ปุจฉา..กับ..วิญญาณต่อนะครับ

---

ว่าด้วยอารมณ์ของปฏิสนธิ มี 3 อย่างคือ กรรม กรรมนิมิต คตินิมิต บรรดาอารมณ์ทั้ง ๓ เหล่านั้น เจตนาที่เป็นกุศลและอกุศลที่ทำแล้ว ชื่อว่า กรรม กรรมย่อมประกอบวัตถุใด ทำให้เป็นอารมณ์ วัตถุนั้นชื่อว่า กรรมนิมิต ในกรรมและกรรมนิมิตนั้น เมื่อกรรมที่สัตว์ทำไว้ในอดีต แม้ในที่สุดแห่งแสนโกฏิกัป กรรมนั้นย่อมมาปรากฏเป็นกรรมหรือกรรมนิมิต ในขณะนั้น ในข้อนั้น มีเรื่องเทียบเคียงของกรรมนิมิต ดังต่อไปนี้

โดย พี่เณร [4 เม.ย. 2547 , 20:00:56 น.] ( IP = 202.176.91.219 : : )

สลักธรรม 1 เรื่องนายโคปกสีวลี ได้ยินว่า บุรุษชื่อ นายโคปกสีวลี ยังบุคคลให้สร้างพระเจดีย์ ในวิหารชื่อว่า ตาลปิฏฐิกะ เมื่อเขานอนในเตียงจะมรณะ พระเจดีย์ปรากฏแล้ว เขาถือเอาเจดีย์นั้นนั่นแหละเป็นนิมิต ทำกาละแล้วไปบังเกิดในเทวโลก เรื่องการตายของผู้ลุ่มหลง ยังมีความตายอีกอย่างหนึ่ง.. ชื่อว่า สัมมุฬหกาลกิริยา.. ( การทำกาละของผู้ลุ่มหลง) จริงอยู่ เมื่อบุคคลมุ่งเดินไปข้างหน้า บุคคลเอาดาบอันคมกล้าตัดศีรษะข้างหลังก็ดี.. เมื่อบุคคลนอนหลับ ถูกบุคคลเอาดาบคมกล้าตัดศีรษะก็ดี ถูกบุคคลกดให้จมน้ำตายก็ดี ในกาลแม้เห็นปานนี้ กรรมหรือว่ากรรมนิมิตอย่างใดอย่างหนึ่งก็ย่อมปรากฏ

โดย พี่เณร [4 เม.ย. 2547 , 20:05:14 น.] ( IP = 202.176.91.219 : : )

สลักธรรม 2 วินิจฉัยเรื่องตายทันที ยังมีการตายอีกอย่างหนึ่ง ....ชื่อว่า ลหุกมรณะ ( ตายเร็ว ) จริงอยู่ บุคคลเอาค้อนทุบขยี้แมลงวันที่หลบซ่อนอยู่บนด้ามสิ่ว.. ในเวลาแม้เห็นปานนี้ ..กรรมหรือกรรมนิมิตก็ย่อมปรากฏ อนึ่ง เมื่อแมลงวันถูกค้อนบดขยี้อยู่อย่างนี้.. ภวังค์ยังไม่เปลี่ยน ( หมุน ) มาเป็นอาวัชนะทางกายทวารก่อน ย่อมเปลี่ยน ( หมุน ) มาสู่เฉพาะมโนทวาราวัชชนะ ทันทีนั้น ชวนะก็แล่นไปแล้วหยั่งลงสู่ภวังค์ ในวาระที่ ๒ ภวังค์จึงเปลี่ยน ( หมุน ) มาสู่อาวัชชนะทางกายทวาร ต่อแต่นั้นวิถีจิตทั้งหลาย... คือ กายวิญญาณ สัมปฏิจฉันนะ สันตีรณะ โวฏฐัพพนะ จึงเป็นไป ชวนะก็แล่นไปแล้วหยั่งลงสู่ภวังค์ ในวาระที่ ๓ ภวังค์ก็เปลี่ยน ( หมุน ) มายังมโนทวาราวัชชนะ ลำดับนั้นชวนะก็แล่นไปหยั่งลงสู่ภวังค์ แมลงวันย่อมทำกาละ ( ตาย ) ในฐานะนี้ เนื้อความนี้ท่านนำมาเพื่ออะไร ? เพื่อแสดงว่า ขึ้นชื่อว่า ;วิสัยของอรูปธรรมทั้งหลายเป็นไปเร็วอย่างนี้

โดย พี่เณร [4 เม.ย. 2547 , 20:08:02 น.] ( IP = 202.176.91.219 : : )

สลักธรรม 3 คตินิมิต ภาพ ( วรรณะ ) อย่างหนึ่ง ปรากฏในภูมิ ของสัตว์ที่จะบังเกิดขึ้นชื่อว่า คตินิมิต ในคตินิมิตนั้น เมื่อนรกจะปรากฏ ก็จะปรากฏเป็นภาพเช่นกับโลหกุมภี ( หม้อทองแดง ) เมื่อมนุษย์โลกจะปรากฏ ก็จะปรากฏเป็นภาพท้องมารดา ผ้ากัมพล และยาน ..เมื่อเทวโลกจะปรากฏ ก็จะปรากฏเป็นภาพต้นกัลปพฤกษ์ วิมาน และที่นอนเป็นต้น ปฏิสนธิมีอารมณ์ ๓ อย่าง โดยสังเขป คือ กรรม กรรมนิมิต คตินิมิต ด้วยประการฉะนี้ แก่ อีกนัยหนึ่ง ปฏิสนธิ มีอารมณ์ ๓ อย่าง คือ อารมณ์อดีต อารมณ์ปัจจุบัน อารมณ์ที่เป็นนวัตตัพพะ (คือ อารมณ์ที่ไม่ควรจะกล่าวได้ว่าเป็น อดีตหรือ ปัจจุบัน) ปฏิสนธิของพวกอสัญญี เป็นอนารมณ์ (คือไม่มีอารมณ์) และในอารมณ์ ๓ นั้น อารมณ์ของปฏิสนธิแห่งสัตว์ชั้นวิญญาณัญจายตนะ และชั้น เนวสัญญานาสัญญายตนะ มีอารมณ์เป็นอดีตอย่างเดียว ส่วนสัตว์ชั้นกามาวจร ๑๐ มีอารมณ์เป็นอดีตบ้าง มีอารมณ์เป็นปัจจุบันบ้าง และสัตว์ที่เหลือ คือ รูปาวจรปฏิสนธิ ๕ อรูปาวจรปฏิสนธิที่ ๑ และที่ ๓ มีอารมณ์เป็นนวัตตัพพารมณ์แท้

โดย พี่เณร [4 เม.ย. 2547 , 20:13:30 น.] ( IP = 202.176.91.219 : : )

สลักธรรม 4 ปฏิสนธิที่เป็นไปในอารมณ์ ๓ มีอยู่ดังนี้ ก็ย่อมเป็นไปในลำดับแห่งจุติจิต ซึ่งมีอารมณ์เป็นอดีตบ้าง เป็นนวัตตัพพารมณ์บ้างเท่านั้น เพราะเหตุใด ? เพราะธรรมดาว่าจุติจิตมีอารมณ์เป็นปัจจุบันไม่มี เพราะฉะนั้น จึงควรทราบอาการเป็นไป แห่งปฏิสนธิอันมีอารมณ์อย่างใดอย่างหนึ่งในอารมณ์ ๓ ในอันดับแห่งจุติ ซึ่งมีอารมณ์อย่างใดอย่างหนึ่งในอารมณ์ ๒ ด้วยอำนาจแห่งสุคติและทุคติ (ต่อไป) ...ข้อนี้เป็นอย่างไร ? จุติจากสุคติ ปฏิสนธิในทุคติ อันดับแรก บาปกรรมตามที่ตนสะสมไว้บ้าง กรรมนิมิตบ้าง ย่อมมาสู่คลองในมโนทวารของบุคคลผู้ตั้งอยู่ในสุคติชั้นกามาวจร แต่เป็นคนมีบาปกรรม ซึ่ง (เจ็บหนัก) นอนอยู่บนเตียงมรณะ โดยบาลีว่า “ในสมัยนั้น กรรมทั้งหลายที่ตนทำไว้ก่อนนั้น ย่อมเข้าไปปรากฏแก่บุคคลผู้มีบาปกรรม ซึ่งดำรงอยู่ในกามาพจรสุคติ (ผู้ใกล้ตาย) นั้น” ดังนี้เป็นต้น จุติจิตทำอารมณ์แห่งภวังค์ให้เป็นอารมณ์เกิดขึ้น ในลำดับแห่งชวนะวิถีอันปรารภกรรมหรือกรรมนิมิตนั้นเกิดขึ้น มีตทารัมมณะเป็นสุดท้าย ครั้นจุติจิตนั้นดับแล้ว ปฏิสนธิจิตอันกำลังแห่งกิเลสที่ยังตัดไม่ได้ชักนำถลำเข้าไปทางทุคติ ก็ปรารภกรรมหรือกรรมนิมิตที่มาปรากฏ (มโนทวาร) นั้นแหละเกิดขึ้น นี่เป็นปฏิสนธิมีอารมณ์เป็นอดีต (เกิด) ในลำดับจุติซึ่งมีอารมณ์เป็นอดีต

โดย พี่เณร [4 เม.ย. 2547 , 20:18:19 น.] ( IP = 202.176.91.219 : : )

สลักธรรม 5 ในมรณสมัย (เวลาใกล้จะตาย) ทุคตินิมิตมีวรรณรูปแห่งเปลวเพลิงเป็นต้น ในทุคติทั้งหลายมีนรกเป็นอาทิ ย่อมมาปรากฏในมโนทวารของบุคคลผู้มีบาปกรรมอีกคนหนึ่ง ด้วยอำนาจแห่งกรรมมีประการดังกล่าวแล้ว ครั้นภวังคจิตเกิดขึ้นแล้วและดับไป ๒ วาระ วิถีจิต ๓ คือ อาวัชชนะ ๑ ชวนะ (เพียง) ๕ เพราะเป็นจิตมีกำลังอ่อนด้วยความที่มรณะใกล้เข้ามา ตทารัมมณะ ๒ ปรารภอารมณ์นั้นเกิดขึ้นแก่บุคคลนั้น ต่อนั้นจุติจิต ๑ ดวงทำอารมณ์ของภวังค์ให้เป็นอารมณ์เกิดขึ้น ขณะจิต ๑๑ ( คือภวังค์ ๒ อาวัชชนะ ๑ ชวนะ ๕ ตทารัมณะ ๒ จุติ ๑ ) ลำดับนั้น ปฏิสนธิจิตเกิดขึ้นแก่บุคคลนั้นในอารมณ์นั้นนั่นแหละ ซึ่งมีอายุ ชั่ว ๕ ขณะจิตที่เหลือ นี่เป็น ปฏิสนธิ มีอารมณ์เป็นปัจจุบัน ( เกิด ) ในลำดับแห่งจุติ ซึ่งมีอารมณ์เป็นอดีต ในมรณสมัยอารมณ์ทราม อันเป็นเหตุแห่งกิเลส มีราคะเป็นต้น ...มาสู่คลองแห่งทวาร ๕ ทวารใดทวารหนึ่ง ของอีกบุคคลหนึ่ง ชวนะ ๕ เพราะเป็นจิตมีกำลังอ่อนด้วยความที่มรณะใกล้เข้ามา และ ตทารัมณะ ๒ เกิดขึ้นในที่สุดแห่งโวฏฐัพพนะอันเกิดขึ้นตามลำดับ แก่บุคคลนั้น ต่อนั้นจุติจิตดวง ๑ ทำอารมณ์ของภวังค์ ให้เป็นอารมณ์เกิดขึ้น ก็แลขณะจิต ๑๕ คือ ภวังค์ ๒ อาวัชชนะ (๑) ทัสสนะ ( เห็น ๑ ) สัมปฏิจฉนะ (๑) สันตีรณะ (๑) โวฏฐัพพนะ (๑) ชวนะ ๕ ตทารัมมณะ ๒ จุติจิต ๑ ลำดับนั้น ปฏิสนธิจิตเกิดขึ้นในอารมณ์นั้นนั่นแหละ ซึ่งมีอายุชั่วขณะจิต ๑ ที่เหลือ แม้ปฏิสนธินี้ก็เป็นปฏิสนธิมีอารมณ์เป็นปัจจุบัน (เกิด) ในลำดับแห่งจุติซึ่งมีอารมณ์เป็นอดีต นี่เป็นอาการเป็นไปแห่งทุคติปฏิสนธิ อันมีอารมณ์เป็นอดีตบ้าง ปัจจุบันบ้าง (เกิด) ในลำดับแห่งสุคติจุติ ซึ่งมีอารมณ์เป็นอดีตเท่านี้ก่อน

โดย พี่เณร [4 เม.ย. 2547 , 20:20:53 น.] ( IP = 202.176.91.219 : : )

สลักธรรม 6 ต้องค่อยๆอ่านและทำความเข้าใจ กับการทำงานของจิตแต่ละดวง ละเอียดมากเลยค่ะ ขอบพระคุณมากค่ะพี่เณร

โดย น้องกิ๊ฟ [4 เม.ย. 2547 , 22:33:37 น.] ( IP = 203.209.108.125 : : )

สลักธรรม 7 เป็นเนื้อหาที่ต้องใช้เวลาคิดตามทีละบรรทัด เพื่อให้เกิดความเข้าใจ ขอบพระคุณพี่เณรค่ะ

โดย เซิ่น [4 เม.ย. 2547 , 23:11:17 น.] ( IP = 169.210.26.216 : : )

สลักธรรม 8 ต้องค่อยๆๆๆอ่านทีเดียว เป็นกระบวนการทำงานของจิตที่ลึกซึ้งมาก ขอบพระคุณมากครับผม

โดย น้องจุก [5 เม.ย. 2547 , 09:36:43 น.] ( IP = 203.118.80.29 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด