มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


เสริมสร้างปัญญา...ตอนที่๔




http://www.thaimisc.com/freewebboard/php/vreply.php?user=dokgaew&topic=5880


เสริมสร้างปัญญา...ตอนที่๕


หลังจากทบทวนการใช้ผังจิตของกามาวรจิต ๕๔ แล้ว
ได้เรียนรู้เครื่องหมายเวทนาและการนับจำนวนจิตผ่านมา ๓ กลุ่ม คือ
  • … อกุศลจิต ๑๒ ดวง
  • … อเหตุกจิต ๑๘ ดวง
  • … กามาวจรโสภณจิต ๒๔ ดวง

    รวม เรียกว่า กามาวจรจิต ๕๔ ดวง

    วันนี้มาดูผังจิตของจิตในกลุ่ม มหัคคตจิต
    ซึ่งประกอบด้วยรูปาวจรจิต ๑๕ และอรูปาวจรจิต ๑๒ นะคะ

  • โดย พี่ดา - [9 ก.ย. 2547 , 10:18:15 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.32.13 ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


      สลักธรรม 1


    ต่อไปคือ …..รูปาวจรจิต ๑๕ แบ่งเป็น

  • …รูปาวจรกุศลจิต ๕
  • …รูปาวจรวิปากจิต ๕
  • …รูปาวจรกิริยาจิต ๕

    ทั้ง ๓ กลุ่ม จะมีเครื่องหมาย การนับจำนวน และการเรียกชื่อเหมือนกัน
    ลงท้ายต่างกันเท่านี้น ที่ระบุว่าเป็นกุศล วิปาก หรือกิริยาจิต

    การนับจำนวนจิต
    (ดูภาพจิตตามไปด้วย)

    … นับจากโสมนัส (+) เป็นดวงที่ ๑, ๒, ๓, ๔
    และอุเบกขาเป็นดวงที่ ๕

    …แต่การเรียกชื่อ จะเรียกตามองค์ฌานนะคะ
    ต้องทราบว่า องค์ฌาน มี ๕ คือ วิตก วิจาร ปีติ สุข เอกัคคตา

    … ปฐมณาน มีองค์ฌาน ๕ ครบ ส่วนทุติยฌาน ตติยฌาน จตุตถฌาน ละองค์ฌานไปที่ละหนึ่ง

    ดวงที่ ๑ ปฐมฌาน มีองค์ฌาน ๕ คือ วิตก วิจาร ปีติ สุข เอกัคคตา

    ดวงที่ ๒ ทุติยฌาน มีองค์ฌาน ๔ คือ …….. วิจาร ปีติ สุข เอกัคคตา

    ดวงที่ ๓ ตติยฌาน มีองค์ฌาน ๓ คือ …….. …… ปีติ สุข เอกัคคตา

    ดวงที่ ๔ จตุตถฌาน มีองค์ฌาน ๒ คือ …….. …… …... สุข เอกัคคตา

    ดวงที่ ๕ ปัญจมฌาน มีองค์ฌาน ๒ คือ …….. …… …... อุเปกขา เอกัคคตา

  • โดย พี่ดา [9 ก.ย. 2547 , 10:23:00 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.32.13 )


      สลักธรรม 2


    … การเรียกชื่อรูปาวจรกุศลจิต ก็เรียกตามองค์ฌาน พร้อมทั้งระบุว่าเป็นปฐมฌาน หรือทุติยฌาน ฯ…และทั้งลงท้ายว่ากุสลจิตตํ ดังนี้

    ดวงที่๑. วิตกฺกวิจารปีติสุเขกคฺคตาสหิตํ ปฐมฺชฺฌาน กุสลจิตฺตํ

    ดวงที่๒. ……..วิจารปีติสุเขกคฺคตาสหิตํ ทุติยชฺฌาน กุสลจิตฺตํ

    ดวงที่๓. ……..……ปีติ สุเขกคฺคตาสหิตํ ตติยชฺฌาน กุสลจิตฺตํ

    ดวงที่๔. ……..………. สุเขกคฺคตาสหิตํ จตุตฺถชฺฌาน กุสลจิตฺตํ

    ดวงที่๕. ……..………. อุเปกฺเขกคฺคตาสหิตํ ปญฺจมชฺฌาน กุสลจิตฺตํ


    ในรูปวจรวิปากจิต ๕ และรูปาวจรกิริยาจิต ๕ ก็เป็นไปในทำนองเดียวกันค่ะ
    เพียงแต่เปลี่ยนคำลงท้ายให้ถูกต้องเท่านั้นว่าเป็น วิปากจิตฺตํ และ กฺริยาจิตฺตํ

    โดย พี่ดา [9 ก.ย. 2547 , 10:27:20 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.32.13 )


      สลักธรรม 3


    เช่นเดียวกัน จากภาพสามารถบอกได้ทันทีว่า

    …ในรูปาวจรจิตนี้ มีจิตจำนวนเท่าไร
    …จิตแต่ละดวง มีเวทนาอะไร
    …และมีเวทนาเกิดขึ้นทั้งหมดกี่เวทนา

    โดย พี่ดา [9 ก.ย. 2547 , 10:33:49 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.32.13 )


      สลักธรรม 4


    ต่อไปเป็น…..อรูปาวจรจิต ๑๒ แบ่งเป็น

  • …อรูปาวจรกุศลจิต ๕
  • …อรูปาวจรวิปากจิต ๕
  • …อรูปาวจรกิริยาจิต ๕

    ทั้ง ๓ กลุ่ม จะมีเครื่องหมายและการนับเหมือนกัน

    การนับจำนวนจิต
    (ดูภาพจิตตามไปด้วย)

    … นับเรียงไปเป็นดวงที่ ๑, ๒, ๓, ๔ ตามลำดับ

    เช่นเดียวกัน จากภาพสามารถบอกได้ทันทีว่า

    …ในอรูปาวจรจิตนี้ มีจิตจำนวนเท่าไร
    …จิตแต่ละดวง มีเวทนาอะไร
    …และมีเวทนาเกิดขึ้นทั้งหมดกี่เวทนา


    รูปาวจรจิต ๑๕ และอรูปาวจรจิต ๑๒
    รวมเรียกว่า มหัคคตจิต ๒๗

  • โดย พี่ดา [9 ก.ย. 2547 , 10:35:55 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.32.13 )


      สลักธรรม 5


    และกามาวจรจิต ๕๔ กับ มหัคคตจิต ๒๗ รวมเรียกว่า โลกียจิต ๘๑

    พบกันคราวหน้านะคะ
    ด้วยความปรารถนาดี
    พี่ดา

    โดย พี่ดา [9 ก.ย. 2547 , 10:38:31 น.] ( IP = 203.150.217.112 : : 203.113.32.13 )


      สลักธรรม 6


    ได้ทบทวนเรื่องรูปาวจรจิตอีกครั้งหนึ่ง
    ...ขอบคุณค่ะ...


    โดย น้องฟู [9 ก.ย. 2547 , 12:28:19 น.] ( IP = 202.47.247.146 : : 10.1.64.106 )


      สลักธรรม 7

    เข้ามาอ่านกุศลจิตประเภค มหัคคตจิต ๒๗
    อนุโมทนากับงานกุศลที่ทำค่ะ

    โดย เซิ่น [9 ก.ย. 2547 , 12:37:58 น.] ( IP = 203.150.206.9 : : )


      สลักธรรม 8

    มาศึกษาต่อค่ะ อย่างน้อยทำให้เห็นว่าจิตในโลกียมีมากมาย และแตกต่างไปด้วยลักษณะการปรุงแต่งที่แตกต่างกัน และส่งผลให้เกิดวิบากที่แตกต่างกัน
    อย่างไร ก็ได้มองเห็นทางของโลกุตตรอยู่บ้างแล้ว จะต้องมาเรียนต่อว่าจะทำอย่างไรจึงจะได้สิทธิที่จะได้เกิดจิตเหล่านั้นบ้าง แม้ว่าจะนาน.....ก็ตาม

    อนุโมทนาในความเพียรของพี่ดาค่ะ เช่นเดียวกันคงจะมีอะไรๆมานำเสนอให้พี่ดาอ่านบ้าง ยังไงขออุบไว้ก่อน เพราะต้องสร้างสรรค์นานหน่อย แต่ขอเตรียมสอบในช่วงใกล้ๆนี้ก่อนนะ อ่านไม่ทันแล้ว

    โดย น้องอุ๊ [9 ก.ย. 2547 , 17:54:41 น.] ( IP = 203.150.217.116 : : 203.113.39.7 )


      สลักธรรม 9

    มาเข้าห้องเรียนและอนุโมทนากับพี่ดาผู้เสียสละที่แสนน่ารักค่ะ ...

    โดย น้องกิ๊ฟ [9 ก.ย. 2547 , 20:26:18 น.] ( IP = 202.129.44.34 : : )

    ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
    จาก : *
    Code :
    กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
    อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
    รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
    รายละเอียด :
    Icon Toy
    Special command

    * *
    กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

    คำเตือน
    • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
    • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
    • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

    ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

    [ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

    ลานภาพ

    อบรมวิปัสสนา

    ค้นหา

    ค้นหา-GooGle

    สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org