มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


สิ่งที่ควรทราบเกี่ยวแก่สติสัมปชัญญะ




สิ่งที่ควรทราบเกี่ยวแก่สติสัมปชัญญะ


สติเป็นตัวระลึก
สัมปชัญญะเป็นความรู้สึก


การเจริญสติสัมปชัญญะ คือการทำความรู้สึกตัวว่ากำลังรู้อยู่ในรูปอะไรนามอะไร เช่นการกำหนดนามได้ยิน นึกเอาเฉยๆ ว่า เป็นนามได้ยินไม่ได้ ต้องทำความรู้สึกตัวว่ารู้อยู่ในนามที่กำลังได้ยินนั้น ต้องรู้ให้ถูกที่ ตรงนามได้ยินนั้นเกิดขึ้น ลักษณะที่กำลังได้ยิน ที่ตรงได้ยิน ไม่ใช่จะนึกรู้อยู่ในใจ ต้องรู้ที่ตรงนามคือโสตวิญญาณตรงที่ได้ยินนั้น ต้องเอาสติ สัมปชัญญะไปดูที่ตรงโสตวิญญาณผู้ทำหน้าที่ได้ยินนั้นทีเดียว เวลาพิจารณาต้องรู้สึกตัวว่า ขณะนี้กำลังทำอะไรอยู่ ถ้ารู้สึกว่าดูรูปนั่ง ต้องออกมารู้ที่ท่านั่ง มาดูอยู่ในท่านั่ง เพราะรูปนั่งนั้นมีอาการรับรองที่กำลังถูกดูอยู่

การปฏิบัติวิปัสสนาผิดหรือถูกอยู่ที่ฐานคือที่ตั้งของสติสัมปชัญญะ และสติสัมปชัญญะนั้นต้องเสมอกัน เมื่อสติสัมปชัญญะเสมอกันมีลักษณะดังนี้ คือการงานเบาคล่องแคล่วว่องไว กายก็เบา จิตก็เบา การเห็นรูปนามชัด ตัดสินได้ทันทีเลยว่าเป็นนามอะไรรูปอะไร พอรู้สึก นามหรือรูปก็ติดขึ้นมาเดี๋ยวนั้นเลยทีเดียวโดยไม่ต้องตั้งใจกำหนดที่ทำสติสัมปชัญญะ จะกำหนดรูปหรือนามนั้นเองโดยอัตโนมัติ

ถ้าสัมปชัญญะเกินไปก็จะเกิดอุทธัจจะ ปัจจุบันเป็นสิ่งสำคัญมาก จิตอาจแลบออกไปโดยไม่ทันรู้สึกตัวขณะที่ความรู้สึกในนามรูปเกิดขึ้น ต้องเอาใจใส่สังเกตดูสติสัมปชัญญะให้ดีแล้วจะสามารถเห็นนามรูปได้ชัดเจนสติสัมปชัญญะนั่นแหละเป็นตัวปัจจุบันธรรม

โดย เทพธรรม [24 ก.ย. 2552 , 09:16:25 น.] ( IP = 58.9.149.222 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1

ในการกำหนดรูปนามทุกครั้งต้องมีความรู้สึกตัวว่า กำลังดูรูป อะไรนามอะไรรวมอยู่ด้วยกันเสมอ ขาดไม่ได้เลยทีเดียวอันนี้สำคัญมาก ต้องรู้ให้ถูกตรงที่นามรูปนั้นเกิดขึ้น

การเจริญสติปัฏฐานนั้นต้องตั้งสติตรงรูปนาม ต้องรู้ตรงที่รูปนามนั้นเกิด ไม่ใช่จะนึกรู้อยู่ในใจ เมื่อกำหนดแล้วต้องกระจายความรู้สึกออกไปด้วยทุกครั้ง

ในขณะที่มีสติสัมปชัญญะกำหนดรู้ในอารมณ์ปัจจุบันนั้น ก็สามารถทำลายอภิชฌาและโทมนัสให้พินาศไปได้ และมันก็เกิดขึ้นไม่ได้ในที่นั้น ด้วยอำนาจของสติสัมปชัญญะนั่นเองป้องกันอยู่ ในขณะนั้นแหละจิตเข้าถึงวิสุทธิ เมื่อวิสุทธิจิตผ่องใสแล้ว ปัญญาที่ดูในที่นั้นถึงจะเห็นความจริงขึ้นมา การเข้ามาปฏิบัติต้องอาศัยสติสัมปชัญญะทำลายความยินดียินร้ายในอารมณ์ให้หมดไป ต้องอาศัยข้อปฏิบัติเข้าไปขจัดอภิชฌาและโทมนัส สัมปชัญญะคือ รู้ทันอารมณ์เฉพาะหน้าเป็นข้อสำคัญที่สุด

สัมปชัญญะนี้ตัดอภิชฌาและโทมนัสได้จริงๆ ทีเดียว ถ้าอภิชฌาและโทมนัสไม่เข้าเลยมันก็เกิดความบริสุทธิ์ขึ้น จิตนั้นก็บริสุทธิขึ้นมาและเป็นโอกาสของทิฏฐิบริสุทธิจะเกิดขึ้นโดยไม่ยากเกินไป

รายละเอียดของการปฏิบัติวิปัสสนากรรมฐานนี้ ที่สำคัญนั้นท่านจะต้องเข้าใจในเรื่องของ โยนิโสมนสิการให้อย่างถูกต้องนะครับ เชิญท่านกลับไปอ่านกระทู้ธรรมเกี่ยวกับเรื่องโยนิโสมนสิการได้นะครับที่.. รวมกระทู้วิปัสสนาและโยนิโสมนสิการ

http://thaimisc.pukpik.com/freewebboard/php/vreply.php?user=dokgaew&topic=3295

โดย เทพธรรม [24 ก.ย. 2552 , 09:25:03 น.] ( IP = 58.9.149.222 : : )


  สลักธรรม 2

มาทำความเข้าใจในเรื่องของสติสัมปชัญญะ ที่จะต้องรู้ให้ถูกตรงที่นามรูปนั้นเกิดขึ้น ไม่ใช่จะนึกรู้อยู่ในใจ

กราบขอบพระคุณค่ะ

โดย เซิ่น [24 ก.ย. 2552 , 22:15:41 น.] ( IP = 61.90.28.40 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org