มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


หาคำตอบจากหลวงตา




หลวงตาขาเมื่อวานน้องแก้วได้คุยกับพวกพี่ๆตั้งนานแนะค่ะ ได้ประโยชน์กันทั่วหน้าเลยค่ะกลับมาน้องแก้วหมดแรงเลย แต่น้องแก้วยังไม่ได้ตอบพี่ๆเข่เลยค่ะ คำว่าปฎิฆะ นั้นคือกระทบกระทั่ง อยากทราบว่ากระทบกับอะไรค่ะหลวงตาขา?

โดย น้องแก้วค่ะ [26 ม.ค. 2546 , 10:54:59 น.] ( IP = 203.155.226.4 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ
[ 1 ] [ 2 ]


  สลักธรรม 1


อ้อ ดีนิคุยธรรมะกัน ว่าแต่หนูๆต้องเข้าใจคำว่าโทมนัสสะ ก่อนนะ

คำว่า โทมนัสสะ คือ ภาวะแห่งจิตไม่ดี หรือภาวะแห่งผู้มีจิตไม่ดี

โทมนัสสะ เป็นชื่อของทุกขเวทนาทางใจ ซึ่งเป็นเหตุให้เกิดความเข้าใจว่า บุคคลนั้นเป็นผู้มีจิตไม่ดี และเป็นที่มาของชื่อว่า ทุมมนะในจิตที่ประกอบกับตน หรือในบุคคลผู้ถึงพร้อมด้วยทุกขเวทนาทางใจ

เมื่อกระทำสมาทว่า คำว่าโทมนัสสสหคตะคือจิตที่เกิดร่วมกับโทมนัส

ปฎิฆะ คือภาวะที่กระทบกระทั่งแห่งจิต หมายถึง โทสะ
โทสะนั้นเมื่อเกิดอยู่ ย่อมกระทบกระทั่งสัมปยุตตธรรมบ้างให้เศร้างหมองเร้าร้อนย่อมกระทบทั้งที่ตั้งของตนบ้าง คือเผาผลาญที่ตั้งอันเป็นหทยวัตถุ กระทำผู้โกธรให้หน้าไม่งาม
ย่อมกระทบกระทั่งอารมณ์ของตนบ้าง คือรับเอาอารมณ์คือความไม่พอใจ นี่ละเรียกว่าปฎิฆะ เข้าใจหรือยังละทีนี้.









โดย หลวงตา [26 ม.ค. 2546 , 11:18:37 น.] ( IP = 203.155.226.4 : : )


  สลักธรรม 2

กราบขอบพระคุณเจ้าค่ะหลวงตา น้องแก้วเข้าใจเจ้าค่ะ ว่าเป็นการกระทบกระทั่งได้ ๓ ประการนะเจ้คะ

- กระทบกระทั่งสัมปยุตตธรรม
- กระทบกระทั่งที่ตั้ง คือ หทยวัตถุ
- กระทบกระทั่งอารมณ์


แต่หลวงตาเจ้าคะ สังขารกระทำจิตนี้ให้ต่างกันก่อน การถือเอาสังขารในที่นี้จึงสมควรส่วนเวทนาและปฎิฆะ ไม่ได้กระทำให้ต่างกัน จึงไม่ควรถือเอาเวทนาและปฏิฆะในที่นี้ใช่ไหมเจ้คะหลวงตาเจ้าขา.



โดย น้องแก้ว [26 ม.ค. 2546 , 11:36:20 น.] ( IP = 203.155.226.4 : : )


  สลักธรรม 3

ตามมาดูลาดเลาค่ะ.....หลวงตามาเฉลยเรื่องการกระทบกระทั่งสามประการไว้ที่นี่เอง....ดีจังเลยที่แวะเข้ามา.....สวัสดีค่ะน้องแก้ว..หายป่วยเร็วๆนะคะ

โดย น้องกิ๊ฟ [26 ม.ค. 2546 , 16:02:02 น.] ( IP = 202.183.228.67 : : 203.170.157.88 )


  สลักธรรม 4

แหมรอน้องแก้วแบบลุ้นกันมากๆ เพิ่งมาเฉลยปฏิฆะที่นี่เอง แต่ก็ตามมาเจอแล้ว ก็ต้องถามให้เข้าใจอีกสักหน่อยนะคะ
กระทบทั้ง 3 อย่างนั้น คือ กระทบกันอย่างไร หมายถึงอะไรกระทบกับอะไร และมีความปรากฏเป็นอย่างไรบ้างละคะ ยังต้องการรายละเอียดเพิ่มอีกสักหน่อยค่ะ

โดย น้องอุ๊ [27 ม.ค. 2546 , 11:30:26 น.] ( IP = 202.28.179.1 : : unknown )


  สลักธรรม 5



น้องแก้วเจ้าขา เข้ามาติดตามการซักถามของน้องแก้ว และคำตอบของหลวงตาค่ะ ได้ความรู้เพิ่มอีกแล้ว

ยังมีส่วนสงสัยคำถามที่น้องแก้วถามว่า "สังขารกระทำจิตนี้ให้ต่างกันก่อน การถือเอาสังขารในที่นี้จึงสมควรส่วนเวทนาและปฎิฆะ ไม่ได้กระทำให้ต่างกัน จึงไม่ควรถือเอาเวทนาและปฏิฆะ"

คือไม่เข้าใจคำว่า สังขารกระทำจิตนี้ให้ต่างกันก่อนและคำว่า ถือเอา น่ะค่ะ ว่าหมายถึงอะไร คะน้องแก้ว

จะรออ่านคำตอบของหลวงตาค่ะ


โดย ทวีพร [27 ม.ค. 2546 , 13:41:57 น.] ( IP = 203.144.181.253 : : )


  สลักธรรม 6

การถือเอาโทมนัสเวทนาย่อมมีเพื่อ.ปฎิเสธความสงสัยในการที่โทสะมูลจิตนี้ประกอบกับเวทนาอื่นในบางคราวนะคะ

น้องแก้วจะยกตัวอย่างให้ฟังค่ะ

เมื่อพระราชาทรงสรวลอยู่ได้รับสั่งให้ประหานโจร ประชาชนจำนวนมากต่างแสดงความยินดีในเวลาที่ ศัตรูของตนเสียชีวิต (ดูนะคะตรงพระราชาสรวล)
และเมื่อพวกคนพาลมีความร่าเริงกับการได้ฆ่าสัตว์ยิงนก (ดูตรงร่าเริง)

ค่ะทำให้มีความสงสัยว่าโทสะมูลจิตนี้ประกอบด้วยโสมนัส และประกอบกับอุเบกขาเวทนาหรือไม่

พี่ทวีพรค่ะการถือ..เอาโทมนัสเวทนา ย่อมมีเพื่อปฎิเสธความสงสัยนั้นค่ะพี่

แม้แต่คำว่า " ปฏิฆะ "ย่อมมีเพื่อปฏิเสธความสงสัยในการที่โทสะมูลจิตนี้ประกอบกับธรรมอื่นเช่นกันค่ะ

ผู้ใดมีความเห็นผิดคือ

นัตถิกทิฎฐิ =เห็นว่าผลไม่มี.
อเหตุกทิฎฐิ =เห็นว่าเหตุไม่มี
อกิริยทิฎฐิ =เห็นว่าเหตุและผลไม่มี
เชื่อว่าบาปกรรมในการฆ่าสัตว์ตัดชีวิตไม่มี ชนเหล่านี้ละค่ะพี่ทวีพร พวกเขาเป็นผู้สบายใจในสักกายทิฎฐิ กระทำการฆ่าเองบ้าง ให้คนอื่นฆ่าบ้าง
ตรงนี้ ความสงสัยย่อมมีว่า โทสมูลจิตนี้พึงประกอบกับทิฎฐิบ้าง
ส่วนในหมู่ชนผู้เป็นสัมมาทิฏฐิ....คนโง่เขลาย่อมเชื่อในลัทธิของคนมิจฉาทิฎฐิ เมื่อการฆ่าสัตว์บางคราวย่อมเกิดความสงสัยก่อน ก็สงสัยว่า โทสมูลจิตของเขานี้พึงประกอบกับวิจิกิจฉาบ้างค่ะ การถือ..
เอาปฎิฆะย่อมมีเพื่อการปฏิเสธความสงสัยนั้นค่ะ

หากไม่เป็นตามนี้ การที่โทสะมูลจิตประกอบกับปฎิฆะ ย่อมเป็นรู้ได้ค่ะพี่ ด้วยคำว่า จิต ๒ ดวงนี้ชื่อว่า ปฎิฆะจิต

.โทสมูลจิต เป็นจิตที่มีความโกรธความเกลียดเป็นมูลเหตุ หรือเป็นจิตที่มีโทสะเป็นตัวนำ หรือเรียกว่า "ปฏิฆจิต" คือจิตที่กระทบอารมณ์ที่ไม่ชอบ.

และเหตุให้เกิดโทสะหรือปฏิฆะ มี ๕ ประการ ได้แก่
( ลืมกันหมดแล้วหรือยังค่ะอิอิ)

๑. มีอัธยาศัยเป็นคนมักโกรธ

๒. มีความคิดไม่สุขุม

๓. มีการศึกษาน้อย

๔. ได้ประสบกับอารมณ์ที่ไม่ดี

๕. ได้ประสบกับอาฆาตวัตถุ ๑๐ ประการ


โทสมูลจิต หรือ ปฏิฆจิต มี ๒ ดวง คือ

๑. โทมนัสสสหคตัง ปฏิฆสัมปยุตตัง อสังขาริกัง

จิตเกิดพร้อมด้วยความเสียใจ ประกอบด้วยความโกรธ เกิดขึ้นเองโดยไม่มีสิ่งชักชวน

๒. โทมนัสสสหคตัง ปฏิฆสัมปยุตตัง สสังขาริกัง

จิตเกิดพร้อมด้วยความเสียใจ ประกอบด้วยความโกรธ เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

โทมนัสสสหคตัง แปลว่า เกิดพร้อมด้วยความเสียใจ

โทมนัสนี้เป็นเวทนา ชื่อว่า โทมนัสเวทนา เกิดได้พร้อมกับโทสจิต ๒ ดวงเท่านั้นเอง จะเกิดพร้อมกับจิตอื่นไม่ได้

ปฏิฆสัมปยุตตัง แปลว่า ประกอบด้วยความโกรธ

ปฏิฆะ ความโกรธ องค์ธรรมได้แก่โทสเจตสิก

ปฏิฆะหรือโทสะ จะต้องเกิดพร้อมกับโทมนัสเวทนา

จะเกิดพร้อมกับเวทนาอื่นไม่ได้


(๑) โทมนัสเป็นเวทนาเจตสิก มีลักษณะเสวยอารมณ์ที่ไม่ดี.....
เป็นเวทนาขันธ์.....

(๒) ปฏิฆะเป็นโทสเจตสิก มีลักษณะดุร้าย หยาบคาย.....เป็นสังขารขันธ์....



.โทมนัสเวทนาจะต้องเกิดกับปฏิฆะเสมอ เพราะเป็นธรรมที่ต้องเกิดร่วมกันค่ะ พอแค่นี้ก่อนนะค่ะพี่ๆ วันนี้น้องแก้วไม่ค่อยสบายค่ะ ไปนอนก่อนแล้ว เมื่อยมือพร้อมตึงขมับค่ะ

สงสัยขืนอธิบายต่อคงไขว่เขวแน่เพราะกำลังป่วย สัญญาเจตสิกของแก้วเลยทำท่าจะมืปัญหาค่ะ สวัสดีค่ะ













โดย น้องแก้วค่ะ [27 ม.ค. 2546 , 18:14:51 น.] ( IP = 203.155.224.59 : : )


  สลักธรรม 7

อ่านแล้วก็สงสัยเช่นเดียวกับคุณทวีพรค่ะ
ขอบคุณน้องแก้วค่ะ ที่ขยายความให้เข้าใจค่ะ
ขอให้บุญกุศลคุ้มครองให้น้องแก้วหายป่วยไว ๆ นะคะ

โดย เซิ่น [27 ม.ค. 2546 , 22:55:08 น.] ( IP = 202.183.228.67 : : 203.170.151.254 )


  สลักธรรม 8

อิอิ...สงสัยหลวงตาติดกิจนิมนต์เลยยังไม่ทันมาตอบคำถามของน้องแก้ว ...
..น้องแก้วก็เลยต้องตอบคำถามให้"พี่วี"ก่อน...

อ่านแล้วก็..อืม! อืม!อืม!
จะเรียนธรรมะให้เข้าใจดีๆ เก่งๆแบบน้องแก้ว... พื้นฐานต้องแน่นปึ้กยิ่งกว่าคอนกรีตเสริมเหล็ก...
นี่ขนาดน้องแก้วไม่สบายมากน่ะนี่....ความรู้ยังไหลมาเทมาขนาดนี้...
อ่านแล้วก็คลายข้อสงสัยไปได้เลยค่ะ...ขอบพระคุณน้องแก้วมากค่ะ

ไม่สงสัยแล้วละค่ะว่า ทำไมพี่เณรชิตจึงชอบให้พวกเราเรียนพื้นฐานเพื่อย้ำให้แม่นยำนักหนา....
เพราะเรื่องของเวทนา ...สัมปยุต....และสังขาร เป็นเรื่องที่ต้องทำความเข้าใจมากๆๆๆๆ ตอนที่เรียนปริจเฉทต้นๆ ...แต่ที่ชัดเจนมากที่สุดคือคุณสมบัติพิเศษส่วนตัวในเรื่องของการแตกฉานในธรรม ...ภาษาธรรม.....และการวิจัยธรรมของน้องแก้วค่ะ เพราะต่อให้จำได้อย่างไรแต่ไม่มีความเข้าใจก็ไม่เกิดประโยชน์เช่นนี้...ซึ่งอาการเอ๋อๆอย่างนี้น้องกิ๊ฟเป็นบ่อยค่ะ..ท่องได้แต่ไม่เข้าใจ..อิอิ
ขอให้แข็งแรงโดยเร็วนะคะน้องแก้ว ...

โดย น้องกิ๊ฟ [28 ม.ค. 2546 , 08:14:15 น.] ( IP = 203.146.170.13 : : )


  สลักธรรม 9

สวัสดีคร๊าบกระผม น้องกิ้ฟเข้าใจพี่เณรดีจังเลย.ที่พี่เณรให้เรียนพื้นฐานเพื่อย้ำให้แม่นยำนักหนานั้นเพราะบุคคลที่พี่เณรรู้จักแต่ละท่าน อจ.บุญมี หลวงพ่อแสวง แม้กระทั่งน้องแก้วแต่ละท่านสามารถพูลไป-มาใน ๙ปริเฉทได้อย่างรู้จริงๆ นี่แหละน้องกิ้ฟทำให้พี่เณรมองเห็นว่าการท่องบ่นน่าเซ็งเพราะถ้าไปถามอะไรเข้าก็เดาเอาๆและเกิดโทสะ มีมานะแรงด้วยรู้ไหมจ๊ะน้องกิ้ฟ เมื่อวานน้องแก้วป่วยชนิดหนักๆๆอาเจียรน้องร้องไห้เลยตัวร้อนจิดจี้แงๆๆๆ

พอ 3 ทุ่มคุณหมอมาลีมาเยี่ยมเลยนอนค้างเป็นเพื่อนเผื่อช่วยกันเอาไปโรงพยาบาลอิอิ ปรากฎเช้านี้ดีขึ้นนิดหน่อย แต่ยังเวียนศรีษะมากๆด้วย แล้วบ่าย 4 โมงวันนี้ทีมพระพม่าจะมาไหว้พระเขี้ยวแก้วและมาที่อภิธรรมมูลนิธิละครับ น้องกิ้ฟอยากมาไหมอิอิ...ท่านเมยไวทยะถามหาน้องแก้วใหญ่เลยเจ้าคุณโมรมาตามคร๊าบ

โดย พี่เณร [28 ม.ค. 2546 , 09:25:55 น.] ( IP = 203.155.224.63 : : )


  สลักธรรม 10



ขอบคุณน้องแก้วมากๆนะคะ นี่ขนาดน้องแก้วป่วยนะเนี่ย ยังอธิบายมาตั้งมาก น้องแก้วคงรู้ว่าถ้าไม่มากขนาดนี้พร้อมตัวอย่างประกอบ ต้องไม่เข้าใจ เดี๋ยวก็ต้องถามมาใหม่แน่เลย ใช่มั๊ยจ๊ะน้องแก้ว

ต้องอ่านอยู่ตั้งหลายรอบเพื่อทำความเข้าใจ เข้าใจแล้วเจ้าค่ะ...น้องแก้ว

ขอให้น้องแก้วหายไวๆนะเจ้าคะ




โดย ทวีพร [28 ม.ค. 2546 , 10:32:58 น.] ( IP = 203.144.181.253 : : )
[ 1 ] [ 2 ]

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org