นึกกับรู้สึกแตกต่างกันอย่างไร

---

นึกกับรู้สึกแตกต่างกันอย่างไร ก่อนที่จะกำหนดหรือ ดูรูป-นาม จะต้องเข้าใจ คำว่า.. “นึก” กับคำว่า “รู้สึก” เสียก่อนว่าต่างกันอย่างไรนะครับ คำว่านึก หรือ คิดนั้น หมายถึง จิตน้อมไปสู่อารมณ์ในอดีต หรืออนาคต คือจิตคิดถึงอดีตบ้าง อนาคตบ้างจิตไม่ได้รู้อยู่กับอารมณ์ปัจจุบันนะครับ

โดย พี่เณร [11 ก.ค. 2548 , 20:51:56 น.] ( IP = 210.213.53.139 : : )

[ 1 ] [ 2 ]

สลักธรรม 1 พี่เณรจะขอยกตัวอย่างความคิดนึกกับรู้สึกมาให้น้องๆได้รู้จัก และสามารถแยกอารมณ์ออกได้ก่อนนะครับ ผู้ป่วยรายหนึ่งไปหาหมอ หมอบอกว่าอาการหนัก ต้องฉีดยา ผู้ป่วยบอกว่า... อย่าฉีดเลย “มันเจ็บ” หมอถามว่า.. รู้ได้อย่างไรว่าเจ็บ < คนไข้ก็บอกว่า... ก็เข็มมันแหลมทิ่มไปตรงไหนมันก็เจ็บทั้งนั้นแหละ หมอจึงบอกกับผู้ป่วยว่า.....หมอยังไม่ได้ฉีดยาเลยรู้ว่าเจ็บแล้ว รู้ว่าเจ็บได้อย่างไร < คนป่วยบอกหมอว่า... ฉันก็คิดเอาเองว่ามันต้องเจ็บ และฉันก็เคยเจ็บมาแล้ว อย่างนี้แหละครับคือการเจ็บโดยการ “คิดนึก” ไม่ได้เจ็บจริง ต่อมาหมอก็จัดการบรรจุยาใส่กระบอกฉีด แล้วให้ผู้ป่วยนอนคว่ำ เพื่อฉีดยาเข้าที่กล้ามเนื้อ หมอจึงถามผู้ป่วยว่า.. เจ็บหรือยัง... ปวดมากไหม <ผู้ป่วยก็ตอบว่า..ยังไม่เจ็บ ยังไม่ปวด.. แสดงว่า ความรู้สึกเจ็บ ความรู้สึกปวดยังไม่มี ต่อมาหมอจึงค่อยๆ แทงเข็มเข้าที่กล้ามเนื้ออย่างช้าๆ คนไข้จึงร้อง “เจ็บ ๆๆ” หมอจึงถามว่า.. ที่ร้องเจ็บนี่ ต้องนึกคิดว่าเจ็บหรือเปล่า <ผู้ป่วยตอบว่า... ไม่ได้นึกเลย มันรู้สึกเจ็บจริงๆ มันกำลังเจ็บอยู่ในขณะนี้ หมอได้ถามผู้ป่วยว่า... คิดนึกว่าเจ็บกับรู้สึกเจ็บต่างกันไหม < ผู้ป่วยก็ตอบว่า.. ต่างกัน คิดนึกนี่มันไม่ได้เจ็บจริง ๆ แต่รู้สึกนี่มันเจ็บจริงๆ และกำลังเจ็บอยู่

โดย พี่เณร [11 ก.ค. 2548 , 21:03:16 น.] ( IP = 210.213.53.139 : : )

สลักธรรม 2 หมอจึงสรุปว่า... รู้สึกใช่ไหมว่า..การคิดนึกกับรู้สึกนั้นต่างกัน คิดนึกนี่ มันเป็นอารมณ์ในอดีตที่ผ่านไปแล้ว หรืออนาคตที่ยังมาไม่ถึง ความรู้สึกนั้นเป็นอารมณ์ปัจจุบัน คือกำลังมีอยู่ กำลังปรากฏอยู่เฉพาะหน้าจริง ๆ เมื่อเข้าใจว่า..คิดนึกกับรู้สึก แตกต่างกันแล้วคราวนี้ท่าน ก็สามารถทำวิปัสสนาได้ กำหนดนามหรือรูปก็ได้ โดยทำความรู้สึกว่ากำลังดูรูปอะไร กำลังดูนาม อะไรอยู่นะครับ

โดย พี่เณร [11 ก.ค. 2548 , 21:10:55 น.] ( IP = 210.213.53.139 : : )

สลักธรรม 3 ที่พี่เณรนำเสนอเรื่องนี้ ก็เพราะต้องการให้ท่านที่มีศรัทธาในการปฏิบัติวิปัสสนากรรมฐาน ได้แน่ใจว่า เวลาที่ตนเองกำหนดอยู่นั้นเป็นความรู้สึกจริงๆ ไม่ใช่เป็นเพียงการนึกเอานะครับ เพราะถ้ายังเป็นการนึกอยู่ การกระทำนั้นจะไม่เกิดผลตรงทางแห่งสติปัฏฐานแน่นอนครับ ด้วยความปรารถนาดีที่พี่เณรเองมีมาตลอดกับน้องๆพี่ๆ จึงนำเรื่องการนึกกับรู้สึก มาบอกให้ทราบกันอีกนั่นเองครับ เพราะเป็นเรื่องที่มีความสำคัญจริงๆครับ และจะได้ไม่เสียเวลาไปกับวันเวลาที่น่าจะมีค่าสำหรับชีวิตนั่นเองครับผม

โดย พี่เณร [11 ก.ค. 2548 , 21:21:32 น.] ( IP = 210.213.53.139 : : )

สลักธรรม 4 ขอบพระคุณพี่เณรกับความปรารถนาดี มาบอกให้ทราบอีก หลังจากที่ได้อ่านเสร็จแล้ว ก็ได้ให้เวลากับการปฏิบัติ และคอยสังเกตว่า เป็นรูปหรือเป็นนาม และให้เป็นความรู้สึกจริงๆ ไม่ใช่เป็นเพียงการนึกเอา เป็นการฝึกหัดให้อยู่กับอารมณ์ปัจจุบัน อยู่กับความเป็นจริง หรือที่พี่เณรเคยบอกว่า..เติมความเห็นถูกลงบนความรู้(จิตรู้อารมณ์) ขณะปฏิบัติ ก็รู้ทันบ้าง ไม่ทันบ้าง ก็ยังดีกว่าไม่รู้เลย(เพราะเลยไปอยู่กับอดีต-อนาคตแล้ว)

โดย เซิ่น [11 ก.ค. 2548 , 23:24:26 น.] ( IP = 61.91.126.164 : : )

สลักธรรม 5 ความแตกต่างระหว่างการคิดนึก และความรู้สึก...ที่เข้าใจชัดดีค่ะ และในประสบการณ์เมื่อวานนี้ทำให้เกิดความเข้าใจขึ้นอีกว่า การคิดนึก ..มักเป็นเรื่องของนักปริยัติ ส่วนการรู้สึก ...มักเป็นเรื่องของนักปฏิบัติ ขอบพระคุณมากค่ะพี่เณร

โดย น้องกิ๊ฟ [12 ก.ค. 2548 , 08:31:30 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 6 อธิบายได้ดีเยี่ยมเลยครับ... เป็นกระทู้ที่น่าชื่นชมจริงๆ..

โดย ลุงเล็ก [12 ก.ค. 2548 , 11:54:48 น.] ( IP = 202.5.80.185 : : )

สลักธรรม 7 อ่านแล้วทำให้เห็นความแตกต่างกันระหว่างนึกกับรู้สึกได้ชัดเจนดีนะคะ เป็นประโยชน์ต่อการปฏิบัติมากค่ะ ขอบคุณพี่เณรมากค่ะ

โดย พี่ดา [12 ก.ค. 2548 , 12:56:23 น.] ( IP = 61.91.198.55 : : )

สลักธรรม 8 ขอบคุณมากนะครับคุณเซิ่น น้องกิ้ฟ คุณลุงเล็กและพี่ดา ที่มาอ่านและลงความรู้สึกกันไว้ ดีทีเดียวครับพี่เณรจะได้รับทราบว่า การนำเสนอไปนั้นมีประโยชน์มากน้อย หรือมีข้อคิดที่แต่ละท่านให้มาอย่างไรครับ เพราะถ้าไม่มีการลงตอบมาแล้ว พี่เณรก็มิอาจคาดเดาได้ว่า ท่านชอบอ่านกระทู้แบบไหน เพราะมีหลากหลายครับ แต่ถ้าทราบเช่นนี้ พี่เณรก็จะนำข้อควรรู้ควรพิจรณามาลงบ่อยๆครับผม

โดย พี่เณร [12 ก.ค. 2548 , 15:24:35 น.] ( IP = 61.90.82.110 : : )

สลักธรรม 9 ดี ดี เป็นประโยชน์ในปัจจุบันชาติค่ะ นึกกับรู้สึก มักผลัดกันมั่วนิ่มให้เรา งง ง๊ง งง ใช้ผิดใช้ถูกอยู่เรื่อย... ขอบพระคุณค่ะ

โดย น้องถ้วย [13 ก.ค. 2548 , 00:47:19 น.] ( IP = 58.11.160.2 : : )

สลักธรรม 10 จะดีมากๆๆๆเลย ถ้าไม่ปล่อยให้ความนึกมามีอำนาจเหนือความรู้สึกนะน้องถ้วย

โดย พี่เณร [13 ก.ค. 2548 , 06:55:07 น.] ( IP = 61.90.82.162 : : )

[ 1 ] [ 2 ]

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด