ตอบคำถามจากกระทู้ 02257 กัมมปัจจัยค่ะ

---

สวัสดีกันอีกครั้งค่ะ ก่อนที่พี่ต้อยจะตอบปัญหาที่พี่ตั้งคำถามนั้น จะขอเกริ่นกล่าวความในใจสักนิดนะค่ะ เพื่อมาปรับความเห็นให้ถูกต้องเสียก่อนค่ะ เพื่อประโยชน์ ที่เราจะได้ร่วมกันสร้างปัญญาวุธให้เกิดได้มากๆกับชีวิตไงค่ะ ทราบว่ามีการสนทนาธรรมกันในหัวข้อที่พี่ต้อยตั้งคำถาม ระหว่างท่านอาจารย์วิชิต และอาจารย์มาลี ว่า...การตั้งคำถามที่ว่า..กัมมปัจจัยนี้ทำเหตุได้กี่อย่าง คืออะไรบ้าง ต่างก็ได้แสดงทัศนะกันเพื่อมงคลชีวิตด้วยกันค่ะ จึงมีประเด็นที่ว่า.... อาจใช้ภาษาผิด...ที่ถามจึงมีการตอบกันในแง่ที่กล่าวถึงเหตุ ๖ น่าจะตั้งคำถามเป็น..กาลถ้าคำตอบออกมาแบบนั้นเป็นต้น พี่ต้อยอยากจะให้ท่านนึกย้อนไปถึงเรื่องราวที่เรากำลังศึกษาในหัวข้อ มาทำความรู้จักกับการสวดพระอภิธรรม กล่าวถึงปัจจัย ๒๔ กัน ใช่ไหมค่ะเรากำลังสนทนาศึกษากันเรื่องปัจจัย ๒๔ และขณะนี้ก็มาถึง กัมมปัจจัย แล้ว ซึ่งคุณอัญชลี สมโสภณ ได้มีเมตตาจิตต่อเพื่อนร่วมเกิด แก่ เจ็บ ตาย ให้ได้รับความรู้ถูกก่อนที่จะไปอยู่ในโลงศพที่จะต้องมีการสวดพระอภิธรรมกัน. คราวนี้ในกัมมปัจจัยยังมีอีก ๒ สาขา คือสหชาตกัมมปัจจัย และ นานักขณิกกัมมปัจจัย เพิ่มขึ้นมาใช่ไหมค่ะ? ประเด็นนี้ถ้าผู้ที่ไม่มีเหตุผลรับรองมาก่อน ก็คงไม่ต่างกับสมัยอดีตที่หลายๆท่านได้ถูกคำถามจาก ท่านพระครูศรีโชติญาณว่า ....อินทรีย์มีเท่าไหร่? และต่างก็ตอบเป็นเสียงเดียวกันว่า อินทรีย์มี ๕ ได้แก่ สัทธา วิริยะ สติ สมาธิ ปัญญา ซึ่งก็เป็นคำตอบที่ถูกค่ะเพราะคำถามไม่ได้เน้นถึงอินทรีย์ในไหนใช่ไหมค่ะ...แต่พอคำตอบว่าผิดเพราะอินทรีย์มี ๒๒ เท่านั้นทำให้ผู้ฟังงงเป็นไก่ตาแตก ซึ่งก็ไม่ได้ยากอะไรเพราะผู้ถาม กับ ผู้ตอบ มีข้อมูลในใจต่างกันนั่นเอง เช่นเดียวกันค่ะในตอนนี้เรากำลังมาเรียนปัจจัย ๒๔ นะค่ะ แต่ถ้าเราไม่มีการบอก ถึงเหตุที่เพิ่มขึ้นของ สหชาตกัมมปัจจัยและนานักขณิกกัมมปัจจัย ก็จะทำให้บางท่านงงเหมือนที่เคยรู้แค่อินทรีย์ ๕ แต่ท่านที่รู้กว้างกว่ารู้อินทรีย์ ๒๒ ไงค่ะ ด้วยเหตุนี้พี่ต้อยจึงมีเจตนาที่จะตั้งคำถาม – ตอบ เพื่อโน้มนำเข้าสู่ การอธิบายปัจจัยต่างๆอย่างละเอียดนั้นว่ามาจากไหน ไม่ใช่ฟังตามกันมา หรือเชื่อตามครูผู้สอนไว้เป็นต้นค่ะ....แต่ต้องการให้เข้าใจถึงเหตุของการมีปัจจัยเพิ่มขึ้นมาค่ะ.....และก็ยังตั้งอยู่ในการเรียนเรื่องปัจจัย ๒๔ นะคะ ไม่ได้ข้ามไปถามถึงเรื่อง เหตุ ๖ ในปริเฉทที่ต้นๆเลยนะค่ะ เพราะขณะนี้มาสูงมากแล้วนะค่ะ เอาละค่ะพี่ต้อยได้บอกถึงเจตนาที่มีให้รับทราบแล้วนะค่ะ มาฟังคำเฉลยกันดีกว่า ในคำถามที่ว่า..... กัมมปัจจัยนี้ทำเหตุได้กี่อย่าง คืออะไรบ้าง? พี่ต้อยไม่ได้ถามว่า มีเหตุนะค่ะ ตอบ. กัมมปัจจัยนี้ทำเหตุ ได้ ๒ อย่างค่ะ คือ เหตุอดีตอย่างหนึ่ง และ เหตุปัจจุบันอย่างหนึ่งค่ะ เมื่อทำเหตุได้ ๒ จึงมีผลได้ ๒ ตรงกันค่ะคือ เป็นผลปัจจุบัน และ ผลในอนาคตค่ะ ดังนั้น กัมมปัจจัยนี้ จึงสามารถแบ่งได้แบ่ง ๒ อย่างไงค่ะ ซึ่งมีชื่อเรียกว่า สหชาตกัมมปัจจัย อย่างหนึ่ง และ นานักขณิกกัมมปัจจัย อีกอย่างหนึ่งค่ะ นี่ไงค่ะท่านที่เคารพ การเพิ่มมาจาก ๒๔ ปัจจัยใหญ่ๆ ซึ่งเราท่านจะได้ทราบถึงเหตุ ที่เพิ่มขึ้นมาในชื่อปัจจัย ที่เสมือนเป็นสาขาของปัจจัยนั้นๆ มีกัมมปัจจัยเป็นต้นค่ะ ดังนั้นในที่นี้จึงไม่ใช่คำตอบที่พูดถึงเหตุ ๖ เลยนะค่ะ และไม่ใช่พูดถึงกาลด้วยค่ะ ด้วยความปรารถนาดีเสมอค่ะ พี่ต้อย .

โดย พี่ต้อยค่ะ [3 ม.ค. 2546 , 07:56:51 น.] ( IP = 127.0.0.1 : : 203.107.137.30 )

[ 1 ] [ 2 ]

สลักธรรม 11 สวัสดีครับผมเข้ามาอ่านเสมอแต่มิกล้าถามเพราะตนยังรู้ไม่มาก แต่พอได้อ่านถึงตรงนี้ ก็เกิดความสงสัยขึ้นมาว่า. สติต้องรู้อารมณ์เสมอหรือครับ เพราะได้ยินบางคนบอกว่าเวลาที่มีสติมาก ๆ แล้วไม่รู้อะไร มีแต่ความนิ่งเฉยและความสงบนี่ครับ ดังเช่นพระป่าเป็นตนท่านมักบอกว่าสงบเย็นครับ

โดย สมุนไพร [4 ม.ค. 2546 , 07:19:22 น.] ( IP = 127.0.0.1 : : 203.170.129.44 )

สลักธรรม 12 สวัสดีครับคุณสมุนไพร ใช้นามปากกาแปลกดีครับ จนผมนึกตั้งนานว่าควรใช้คำขึ้นต้นอย่างไรดี จะทักทายสวัสดีก็พิกลกลัว ขิง ประคำดีเกลือ ว่านต่างๆไม่ตอบผมครับ แต่พอมาคิดว่าทำดีได้ดี ก็ใช้คำว่าสวัสดีได้อย่างมั่นใจครับผม. . ผมขอตอบคำถามเลยนะครับว่า สติต้องรู้อารมณ์ครับ สติเป็นโสภณเจตสิกที่เกิดกับโสภณจิต จิตทุกดวงต้องรู้อารมณ์ และเจตสิกเหล่าใดที่เกิดกับจิตดวงใดก็รู้อารมณ์เดียวกับจิตดวงนั้น สติในสมถภาวนาก็รู้อารมณ์เดียวกับจิตที่จดจ่อที่อารมณ์สมถกรรมฐาน สติในการเจริญวิปัสสนาก็รู้อารมณ์เดียวกับจิตที่เกิดร่วมกัน คือ รู้ลักษณะของนามธรรมหรือรูปธรรม คนโดยมากอยากจะมีความนิ่งเฉยและความสงบ ที่เขาต้องการความนิ่งเฉยและความสงบนั้นเพื่ออะไรกันคุณทราบไหมครับ เพราะเขาคิดว่าการกระทำเช่นนั้นเป็นการเจริญปัญญาที่ดีที่ถูก ส่วนลึกของใจนั้น เขาไม่ต้องการรู้จักตัวเอง เขาเพียงแต่ต้องการความสงบเท่านั้นเองเป็นพอ วิปัสสนาภาวนาไม่ใช่สมถภาวนา วิปัสสนาเป็นญาณ ญาณเป็นปัญญา วิปัสสนาเป็นปัญญาประเภทหนึ่ง คือ เป็นปัญญาที่รู้สภาพธรรมทั้งหลาย ตามความเป็นจริงครับ มีพระไตรลักษณ์นั่นเองครับผม

โดย วิชิต ธรรมรังษี [4 ม.ค. 2546 , 07:30:59 น.] ( IP = 127.0.0.1 : : 203.170.129.44 )

สลักธรรม 13 กราบขอบพระคุณพี่ต้อยค่ะ ที่ช่วยขยายรายละเอียดเรื่องปัจจัย ซึ่งเป็นเรื่องที่ลึกซึ่ง เพื่อที่พวกเราจะได้เข้าใจจริงๆ ไม่ใช่เป็นแค่ผู้ฟังธรรมะ หรือท่องธรรมะได้ค่ะ และกราบขอบพระคุณอาจารย์วิชิต เช่นกันค่ะ

โดย เซิ่น [4 ม.ค. 2546 , 10:33:31 น.] ( IP = 127.0.0.1 : : 203.170.147.81 )

สลักธรรม 14 ...... เข้ามาติดตามกระทู้นี้ตั้งแต่แรกแล้วค่ะ แต่โต้ตอบอะไรไม่ได้เลยเพราะขัดข้องทางเทคนิคค่ะ ตอนที่เรียนเรื่องปัจจัยชอบปัจจัยนี้มาก เรียนแล้วสนุกมาก และรู้สึกว่าเกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันมากๆเลยโดยเฉพาะทำให้เกิดความศรัทธาอันประกอบไปด้วยปัญญามากๆเลยค่ะ ในการเลือกกระทำกุศลใดๆ รวมทั้งเป็นสิ่งเตือนสติมากๆเมื่อมีเรื่องมากระทบ เหมือนกับประโยคที่เราคุ้นว่า _ที่กระทบคือวิบาก ที่กำลังกระทำคือกรรม_ ทำให้ประโยคนี้ไม่ใช่เพียงพูดได้ จำได้ หรือพูดรำพึงเพียงเพื่อปลอบใจตนเองเท่านั้น แต่ทำให้เข้าใจและลึกซึ้ง จนเกิดความรู้สึกนี้ขึ้นในใจได้จริงๆ ได้ติดตามอ่านกระทู้นี้มาตลอด ต้องขอขอบคุณและอนุโมทนากับทุกๆท่านมากเลยนะคะ ที่ทำให้ได้รับความรู้ที่แตกแขนงออกไปอย่างมาก มีหลายอย่างที่ยังไม่รู้ ไม่เข้าใจ ก็ได้มาเข้าใจมากขึ้นหลังจากที่ได้อ่านกระทู้นี้แล้วค่ะ ......

โดย ทวีพร [4 ม.ค. 2546 , 12:36:08 น.] ( IP = 127.0.0.1 : : 203.170.147.43 )

สลักธรรม 15 ได้เข้ามาอ่านคำเฉลยของพี่ต้อยและคำอธิบายอย่างละเอียดแล้ว รู้สึกว่าเรื่องปัจจัยเป็นเรื่องสำคัญมากจริงๆค่ะ ทุกสิ่งทุกอย่างที่เราได้รับทั้งผลบุญผลบาป ล้วนแต่เกิดมาจากปัจจัยต่างๆกัน ที่ให้ผลได้ทั้งในปัจจุบันและอนาคต กราบขอบพระคุณพี่ต้อยมากค่ะที่ให้ความสว่าง และนำไปในหนทางที่ถูกต้อง อนุโมทนาคำตอบของพี่ต้อยและอาจารย์วิชิตค่ะ

โดย ธัญธร [4 ม.ค. 2546 , 22:19:46 น.] ( IP = 127.0.0.1 : : 203.113.71.168 )

สลักธรรม 16 ต้องขอบพระคุณพี่ต๊อยมากเลยค่ะที่ให้ประโยชน์อันยิ่งใหญ่ อ่านไปก็รู้สึกสะดุ้งกับความจริงค่ะ ที่รู้สึกว่ายังประมาทอีกมากๆ เพราะไม่ทันต่อสิ่งที่มากระทบอันเป็นผลจากปัจจัยต่างๆที่ทำมา แต่ที่สำคัญสิ่งที่พี่ต๊อยเน้นเรื่องของความรู้ที่เรายังไม่พอต่อทางการปฏิบัติถึงความพ้นทุกข์เป็นสิ่งที่ต้องพยายามทำความรู้ให้เกิดมากๆ จะพยายามให้ดีที่สุดค่ะ

โดย หมออุ๊ [5 ม.ค. 2546 , 17:53:36 น.] ( IP = 127.0.0.1 : : 202.183.181.183 )

สลักธรรม 17 กราบขอบพระคุณพี่ต้อยอย่างยิ่งเจ้าค่ะ มดจะพยายามในการ "ศึกษาธรรมะ" ค่ะ

โดย มด [5 ม.ค. 2546 , 21:06:15 น.] ( IP = 127.0.0.1 : : 203.170.154.224 )

สลักธรรม 18 ตามมาเก็บคำตอบค่ะ กระทู้นี้ดีจัง มีท่านผู้รู้มาแลกเปลี่ยนความคิดกันเยอะดี อนุโมทนากับทุกๆ ท่านค่ะ กราบขอบพระคุณพี่ต้อยและอาจารย์วิชิตมากค่ะ

โดย ดาค่ะ [6 ม.ค. 2546 , 14:22:00 น.] ( IP = 158.108.12.81 : : )

สลักธรรม 19 พี่ต้อยเองก็ต้องขอขอบคุณทุกๆท่านที่ต่างเข้ามาให้กำลังใจพี่ต้อยค่ะ ขอบอกว่าจะตั้งใจส่งเสริมธรรมะอันเป็นพระพุทธพจน์นี้ด้วยชีวิตค่ะ เพียงแต่ละท่านต้องอาศัยความรู้สึกถึงเหตุผลให้มากๆอย่าเอาตนเป็นเกณท์เป็นพอค่ะและพิจรณาธรรมไปด้วยความรอบคอบนะค่ะ.

โดย พี่ต้อยค่ะ [6 ม.ค. 2546 , 22:29:29 น.] ( IP = 203.107.140.171 : : )

สลักธรรม 20 กราบขอบพระคุณพี่ต้อย และอาจารย์วิชิตมากค่ะที่ให้ความรู้มากมาย ให้เห็นถึงความสำคัญของปัจจัยในชีวิต จะตามศึกษาต่อไปให้มากขึ้นค่ะ

โดย หน่องค่ะ [7 ม.ค. 2546 , 02:19:22 น.] ( IP = 203.155.186.5 : : )

[ 1 ] [ 2 ]

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด