การปฏิบัติวิปัสสนา...ตอนจบ

---

ธรรมะของพระพุทธองค์ท่าน ล้วนแล้วแต่เพื่อให้เกิดปัญญาในอันพ้นทุกข์ ตลอดจนให้เบื่อหน่าย คลายกําหนัดในสิ่งต่างๆที่ยึด ที่หลงใหล อันเป็นหนทางแห่งการหลุดพ้นจากทุกข์หรืออุปาทานทุกข์ทั้งสิ้น ถ้านั่งปฏิบัติในรูปแแบบ(สมถะ) ให้มีสติอย่าปล่อยให้เลื่อนไหล ผ่อนคลายกายและใจ อย่าเกร็งหรือกดข่ม เมื่อใช้สติดูลมหายใจหรือบริกรรมเช่นพุทธโธ จิตอาจส่งออกนอกไปคิดนึกปรุงแต่ง คิดนั่น คิดนี่ หงุดหงิด เห็นนั่น เห็นนี่ (นิมิตหรือ สังขาร ในปฏิจจสมุปบาทนั่นเอง) อันเป็นธรรมดาที่ต้องเกิด อันจะทําให้นักปฏิบัติหงุดหงิดใจ, จงอย่าหงุดหงิด จงดีใจที่ได้เห็น ให้รู้ว่านั่นแหละ จิตสังขาร เป็นความ คิด ความ นึก ที่อยู่ในจิตที่ได้สั่งสมอบรมไว้, แต่อย่าตาม ให้มีสติละออก เสีย อันเป็นการได้ปฏิบัติจิตตานุปัสสนาในสติปัฏฐาน๔แล้วคือเห็นจิตในจิตหรือเห็นคิดนั่นเอง หรือเมื่อปวดเมื่อยก็ให้รู้ว่านั่นแหละ เวทนา (ทุกขเวทนา) ก็ให้มีสติรู้ว่าเป็นเพียง การรับรู้ความรู้สึก ต่อกาย เมื่อรู้แล้วก็ละออกเสีย(หยุดคิดปรุงแต่ง) อันเป็นเวทนานุปัสสนาในสติปัฏฐาน๔, หรือ ข้อธรรม ใดบังเกิดต่อจิต ก็ให้พิจารณาธรรมนั้นๆเพื่อให้เกิดความรู้ความเข้าใจอันมีกําลังของสมาธิเป็นเครื่องช่วย อันเป็นธรรมานุปัสสนาในสติปัฏฐาน๔, หรือพิจารณากาย ว่าเป็นเพียงธาตุ๔,สิ่งปฏิกูล....เพื่อให้เบื่อหน่ายคลายกําหนัดในกายแห่งตนและบุคคลอื่น อันเป็นการปฏิบัติกายานุปัสสนาในสติปัฏฐาน๔ (ลมหายใจนั้นจัดเป็นกายสังขารอย่างหนึ่งเช่นกัน), อย่างนี้เป็นการปฏิบัติสมถะหรือสมาธิ อย่างถูกต้อง คือนําไปเป็นกําลังหลักในการสนับสนุนการปฏิบัติวิปัสสนา

โดย อ.วิชิต ธรรมรังษี [9 ธ.ค. 2545 , 00:00:49 น.] ( IP = 203.170.146.71 : : )

[ 1 ] [ 2 ]

