มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


** วิถีจิต **




ขณะใดที่จิตกำลังรู้

อารมณ์ทางตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ขณะนั้นเป็นวิถีจิต

ปัญจทวารวัชชนจิต เป็นวิถีจิตแรกที่เกิดต่อจาก

ภวังคุปัจเฉทะ ปัญจทวาราวัชชนจิต ทำอาวัช

ชนกิจ คือ เพียงรู้ว่าอารมณ์หนึ่งอารมณ์ใดกระทบ

ทวารหนึ่งทวารใดใน ๕ ทวาร

จึงไม่ใช่จิตที่ทำกิจเห็น ฯลฯ

วิถีจิตอื่นๆ จะเกิดขึ้นทางตา ทางหู ทาง

จมูก ทางลิ้น ทางกาย ไม่ได้เลย ถ้าปัญจทวาราวัชชน

จิตไม่เกิดขึ้นแล้วดับไปก่อน

ฉะนั้นปัญจทวาราวัชชนจึงเป็นวิถีจิตแรกที่เกิด

ทางทวารหนึ่งทวารใดใน ๕ ทวาร เมื่อจิตดวงนี้

กระทำกิจนี้ได้ ๕ ทวาร **จึงชื่อว่าปัญจทวาราวัชชน

**จิต (ปัญจ + ทวาร + อาวัชชน)

ถ้าแยกเป็นแต่ละทวาร คือ ขณะที่เกิดทางจักขุทวาร ก็เป็นจักขุทวาราวัชชนะ

ขณะที่เกิดทางหู ก็เป็นโสตทวาราวัชชนะ ขณะที่เกิดจากทางจมูก ก็เป็นฆานวาราวัชชนะ

ขณะที่เกิดทางลิ้นก็เป็นชิวหาทวาราวัชชนะ

ขณะที่เกิดทางกายก็เป็นกายทวาราวัชชนะ


แต่เมื่อจิตดวงนี้กระทำอาวัชชนกิจได้ ๕ ทวาร จึงเรียกรวมว่า
ปัญจทวาราวัชชนจิต
>ต่อ.

โดย พี่เณรชิต...นำมาทวนให้ [27 ส.ค. 2545 , 06:45:46 น.] ( IP = 202.183.228.67 : : 203.170.156.249 ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ
[ 1 ] [ 2 ]


  สลักธรรม 1

สำหรับวิถีจิตที่เกิดขึ้นรู้อารมณ์ต่างๆ ทางใจนั้น

ก่อนที่วิถีจิต คือ กุศลจิตหรืออกุศลจิต เป็นต้น จะ

เกิดนึกคิดเรื่องราวต่างๆ ก็จะต้องมีอาวัชชนจิตเกิด

ก่อน


จิตที่กระทำอาวัชชนจิต คือ คือ รู้อารมณ์ที่

กระทบทางใจนั้น ชื่อว่ามโนทวาราวัชชนจิต

มโนทวาราวัชชนจิตเป็นวิถีจิตดวงแรกที่เกิด

ทางมโนทวาร


... ถ้ามโนทวาราวัชชนจิตไม่เกิด วิถีจิตต่างๆ จะเกิด

ขึ้นรู้อารมณ์ทางใจ คือ ทางมโนทวารไม่ได้

มโนทวาราวัชชนจิตไม่ใช่ปัญจทวาราวัชชนจิต

เป็นจิตแต่ละดวง แต่ละประเภท


ปัญจทวาราวัชชนจิตเกิดได้

เฉพาะ ๕ ทวาร เกิดทางมโนทวารไม่ได้เลย

มโนทวาราวัชชนจิตทำอาวัชชนกิจได้เฉพาะทางมโนทวาร ทวารเดียวเท่านั้น

โดย พี่เณรชิต [27 ส.ค. 2545 , 06:50:23 น.] ( IP = 202.183.228.67 : : 203.170.156.249 )


  สลักธรรม 2

ฉะนั้น วิถีจิตที่ทำอาวัชชนกิจ ๖ ทวาร จึงมี ๒ ดวง

คือ ปัญจทวาราวัชชนจิต ๑ ดวง ทำอาวัชชนกิจทาง ๕ ทวาร

มโนทวาราวัชชนจิต ๑ ดวง ทำอาวัชชกิจเฉพาะทางมโนทวารทวารเดียว


ขณะนี้มีปัญจทวาราวัชชนจิตไหม? ตอบว่ามี

ถ้าไม่มีก็ไม่เห็น ไม่ได้ยิน ไม่ได้กลิ่น ไม่รู้รส ไม่รู้สิ่งที่กระทบสัมผัสกาย

..ขณะนี้มีมโนทวาราวัชชนจิตไหม มี

เมื่อวิถีจิตทางปัญจทวาร ทวารใดทวารหนึ่งเกิดรู้

อารมณ์แล้วดับไป แล้วภวังคจิตก็เกิดคั่นหลาย

ขณะ... แล้วมโนทวารวิถีจิตก็เกิดขึ้นสืบต่อรับรู้

อารมณ์นั้นต่อทางใจอีก คืออาศัยใจ

(ภวังคุปัจเฉทจิต)... เป็นมโนทวารเกิดขึ้น..

รู้อารมณ์เดียวกับจิตที่รู้อารมณ์ทางปัญจทวารที่ดับ

ไปแล้วนั้นซ้ำอีก


ขณะหลับสนิทไม่รู้อารมณ์ทางทวารหนึ่งทวารใดเลยนั้น

ถามว่า มีปัญจทวาราวัชชนจิตไหม??

คำตอบก็คือ ไม่มี

มีมโนทวารวัชชนจิตไหม?? ไม่มี

ขณะไม่หลับแต่ไม่รู้อารมณ์ทางทวารใดทวารหนึ่งเลย ขณะนั้นมีปัญจทวาราวัชชนจิตไหม ??ไม่มี

มีมโนทวาราวัชชนจิตไหม ??ไม่มี

ถ้าเช่นนั้น ขณะนั้นเป็นจิตอะไร

ครับก็ เป็นภวังคจิตที่เกิดคั่น ระหว่างจิตที่รู้

อารมณ์ทางปัญจทวาร และวิถีจิตที่รู้อารมณ์

ทางมโนทวาร

โดย พี่เณรชิต [27 ส.ค. 2545 , 07:01:56 น.] ( IP = 202.183.228.67 : : 203.170.156.249 )


  สลักธรรม 3


.........
กราบอนุโมทนากับพี่เณรชิตค่ะ

ที่นำเรื่องวิถีจิตมาทบทวนให้เพื่อเกิดความเข้าใจมากขึ้น
โดยเฉพาะเรื่องของ ปัญจทวาราวัชชนจิต และมโนทวาราวัชชนจิต

อ่านแล้วยังได้รับความรู้เพิ่มขึ้น คือตอน
ไม่หลับแต่ไม่รู้อารมณ์ทางทวารใดทวารหนึ่ง..

ขอบพระคุณมากๆ ค่ะ
.........


โดย วยุรี [27 ส.ค. 2545 , 07:30:29 น.] ( IP = 203.113.34.237 : : )


  สลักธรรม 4

.....ชื่อกระทู้น่าสนใจมาก ..ต้องรีบเปิดอ่านทันที ..แล้วก็อ่านๆๆๆ .....เลยเข้าใจเรื่องวิถีอีกมากเลย..โดยเฉพาะเรื่องอาวัชชนจิตทางปัญจทวารและมโนทวาร.. ประโยชน์ๆๆ

โดย น้องกิ๊ฟ [27 ส.ค. 2545 , 09:50:22 น.] ( IP = 203.113.34.237 : : )


  สลักธรรม 5

อ่านไป ก็ทบทวนไป ตอนนี้เข้าใจมากขึ้นแล้วค่ะ แต่อย่างไรถ้าระบบคอมที่บ้านไม่กวนใจ คงจะมีอะไรแปลกๆมาร่วมด้วยค่ะ

โดย หมออุ๊ [27 ส.ค. 2545 , 11:50:43 น.] ( IP = 202.28.169.165 : : unknown )


  สลักธรรม 6

อนุโมทนาพี่เณรชิตมากค่ะ เข้าใจชัดเลยค่ะ

โดย เล็ก [27 ส.ค. 2545 , 13:55:38 น.] ( IP = 203.155.71.37 : : )


  สลักธรรม 7

เข้ามาทบทวนเรื่องวิถีจิตกับพี่เณรชิตแล้วค่ะ ได้ประโยชน์และความเข้าใจชัดเจนดีค่ะ

กราบขอบพระคุณมากค่ะ

โดย ธัญธร [27 ส.ค. 2545 , 15:33:04 น.] ( IP = 203.146.53.243 : : )


  สลักธรรม 8

กราบอนุโมทนากับท่านเณรชิตที่จัดแจงสภาวธรรมมาให้เข้าใจได้ง่าย ครับผม

โดย เณรสิงห์ [27 ส.ค. 2545 , 15:49:36 น.] ( IP = 203.170.128.83 : : )


  สลักธรรม 9

กราบขอบพระคุณพี่เณรชิตมากเลยค่ะ ที่นำความรู้ที่ได้เรียนในชั้นเรียนมาทบทวนอีกครั้งหนึ่งทำให้เกิดความเข้าใจอาวัชชนกิจของปัญจทวารและมโนทวารมากขึ้นค่ะ และยังได้ทราบอีกว่าขณะที่ไม่ได้หลับแต่ไม่รู้อารมณ์ใดเลยเป็นภวังคจิต

โดย ข้าวนอกนา [27 ส.ค. 2545 , 15:53:31 น.] ( IP = 203.170.128.83 : : )


  สลักธรรม 10



กราบขอบพระคุณและอนุโมทนาค่ะ
ที่พี่เณรชิตเอาความรู้มาย้ำเตือนพวกน้องๆ ที่มักจะเป็นแหนอยู่เรื่อย..

โดย ดาค่ะ [27 ส.ค. 2545 , 16:42:28 น.] ( IP = 158.108.12.92 : : )
[ 1 ] [ 2 ]

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org