มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


ปุจฉา..ปัญหา..น่าคิด





1.ที่ว่าอวิชชาเป็นปัจจัยให้แก่สังขารนั้น
อยากถามว่า..เป็นปัจจัยในลักษณะไหน?
ร่วมกี่ปัจจัย..คืออะไรบ้าง?


สหชาตํ ปุเรชาตํ....ปจฺฉาชาตญฺจ สพฺพถา
กวฬิงฺกาโร.....รูปชีวิต มิจฺจยํ

คาถานี้แปลว่าอย่างไร..หมายความว่าอะไรอธิบายด้วยนะครับพ๊ม?



โดย พี่เณร [24 มี.ค. 2547 , 09:34:34 น.] ( IP = 203.107.203.85 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ
[ 1 ] [ 2 ]


  สลักธรรม 1


พี่เณรครับ ถามสั้นๆ แต่ว่าคำตอบยาวนะครับ

ขอเวลาไปพิมพ์ก่อนนะครับ

ขอบพระคุณครับที่ให้ลับสมอง

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 18:41:51 น.] ( IP = 203.118.97.47 : : )


  สลักธรรม 2

เครื่องว่างแล้วครับ..มาตอบคำถามพี่เณรดังนี้

1.ที่ว่าอวิชชาเป็นปัจจัยให้แก่สังขารนั้น
อยากถามว่า..เป็นปัจจัยในลักษณะไหน? ร่วมกี่ปัจจัย..คืออะไรบ้าง?
ตอบว่า..เป็นปัจจัยได้ ๓ ลักษณะคือ
๑. เป็นปัจจัยแก่ ปุญญาภิสังขาร ได้อำนาจปัจจัย ๒ ปัจจัย คือ

อารัมมณปัจจัย และปกตูปนิสสยปัจจัย

๒. เป็นปัจจัยแก่ อปุญญาภิสังขาร ได้อำนาจปัจจัย ๑๕ ปัจจัย คือ
...เหตุปัจจัย....อารัมมณปัจจัย.... อธิปติปัจจัย...
...อนันตรปัจจัย.... สมนันตรปัจจัย.... สหชาตปัจจัย...
...อัญญมัญญปัจจัย... นิสสยปัจจัย.... อุปนิสสยปัจจัย...
...อาเสวนปัจจัย.... กัมมปัจจัย...
...อัตถิปัจจัย........... นัตถิปัจจัย....วิคตปัจจัย.... อวิคตปัจจัย...

๓. เป็นปัจจัยแก่ อาเนญชาภิสังขาร ได้อำนาจปัจจัย ๑ ปัจจัยคือ
ปกตูปนิสสยปัจจัย

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:02:11 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )


  สลักธรรม 3


สหชาตํ ปุเรชาตํ....ปจฺฉาชาตญฺจ สพฺพถา
กวฬิงฺกาโร.....รูปชีวิต มิจฺจยนฺติ

คาถานี้แปลว่าอย่างไร..หมายความว่าอะไรอธิบายด้วยนะครับพ๊ม?

ตอบ..คาถานี้แปลว่า
โดยความเป็นสหชาตชาติอย่างหนึ่ง
โดยความเป็นปุเรชาตชาติอย่างหนึ่ง
โดยความเป็นปัจฉาชาตชาติอย่างหนึ่ง
โดยความเป็นกวฬีการาหารอย่างหนึ่ง
โดยความเป็นรูปชีวิตินทริยอย่างหนึ่ง

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:07:02 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )


  สลักธรรม 4


สงสัยพี่เณรพิมพ์คาถายังไม่หมด
ต้องมีต่อท้ายอีกว่า..

ปญฺจวิโธ โหติ อตฺถิปัจฺจโย อวิคตปจฺจโย จ ฯ
ซึ่งแปลว่า
อัตถิปัจจัยและอวิคตปัจจัย มีอย่างละ ๕ ปัจจัย ดังนี้

(ซึ่งจะคิดเป็น ๖ ปัจจัยก็ได้ โดยปุเรชาตปัจจัยจะแบ่งเป็น ๒ ปัจจัย
คือ วัตถุปุเรชาตปัจจัย และอารัมมณปุเรชาตปัจจัย)

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:10:31 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )


  สลักธรรม 5


ขอแถมการคิดปัจจัยว่าได้มาได้อย่างไร???
เพื่อให้จิตของท่านผู้อ่านได้มีเวลาอยู่กับกุศลญาณสัมปยุตตมากขึ้นนะครับ

อวิชชาเป็นปัจจัยให้เกิด ปุญญาภิสังขาร ได้อำนาจปัจจัย ๒ ปัจจัยนั้น


  • ก่อนอื่นต้องทราบว่าองค์ธรรมของปัจจัยธรรมและปัจจยุบันธรรม
    องค์ธรรมของอวิชชาคือโมหะเจตสิก
    องค์ธรรมของปุญญาภิสังขาร คือ มหากุศลจิต ๘ ดวงและ รูปาวจรกุศล ๕ ดวง

  • ต่อไปก็คิดว่ามีปัจจัยชาติอะไรเข้ามาเกี่ยวข้องบ้าง

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:18:32 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )


  สลักธรรม 6


ปัจจัย ๒๔หรือ ๔๗ แบ่งออกเป็น ๙ ชาติ คือ
๑. สหชาตชาติ   ๑๕ ปัจจัย
[ปัจจัยธรรมและปัจจยุปบันธรรมเกิดพร้อมกัน]
๒. อารัมมณชาติ   ๘ ปัจจัย
[จิต ๘๙ เจตสิก ๕๒ รูป ๒๘ นิพพาน บัญญัติ => จิต ๘๙ เจตสิก ๕๒]
๓. อนันตรชาติ  ๗ ปัจจัย
[จิต ๘๙ เจตสิก ๕๒ ที่เกิดก่อนๆ => จิต ๘๕ เจตสิก ๕๒ ที่เกิดหลังๆ]
๔. วัตถุปุเรชาตชาติ  ๖ ปัจจัย
[วัตถุ ๖ =>จิต ๘๙ เจตสิก ๕๒ (เว้นอรูปวิบากจิต ๔)]
๕. ปัจฉาชาตชาติ  ๔ ปัจจัย
[จิต ๘๕ เจตสิก ๕๒ ที่เกิดหลังๆ => จตุสมุฏฐานิกรูป]
๖. อาหารชาติ   ๓ ปัจจัย
[โอชาที่ในจตุสมุฏฐานิกรูป => รูปที่เหลือ]
๗. รูปชีวิตินทริยชาติ  ๓ ปัจจัย
[ชีวิตรูป => รูปที่เหลืออยู่ในกัมมชรูป]
๘. ปกตูปนิสสยชาติ  ๒ ปัจจัย (นับเป็น ๑ คือปกตูปนิสสยปัจจัย)
[จิต ๘๙ เจตสิก ๕๒ รูป ๒๘ บัญญัติ => จิต ๘๙ เจตสิก ๕๒]
๙. นานักขณิกกัมมชาติ  ๑ ปัจจัย
[เจตนากรรม ๒๙ (เว้นมรรคเจตนา ๔) => โลกียวิปากจิต ๓๒ เจตสิก ๓๕ กัมมชรูป ๓-๗-๔]

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:23:13 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )


  สลักธรรม 7

พิจารณาชาติที่เข้ามาเกี่ยวข้องดังนี้

-- โมหะเจตสิก เป็นอกุศล จะเกิดพร้อมกับกุศลไม่ได้
ดังนั้น..... สหชาตชาติไม่มา

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:25:05 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )


  สลักธรรม 8


-- แต่โมหะอวิชชา ความไม่รู้ที่ติดมาแต่ชาติปางก่อนมาเป็นอารมณ์ให้เราได้
ทำให้ทำบุญ ทำกุศล เพื่อจะได้ร่ำรวย เพื่อจะได้ไปเกิดบนสวรรค์
หรือทำสมถกรรมฐาน เพื่อให้ได้ฌาน
โดยหารู้ไม่ว่ามีการสร้างกุศลที่ดีกว่าเพื่อจะได้ไม่ต้องเกิด
ดังนั้น..... อารัมมณชาติมาได้

-- โมหะอวิชชา และมหากุศลที่กระทำนั้น เกิดกันละคนวิถี
ดังนั้น..... อนันตรชาติไม่มา

--เพราะว่าอวิชชาเป็นนาม กุศลก็เป็นนาม
ดังนั้นจึงเป็น นาม =>นาม

ปัจจัยที่เกี่ยวกับรูปจึงไม่มาคือ

วัตถุปุเรชาตชาติ... ปัจฉาชาตชาติ... รูปอาหารชาติ.... รุปชีวตินทริยชาติ

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:28:20 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )


  สลักธรรม 9


--เพราะว่าโมหะต้องดับไปก่อนแล้ว จึงจะเกิดปุญญาภิสังขารได้
ดังนั้น...ปกตูปนิสสยชาติมา

--เพราะว่าไม่ใช่เจตนากรรม
ดังนั้น.... นานักขณิกกรรมชาติไม่มา

สรุปแล้วมาได้ ๒ ชาติ คือ

๑. อารัมมณชาติ
๒. ปกตูปนิสสยชาติ

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:31:48 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )


  สลักธรรม 10


ในอารัมมณชาติ ๘ ปัจจัย..มาเพียง ๑ ปัจจัย ดังนี้

--อารัมมณปัจจัย...มาได้

--อารัมมณาธิปติปัจจัย + อารัมณูปนิสสยปัจจัย ...ไม่มา
เพราะ กรณีนี้ไม่ใช่อธิบดีอารมณ์ เป็นเพียงสามัญอารมณ์

--วัตถารัมมณปุเรชาตนิสสยปัจจัย + วัตถารัมมณปุเรชาตวิปปยุตตปัจจัย ....ไม่มา
เพราะ ไม่ใช่วัตถุ
(ในปฏิจจฯ ๒ ปัจจัยเหล่านี้ ไม่มีเลย)
--อารัมมณปุเรชาตปัจจัย + อารัมมณปุเรชาตัตถิปัจจัย + อารัมมณอวิคตปัจจัย...ไม่มาเช่นกัน
เพราะกรณีนี้เป็นคนละวิถีและดับไปแล้ว
(ในปฏิจจฯ ๓ ปัจจัยเหล่านี้ ไม่มีเช่นกัน)

ในปกตูปนิสสยชาติ...มี ๑ ปัจจัย คือ ปกตูปนิสสยปัจจัย

สรุปแล้ว อวิชชาเป็นปัจจัยให้ปุญญาภิสังขารจึงได้ ๒ ปัจจัย คือ

อารัมมณปัจจัย และ
ปกตูปนิสสยปัจจัย

โดย น้องจุก [24 มี.ค. 2547 , 22:37:05 น.] ( IP = 203.118.97.106 : : )
[ 1 ] [ 2 ]

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org