สลักธรรม 1 ข้อสําคัญที่สุดในการปฏิบัติสมาธิคือ เมื่อจิตหยุดการซัดส่าย เป็นสมาธิตั้งมั่นได้แล้วจะเกิดอาการขององค์ฌานต่างๆขึ้น เช่น ปีติ สุข อุเบกขา อันล้วนเป็นสุขเวทนาและสังขารขันธ์อันน่าอภิรมณ์ อันจะต้องเกิดขึ้นอย่างแน่นอนเป็นธรรมดา เป็นที่พักผ่อนและให้กําลังแห่งจิตอันมีคุณประโยชน์อย่างยิ่ง, แต่อย่าไปหลงยึดติดเข้าอย่างเด็ดขาด เกิดขึ้นเป็นธรรมดาเพราะอาการเหล่านี้เป็นอาการธรรมชาติของจิตที่เกิดขึ้นเมื่อเป็นจิตสมาธิ ไม่ใช่อิทธิปาฏิหาริย์แต่อย่างใดทั้งสิ้น เพราะถ้าหลงไปยึดหรือเสพเสวย จักทําให้เกิด วิปัสสนูปกิเลส อันคือเกิดอาการติดปีติหรือสุขอันนําผลร้ายมาสู่นักปฏิบัติ ขอให้ทําความเข้าใจด้วยใจที่หนักแน่นว่า นั่นเป็นอาการธรรมชาติธรรมดาๆของจิต อย่าไปคิดนึกปรุงแต่งหรือเชื่อตามที่เขาเล่าลือกันมา จงพิจารณาให้เห็นด้วยตนเองเท่านั้น เพราะไม่ใช่หนทางแห่งการพ้นทุกข์ (และยังก่อปัญหาต่างๆตามมาอย่างรุนแรงชนิดคาดไม่ถึงโดยเฉพาะนักปฏิบัติที่มุ่งหวังสิ่งอื่นๆซ่อนเร้นอยู่ในจิต อันไม่ใช่การ...ดับทุกข์อย่างแท้จริง) เพราะสมาธินั้นเป็นบาทฐานหรือขั้นบันได อันเป็นสิ่งสําคัญยิ่งอันจําเป็นในการปฏิบัติวิปัสสนาเพื่อให้จิตที่ซัดส่าย สอดแส่ เป็นทุกข์ ให้สงบลง อันก่อให้เกิดกําลังแห่งจิต เพื่อใช้เป็นฐานกําลังสําคัญในการพิจารณาธรรม(วิปัสสนา) เพื่อให้เกิดปัญญาญาณ(สัมมาญาณ) ความรู้ความเข้าใจอันเป็นปัจจัยให้เกิดสัมมาวิมุตติ(สุขจากการหลุดพ้น) อันเป็นมรรคองค์ที่๑๐ของเหล่าอริยะเจ้า ( อ่านมรรคองค์๑๐ ในอริยสัจ) และบางท่านอาจเข้าใจว่าถ้าปฏิบัติสมาธิดีแล้วหรือกล้าแกร่งแล้ว ปัญญาจะเกิดขึ้นเอง ลองพิจารณาเหล่าโยคีในอินเดียแม้ในปัจจุบันนี้ ท่านเหล่านี้ล้วนแล้วแต่มีสมาธิ หรือพลังสมาธิอันกล้าแข็งเหนือบุคคลธรรมดา แต่ท่านเหล่านี้ไม่ได้เป็นอริยเจ้าในทางพุทธศาสนาเลย กล่าวคือไม่พ้นทุกข์อย่างแท้จริง เป็นการปฏิบัติแบบสีลัพพตุปาทาน ยึดมั่นถือมั่นในศีลหรือวัตรปฏิบัติอย่างงมงายหรือไม่รู้ตามความเป็นจริงนั่นเอง อันเป็นการทรมานตนเองโดยอาศัยฤทธิ์ของสมาธิเท่านั้น การปฎิบัติสมถะแต่อย่างเดียวโดยขาด การพิจารณาในธรรมอย่างจริงจัง(วิปัสสนา) เป็นหนทางอันนําไปสู่การเกิด วิปัสสนูปกิเลส โดยไม่รู้ตัว อันเกิดขึ้นเป็นส่วนใหญ่กับนักปฏิบัติ พบกันใหม่คราวหน้า เรื่องโยนิโสมนสิการครับ

โดย อ.วิชิต ธรรมรังษี [9 ธ.ค. 2545 , 00:08:10 น.] ( IP = 202.183.228.67 : : 203.170.146.71 )

สลักธรรม 2 ขอบพระคุณที่อาจารย์กล่าวเล่าถึงความละเอียดของการปฏิบัติค่ะ และชี้ให้เห็นโทษอันละเอียดอ่อน ที่บ้างครั้งเรามองข้ามไปด้วยความไม่รู้ หรือเข้าใจผิดค่ะ อุ๋ยจะนำไประลึกเท่าที่จะทำได้ค่ะ ขอบพระคุณมากค่ะ

โดย ouiมะคะ [9 ธ.ค. 2545 , 02:17:39 น.] ( IP = 210.203.183.130 : : )

สลักธรรม 3 ขอบพระคุณ อ.วิชิตมากค่ะ อ่านแล้วระลึกถึง "ชี้ทางบรรเทาทุกข์ และ ชี้สุขเกษมศานติ์ ชี้ทางพระนฤพาน อันพ้นโศกวิโยคภัย" จะคอยติดตามต่อไปค่ะ

โดย ทวีพร [9 ธ.ค. 2545 , 06:09:53 น.] ( IP = 203.144.181.245 : : )

สลักธรรม 4 กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์วิชิตเจ้าค่ะ จะคอยติดตามอ่านเรื่องโยนิโสมนสิการต่อไปนะคะ

โดย มด [9 ธ.ค. 2545 , 10:31:17 น.] ( IP = 202.28.179.1 : : unknown )

สลักธรรม 5 กราบขอบพระคุณท่าน อ.วิชิต เป็นอย่างสูงค่ะ รู้สึกจิตไหวทันทีเมื่อเห็นคำว่าตอนจบ เพราะเมื่อวานเพิ่งตอนที่ 1 เลยต้องรีบแสวงหาความจริงเลยนะคะ พูดถึงเรื่องที่ท่าน อาจารย์กล่าวถึง สมาธิที่เป็นบาทฐานต่อการปฏิบัติ ก็กระทำอยู่เพราะรู้ว่าสภาพจิตยังขาดความตั้งมั่น และยังมีความสัดส่าย จนกระทั่งเข้าไปรู้ว่าขณะนี้มีสติพร้อมแล้ว ที่จะตามดูเรื่องราวของชีวิต แต่ก็ยังไม่แน่ใจตนเองเหมือนกันตอนที่หยุดจากอารมณ์สมาธินั้น มาดูรูปนามต่อจะ โยนิโสถูกหรือไม่ เรียนถามว่าควรพิจารณาอย่างไรจึงจะถูกละคะ

โดย น้องอุ๊ [9 ธ.ค. 2545 , 11:53:28 น.] ( IP = 202.28.169.165 : : unknown )

สลักธรรม 6 จะติดตามตอนต่อไปค่ะ สำหรับตอนนี้...ขอบพระคุณมากค่ะ

โดย น้องกิ๊ฟ [9 ธ.ค. 2545 , 13:14:24 น.] ( IP = 203.113.67.36 : : )

สลักธรรม 7 สวัสดีครับหมออุ๊ ผมยินดีที่จะแจกจ่ายความมีต่างๆที่ผมมีให้แก่คนทั้งโลกครับ ยิ่งเป็นเรื่องปัญญาแล้วผมพร้อมแม้จะต้องถึงชีวิตผมก็พร้อมครับหมออุ๊. แต่ผมต้องขอเรียนให้ทราบหน่อยก่อนนะครับว่า การให้ต้องให้ๆถูกสุขอนามัยใช่ไหมครับ ไม่นั้นจะกลายเป็นแสลงไปได้ครับ ผมลงท้ายว่า พบกันใหม่คราวหน้า เรื่องโยนิโสมนสิการครับ เพราะผมเพิ่มนำเรื่องวิปัสสนามาเสนอ ให้เห็นความเด่นชัดของอำนาจวิปัสสนาว่ามีความแตกต่างจากสมาธิอย่างไร ตรงไหน ยิ่งตรงผลแล้วผมได้อธิบายถึง วิตกเป็นต้นว่าจะเกิดในสมาธิ และอาจจะเป็นวิปัสสนูปกิเลสอย่างไร ก็เสมือนผมกำลังอธิบาย ถึงอาหารที่สามารถโภชนาการได้ ซึ่งมีหลากรส หลากอารมณ์ และบอกถึงคุณภาพและคุณค่าของอาหารแต่ละอย่างครับ ผมยังไม่ได้ให้ช้อนหรือซ้อมเลยครับ บางท่านอ่านตอนหนึ่งแล้วตอบผมมาเสมือนทานแล้วแยกรสได้ด้วยครับ ผมจึงแปลกใจไม่น้อย ครับอีกสักครู่นะครับผมจะพิมพ์เรื่องโยนิโสมนสิการลงครับ แล้วเมื่อลงเสร็จแล้วท่านอ่านจบสงสัยเชิญเลยนะครับ นะครับไม่ต้องเกรงใจครับผมยินดีครับ.

โดย เทพธรรม [9 ธ.ค. 2545 , 20:00:17 น.] ( IP = 203.170.155.78 : : )

สลักธรรม 8 กลับเข้ามาอ่านอีกครั้งค่ะ และก็ได้ทราบคำตอบในคำถามที่..น้องอุ๊...ถามมา ไม่คิดหรอกค่ะว่า ท่านเทพธรรมจะให้คำตอบอย่างนี้ เพราะไม่ได้ทำให้คำถามคลี่คลายลงไปเลย แต่ก็เป็นการตอบคำถามที่ชัดเจนว่า ... ควรศึกษาไปตามลำดับขั้นตอน จะเกิดประโยชน์ที่ลึกซึ้งกว่า มีความเข้าใจที่หนักแน่นกว่า และก็เป็นคำตอบที่ไม่ทำร้ายผู้ที่เข้ามาศึกษาหาความรู้..... เพราะถ้าตอบคำถามเกี่ยวกับเรื่องที่ถามมานี้ทันที ก็อาจทำให้ต้องอธิบายอย่างยืดยาว เพราะจะต้องปูพื้นของเรื่อง โยนิโสมนสิการให้ทราบเสียก่อน... ซึ่งในตอนต่อไปก็จะต้องกล่าวถึงอยู่แล้ว และถ้าหากให้คำตอบไว้เพียงสั้นๆ ผู้ที่มีความเข้าใจน้อยกว่า..น้องอุ๊..และเพิ่งหัดปฏิบัติมาไม่นานนัก ก็อาจจับต้นชนปลายไม่ถูก ..และอาจนำไปลอกเลียนแบบได้ จึงเห็นคุณค่าของความไม่ประมาทและความปรารถนาดีที่ปรากฏในคำตอบของท่านเทพธรรมนี้มากเลยค่ะ .... และก็ประทับใจกับคำว่า การให้ที่เป็นของแสลง.. ขอประทานโทษนะคะ..น้องอุ๊..มิได้มีเจตนาที่จะติติงข้อปัญหาของใคร ....เพราะก็ไม่ได้คิดในลักษณะนี้มาก่อน ..ต่อเมื่อมาได้อ่านคำตอบของท่านเทพธรรมแล้วจึงได้ความเข้าใจเช่นนี้เกิดขึ้น... ซึ่งขอบอกตามตรงว่า เป็นมุมมองใหม่มากๆที่เกิดขึ้นในครั้งนี้ ขอบพระคุณท่านเทพธรรมและน้องอุ๊มากค่ะ ที่ทำให้มีโอกาสได้รับบทเรียนทางความคิดและการใช้วิจารณญาณได้กว้างขวางขึ้นมากกว่าที่เป็นอยู่ค่ะ

โดย น้องกิ๊ฟ [9 ธ.ค. 2545 , 21:09:10 น.] ( IP = 202.183.157.242 : : )

สลักธรรม 9 ขอบพระคุณค่ะ จะติดตามไปหาอุปกรณ์ในโยนิโสต่อค่ะท่าน

โดย หมออุ๊ [10 ธ.ค. 2545 , 00:13:28 น.] ( IP = 202.57.184.100 : : )

สลักธรรม 10 กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์มากค่ะ จะไปเปิดอ่านเรื่องโยนิโสมนสืการต่อนะคะ

โดย วยุรี [10 ธ.ค. 2545 , 06:41:06 น.] ( IP = 203.113.38.12 : : )

[ 1 ] [ 2 ]

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด