ปกิณณกาธรรมปุจฉาพยากรณ์ โดยพระครูศรีโชติญาณ ตอนที่ ๑๘

---

ถาม การเจริญธัมมานุปัสสนาสติปัฏฐานนั้น ผู้ปฏิบัติจะพึงปฏิบัติอย่างไร เพราะธัมมานุปัสสนาคือ ธัมม์ที่เป็นอารมณ์ของอนุปัสสนามีถึง ๕ หมวด เวลาเจริญธัมมานุปัสสนา ผู้ปฏิบัติจำเป็นจะต้องทำทั้ง ๕ หมวดทีเดียวหรือๆอย่างไร ขอฟังอธิบาย ตอบ ขณะเจริญธัมมานุปัสสนาสติปัฏฐาน เช่นขณะตาเห็นรูป ถึงแม้องค์ธรรมของรูปารมณ์และจักขุวิญญาณพร้อมทั้งเจตสิกธรรมที่เกิดร่วมนั้น จะสงเคราะห์เข้าในธัมมานุปัสสนาสติปัฏฐานได้ทั้ง ๕ หมวดก็จริง แต่ผู้เจริญวิปัสสนาจะต้องทำโยนิโสมนสิการในใจเพียงอารมณ์เดียวเท่านั้น จะเป็นขันธ์ ๕ หรืออายตนะ ๑๒ อย่างใดอย่างหนึ่งก็ได้ คือ ผู้ปฏิบัติเมื่อใส่ใจถึง ขันธ์ ๕ แล้ว อีก ๔ หมวดที่เหลือ มีอายตนะ ๑๒ เป็นต้น ก็ไม่จำเป็นต้องเจริญอีก หรือเมื่อใส่ใจถึงอายตนะ ๑๒ แล้วอีก ๔ หมวดที่เหลือก็ไม่จำเป็นต้องเจริญอีก เพราะจิตดวงเดียวจะไปรู้ครั้งเดียวถึง ๕ หมวด ย่อมผิดวิสัยของสภาวธรรม

โดย เพ็ญภัทร์ [20 พ.ค. 2546 , 11:04:09 น.] ( IP = 203.144.174.37 : : )

สลักธรรม 1 ถาม วิญญูปาทานักขันโธ เป็นศัพท์รวมกันอยู่ เมื่อแยกแล้วแต่ละอย่างจะเป็นขันธ์อะไรได้บ้าง ตอบ เมื่อแยกแล้ว แยกเป็น วิญญาณ กับ อุปาทาน แต่ละอย่างต่างก็เป็นขันธ์ด้วยกันทั้ง ๒ ศัพท์ เว้นแต่ว่าวิญญาณนี้มีความหมายกว้าง เป็นขันธ์กุศลก็ได้ อกุศลขันธ์ก็ได้ และอัพยากตขันธ์ก็ได้ เพราะคำว่าวิญญาณในที่นี้ ได้แก่จิต ๘๙ ดวงนั้นเอง ส่วนอุปาทานนั้นเป็นได้แต่อกุศลขันธ์อย่างเดียว เพราะในอุปาทานทั้ง ๔ คือ กามุปาทานก็ได้แก่ โลภะ ทิฏฐุปาทาน สีลัพพัตตุปาทานและอัตตวาทุปาทาน ก็ได้แก่ ทิฏฐิตัวเดียว ฉะนั้นในอุปาทาน ๔ จึงมีแต่โลภกับทิฏฐิ ๒ ตัวนี้เท่านั้นเป็นองค์ธรรม ท่านจึงจัดเป็นอกุศลขันธ์อย่างเดียวเป็นชาติอื่นไม่ได้

โดย เพ็ญภัทร์ [20 พ.ค. 2546 , 11:06:52 น.] ( IP = 203.144.174.37 : : )

สลักธรรม 2 ถาม อุปาทานขันธ์กับวิสุทธิขันธ์ต่างกันอย่างไร ตอบ ต่างกันอย่างนี้ คือ อุปาทานขันธ์มีกิเลสแต่วิสุทธิขันธ์ไม่มีกิเลส และวิสุทธิขันธ์ยังแบ่งเป็นอีก ๒ อย่าง คือ . วิสุทธิขันธ์ที่เป็นอารมณ์ของอุปาทานไม่ได้ก็มี ในที่นี้ได้แก่ โลกุตตรจิตพร้อมทั้งเจตสิกที่เกิดร่วมทั้งหมด . วิสุทธิขันธ์ที่เป็นอารมณ์ของอุปาทานได้ก็มี ในที่นี้ได้แก่ ขันธ์ของพระอรหันต์ทั้งหมด เช่น พระสารีบุตรมีปัญญามาก แล้วมีคนอยากมีปัญญาอย่างท่านบ้าง ฉะนั้นขันธ์ของพระสารีบุตรจึงเป็นอารมณ์แห่งอุปาทานของบุคคลผู้อยากได้นั้น แต่ส่วนขันธ์ของท่านไม่มีอุปาทาน

โดย เพ็ญภัทร์ [20 พ.ค. 2546 , 11:07:56 น.] ( IP = 203.144.174.37 : : )

สลักธรรม 3 สมจริงๆครับๆ ๚ ๛นรชาติวางวาย มลายสิ้นทั้งอินทรีย์ สถิตย์ทั่วแต่ชั่วดี ประดับไว้ในโลกา ผลงานด้านการเขียนของหลวงพ่อแสวง นับเป็นอมตะที่สุดเลยครับ ผมคิดว่าเพียงชาตินี้แค่อ่านหนังสือของท่านเพียงท่านเดียว แต่พร้อมๆทำความเข้าใจด้วย เหลือคุ้มครับ ตายไปไม่เสียเวลาเปล่าเลยครับผม ขอบคุณน้องเล็กมากๆนะครับ พยายามนะครับนำมาลงให้จบเล่ม ประโยชน์มากมายจริงๆครับ

โดย พี่เณร [20 พ.ค. 2546 , 13:41:58 น.] ( IP = 203.107.202.49 : : )

สลักธรรม 4 อนุโมทนาค่ะคุณเพ็ญภัทร์....แม้จะห่างหายไปพักใหญ่ ก็ยังติดตามมาอ่านอยู่นะคะ.... ทำให้เข้าใจเรื่องวิสุทธิขันธ์ได้มากขึ้นเลยค่ะ .....

โดย น้องกิ๊ฟ [20 พ.ค. 2546 , 20:44:34 น.] ( IP = 169.210.15.226 : : )

สลักธรรม 5 ได้คำตอบที่ถูกจริตค่ะ คำถามเช่นนี้และคำตอบเช่นนี้ย่อมสร้างสรรค์แถมผลิตปัญญาได้อย่างเยี่ยมเลย แปลกจริง ผ่านคำนี้มาตั้งนาน กลับไม่เคยคิดเอาเสียเลย ขอบคุณคุณเพ็ญภัทร์มากๆเลยค่ะ

โดย พี่อุ๊ [21 พ.ค. 2546 , 12:33:30 น.] ( IP = 202.28.179.1 : : unknown )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด