ถามเรื่องอภิธรรม

---

1.พระอภิธรรมเป็นที่โคจรของพระอริยะอย่างไร? 2.โมจตุกะ4ที่เกิดพร้อมอกุศลจิต มีความสำคัญหรือมีโทษอย่างไร? 3.อยากทราบบริวารของโลภะ โทสะ โมหะ พร้อมคำอธิบายโดยสังเขป 4.การเห็น การได้ยิน เป็นต้น เป็นกิจของตา ของหู หรืออย่างไร? 5.โทษของโลภะ โทสะ โมหะ ที่เกิดขึ้นทางกาย วาจา ใจ เป็นอย่างไรบ้าง? 6.เจตสิกมีอะไร?เกี่ยวข้องกับจิตอย่างไร?

โดย ผู้สงสัย [7 ก.ย. 2547 , 17:47:30 น.] ( IP = 61.90.82.65 : : )

[ 1 ] [ 2 ]

สลักธรรม 1 มาตอบบางคำถามนะคะ... การเห็น การได้ยิน เป็นต้น เป็นกิจของตา ของหู หรืออย่างไร? การเห็น การได้ยิน เป็นต้น มิได้เป็นกิจของตาหรือหู ซึ่งเป็นรูปธรรม เพราะรูปธรรมไม่สามารถรับรู้อารมณ์ได้ (ตามอรรถของรูปที่ปรากฏในปริจเฉทที่ ๖ คือ รูปธรรมเป็นอนารัมมณะ ไม่สามารถรู้อารมณ์ได้) การเห็น การได้ยินเป็นต้นนั้นจึงเป็นกิจหรือหน้าที่ของนามธรรมคือ จิต การเห็น เป็นกิจของจักขุวิญญาณจิต การได้ยิน เป็นกิจของโสตวิญญาณจิต การได้กลิ่น เป็นกิจของฆานวิญญาณจิต การรับรส เป็นกิจของชิวหาวิญญาณจิต การรับสัมผัส เป็นกิจของกายวิญญาณจิต

โดย น้องกิ๊ฟ [7 ก.ย. 2547 , 20:06:02 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 2 เจตสิกมีอะไร?เกี่ยวข้องกับจิตอย่างไร? เจตสิกไม่มีอะไร เจตสิกคือปรมัตถธรรมชนิดหนึ่งและเกี่ยวข่องกับจิตในฐานะที่เป็นปรมัตถธรรมที่ประกอบกับจิตเท่านั้น ประกอบกับรูปธรรมไม่ได้ ในหนังสืออธิบายไว้ว่า ...เจตสิก คือ ธรรมชาติที่ประกอบกับจิต ปรุงแต่งจิต ทำให้เกิดความรู้สึก นึก คิด ที่แตกต่างกัน ทั้งทางที่ดีและไม่ดี มีทั้งหมด ๕๒ ลักษณะ เจตสิก เป็น นามธรรม ที่เกิดร่วมกับจิต คือเกิดพร้อมกับจิต ดับพร้อมกับจิต รู้อารมณ์เดียวกันกับจิต และอาศัยที่เกิดที่เดียวกันกับจิต (http://www.abhidhamonline.org/aphi/p2/003.htm)

โดย น้องกิ๊ฟ [7 ก.ย. 2547 , 20:12:31 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 3 โมจตุกะ4ที่เกิดพร้อมอกุศลจิต มีความสำคัญหรือมีโทษอย่างไร? โมจตุกเจตสิก หมายความว่า เจตสิก ๔ ดวงที่มีโมหะเป็นประธานและเจตสิก ๔ ดวงนี้แหละ ที่ได้ชื่อว่า สัพพา กุศลสาธารณเจตสิก เพราะเจตสิกเหล่านี้ ประกอบกับ อกุศลจิต ๑๒ ทั้งหมด โมจตุกะ ๔ ประกอบด้วยโมหะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อุทธัจจะ โมหะ คือ ธรรมชาติที่บังสภาพตามความเป็นจริงของอารมณ์ไว้ คือ หลง อหิริกะ คือ ธรรมชาติที่ไม่มีความละอายต่อทุจริต อโนตตัปปะ คือ ธรรมชาติที่ไม่กลัวต่อทุจริต อุทธัจจะ คือ ธรรมชาติที่ฟุ้งซ่าน คือรับอารมณ์ไม่มั่น ตามความหมายที่ยกมาก็คงจะเห็นโทษของความหลงนะคะ และที่เป็นโทษหนักหนาก็คือเป็นตัวการสำคัญ(อวิชชา)ให้ต้องเวียนว่ายตายเกิดต่อไปในสังสารวัฏ จะเกิดีเกิดเลวก็ขึ้นอยู่กับปริมาณความโง่หรือความไม่รู้ที่เข้ามาเป็นปัจจัยน่ะค่ะ ขออนุญาตตอบเพียงเท่านี้ก่อนนะคะ ..เนื่องจากมีภารกิจสำคัญที่ยังคั่งค้าง ...ขอเชิญท่านอื่นตอบคำถามต่อได้เลยนะคะ

โดย น้องกิ๊ฟ [7 ก.ย. 2547 , 20:22:19 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

สลักธรรม 4 1.พระอภิธรรมเป็นที่โคจรของพระอริยะอย่างไร? ตอบ... พระอภิธรรมเป็นธรรมที่สูงสุดที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงไว้ถึง ๗ คัมภีร์ ...ซึ่งย่อลงแล้ว ก็ได้แก่ จิต เจตสิก รูป นิพพาน บัญญัติ ........เป็นการเรียนรู้เกี่ยวกับชีวิตนั่นเอง ทำให้ทราบว่า จิตเกิดขึ้นมาได้อย่างไร ขบวนการทำงานของจิตเป็นอย่างไร จิตนั้นเป็นประธานในการงานทั้งปวง การกระทำต่างๆ ที่แต่ละชีวิตกระทำไปนั้นจะเกิดผลอย่างไร และเมื่อไร แต่ละชีวิตทำไมต้องเวียนว่ายตายเกิดอีก และเรียนรู้ต่อไปได้ว่าเราจะพัฒนาจิตขึ้นได้อย่างไร จิตที่พัฒนาไปในระดับไหน อย่างไร ที่จะสามารถละกิเลสเป็นสมุจเฉทประหาร และหลุดไปพ้นจากการเวียนว่ายตายเกิดในสังสารวัฏได้ ซึ่งก็คือการพัฒนาจิตขั้นสูงสุด และเมื่อนั้นแหละค่ะที่จะถึงซึ่งความเป็นพระอริยะโดยเฉพาะพระอรหัตตผลบุคคล

โดย พี่ดา [8 ก.ย. 2547 , 16:23:41 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.32.11 )

สลักธรรม 5 2.โมจตุกะ4ที่เกิดพร้อมอกุศลจิต มีความสำคัญหรือมีโทษอย่างไร? ตอบ โมจตุกะ ๔ นั้นประกอบด้วยโมหะ อหิริกะ อโนตตัปปะ และอุทธัจจะ ความหมายก็ดังที่น้องกิ๊ฟ อธิบายไปแล้ว เพราะมีโมหอวิชชา ความโง่ความหลง ไม่รู้เท่าทันอารมณ์ตามความเป็นจริงว่า ที่แท้จริงสิ่งปรากฏอยู่ในโลกนี้มีเพียงรูปธรรมและนามธรรมเท่านั้น ..ทำให้มีความเห็นผิดต่างๆ(ทิฏฐิวิปลาส)เห็นเป็นตัวตนคนสัตว์ สิ่งของ ..ก็เลยจำผิดๆมา(สัญญาวิปลาส)ว่าเป็นตัวตนคนสัตว์ สิ่งของ ..เมื่อจำผิดๆมาก็รู้ผิดๆมา ก็ทำให้รู้ผิดๆ(จิตตวิปลาส) เมื่อมีโมหะ ความไม่รู้ดังกล่าวแล้ว ประกอบกับความไม่ละอายและเกรงกลัวต่อบาป และความฟุ้งซ่านเกิดร่วมด้วย ทำให้เกิดการกระทำบาปต่างๆ ได้อย่างง่ายดาย ชีวิตก็จึงวนเวียนต่อไปไม่รู้จบสิ้น

โดย พี่ดา [8 ก.ย. 2547 , 16:43:48 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.32.11 )

สลักธรรม 6 3.อยากทราบบริวารของโลภะ โทสะ โมหะ พร้อมคำอธิบายโดยสังเขป ตอบ ทิฏฐิเจตสิก (ความเห็นผิด) และมานะเจตสิก (ความอวดดื้อถือตัว) จัดอยู่ในกลุ่มของโลภะ อิสสา (ไม่พอใจในสมบัติหรือคุณความดีของผู้อื่น) มัจฉริยะ(หวงแหนในสมบัติของตน) กุกกุกจะ (รำคาญใจในอกุศลที่ทำไปแล้ว และกุศลที่ยังไม่ได้กระทำ) ทั้ง ๓ตัวนี้จัดอยู่ในกลุ่มของโทสะ ส่วนโมหะ ก็มี อหิริกะ อโนตตัปปะ อุทธัจจะ ดังกล่าวข้างต้น หมายเหตุ ราบละเอียด ศึกษาได้ในอภิธัมตถสังคหะ ปริจเฉทที่ ๒ นะคะ

โดย พี่ดา [8 ก.ย. 2547 , 17:13:23 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.33.12 )

สลักธรรม 7 4.การเห็น การได้ยิน เป็นต้น เป็นกิจของตา ของหู หรืออย่างไร? ตอบ..เป็นกิจของจิตค่ะ การเห็น(ทัสสนกิจ) เป็นกิจของจักขุวิญญาณจิต การได้ยิน (สวนกิจ) เป็นกิจของโสตวิญญาณจิต การได้กลิ่น (ฆายนกิจ)เป็นกิจของฆานวิญญาณจิต การรับรส (สายนกิจ)เป็นกิจของชิวหาวิญญาณจิต การรับสัมผัส (ผุสนกิจ) เป็นกิจของกายวิญญาณจิต

โดย พี่ดา [8 ก.ย. 2547 , 17:23:01 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.33.12 )

สลักธรรม 8 แถมภาพกลุ่มอเหตุกจิตเพื่อดูประกอบค่ะ

โดย พี่ดา [8 ก.ย. 2547 , 17:27:30 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.33.12 )

สลักธรรม 9 5.โทษของโลภะ โทสะ โมหะ ที่เกิดขึ้นทางกาย วาจา ใจ เป็นอย่างไรบ้าง? ตอบโทษที่เห็นง่ายๆ ก็คือทำให้เกิดอกุศลกรรมบท ๑๐ ค่ะ

โดย พี่ดา [8 ก.ย. 2547 , 17:31:41 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.33.12 )

สลักธรรม 10 6.เจตสิกมีอะไร?เกี่ยวข้องกับจิตอย่างไร? ตอบ..เจตสิกเป็นธรรมชาติที่... เกิดพร้อมกับจิต ดับพร้อมกับจิต รู้อารมณ์เดียวกับจิต มีที่ตั้งที่อาศัยเดียวกับจิต อนุโมทนาในกุศลจิตของคุณผู้สงสัยค่ะ ที่ใฝ่ศึกษาหาความร้เกี่ยวกับพระอภิธรรม ขอแนะนำให้ศึกษารายละเอียดในพระอภิธัมมัตถสังคหะค่ะ ปริจเฉทที่ ๑ ว่าด้วยเรื่องจิต ปริจเฉทที่ ๒ ว่าด้วยเรื่องเจตสิก

โดย พี่ดา [8 ก.ย. 2547 , 17:39:28 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.33.12 )

[ 1 ] [ 2 ]

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด