ไขข้อข้องใจในวิปัสสนา (๕)

---

ไขข้อข้องใจในวิปัสสนา คำถาม-คำตอบเรื่องวิปัสสนา (ต่อ) ถามกันแต่เรื่องสมาธิ แต่สมาธิไม่สามารถถึงมรรคผลนิพพานได้ ทำไปทุกชาติแม้กระทั่งนั่งสมาธิได้เจ็ดวันเจ็ดคืน มรรคผลนิพพานก็จะไม่เกิดขึ้น ทางที่จะถึงมรรคผลนิพพานได้ก็คือ การปฏิบัติวิปัสสนากรรมฐาน ไม่ใช่สมถกรรมฐาน สมถกรรมฐานหมายถึงการทำสมาธิ แต่วิปัสสนากรรมฐานเป็นชื่อของปัญญา เพราะความทุกข์เท่านั้นที่ทำให้เราอยากพ้นทุกข์ และที่เราไม่พ้นทุกข์เราก็กำลังเผชิญอยู่กับความทุกข์ นั่งนานๆก็เมื่อย เดินนานๆก็เมื่อย ยืนนานๆก็เมื่อย เพราะมันทนอยู่ในสภาพเดิมไม่ได้ ความทุกข์มันติดตามเป็นเงาตามตัวอยู่ตลอดเวลา แล้วมันก็ทวีคูณขึ้น การมีปัญญาเท่านั้นจะรู้ว่าความจริงที่เกิดขึ้นคือธรรมชาติล้วนๆ ที่มีแต่ความไม่เที่ยง ไม่หลงระเริงให้เกิดความยินดี ยินร้ายแล้วมีการกระทำกรให้เกิดวิบาก โดยมีกิเลสเป็นตัวเร่งเร้าอยู่ตลอดเวลา ก็จะไถ่ถอนจากความวิปลาส จิตก็จะไถ่ถอนออกจากเครื่องร้อยรัดพันธนาการ ไม่หลงติดฟั่นเฟือนไปตามอาการเป็นสุภวิปลาส สุขวิปลาส นิจจวิปลาส และอัตตวิปลาส ไม่หลงผิดว่าเป็นคน เป็นสัตว์ เป็นฉัน ฉันไม่มี คนไม่มี สัตว์ไม่มี นั่นคือเรื่องของวิปัสสนา

โดย สุกัญญา นำมาฝากค่ะ [11 พ.ค. 2547 , 21:50:59 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 1 เมื่อไถ่ถอนความรู้สึกอันนี้เสียได้ก็จะละสังโยชน์ได้ คือ สักกายทิฏฐิ วิจิกิจฉา สีลัพพตปรามาส กามราคะ ปฏิฆะ รูปราคะ อรูปราคะ มานะ อุทธัจจะ และอวิชชา หมายถึงว่า เมื่อมีความเข้าใจผิดในกายตนแล้ว ความลังเลสงสัยในผู้อื่นก็ยังมีอยู่เสมอ สงสัยโน่นสงสัยนี่ สงสัยว่าจะดีหรือจะชั่วจนทำให้หยุดชะงักการทำดี เมื่อมีการหยุดชงักแล้วก็เท่ากับเกิดความประมาทขึ้น ต้องได้กลิ่น ต้องรู้รส ต้องสัมผัสถูกต้อง มีรูป รสกลิ่นเสียง สัมผัส ก็ต้องติดอยู่ในกามราคะ คือ ติดในรูป รส กลิ่น เสียง สัมผัสที่ดี พอกระทบกับอารมณ์ที่ไม่ดี ปฏิฆะก็เกิด ติดอยู่ในรูป ติดอยู่ในอรูป เกิดมานะความลำพองถือดีที่ตน เมื่อมีความอวดดื้อถือดีแล้ว ความฟุ้งซ่าน กระจัดกระจายก็เกิดขึ้น ว่าเขาจะทำอย่างนั้นอย่างนี้ไหม เขาจะรักฉันจริงไหม เพราะมันมาจากความไม่มีปัญญา คือ อวิชชา

โดย สุกัญญา นำมาฝากค่ะ [11 พ.ค. 2547 , 21:51:43 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 2 คำถาม :ขอให้อธิบายการปฏิบัติในแนวทางสายกลาง คือ มัชฌิมาปฏิปทา ยังอยู่ในหมู่คณะจะปฏิบัติอย่างไร เพราะดูจะเป็นการสวนทางกัน ทำให้เกิดความลำบากใจ คำตอบ : การปฏิบัติวิปัสสนากรรมฐาน โดยเฉพาะมัชฌิมาปฏิปทาเป็นการปฏิบัติที่ถูกต้องแท้จริง ที่จะเดินสู่มรรคผลนิพพานได้ นั่นคือความใจอันถูกต้อง ไม่ใช่ให้ไปดูคนอื่น กำหนที่ผู้อื่น ให้กำหนดที่ตัวเอง โดยเอาความจริงตามปรมัตถสัจจะเป็นที่ตั้ง ที่ว่าเรายังต้องคลุกคลีกับหมู่คณะแบะมีการปฏิบัติที่ถูกต้องนั้น เราจะรู้ว่าอย่างไรจึงจะปฏิบัติได้ผลแล้วมันจะสวนทางกันไม่ได้เด็ดขาด ถ้าเราเข้าใจถูกต้อง เพราะว่าในการปฏิบัติที่แท้จริงนั้น เราเอาคำว่ารูปนามมาเป็นตัวรื้อสัญญาเท่านั้นเอง ระหว่างที่รูปนามรื้อสัญญา สติก็จะถูกฝนให้งอกเงยขึ้น เพื่อเป็นพลังสำหรับละสังโยชน์ คือ ความยินดียินร้าย เพราะการกำหนดแทนที่จะกำหนดว่าเป็นฉัน ถ้าฉันยังมีอยู่ตราบใด ตราบนั้นชีวิตยังไม่สิ้นสุดความต้องการ เพราะความเป็นห่วงตัวเอง

โดย สุกัญญา นำมาฝากค่ะ [11 พ.ค. 2547 , 21:51:59 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 3 คราวนี้ตัวเองกำหนดให้เป็นรูป เป็นนามไปแล้ว สิ่งที่เห็นคือรูป สิ่งที่รู้คือนามเหมือนกันหมด แล้วมันไม่ได้ง่ายๆหรอก อารมณ์ที่จะเห็นผู้อื่นเป็นสักแต่ว่าเห็น ต้องพระอรหันต์เท่านั้น แต่ให้เราปฏิบัติไปก่อนด้วยการไถ่ถอนความยินดียินร้ายออกไปบ้าง คนจะพ้นทุกข์ไม่ใช่อยู่ที่รูปนาม อยู่ที่สติเกิดขึ้นสติมาทำหน้าที่ทำลายอภิชฌาและโทมนัส เพราะว่าอภิชฌาคือความเพ่งเล็งยินดี โทมนัสคือความเสียใจ ถ้ายังมีเสียใจกับยินดีอยู่ตราบใด การทำงานของจิตก็จะกระตือรือร้นต้องการต่อตราบนั้น การปฏิบัติเพื่อพ้นทุกข์นี้ ต้องทำลายอภิชฌาและโทมนัส ไม่ใช่ไปทำลายเขาเลย เพราะเสียงเขาที่พูดมานั่นเราไม่มีความยินดีด้วย ไม่มีความยินร้ายด้วย เสียใจด้วย จิตก็สบาย ไม่ต้องทำงานตะเกียกตะกายดิ้นรน ตามปรกติคนเราพอเห็นปุ๊บมันอยากได้ทันที เช่น อยากได้สตางค์ อยากได้เสื้อ ความอยากได้มันเกิดขึ้นในใจ กายมันทำงานต่อเลย ต้องซื้อ ต้องหา ต้องให้ได้มา ดังนั้น ถ้าเห็นปุ๊บ มันสักแต่ว่าเป็นรูปขึ้นมา ความยินดีก็ไม่มี ความยินร้ายก็ไม่มี การทำงานที่จะเป็นกรรมฝ่ายกุศล อกุศลก็ไม่เกิดขึ้น จะเป็นกิริยาจิตโดยเร็วเอง

โดย สุกัญญา นำมาฝากค่ะ [11 พ.ค. 2547 , 21:52:19 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 4 ที่ทำอยู่ก็ถูกแล้ว แต่อย่าไปใส่ใจกับสิ่งที่เราจะต้องเข้าไปอยู่ ทำงานไป ไปถึงทำทำงาน มีหน้าที่ตรวจบัญชี ทำไป แต่เมื่อมีเวลาเป็นอิสระจากหน้าที่การงานก็กำหนดบนความจริงว่า ถ้าได้กระแสพระนิพพานเป็นพระโสดาบันแล้ว อำนาจอันนี้ทำให้ทนอยู่ในหมู่คณะไม่ได้เอง กุศลที่เพียบพร้อมแล้วจะเป็นอย่างสถาพรไม่ขัดสน ไม่ว่าจะอยู่ที่ไหนก็แล้วแต่จะได้รับผลของกุศลอันเต็มเปี่ยมด้วยมหากุศล ส่งผลให้อยู่ได้ด้วยอนุปาทานขันธ์แน่นอน ตอนนี้อธิบายกันก็ยากเพราะยังไม่เป็นพระอรหันต์ เมื่อเป็นพระอรหันต์แล้วมันทนอยู่ในสภาพเดิมไม่ได้ เพราะโลกียวิสัยนี่ตัดออกแล้ว โอนโคตรปุถุชนทิ้งด้วยปัญญา (โคตรภูญาณ) ละทิ้งกิเลสตัณหาจึงไม่ใส่ใจ ทุกวันนี้เปรียบเสมือนพอเห็นเพชรก้อนใหญ่ เรามีความไม่รู้จริงก็หลงว่าสวย หลวงว่าดี หลงว่าเที่ยง หลงว่าเป็นเพชร เป็นสาระ ตัวตน คน สัตว์ ขึ้นมา เราก็หยิบ

โดย สุกัญญา นำมาฝากค่ะ [11 พ.ค. 2547 , 21:52:45 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 5 คราวนี้ภายใต้คำว่าเพชรที่เราเห็นนี้มันก็มีความไม่เที่ยง เป็นทุกข์ ไม่สามารถบังคับบัญชาได้เลย เสื่อมอยู่ตลอดเวลาด้วยอำนาจปัญญาญาณ เราก็หยุดการตะเกียกตะกายไขว่คว้า เพชรมันจะผ่านมาก็ดูเฉยๆ หยุดการขอการปฏิเสธ ก็จะอิสระขึ้น ความสงบของจิตก็เกิดขึ้น ไม่เอาตัวเองไปพันธนาการกับสิ่งที่หยาบกว่า พร้อมทั้งมีปัญญารู้เฉยๆ พระอรหันต์สำเร็จไปแล้วมากมายเหลือเกิน พระปัจเจกพุทธก็มีเยอะแยะ และผู้ที่สำเร็จเป็นพระอรหันต์ในอนาคตชาติ จะมีอีกมากมายก่ายกอง ซึ่งจะเป็นข้อยืนยันได้ก็ต่อเมื่อ ตัวเองได้เป็นพระโสดาบัน คือทำลายวิจิกิจฉาสังโยชน์ ได้แก่ทำลาย ความสงสัยในพระพุทธะ พระธรรมะ พระสังฆะจนหมดสิ้น เนื่องจากเป็นผู้รู้สรีระทางชีววิทยาโดยถ่องแท้ ตอนนี้เรารู้โดยปริยัติแล้วนำไปปฏิบัตินิดหน่อย วิธีที่จะช่วยเหลือให้ทำอย่างไรชาติหน้าเราจะได้มีทุนทรัพย์พอ ไม่ต้องทำงานแบบนี้ จะได้ปริยัติได้เต็มที่ ก็เอาเงินจากการทำงานนั้นบริจาคทานไว้ การบริจาคทานจะมีทุนทรัพย์ เราจะได้เกิดมาสมบูรณ์ในทรัพย์ แล้วเมื่อมีปัญญาก็สอดคล้องกัน

โดย สุกัญญา นำมาฝากค่ะ [11 พ.ค. 2547 , 21:53:04 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 6 เกิดมาเป็นลูกเศรษฐีเพราะเคยบริจาคทานไว้ ไม่ต้องทำมาหากินก็มีเงินได้ แล้วก็มีการปฏิบัติ โดยไม่ต้องมีโลกียวิสัยเข้ามายุ่ง วิธีแก้ไขก็คือย่าไปรอลาภผล เงินทอง เงินปันอะไรพิเศษแล้วทำบุญ เงินเดือนที่ได้จากโลกียวิสัยนี่แหละ เรารู้ว่าต้อทำงานซ้ำๆ ซากๆ ไม่ดีเลย เอาของที่ไม่พ้นทุกข์มาทำให้พ้นทุกข์ นี่เป็นวิธีแก้ เงินเดือนออกแทนที่จะดีใจ ตั้งใจเลยว่าจากวันนี้ไป จะทำบุญเท่าไรแล้วก็ใส่ซองไปอธิษฐานว่า เงินที่ได้จากโลกียวิสัยนี้ ขอตั้งจิตอธิษฐานให้เป็นบาทบันได แห่งทางพ้นทุกข์ ให้นั้นปราศจากการดิ้นรนตะเกียกตะกายอันหาที่สิ้นสุดมิได้ ให้มีความเพียบพร้อมเพื่อจะได้ฝึกฝนสติปัญญา แล้วเมื่อได้เป็นพระอรหันต์ ๗ วันอยู่ไม่ได้ ต้องหนีเลย เพราะมันทนอยู่ไม่ได้ เหมือนกับเราเห็นของสิ่งหนึ่งทุกครั้ง ก็ทำให้เพลิดเพลิน แต่พระอรหันต์ท่านเห็นอะไรก็ผ่านไปๆ ตลอดเวลา แล้วจะเพลิดเพลินอะไร ไม่เพลิดเพลิน ได้แต่ดูเฉยๆ คราวนี้พอจิตเราเป็นอิสรา ดูอะไรก็ไม่ยินดี ไม่ยินร้าย ชีวิตที่นั่งอยู่นี่ทนอยู่ในสภาพเดินไม่ได้ ต้องตายแน่นอน พอสิ้นสุดเหตุปัจจัยก็ไม่ต้องเกิด (โปรดติดตามตอนต่อไปค่ะ)

โดย สุกัญญา นำมาฝากค่ะ [11 พ.ค. 2547 , 21:53:32 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 7 ขอบคุณสุกัญญามากค่ะ ที่นำความรู้เรื่องวิปัสสนา มาฝากค่ะ

โดย เซิ่น [11 พ.ค. 2547 , 23:06:46 น.] ( IP = 203.156.28.152 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด