สมาธิที่ไม่มีนิมิตต่างกับ

---

อากิญจัญญายตนะ ฌานกำหนดภาวะที่ไม่มีอะไรเลยเป็นอารมณ์, แต่ สุญญตสมาธิ คือ สมาธิ ที่ไม่กำหนดนิมิตใด ๆ เลยเป็นอารมณ์ คือ อังคุตตรนิกาย ทสก-เอกาทสกนิบาต มนสิการสูตร "พ. ดูกรอานนท์ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมทำไว้ในใจอย่างนี้ว่าธรรมชาตินั่นสงบ ธรรมชาตินั่นประณีต คือ ความสงบสังขารทั้งปวง ความสละคืนอุปธิทั้งปวง ความสิ้นตัณหา ความสิ้นกำหนัด ความดับ นิพพาน ดูกรอานนท์ พึงมีได้อย่างนี้แล การที่ภิกษุได้สมาธิโดยประการที่ตนไม่พึงกระทำจักษุไว้ในใจ ไม่พึงกระทำรูปไว้ในใจ ไม่พึงกระทำหูไว้ในใจ ไม่พึงกระทำเสียงไว้ในใจ ไม่พึงกระทำจมูกไว้ในใจ ไม่พึงกระทำกลิ่นไว้ในใจ ไม่พึงกระทำลิ้นไว้ในใจ ไม่พึงกระทำรสไว้ในใจ ไม่พึงกระทำกายไว้ในใจ ไม่พึงกระทโผฏฐัพพะไว้ในใจ ไม่พึงกระทำปฐวีธาตุไว้ในใจ ไม่พึงกระทำอาโปธาตุไว้ในใจ ไม่พึงกระทำเตโชธาตุไว้ในใจ ไม่พึงกระทำวาโยธาตุไว้ในใจ ไม่พึงกระทำอากาสานัญจายตนะไว้ในใจ ไม่พึงกระทำวิญญาณัญจายตนะไว้ในใจ ไม่พึงกระทำอากิญจัญญายตนะไว้ในใจ ไม่พึงกระทำเนวสัญญานาสัญญายตนะไว้ในใจไม่พึงกระทำโลกนี้ไว้ในใจ ไม่พึงกระทำโลกหน้าไว้ในใจ ไม่พึงกระทำรูปที่ได้เห็นเสียงที่ได้ยิน อารมณ์ที่ทราบ ธรรมที่รู้แจ้ง ที่ถึงแล้ว ที่แสวงหาแล้ว ที่ตรองตามแล้วด้วยใจ ไว้ในใจ ก็แต่ว่าพึงกระทำไว้ในใจ ฯ" ผมเห็นว่าสมาธิทั้ง 2 นี้ดูคล้ายกันนะครับ เพราะไม่มีอะไรเป็นอารมณ์เหมือนกัน หรือว่าคำแปลอะไรสักอย่างใน อากิญฯ ผิดไปหรือเปล่าครับ หรือวิธีการบริกรรมต่างกัน ขอรบกวนด้วยจริง ๆ นะครับ ผมคิดมาเป็นเดือนแล้ว ขอบคุณครับ

โดย เอก [4 พ.ย. 2548 , 11:59:00 น.] ( IP = 202.183.233.10 : : 10.5.1.204 )

สลักธรรม 1 ความเข้าใจอย่างนี้.....น่าจะไม่ถูกต้องครับ "...ผมเห็นว่าสมาธิทั้ง 2 นี้ดูคล้ายกันนะครับ เพราะไม่มีอะไรเป็นอารมณ์เหมือนกัน ..." ควรถามว่า..มีอะไรเป็นอารมณ์... สมาธิที่ไม่มีอารมณ์...มีอยู่หรือ?

โดย ลุงเล็ก [4 พ.ย. 2548 , 14:32:19 น.] ( IP = 202.5.83.18 : : )

สลักธรรม 2 แล้ว ไม่ทราบว่าความต่างระหว่าง 2 สมาธินี้ อยู่ตรงไหนครับ ขอบคุณครับ

โดย เอก [4 พ.ย. 2548 , 14:42:15 น.] ( IP = 202.183.233.27 : : 10.13.4.2, 202.29.82.21 )

สลักธรรม 3 ในอเหตุกจิต จิตที่รับอารมณ์ทางปัญจทวาร ล้วนเป็นวิบากจิตเท่านั้น คือ รับอารมณ์ทางปัญจทวารที่ดีและไม่ดี อย่างนั้น ถ้าเราตีตัวเอง หรือชกตัวเองจนเจ็บตัว การเจ็บตัวของเราครั้งนั้น เป็นอกุศลวิบากกายวิญญาณใช่ไหมครับ แล้วถ้าเราสำเร็จความใคร่ด้วยตัวเอง ความสุขทางกายอันนั้น จะเป็นกุศลวิบากกายวิญญาณด้วยไหมครับ ? ขอบคุณครับ

โดย เอก [4 พ.ย. 2548 , 14:51:17 น.] ( IP = 61.90.12.90 : : )

สลักธรรม 4 ในความเห็นที่ 3 ขอความกรุณาช่วยลบด้วยครับ ผมตั้งไว้ผิดกระทู้ ขอบคุณครับ

โดย เอก [4 พ.ย. 2548 , 19:20:08 น.] ( IP = 202.183.233.14 : : 10.13.4.2, 202.29.82.21 )

สลักธรรม 5 คุณเอกครับ...คุณตั้งปัญหาเปรียบเทียบแบบนี้.. บางทีการตั้งปัญหาก็เป็นความไม่ถูกต้อง... เมื่อตอบไปบ้างแล้ว...คุณยิ่งสับสน... ถ้าคุณศึกษาทีละอย่าง...ก็จะเข้าใจ...ไม่จำเป็นต้องเปรียบเทียบ... "....ไม่ทราบว่าความต่างระหว่าง 2 สมาธินี้ อยู่ตรงไหนครับ ...." ถ้าจะบอกก็ต้องเข้าใจสักหน่อยว่า...สมาธิคือการที่จิตมีอารมณ์เดียว.... คุณต้องกลับไปศึกษาเรื่องสมาธิ..ว่าหมายถึงสภาวะอย่างไร พระสูตรที่ยกมา..มีตรงไหนบอกว่าไม่มีอารมณ์... คุณเล่นออกความเห็นว่า...ไม่มีอารมณ์... อย่างนี้..ผิดตั้งแต่คำแรกแล้ว... ใครจะมาตอบกระทู้ของคุณ.... คุณเล่นเอาสภาวะเกือบสุดทางของสมถกรรมฐาน... มาเปรียบกับสุดทางของวิปัสสนา... คงเรียนมามาก....ขอเตือนว่าอย่าเสียเวลาคิดเอง....มีครูอาจารย์ทางอภิธรรมมากมายในประเทศไทย... ค่อยๆถาม......เดี่ยวก็มีคนมาตอบ... ผมต้องขออภัยที่ตอบด้วยคำถาม... บางทีอาจทำให้คุณเอก...หันหลังกลับได้บ้าง..

โดย ลุงเล็ก [5 พ.ย. 2548 , 20:48:05 น.] ( IP = 202.57.175.199 : : )

สลักธรรม 6 ขึ้นชื่อว่าสมาธิย่อมอาศัยนิมิตอย่างใดอย่างหนึ่งเสมอ นิมิตเกิดจากการควบคุมจิตให้จดจ่ออยู่กับอารมณ์ที่กำหนดขึ้น อารมณ์ที่บัญญัติขึ้นและก่อให้เกิดสมาธิจะเรียกว่า บัญญัติกรรมฐานพิเศษ นิมิตมี ๓ ประเภทใหญ่ ๆ คือ บริกรรมนิมิต อุคหนิมิต และปฏิภาคนิมิต ปฏิภาคนิมิต อยู่ระหว่างช่วงต่อของอัปนาสมาธิกับฌาน จึงเป็นเบื้องต้นของฌานประเภทต่าง ๆ อากิญจัญญายตนะฌาน เป็นฌานที่เกิดจากการเพ่งความไม่มีแม้จิตและอารมณ์ในที่นั้น แต่ความไม่มีนี้ไม่ได้หมายความว่าไม่มีอารมณ์อะไรให้เพ่ง เนื่องจากกว่าที่จะได้อากิญจัญญายตนะฌานนั้น ต้องผ่านวิญญานัญจายตนะฌานมาก่อน วิญญานัญจายตนะฌานนั้นเกิดจากการเพ่งอากาสานัญจายตนะฌานจิต (หรือเรียกว่า อากาสานัญจายตนะฌานจิต เป็นมหัคคตอารมณ์ให่แก่วิญญานัญจายตนะฌานจิต) เมื่อได้วิญญานัญจายตนะฌานจิตแล้ว มีความรู้สึกว่าฌานจิตที่ได้ยังหยาบ ก็พยายามแสวงหาอารมณ์ที่ละเอียดขึ้นอีก สิ่งที่ต้องทำให้ได้คือ การบังคับเพ่งสิ่งที่มีอยู่(วิญญานัญจายตนะฌาน) ว่าไม่มี (ความไม่มีนั่นแหละเป็นอารมณ์ที่ต้องเพ่งให้เห็นว่าไม่มีจริง ๆ ) ส่วนที่กล่าวว่า สุญญตสมาธิ คือ สมาธิ ที่ไม่กำหนดนิมิตใด ๆ เลยเป็นอารมณ์...นั้น ต้องขออภัยว่าไม่เคยได้ยินศัพท์นี้จากที่ใดที่เคยศึกษามา ที่พอจะคุ้นก็มีแต่ สุญญตนิมิต สุญญตนิพพานเท่านั้น และใช้อธิบายประเภทการเจริญวิปัสสนาที่ต่อจากสมถกรรมฐานมากกว่า

โดย malee [6 พ.ย. 2548 , 00:55:12 น.] ( IP = 203.170.228.172 : : )

สลักธรรม 7 เรื่องแปลก ๆ ของสมาธิก็คือ ดั้งเดิมนั้นจิตไม่เคยหยุดนิ่ง แต่อยากจะให้จิตนิ่ง จึงหลอกจิตด้วยการกำหนดอารมณ์มาให้จิตรู้ จะได้ไม่วุ่นวาย คนฉลาดสามารถหลอกจิตให้นิ่งอยู่ได้ในระดับต่าง ๆ ตั้งแต่ใช้อารมณ์หยาบ ๆ จนถึงอารมณ์ละเอียด จิตจะละเอียดเพียงใดขึ้นกับอารมณ์ที่ใช้เพ่ง ความละเอียดเล็กอาจหลอกได้ถึงขั้นเหมือนไม่รับรู้โลกภายนอกเลย นอกจากความสงบ ถ้าหลอกจิตได้ถึงตรงนี้ ส่วนใหญ่เกือบทุกคนจะรู้สึกพอใจมาก และไม่อยากจากอารมณ์สงบนี้ไปไหนเลย ที่ว่าแปลกก็คือ เมื่อเพ่งอารมณ์ใดได้จนชินแล้ว จะต้องเพิกสิ่งที่ได้นั้นออกไปจากจิตให้ได้ เช่น สู้อุตส่าห์เพ่งกสิณดิน จนได้ปัญจมฌานแล้ว ก็ยังรู้สึกว่าหยาบอยู่ ต้องเพิกกสิณดินที่ได้นั้น ด้วยการบังคับจิตให้มองเห็นเป็นอากาศหรือที่ว่าง ๆ โล่ง ๆ แทนตัวกสิณดิน บังคับไปจนกว่าจะเห็นและเชื่อว่าโล่ง ว่าง จริง ๆ เช่นนี้ก็จะได้จิตที่ละเอียดของอรูปฌานตั้งแต่ระดับต้น จนถึงระดับสูงคือ มีความรู้สึกว่า จะว่ามี(สัญญา)ก็ไม่ใช่ จะว่าไม่มี(สัญญา)ก็ไม่ใช่ การจะฝึกจิตกลับไปกลับมาเช่นนี้ต้องเป็นคนที่มีอุปนิสัยชอบความสงบมาก ๆ มาก่อน จึงจะสามารถอยู่ได้จนครบโปรแกรมจริง ๆ

โดย malee [6 พ.ย. 2548 , 00:57:50 น.] ( IP = 203.170.228.172 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด