มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


วิปัสสนากรรมฐาน ตอน ๑๒




วิปัสสนากรรมฐาน ตอน ๑๑ อ่านที่นี่

ว่าด้วยอินทรีย์ ๒๒


ธรรมชาติที่เป็นใหญ่ ปกครองในกิจต่างๆ ในหน้าที่ของตน เรียกว่า “อินทรีย์” มี ๒๒ ธรรมชาติเป็นภูมิเป็นพื้นที่ให้วิปัสสนาเจริญงอกงามไพบูลย์ยิ่งขึ้น จวบจนบรรลุโลกุตตรธรรมเป็นที่สุดได้ ดังจักได้แสดงให้ประจักษ์ชัดต่อไปนี้


๑.จักขุนทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของตา มีหน้าที่รับสี

๒.โสตินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของหู มีหน้าที่รับเสียง

๓.ฆานินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของจมูก มีหน้าที่รับกลิ่น

๔.ชิวหินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของลิ้น มีหน้าที่รับรส

๕.กายยินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของกาย มีหน้าที่รับสัมผัส

๖.อิตถินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของหญิง มีหน้าที่แสดงลักษณะกิริยาอาการของหญิง

๗.ปุริสินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของชาย มีหน้าที่แสงดลักษณะกิริยาอาการของชาย

๘.ชีวิตินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของชีวิต มีหน้าที่รักษารูปนาม

๙. มนินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของใจ มีหน้าที่รู้อารมณ์

๑๐.สุขินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของสุขเวทนา มีหน้าที่สบาย

โดย เทพธรรม...นำเสนอ [15 พ.ย. 2557 , 10:34:52 น.] ( IP = 171.96.178.44 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1

๑๑ ทุกขินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของทุกขเวทนา มีหน้าที่ไม่สบาย

๑๒.โสมนัสสินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของโสมนัสเวทนา มีหน้าที่ดีใจ

๑๓. โทมนัสสินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของโทมนัสเวทนา มีหน้าที่เสียใจ

๑๔. อุเปกขินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของอุเบกขาเวทนา มีหน้าที่เฉยๆ

๑๕. สัทธินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของศรัทธา มีหน้าที่เชื่อเลื่อมใส

๑๖. วิรียินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของวิริยะ มีหน้าที่เพียรพยายาม

๑๗. สตินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของสติ มีหน้าที่รู้ทันปัจจุบัน

๑๘. สมาธินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของสมาธิ มีหน้าที่ตั้งมั่นแน่วแน่

๑๙. ปัญญินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของปัญญา มีหน้าที่รู้ไตรลักษณ์

๒๐.อนัญญัตตัญญัสสามีตินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของโสดาปัตติมัคคญาณ มีหน้าที่รู้พระนิพพานตัดอกุศลจิตได้ ๕ ดวง

๒๑. อัญญินทรีย์ คือ ความเป็นใหญ่ของโสตาปัตติผลญาณ ถึง อรหัตตมัคคญาณ มีหน้าที่รู้พระนิพพาน ตัดอกุศลตามลำดับ

๒๒. อัญญาตาวินทรีย์ ความเป็นใหญ่ของอรหัตตผลญาณ มีหน้าที่รู้พระนิพพาน และตัดอกุศลจิต ๑๒ ดวงสิ้นเชิง

โดย เทพธรรม...นำเสนอ [15 พ.ย. 2557 , 10:36:52 น.] ( IP = 171.96.178.44 : : )


  สลักธรรม 2

อินทรีย์ ๒๒ ก็เป็นสภาวปรมัตถธรรม เช่นเดียวกับขันธ์ ๕ โดยสงเคราะห์ดังต่อไปนี้

๑. จักขุนทรีย์ ได้แก่ จักขุปสาทรูป
๒. โสตินทรีย์ ได้แก่ โสตปสาทรูป
๓. ฆานินทรีย์ ได้แก่ ฆานปสาทรูป
๔. ชิวหินทรีย์ ได้แก่ ชิวหาปสาทรูป
๕. กายินทรีย์ ได้แก่ กายปสาทรูป
๖. อิตถินทรีย์ ได้แก่ อิตถภาวรูป
๗. ปุริสินทรีย์ ได้แก่ ปุริสภาวรูป
๘. ชีวิตินทรีย์ ได้แก่ ชีวิตรูป ชีวิตนาม
๙. มนินทรีย์ ได้แก่ จิตทั้งหมด
๑๐. สุขินทรีย์ ได้แก่ สุขเวทนาเจตสิก

โดย เทพธรรม...นำเสนอ [15 พ.ย. 2557 , 10:38:20 น.] ( IP = 171.96.178.44 : : )


  สลักธรรม 3

๑๑. ทุกขินทรีย์ ได้แก่ ทุกขเวทนาเจตสิก
๑๒.โสมนัสสินทรีย์ ได้แก่ โสมนัสสเวทนาเจตสิก
๑๓. โทมนัสสินทรีย์ ได้แก่ โทมนัสสเวทนาเจตสิก
๑๔. อุเปกขินทรีย์ ได้แก่ อุเบกขาเวทนาเจตสิก
๑๕. สัทธินทรีย์ ได้แก่ ศรัทธาเจตสิก
๑๖. วีริยินทรีย์ ได้แก่ วิริยเจตสิก
๑๗. สตินทรีย์ ได้แก่ สติเจตสิก
๑๘. สมาธินทรีย์ ได้แก่ เอกัคคตาเจตสิก
๑๙. ปัญญินทรีย์ ได้แก่ ปัญญาเจตสิก (โลกีย์)
๒๐. อนัญญัตตัญญัสสามีตินทรีย์ ได้แก่ ปัญญาเจตสิก (โลกุตตระ)
๒๑. อัญญินทรีย์ ได้แก่ ปัญญาเจตสิก (โลกุตตระ)
๒๒. อัญญาตาวินทรีย์ ได้แก่ ปัญญาเจตสิก (โลกุตตระ)

โดย เทพธรรม...นำเสนอ [15 พ.ย. 2557 , 10:39:16 น.] ( IP = 171.96.178.44 : : )


  สลักธรรม 4

๒๒ นี้ เมื่อสรุปแล้ว ได้แก่ รูปธรรม กับ นามธรรม เหมือนกับภูมิอื่นๆ มีสงเคราะห์ดังนี้

๑. จักขุนทรีย์ เป็น รูปธรรม
๒. โสตินทรีย์ เป็น รูปธรรม
๓. ฆานินทรีย์ เป็น รูปธรรม
๔. ชิวหินทรีย์ เป็น รูปธรรม
๕. กายินทรีย์ เป็น รูปธรรม
๖. อิตถินทรีย์ เป็น รูปธรรม
๗. ปุริสินทรีย์ เป็น รูปธรรม
๘. ชีวิตินทรีย์ เป็น รูปธรรมและนามธรรม
๙. มนินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๐. สุขินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๑. ทุกขินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๒.โสมนัสสินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๓. โทมนัสสินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๔. อุเปกขินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๕. สัทธินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๖. วีริยินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๗. สตินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๘. สมาธินทรีย์ เป็น นามธรรม
๑๙. ปัญญินทรีย์ เป็น นามธรรม
๒๐. อนัญญัตตัญญัสสามีตินทรีย์ เป็น นามธรรม
๒๑. อัญญินทรีย์ เป็น นามธรรม
๒๒. อัญญาตาวินทรีย์ เป็น นามธรรม


อินทรีย์ ๒๒ จัดเป็นรูปธรรม ๗ เป็นนามธรรม ๑๔ เป็นทั้งรูปธรรม ทั้งนามธรรม ๑ รูปนามนี้แลที่นำมาเป็นอารมณ์ของวิปัสสนาเป็นตัวกรรมฐานครับ


โปรดติดตามตอนต่อไปนะครับ


โดย เทพธรรม...นำเสนอ [15 พ.ย. 2557 , 10:42:13 น.] ( IP = 171.96.178.44 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org