพูดเป็นเพียงลมปาก เมื่อพูดแล้วคลื่นเสียงก็จางหายไปในอากาศ ไม่อาจมาทิ่มแทงหรือทำอันตรายเราได้ เหมือนสายลมที่พัดมาต้องร่างกายแล้วสลายหายไป คำพูดที่เขานินทาเรานั้นจบสิ้นไปนานแล้ว จางหายไปหมดแล้ว ไม่มีร่องรอยหลงเหลืออีก แล้วเหตุไฉนเราจึงเอาสิ่งที่ว่างเปล่าไร้ตัวตนไร้ประโยชน์ไปคิดให้รกใจ ทำให้ทุกข์ใจ ดังบทกลอนที่ว่า
นิสัยควายแล้วไม่วายจะบดเอื้อง
คนรื้อเรื่องอตีตังมาตั้งขาน
พิรี้พิไรมิรู้จบงบประมาณ
ก็เปรียบปานดังควายน่าอายนา
การชอบเล่าเรื่องอดีตที่เป็นเรื่องของโทสะอยู่ซ้ำซากไม่รู้จบ ถือว่าเป็นการกระทำที่น่าอาย การชนะความโกรธได้จัดว่าเป็นยอดสมบัติ
พระพุทธเจ้าตรัสว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุคคลบางคนในโลกนี้เป็นคนขี้โกรธ มีความคับแค้นมาก ถ้าเขาว่าหน่อยก็ขัดเคือง เง้างอด ทำความกำเริบ การทำร้าย ความเดือดดาลให้ปรากฏ เหมือนอย่างแผลที่ถูกไม้หรือถูกกระเบื้องเข้า หนองก็ไหล เหมือนหลุมคูถ ( อุจจาระ ) ก็ยิ่งเหม็นฉันใด เราเรียกว่า เป็นบุคคลผู้มีจิตเหมือนมีบาดแผล บุคคลเช่นนี้เป็นบุคคลที่ควรเฉยๆ ไม่ควรเสพ (คบ) ไม่ควรเข้าใกล้ เพราะเขาจะด่าเราบ้าง เขาจะตะเพิดเราบ้าง เขาจะทำให้เราเสื่อมเสียบ้าง
โดย ธัญธร...นำมาฝาก [26 ก.พ. 2552 , 22:02:08 น.] ( IP = 118.173.40.204 : : )
สลักธรรม 5
จากคำตรัสดังกล่าว แผลเรื้อรังจึงมี ๓ อย่าง คือ ๑. หนอง ๒. เลือด ๓. เยื่อ และเมื่อแผลถูกกระทบเข้า ก็จะหลั่งสิ่งสกปรกออกมามากขึ้น
เมื่อทราบอย่างนี้แล้ว จึงขอให้นึกอยู่เสมอว่า ทุกครั้งที่โกรธเท่ากับเราทำตัวเหมือนแผลเน่า หรือหลุมอุจจาระที่ทุกคนรังเกียจ ไม่อยากเข้าใกล้ ไม่อยากคบ
คำพูดและกิริยาอาการที่เราแสดงออกไปในขณะโกรธก็เหมือนกับของสกปรก หรือ หนอง เลือด และเยื่อ ถ้าต้องการเป็นคนสวยงามและสะอาดสดใส จงหลีกหนีไปจากสิ่งปฏิกูลเหล่านี้ให้ไกลแสนไกล ด้วยการทำตามคนที่ไม่โกรธ และหมั่นคิดว่า
เมื่อโกรธเขาใจเราเป็นเช่นแผลเน่า
คนอื่นเขาใครบ้างเล่าอยากเข้าใกล้
กิริยาอีกวาทีที่พูดไป
ใช่อื่นไกลใช่พึงเห็นของเหม็นเอย
โดย ธัญธร...นำมาฝาก [26 ก.พ. 2552 , 22:07:45 น.] ( IP = 118.173.40.204 : : )
สลักธรรม 6![]()
เพราะเหตุใด บุคคลจึงมีรูปร่างหน้าตางดงาม
สมัยหนึ่งพระนางมัลลิกาได้ทูลถามพระบรมศาสดาพระสัมมาสัมพุทธเจ้าว่า ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ อะไรหนอเป็นเหตุให้มาตุคามบางคนในโลกนี้ มีรูปร่างหน้าตางดงามน่าดูน่าชม ผิวพรรณวรรณะงามยิ่ง
พระบรมศาสดาตรัสตอบว่า ดูก่อนมัลลิกา มาตุคามบางคนในโลกนี้เป็นผู้ไม่มักโกรธ ไม่มักมากไปด้วยความคับแค้นใจ ถูกว่ากล่าวแม้มากก็ไม่ขัดเคือง ไม่ฉุนเฉียว ไม่แสดงความโกรธ แม้มีความขัดเคืองและความไม่พอใจ แต่ก็ไม่แสดงออก เก็บระงับความโกรธนั้นด้วยขันติธรรม ถ้ามาตุคามนั้นจุติ คือตายจากอัตภาพนี้ไปแล้ว และมีโอกาสเกิดในชาติหน้า ย่อมเป็นผู้มีรูปงามน่าดูน่าชม ผิวพรรณวรรณะงามยิ่ง
พระนางมัลลิกาจึงทูลถามต่อว่า ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ในชาติอื่นๆ ชะรอยหม่อมฉันจะมักโกรธ มากไปด้วยความคับแค้นใจ ถูกว่ากล่าวแม้เพียงเล็กน้อยก็โกรธง่ายฉุนเฉียวแสดงความโกรธ ความขัดเคือง และความไม่พอใจให้ปรากฏอยู่เรื่อยๆ ในบัดนี้หม่อมฉันจึงมีผิวพรรณทราม รูปชั่วไม่น่าดู ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ตั้งแต่วันนี้ไปหม่อมฉันจะพยายามไม่โกรธ ไม่มากไปด้วยความคับแค้นใจ ถึงถูกกล่าวหามากขนาดไหนก็จะไม่ฉุนฉียว ไม่แสดงความโกรธ ความขัดเคืองและความไม่พอใจให้ปรากฏ
จากข้อความในพระสูตรนี้ชัดเจนดีแล้วว่า ใครก็ตามไม่ว่าจะยากจนหรือร่ำรวย ถ้าอยากสวยก็อย่ามัวหลงหาเสื้อผ้าอาภรณ์ หรือเครื่องประดับมาเสริมแต่งให้ภายนอกงามเพียงอย่างเดียวเลย แต่จะต้องระงับความโกรธให้ได้ด้วย เพราะความโกรธทำให้หน้าบูดบึ้งไม่สวย และเมื่อเลิกโกรธแล้ว แม้คนที่รูปชั่วตัวดำก็จะสวยขึ้นมาทันทีด้วยกิริยามารยาทที่งดงาม คำพูดที่อ่อนหวาน ส่วนคนที่รูปสวยอยู่แล้วก็จะสวยงามเพิ่มขึ้นอีกตามลำดับ
และในทางกลับกัน แม้รูปร่างหน้าตางดงาม แต่ถ้าบึ้งตึงเต็มไปด้วยความโกรธ ความสวยก็จะลดลงทันที โดยเฉพาะคนที่รูปชั่วตัวดำ ยิ่งไม่ควรโกรธใครเลย เพราะจะไม่งดงามเข้าไปใหญ่ ดังสุภาษิตคำกลอนท่านกล่าวไว้ว่า
ไพร่หรือผู้ดี มีหรือยากไร้ เลิกโกรธเมื่อไหร่สวยได้ทันที
โปรดติดตามตอนต่อไป
![]()
โดย ธัญธร...นำมาฝาก [26 ก.พ. 2552 , 22:22:05 น.] ( IP = 118.173.40.204 : : )
สลักธรรม 7
ขอบพระคุณมากและอนุโมทนาค่ะโดย พี่ดา [27 ก.พ. 2552 , 09:33:34 น.] ( IP = 124.121.172.32 : : )
สลักธรรม 8ดีจังๆ ..วันนี้มียาบรรเทาความโกรธมาฝากหลายชุดเลยนะคะพี่ธัญธร
ขอบพระคุณและอนุโมทนาในกุศลด้วยค่ะโดย น้องกิ๊ฟ [27 ก.พ. 2552 , 11:24:41 น.] ( IP = 125.27.174.207 : : )
ขอเชิญแสดงความคิดเห็น คำเตือน
- การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด
ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล |
[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ] |
ลานภาพ |
ค้นหา |
สร้างสรรค์โดย |