เมื่อเป็นพระอริยบุคคลต้องได้ปฐมฌานจริงหรือ

---

เมื่อเป็นพระอริยบุคคลต้องได้ปฐมฌานจริงหรือ คำตอบว่าเมื่อผ่านพระโสดาบันแม้ไม่ได้ทำฌานมาก่อนก็จะได้ปฐมฌานที่เดียวเลย สมดังหลักฐานใน อัฏฐสาลินีอรรถกถา ซึ่งได้อ้างมาข้างต้นครั้งหนึ่งแล้วว่า วิปสฺสนานิยาเมน สุกฺขวิปสฺสกสฺส อุปฺปนฺนมคฺโคปิ ปฐมชฺฌานิโก โหติ ฯ ตามธรรมเนียมของวิปัสสนา มีหลักอยู่ว่า มัคคที่เกิดขึ้นแก่ ท่านที่เจริญวิปัสสนาล้วน ๆ ก็ย่อมประกอบด้วยปฐมฌานฯ โลกุตตรจิตนั้น ย่อมได้ฌานด้วยอำนาจแห่ง มัคค ซึ่งมีชื่อว่า มัคคสิทธิฌาน

โดย ทรงธรรม [2 ก.ค. 2547 , 12:23:14 น.] ( IP = 203.144.228.200 : : )

สลักธรรม 1 ปัญหาจึงถามต่อไปว่า พระอริยบุคคลนั้น สามารถเข้าผลสมาบัติได้ทุกท่านหรือหาไม่ หรือว่าเข้าผลสมาบัติได้เฉพาะพระอริยบุคคลผู้ที่ได้ฌานด้วยเท่านั้น การเข้าผลสมาบัตินั้นจะต้องเข้าด้วยกำลังของวิปัสสนาปัญญา ลำพังแต่สมถะอย่างเดียวก็เข้าผลสมาบัติไม่ได้ เข้าได้แต่ฌานสมาบัติอย่างเดียวเท่านั้น ฉะนั้นการเข้าผลสมาบัติ จึงต้องเป็นผู้ที่เคยได้ฌานมาแล้ว และทั้งเป็นผู้ที่เคยได้วสีมาแล้วในการเข้าฌานสมาบัติ แล้วมาเจริญวิปัสสนาได้สำเร็จมัคคผล ซึ่งเรียกว่าโลกุตตรธรรมนั้น แล้วจึงเข้าสมาบัติด้วยผลจิตได้

โดย ทรงธรรม [2 ก.ค. 2547 , 12:37:08 น.] ( IP = 203.144.228.200 : : )

สลักธรรม 2 ปัญหาถามว่า พระอริยบุคคลตั้งแต่พระโสดาบันเลยใช่หรือไม่ที่สามารถเข้าผลสมาบัติได้ ตอบได้ว่า ทุกช้นไปตั้งแต่พระโสดาบัน พระสกทาคามี พระอนาคามี พระอรหันต์ ส่วนปุถุชนจะเข้าผลสมาบัติไม่ได้เลยเป็นอันขาด ถามว่า เวลาเข้าผลสมาบัติเริ่มอย่างไร ตอบ เวลาเข้าก็เจริญวิปัสสนา เริ่มแต่อุทยัพพยญาณ จนอนุโลมญาณ ดับอารมณ์จากโลกีย์แล้วถึงผลญาณได้ พระนิพพาน เป็นอารมณ์ตลอดไปจนครบกำหนดเวลาออก ตามที่ได้อธิษฐานไว้

โดย ทรงธรรม [2 ก.ค. 2547 , 12:50:49 น.] ( IP = 203.144.228.200 : : )

สลักธรรม 3 ถามว่า พระอริยบุคคลทุกชั้นสามารถเข้ารับอารมณ์พระนิพพานได้ แสดงถึงว่า พระนิพพานเป็นอารมณ์ถูกต้องได้หรือไม่ ตอบ พระนิพพาน เป็นธรรมชาติที่มีอยู่จริง เป็นสัจจะเป็นปรมัตถ์ สามารถเข้ารับรู้ได้ เมื่อถึงภาวะที่สามารถเข้าไปรับรู้ จึงเป็นธรรมชาติที่จิตเข้าไปรู้หรือเสวยได้ ถามว่า สภาวะของพระนิพพานเป็นเช่นไร ตอบว่าไม่มีนิมิตเครื่องหมายไม่มีสภาวะที่เป็น รูปนาม ขันธ์ ๕ เป็นเพียงอารมณ์หรือธรรมชาติที่จิตเข้าไปรับรู้สัมผัสได้ พระนิพพานเป็นอารมณ์แต่อย่างเดียว

โดย ทรงธรรม [2 ก.ค. 2547 , 13:07:07 น.] ( IP = 203.144.228.200 : : )

สลักธรรม 4 ถามว่า เมื่อพระโสดาบันได้ชื่อว่าสำเร็จ ปฐมฌาน โดยอาศัยความแนบแน่นในอารมณ์ ขณะที่มรรคจิตเกิดนั้น ที่เรียกว่ามัคคสิทธิฌาน เหตุไฉน เมื่อสิ้นชีพจึงไม่ไปเกิดในพรหมโลก กันทุกท่านไป เพราะรู้แล้วไม่ใช่หรือว่า ปฐมฌาน เป็นครุกรรมต้องนำเกิด ถ้าฌานไม่แตกจะต้องนำเกิดพรหมโลกอย่างแน่นอน ขอท่านผู้รู้จงวิสัชนาให้ทราบ

โดย ทรงธรรม [2 ก.ค. 2547 , 13:31:48 น.] ( IP = 203.144.228.200 : : )

สลักธรรม 5 ขอบคุณครับ

โดย JaY [2 ก.ค. 2547 , 16:32:36 น.] ( IP = 202.28.6.18 : : 10.21.3.238 )

สลักธรรม 6 สิ่งที่แน่นอนสำหรับพระโสดาบันบุคคลคือ ไม่ไปเกิดในอบายภูมิโดยแน่นอน ส่วนในภพภูมิอื่นยังคงเกิดได้ มัคคสิทธิฌานจัดเป็นฌานโดยอนุโลมเท่านั้น เนื่องด้วยมัคคจิตและผลจิตเป็นอัปนาจิตประเภทหนึ่งที่รับพระนิพพานเป็นอารมณ์ ซึ่งต่างจากอารมณ์ที่เป็นบัญญัติกรรมฐานพิเศษของปฐมฌาน โดยความเห็นส่วนตัวแล้ว ผู้ที่เจริญวิปัสสนาล้วน ๆ นั้น มีการพิจารณาลักษณะความเกิดดับของรูปนาม จดจ่อในอาการเปลี่ยนแปลงของรูปนามมาโดยลำดับ ความแนบแน่นของอารมณ์ จึงไม่อาจเทียบเท่าปฐมฌานลาภีบุคคล ที่มีอารมณ์บัญญัติกรรมฐานพิเศษ จดจ่ออยู่ในอารมณ์เดียวไม่เปลี่ยนแปลง ดังนั้น โอกาสที่ผู้เจริญวิปัสสนาล้วน ๆ จะเกิดในพรหมโลก จึงน้อยกว่าผู้ที่เจริญสมถกรรมฐานอย่างเดียวจนได้ปฐมฌาน หรือน้อยกว่าพระโสดาบันที่เคยได้ฌานโดยตรงมาก่อน ที่ว่าโอกาสน้อยนี้ มิได้หมายถึงไม่เกิดในพรหมโลกเลย กล่าวคือมีทั้งเกิดได้และเกิดไม่ได้ขึ้นกับเจตนาและนิมิตทั้ง 3 ในมรณาสันนกาลมากกว่าค่ะ

โดย มาลี [3 ก.ค. 2547 , 01:03:58 น.] ( IP = 203.149.37.132 : : )

สลักธรรม 7 กระจ่างชัดดีคะพี่มาลี .... รัดกุมร้อบด้าน....อิอิ สาธุค่ะ

โดย น้องกิ๊ฟ [3 ก.ค. 2547 , 09:22:03 น.] ( IP = 169.210.3.239 : : )

สลักธรรม 8 ขอบคุณ คุณมาลี

โดย JaY [4 ก.ค. 2547 , 02:36:32 น.] ( IP = 202.28.6.18 : : 10.21.3.48 )

สลักธรรม 9 อนุโมทนาค่ะ

โดย พี่ดา [8 ก.ค. 2547 , 11:23:21 น.] ( IP = 158.108.2.2 : : 158.108.209.141 )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด