มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


แสงสว่างของชีวิต (๑๑๒)






ตอนที่ (๑๑๑) อ่านที่นี่

แต่ถ้าความไม่พอใจ ความเสียใจ ความโกรธที่เกิดขึ้นนั้นได้กลายเป็นความผูกแน่นที่เรียกกันว่า ผูกใจโกรธแค้นครุ่นคิดที่จะให้ผู้ที่ตนโกรธ หรือไม่พอใจ พินาสย่อยยับไปแล้ว ความโกรธนี้ก็จะกลายเป็นมโนทุจริต มีกำลังมากสามารถให้ผลในปฏิสนธิกาลได้ เช่นคิดโกรธแค้นหรือไม่พอใจอยู่ไม่เว้นว่าง คืออดคิดไม่ได้ อยากจะให้ผู้ที่ทำให้ตนไม่พอใจนั้น พินาศย่อยยับหรือล้มตายลงไป บางทีก็ถึงกับแช่งชักหักกระดูก เจ็บแค้นอยู่ในใจ ไม่ได้หยุดหย่อนเลย หรือเฝ้าครุนคิดเดือดแค้นไม่รู้แล้วไม่รู้รอด เพราะด้วยไม่มีความเข้าใจเรื่องของชีวิตที่ลึกซึ้ง

เมื่อเผชิญต่อปัญหาของชีวิตแล้วก็หาได้เข้าใจไม่กลับคิดแต่ในแง่ร้าย คิดแต่เรื่องของคนอื่นหรือสิ่งอื่นว่ามาทำให้ตนได้รับความเสียหาย หรือไม่สบาย ไม่ได้อะไรสมความปรารถนา ทั้งนี้ก็เพราะไม่ทราบว่าตนเองนั้นมีส่วนอยู่ด้วยมากน้อยสักเท่าใดในความไม่สมความปรารถนานั้นๆ

ด้วยเหตุนี้เมื่อนาย ก. กับ นายข. มีความโกรธแค้นพยาบาทอาฆาตซึ่งกันและกัน ต่างก็ผูกใจโกรธแค้นที่จะให้อีกฝ่ายหนึ่งเสียหายให้มากเท่าใดก็ยิ่งดี แต่ในขณะนี้ต่างก็ไม่ได้แกล้ง ไม่ได้จ้างใครให้ไปทำอันตรายต่อกัน

วันหนึ่งมีคนมาเล่าให้นาย ก. ฟังว่า เมื่อวานนี้บ้านของนาย ข. ถูกไปเผาเสียจนเกลี้ยงไม่มีเหลือเลย ข้าวของอะไรก็เอาออกมาไม่ทันแม้แต่อย่างเดียว นาย ข. คงจะสิ้นเนื้อประดาตัวกันในคราวนี้เป็นแน่ นาย ก. ได้ยินดังนั้นก็หัวเราะชอบใจ เหมาะสมกับเจตนาที่ผูกความเจ็บแค้นเอาไว้ในใจมาเป็นเวลานานที่อยากจะให้ นาย ข. ย่อยยับอับจน ก็เพิ่งจะสมความปรารถนาในวันนี้เอง

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 ก.พ. 2549 , 13:22:47 น.] ( IP = 58.136.205.85 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1

ความคิดความปรารถนาจะมุ่งร้ายทำลายผู้อื่นนั้น แม้แต่เพียงเป็นการคิดขึ้นมาในใจเฉยๆ ยังมิได้แสดงออกทางกายหรือทางวาจาแต่ประการใดก็จริง หรือผู้อื่นจะมิได้ถูกทำให้เสียหายประการใดเลยก็ตาม แต่โทสะนี้เป็นโทสะชนิดหยาบมาก มีกำลังแรงมาก จึงได้มีความสามารถเข้ามากระทบใจให้คุกรุ่นอยู่เสมอ แล้วเสริมสร้างกำลังให้มากขึ้นๆ เหมือนเพลิงที่เผาผลาญบ้านเรือนที่ถูกโหมด้วยกำลังแรงของลมจนเป็นเหตุทำให้ลุกโชติช่วงขึ้นมา ด้วยเหตุดังกล่าว โทสะชนิดนี้จึงจัดว่าเป็นพยาบาทมโนทุจริต

เมื่อเหตุที่ได้ก่อขึ้นมีกำลังแรงมากแล้วดังนี้ จะให้ผลที่เกิดขึ้นลดกำลังแรงให้เหลือน้อยลงไปได้กระไรได้ ดังนั้น อำนาจของความผูกโกรธ จึงได้มีความสามารถที่จะให้ผลได้ในปฏิสนธิกาล

นอกจากจะให้ผลได้ในปฏิสนธิกาลแล้ว ด้วยกำลังแรงของความผูกใจคิดเคียดแค้นชิงชังนี้ ก็อาจก่อให้เกิดผลร้ายที่รุนแรงขึ้นมาได้โดยง่ายดายในชาติปัจจุบัน เช่น ดุด่าว่ากล่าวอย่างชนิดที่เรียกว่า สาดเสียเทเสียออกไป อาจจะตบตีชกต่อยทำร้ายร่างกายเอาซึ่งๆ หน้า อันเป็นการแสดงถึงกิเลสอย่างหยาบ คือวีติกกมกิเลสขึ้นมาอย่างชัดแจ้งแล้ว นอกจากนี้ อาจจะค้นคิดหาหนทางจองล้างจองผลาญ หรือวางแผนการณ์ที่จะสังหารผู้ที่ตนผูกโกรธนั้นให้ได้รับการทรมานไปจนถึงแก่ความตายเสียเลยก็ได้ หรือคิดร้ายจนถึงจะทำลายล้างเสียทั้งครอบครัวก็มีตัวอย่างอยู่ปีหนึ่งๆ ไม่น้อยราย

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 ก.พ. 2549 , 13:25:04 น.] ( IP = 58.136.205.85 : : )


  สลักธรรม 2

องค์แห่งพยาบาทนั้นมีอยู่ ๒ คือ

๑. ปรสตฺโต ผู้อื่น
๒. วินาสจินฺตา คิดให้ความเสียหายเกิดขึ้น

บุคคลใดกระทำจิตใจของตนให้บังเกิดโทสะขึ้นมาครบองค์ทั้ง ๒ แล้ว ก็เป็นอันว่าล่วงกรรมบถ เป็นพยาบาทมโนทุจริต ซึ่งมีกำลังมาก ถ้ามิได้ครบองค์ทั้ง ๒ ก็ไม่ล่วงกรรมบถให้ผลมีกำลังอ่อน

ด่าว่าผู้อื่นนั้น ก็อาจจะมีบางท่านเกิดความสงสัยขึ้นมาได้เหมือนกันว่า ผู้อื่นนั้นกินความแค่ไหน เพราะว่าในบางครั้งบางคราวในบางคนก็คิดโกรธแค้น หรือเจ็บใจตัวเองที่ทำอะไรไม่ได้ดังใจ หรือประสบโชคร้ายไม่ได้หยุดไม่ได้หย่อน หรือพยายามทำดีอย่างเต็มความสามารถแล้ว ก็ไม่มีใครเห็นความดีของตนเลยแม้แต่น้อย หรือพยายามทำธุรกิจการงานอย่างเต็มที่ สู้เหน็ดเหนื่อยเมื่อยล้าทนทุกข์ทรมานอย่างแสนสาหัส เพื่อหวังจะให้ตั้งตัวได้จากเวลาอันเนิ่นนานมาจนถึงบัดนี้ ก็ยังมองไม่เห็นทีท่าว่าจะตั้งตัวได้เลยสักที

หรือผู้เจ็บป่วยเรื้อรังทุกข์ทรมาน ได้รับความลำบากมากทั้งกายและใจทนไม่ไหว เกิดความน้อยใจขึ้นมาจึงได้ครุ่นคิดที่จะทำลายตัวเองอยู่เสมอ พยายามฆ่าตัวให้ตายเสียให้รู้แล้วรู้รอดไป บางทีก็หลายครั้ง แต่มีผู้ช่วยให้รอดขึ้นมาก็หลายหน ในที่สุดก็กระทำจนสำเร็จสมกับความตั้งใจดังนี้ บุคคลดังกล่าวจะจัดว่าเป็นพยาบาทครบองค์ทุจริต เป็นการล่วงกรรมบถหรือไม่?

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 ก.พ. 2549 , 13:26:53 น.] ( IP = 58.136.205.85 : : )


  สลักธรรม 3

ในเรื่องนี้ มีคาถาที่แสดงถึงองค์ของอภิชฌาและพยาบาทว่า

ทฺเว ภิชฺฌาย ปรภณฺฑํ อตฺตโน ปริณามนํ

พฺยาปทสฺส ปรสตฺโต ตสฺส วินาสจินฺตตํ


แปลความว่า องค์แห่งอภิชฌามี ๒ คือ สมบัติของผู้อื่นอย่างหนึ่ง มีจิตคิดอยากได้ให้เป็นของตนโดยไม่ชอบธรรมอย่างหนึ่ง
องค์แห่งพยาบาทมี ๒ คือ ผู้อื่นอย่างหนึ่ง คิดให้ความเสียหายเกิดขึ้นอย่างหนึ่ง

ด้วยหลักการจากคาถานี้ ท่านนักศึกษาก็จะเห็นได้ว่า การที่คิดทำลายตัวเองนั้นไม่ล่วงอกุศลกรรมบถ เพราะขาดไปเสียองค์หนึ่งที่ว่า ปรสตฺโต อันหมายถึงผู้อื่น

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 ก.พ. 2549 , 13:27:38 น.] ( IP = 58.136.205.85 : : )


  สลักธรรม 4

ถ้าจะพิเคราะห์ด้วยดีแล้วก็จะเห็นว่า ผู้ที่พยายามคิดฆ่าตัวตายนั้น แม้ว่าจะได้มีความเสียใจ วิตก ทุกข์ร้อน บังเกิดโทสะอย่างแรงกล้า หรือได้รับทุกขเวทนาสาหัสเพียงใดก็ดี เมื่อเป็นตัวของตัวเองเสียแล้วก็มิได้เกี่ยวพันไปถึงยังผู้อื่น ผู้อื่นก็มิได้มีความเสียหายประการใดทั้งในขณะนั้นและในโอกาสต่อไป จึงมีกำลังแรงไม่มากนัก ไม่เท่าเป็นผู้อื่นที่ถูกผูกโกรธเอาไว้ จึงไม่ล่วงอกุศลกรรมบถ

อย่างไรก็ดี แม้จะมีกำลังของอกุศลนี้ไม่มาก ไม่จัดว่าเป็นมโนทุจริตก็จริง แต่ถ้าได้เกิดขึ้นมาอยู่เสมอๆแล้ว กำลังของแต่ละครั้งๆ นั้นก็จะเพิ่มพูนยิ่งขึ้น และเมื่อกำลังเพิ่มพูนขึ้นมาแล้ว ก็บังเกิดความสามารถดึงดูดชักชวน หรือเป็นปัจจัยสนับสนุนบันดาลใจให้อกุศลทุจริตที่เป็นฝ่ายโทสะ เช่นเคยฆ่าสัตว์ตัดชีวิตเอาไว้ในอดีตด้วยความโหดร้ายทารุณเป็นต้น อารมณ์แห่งความสันทัดจัดเจนที่เคยได้กระทำมาก็จะเกิดขึ้เป็นอารมณ์ให้ตัดสินใจให้ทำได้โดยง่ายแล้ว การฆ่าสัตว์ตัดชีวิตนั้น ก็จะเป็นตัวการส่งไปสู่การปฏิสนธิในอบายภูมิอีกทีหนึ่ง

ในเรื่องนี้ ถ้าจะเปรียบเทียบให้เห็นได้ง่ายๆ ก็คือ ความคิดอ่านทำลายตนเองนั้นมีกำลังน้อย เหมือนผู้ร้ายชั้นลูกน้อง คิดจะไปปล้นหลังใหญ่ที่ร่ำรวย มีทรัพย์สินเงินทองมากก็จริง แต่เขาก็มีเครื่องป้องกันทรัพย์สินเงินทองแข็งแรง มีผู้ดูแลหลายคน ทั้งมีอาวุธดีๆ ใช้ จึงเป็นการเกินกำลังความสามารถของลูกน้องชั้นเลวของผู้ร้าย ด้วยเหตุนี้ ลูกน้องผู้ร้ายจึงชวนลูกพี่ หรือหัวหน้าผู้ร้าย ผู้ซึ่งมีความคิดดี มีวิธีการแยบคาย คือมีชั้นเชิงมาก ทั้งอาวุธที่ทันสมัยก็มีหลายอย่างเข้ามาทำการปล้นจนบังเกิดความสำเร็จ

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 ก.พ. 2549 , 13:28:35 น.] ( IP = 58.136.205.85 : : )


  สลักธรรม 5

ผู้พยายามคิดฆ่าตัวตายนั้น ย่อมมจะมีความเศร้าเสียใจ หรือมีความทุกข์เข้ามาทับถมอย่างหนักหน่วงรุนแรง แล้วย่อมจะคิดถึงเรื่องที่ตนทุกข์ร้อนนั้นอยู่เสมอ ไม่มีความแยบคายในใจที่จะหลีกเลี่ยงเสียได้ด้วย ไม่ยอมที่จะศึกษาเรื่องของชีวิตเสียให้เข้าใจตลอดเวลาแห่งความคิดถึง ท้อถอย เบื่อหน่ายชีวิตคิดทำลายตัวเองอยู่นั้น ก็ได้ชื่อว่า ได้ชักชวนอกุศลเก่าๆ ต่างๆ ที่ตัวได้ทำไปแล้ว ให้เกิดคิดขึ้นมาใหม่อยู่เสมอ

ก็เหมือนคนที่ร้องไห้เสียใจแล้วรำพันถึงอดีตเลวร้ายของตน ขุดค้นความทุกข์ต่างๆ ให้เกิดขึ้นมาซ้ำๆ อีกหลายๆ หน ถ้าอกุศลเก่าๆ เหล่านั้นเข้ามาพัวพันอยู่แล้ว ซึ่งอดที่จะเข้ามาพัวพันไม่ได้ เพราะเป็นสายทางเดินทางเดียวกัน ผู้ฆ่าตัวตายก็หนีไปจากอบายภูมิไม่พ้น โดยอาศัยอกุศลที่ได้ทำไปแล้วที่มีกำลังมากในอดีตเข้ามาเป็นตัวส่งให้ปฏิสนธิอีกทีหนึ่ง ด้วยเหตุนี้เอง จึงเป็นที่หวาดเกรงหรือหวาดกลัวสำหรับผู้ที่มีความเข้าใจได้ศึกษาความจริงของเรื่องชีวิต เพราะว่าแทนที่ผู้ฆ่าตัวตายที่หนีร้อนมานั้นจะได้พึ่งเย็น กลับไม่ได้พึ่งสมใจ เพราะไปโดนร้อนเข้าเสียอีกอย่างหลีกเลี่ยงได้แสนยาก มิหนำซ้ำอาจจะเร่าร้อนยิ่งกว่าเดิมแล้วเสวยความเร่าร้อนทุกข์ทรมานนั้นนานมากขึ้นด้วย จึงจัดว่าเป็นบุคคลที่น่าสงสารเป็นอย่างยิ่ง


โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 ก.พ. 2549 , 13:29:28 น.] ( IP = 58.136.205.85 : : )


  สลักธรรม 6

รีบเข้ามาอ่านเรื่องความพยาบาทต่อครับ และเห็นชัดว่าอำนาจของโทสะที่ค่อยๆสะสมนั้น นำความหายนะมาให้จริงๆครับ และในที่สุดก็ทำให้เกิดการกระทำบาปรุ่นแรงตามมาได้เลยครับท่านอาจารย์

กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์อย่างสูงที่อธิบายความมาให้เกิดความเข้าใจมากๆเลยครับ

และขอระลึกสำนึกในพระคุณไว้เหนือเกล้าครับ.

โดย พี่เณร [20 ก.พ. 2549 , 08:27:19 น.] ( IP = 58.8.66.159 : : )


  สลักธรรม 7

กราบขอบพระคุณอาจารย์ค่ะ

โดย เซิ่น [20 ก.พ. 2549 , 22:24:13 น.] ( IP = 61.91.126.48 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org