มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


บาลีที่มักใช้ผิด-เพี้ยนความเดิม




ภาษาเป็นสื่ออย่างหนึ่งที่มีประโยชน์ต่อการดำเนินชีวิตในสังคม ภาษาที่เราใช้ไม่ว่าจะเป็นภาษาพูด ภาษาเขียน หรือแม้แต่ภาษามือ เป็นต้น ก็สามารถสื่อสารกันให้เข้าใจได้

แต่การใช้ภาษาของคนไทยเดี๋ยวนี้ มักมีคำแผลงๆ และเพี้ยนไปจากความหมายดั้งเดิม โดยเฉพาะภาษาศาสนา ซึ่งการใช้กันอย่างพร่ำเพรื่อและสื่อความหมายคลาดเคลื่อน ให้เกิดการเข้าใจผิดและเพี้ยนไปจากต้นภาษาเดิม ซึ่งเป็นภาษามคธ หรือบาลี
...........


.คำบางคำที่มักนิยมใช้ผิดไปจากเดิม ที่พอจะนำเสนอบางส่วน เช่น ศัพท์ว่ากรรม กาม อารมณ์ วิญญาณ บารมี สันโดษ อุเบกขา อธิษฐาน บริกรรม ภาวนา บุญ อิจฉา เป็นต้นเหล่านี้ ก็ล้วนมีความหมายพิเศษในความเข้าใจของประชาชน ซึ่งผิดแปลกไปจากความหมายดั้งเดิมของพุทธศาสนา โดยตัวความหมายเองบ้าง โดยขอบเขตความหมายบ้าง มากน้อยต่างกันไปในแต่ละคำนั้นๆ

คำว่า "กรรม" เมื่อพูดถึงเรื่องกรรม
คนไทยส่วนมากมักจะคิดถึงเรื่องอดีตที่ผ่านพ้นไปไม่รู้กี่ชาติต่อกี่ชาติ

เวลาประสบเคราะห์ก็มักจะโทษกรรมว่าส่งผลให้ตนได้ประสบเคราะห์กรรม บางทีก็จะนึกถึงกรรมว่าเป็นความชั่ว

แต่แท้ที่จริง คำว่า "กรรม" หรือ กัมมะหมายถึงการกระทำก็ได้..

เช่นพระสงฆ์เข้าโบสถฟังปาฏิโมกข์ก็เรียกว่า เข้าอุโบสถกรรม หมายถึงการทำกิจกรรมก็ได้

เช่น พระสงฆ์กำลังทำจีวรกรรม (หมายถึงกำลังเย็บ ย้อม ปัก ร้อยผ้า ฯลฯ)

หรือจะเป็นการทำงานก็ได้ เช่น คำว่ากัมมันตะ (คนทำงาน) กรรมเป็นคำกลางๆ

ทำดีเรียกว่ากรรมดี

ทำชั่วเรียกว่ากรรมชั่ว

ไม่ดีไม่ชั่วเรียกว่า "อัพยากตกรรม"
.


.คำว่า "กาม" คนไทยมักนึกถึงเรื่องรักใคร่
การเสพ มีเพศสัมพันธ์ แต่ความจริงคำว่า

"กาม" ในพุทธศาสนาหมายถึง กามคุณ 5 มี รูป เสียง กลิ่น รส การถูกต้องสัมผัสกาย
หมายถึงสวรรค์ชั้นกามาวจรทั้ง 6 ด้วย

คำว่า "อารมณ์" คนไทยจะจะเข้าใจว่าเป็นความใคร่

เช่น ฉันมีอารมณ์แล้ว เป็นอาการความโกรธ

เช่น อย่ามาใช้อารมณ์กันฉันนะ แต่ที่จริง "อารมณ์"

ในพระพุทธศาสนา หมายถึงอายตนะภายนอก เช่น รูป เสียง กลิ่น รส การสัมผัส และธรรมารมณ์ (อารมณ์ที่เกิดจากการนึกคิด)

ตัวอารมณ์คือรูป เมื่ออายตนะภายในคือ จักขุ (แก้วตา) กระทบรูป (อายตนะภายนอก) เกิดจักขุวิญญาณ คนจึงมองเห็นภาพต่างๆ ที่ปรากฏ
..



"วิญญาณ" คำนี้ คนไทยก็ต้องนึกถึงผีสาง คนที่ตายไปแล้ว

วิญญาณ ในพุทธศาสนาหมายถึงการรู้แจ้งอารมณ์ เช่น ตาเห็นรูปก็มองเห็นเกิดจักขุวิญญาณ หูได้ยินเสียง เกิดโสตวิญญาณ ฯลฯ.

โดย พี่เณรชิต [29 ส.ค. 2545 , 07:20:09 น.] ( IP = 202.183.228.67 : : 203.170.157.122 ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1

....."บารมี" คำนี้คนไทยจะนึกถึงผู้มีอำนาจ
มากอิทธิพล บ้านใหญ่โตโอ่อ่า
สามารถชี้นกเป็นนก ชี้ไม้เป็นไม้ว่าเป็นผู้มีบารมี

ความจริงคำว่า "บารมี" คือการบำเพ็ญเพียร 10 ประการ

เช่น พระเวสสันดรบำเพ็ญทานบารมี

(หมายถึงการทำความดีด้วยการให้ทานเป็นที่สุดแห่งทาน)

บารมีในพุทธศาสนาหมายถึงการทำคุณงามความดี ไม่ได้หมายถึงผู้มีอิทธิพลแต่อย่างใด
..


."สันโดษ" คำนี้คนไทยจะเข้าใจว่าเป็นความพอใจ

เช่น ฉันไม่รู้จะทำไปทำไม เพราะฉันสันโดษ แต่ความจริงคำว่าสันโดษ ..หมายถึง ความพอใจในสิ่งที่ตนเองมี ยินดีในสิ่งที่ตนเองได้ ยินดีปรีดาในทรัพย์สินที่หามาได้ด้วยสัมมาชีพตามสมควรแก่ฐานะ

อาชีพ การงานของตน (ยถาลาภสันโดษ, ยถาพลสันโดษ, ยถาสารุปปสันโดษ) เป็นต้น

เพราะความเข้าใจคลาดเคลื่อนนี้เอง ทำให้คนไทยกลายเป็นคนขี้เกียจสันหลังยาวไปโดยปริยาย

ไม่รู้จักแสวงหาทรัพย์ตามหลักคิหิปฏิบัติ คือ ขยัน

หมั่นเพียร รู้จักเก็บออม คบเพื่อนดี เลี้ยงชีพเหมาะสม


."อุเบกขา",/b> คำนี้ชาวพุทธมักจะตีความหมาย

เพี้ยนเปลี่ยนเป็นว่า "เฉย" และเฉยไปเสียทุกเรื่อง

บางครั้งก็เป็นทองไม่รู้ร้อน บางครั้งก็เฉยโดยไม่มี

เหตุผล ซึ่งมักจะพูดว่าอย่าไปยุ่งเลย อยู่เฉยๆ ก็ดี

แล้ว ไม่ต้องทุกข์เรื่องชาวบ้าน

บางทีก็ว่าเป็นเรื่องของพระสงฆ์องค์เจ้าท่าน เราชาวบ้านไม่ควรไปยุ่ง ...


"อธิษฐาน" ในที่นี้หมายถึงการตั้งจิตบำเพ็ญเพียร การตั้งใจ มุ่งมั่นที่จะทำอะไรสักอย่าง เช่น การตั้งใจที่จะทำจีวร ทำอุโบสถ เรียกว่าอธิษฐานจีวร อธิษฐานอุโบสถ หรืออธิษฐานธรรม 4 แต่ในความเข้าใจของชาวบ้านก็ตีความหมายเป็นการตั้งความปรารถนา การขอพรจากพระ ขอโชคลาภจากเทพเจ้า เป็นต้น

"บริกรรม" คำนี้ก็มักใช้กันในหมู่วงการพระเครื่องบ้านเรา ซึ่งมักจะเข้าใจกันว่าเป็นการปลุกเสกเลขยันต์ ลงนะ ลงคาถาอาคม ท่องบ่น เสกเป่า เหล่านี้เป็นต้น ความจริงคำนี้ เป็นชื่อเรียกการทำกิจกรรม การตระเตรียมการ การนวดฟั้น การประคบประหงมภิกษุอาพาธ การทำขั้นต้นในการเจริญจิตภาวนา

"ภาวนา" คำนี้หมายถึงการบำเพ็ญเพียรทางจิต หรือฝึกสมาธิตามหลักสมถกรรมฐาน และวิปัสสนากรรมฐาน แต่คนไทยมักเข้าใจและใช้กันผิดๆ ว่าหมายถึงการปลุกเสก ท่องบ่นมนต์ซ้ำๆ กันว่าหมายถึงการภาวนา

"บุญ" คำนี้ก็เช่นกัน เวลาเห็นใครคนไหนมีเงินมีทอง ทรัพย์สินศฤงคารครบครันก็ว่าคนนี้มีบุญ และยังตีความหมายของบุญว่า

คือการทำกับพระเท่านั้นเรียกว่าบุญ เวลาให้ของ ให้ตังค์ขอทานก็ว่าให้ทาน ความจริงก็คือกันนั้นแหละ

ความจริงบุญนั้นมีไม่รู้กี่ชนิด เช่น บุญกิริยาวัตถุ 3 หรือ 10 ประการ รักษาศีล ให้ทานด้วยวัตถุหรือคำพูด ปรับทัศนคติตนเองให้ถูกต้องตามครรลองธรรม เป็นต้น

"อิจฉา" คำนี้ก็ใช้ผิดจนถูกอีกเช่นเคย เช่น อิจฉานายจริงๆ ทำอะไรถึงรวย, นี่เธออย่ามาอิจฉาฉันนะ ฉันไม่มีอะไรให้เธออิจฉาหรอก

ความจริง คำว่า "อิจฉา" หมายถึงความต้องการขั้นพื้นฐานของมนุษย์

เช่น ความต้องการปัจจัย 4 เป็นต้น เป็นความต้องการทั่วไป เป็นทั้งกุศลและอกุศล หรือกลางๆ

แต่ที่ถูกควรเป็น "อิสสา" คำนี้เป็นกิเลสหมายถึงความริษยาที่เต็มไปด้วยความโลภ โกรธ หลง

"โลกันต์" คำนี้ผู้คนมักจะตีความหมายว่าเพี้ยนไป เช่น นวนิยายเรื่องเทพบุตรสุดโลกันต์

คำว่าโลกันต์หมายถึงที่สุดแห่งโลก เป็นชื่อนรกขุมหนึ่งอยู่ใต้สุดของโลก ไม่ใช่เป็นชื่อของสวรรค์ชั้นใดชั้นหนึ่งตามที่เข้าใจกัน

คำนี้ก็มักจะนำมาใช้ผิดจากความหมายเดิม คนไทยมักเข้าว่าเป็นเรื่องของการอยู่อย่างพอเพียง เช่น อยู่อย่างสมถะ

ความจริงคำนี้หมายถึงการการสงบจิตสงบใจ ตั้งมั่นอยู่ในการบำเพ็ญเพียรทางจิต เช่น สมถ

กรรมฐาน หรือการระงับอธิกรณ์ของพระสงฆ์ เช่น อธิกรณสมถะ เป็นต้น


.ความจริงคำว่า "อุเบกขา" ในศาสนาหมายถึงการวางเฉยอย่างมีสติปัญญา วางเฉยแบบมีเหตุมีผล

ไม่ใช่เฉยๆ ตามที่เข้าใจกัน เช่น เห็นพระสงฆ์ท่านเดือดร้อนเพราะต้องคอยปกป้องพระพุทธศาสนา ก็ไม่เข้าไปช่วยเหลือผลักภาระว่าเป็นหน้าที่ของพระ อย่างนี้เรียกว่าเฉยเป็นทองไม่รู้ร้อน

ไม่รู้หน้าที่ของตนเองว่าอุบาสกอุบาสิกามีหน้าที่ปกป้องศาสนาด้วย แต่ไม่ทำ..


ด้วยเหตุนี้จึงนำมาฝากครับ

โดย พี่เณร [29 ส.ค. 2545 , 07:32:44 น.] ( IP = 202.183.228.67 : : 203.170.157.122 )


  สลักธรรม 2

กราบอนุโมทนาพี่เณรค่ะ ที่นำภาษาที่ใช้กันผิด ๆ มาบอกกล่าว และนำความรู้ที่ได้รับไปให้ให้เกิดประโยชน์ค่ะ

โดย ข้าวนอกนา [29 ส.ค. 2545 , 07:54:30 น.] ( IP = 202.6.107.13 : : 10.1.65.41 )


  สลักธรรม 3

ขอบคุณและอนุโมทนากับพี่เณรชิตมากค่ะที่นำความหมายที่ถูกต้องมาให้ทราบกันค่ะ และที่น้องเล็กเพิ่งทราบก็คือ อิจฉาหมายถึงความต้องการพื้นฐานของมนุษย์ค่ะ ขอบคุณค่ะ

โดย เล็ก [29 ส.ค. 2545 , 08:24:10 น.] ( IP = 203.155.71.37 : : )


  สลักธรรม 4

ดีจังเลยค่ะ ..วันนี้มีเรื่องดีๆเยอะแยะเลย ...ยิ่งเข้ามาอ่านกระทู้นี้เรียกได้ว่า ...รวมศัพท์ที่มักใช้ผิดไว้เป็นกลุ่มเฉพาะเลยนะคะ..ง่ายแก่การค้นหาและทำความเข้าใจค่ะ...ขอบพระคุณค่ะพี่เณร....และขอให้มีสุขภาพดีโดยเร็วนะคะ

โดย น้องกิ๊ฟ [29 ส.ค. 2545 , 11:22:36 น.] ( IP = 203.113.34.237 : : )


  สลักธรรม 5

ดีจังเลยค่ะ เป็นคำที่ใช้กันผิดจริงเลยนะคะ แต่อย่างไรก็อย่าให้ใครมาชมตนเองว่า "เธอนี่เป็นคนมีมานะมากจริงๆ " เลยค่ะ แต่ถ้าเขาชมว่าเธอนี่มีตัวตนอยู่มากเลย อันนี้ยังยอมรับได้ เพราะเป็นเรื่องจริง แต่ชมว่าเธอนี่ช่างขยันอดทนจริงๆ โดยใช้คำว่ามานะ ก็คงจะมีความหมายแตกต่างกันค่ะ

โดย หมออุ๊ [29 ส.ค. 2545 , 12:21:31 น.] ( IP = 202.28.169.165 : : unknown )


  สลักธรรม 6

ได้ความรู้ สู่ความจริง อนุโมทนาครับ

โดย เณรสิงห์ [29 ส.ค. 2545 , 22:34:17 น.] ( IP = 203.149.35.173 : : )


  สลักธรรม 7

ได้ความรู้ สู่ความจริง อนุโมทนาครับ

โดย เณรสิงห์ [29 ส.ค. 2545 , 22:34:43 น.] ( IP = 203.149.35.173 : : )


  สลักธรรม 8

ดีค่ะ ขออนุโมทนาสาธุด้วยกับความรู้ที่ท่านให้มาค่ะ นับว่าเป็นประโยชน์ดีมากค่ะ

โดย nat [30 ส.ค. 2545 , 00:10:16 น.] ( IP = 203.151.8.41 : : 203.113.34.237 )


  สลักธรรม 9

อนุโมทนาอย่างยิ่งค่ะ
พักผ่อนให้มากๆนะค่ะพี่เณรชิต

โดย ดาค่ะ [30 ส.ค. 2545 , 08:19:17 น.] ( IP = 158.108.12.87 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org