คัมภีร์วิสุทธิมรรค สำหรับประชาชน(ตอนที่๕)

---

ตอนที่ (๔) อ่านที่นี่ ตอนที่ ๒ ศีลมีกี่อย่าง ถาม ศีลมีกี่อย่าง? ตอบ ศีลทั้งหมดกล่าวโดยลักษณะ คือ ความเป็นมูลรากของตนมีเพียงอย่างเดียว แต่ก็เป็น ๒ คู่ คือ (๑) จาริตศีล และวาริตศีล (๒) อภิสมาจาริกศีล และอาทิพรหมจริยกศีล (๓) วิรัติศีล และอวิรัติศีล (๔) นิสิตศีล และอนิสิตศีล (๕) กาลปริยันตศีล และอาปาณโกฏิกศีล (๖) สปริยันตศีล และอปริยันตศีล (๗) โลกิยศีล และโลกุตตรศีล ศีล เป็น ๓ อย่างดังนี้ (๑) หีนศีล มัชฌิมศีล และปณีตศีล (๒) อัตตาธิปเตยยศีล โลกาธิปเตยยศีล และธัมมาธิปเตยยศีล (๓) ปรามัฏฐศีล อปรามัฏฐศีล และปฏิปัสสัทธศีล (๔) วิสุทธิศีล อวิสุทธิศีล และเวมติกศีล (๕) เสขศีล อเสกขศีล และเนวสาขานาเสขศีล

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [21 ก.พ. 2549 , 07:04:13 น.] ( IP = 61.91.126.175 : : )

สลักธรรม 1 ศีลเป็น ๔ อย่างดังนี้ (๑) หานภคิยศีล ฐิติภาคิยศีล วิเสสภาคิยศีล และนิพเพธธภาคิยศีล (๒) ภิกขุศีล ภิกขุนีศีล อนุปสัมปันนศีล และคหัฏฐศีล (๓) ปกติศีล อาจารศีล ธมมตาศีล และปุพพเหตุกศีล (๔) ปาฏิโมกขสังวรศีล อิทรียสังวรศีล อาชีวปาริสุทธิศีล และปัจจัยสันนิสิตศีล ศีลเป็น ๕ อย่างดังนี้ (๑) ปริยันตปาริสุทธิศีล อปริยันตปาริสุทธิศีล ปริปุณณปาริสุทธิศีล อปรามัฏฐปาริสุทธิศีล ปฏิปัสสัทธิหาริสุทธิศีล (๒) ปหานศีล เวรมณีศีล เจตนาศีล สังวรศีล และอวีติกมศีล

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [21 ก.พ. 2549 , 07:05:28 น.] ( IP = 61.91.126.175 : : )

สลักธรรม 2 ศีลหมวด ๒ ข้อ ๑ การบำเพ็ญสิกขาบทที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ หรือการไม่กระทำข้อที่ทรงห้าม ชื่อว่า จาริตศีล บุคคลประพฤติในศีล คือ ดำเนินไปด้วยกาย วาจา เพื่อให้บริบูรณ์ในศีลทั้งหลาย จึงชื่อว่า จาริตตะ(ข้อประพฤติ) บุคคลย่อมป้องกันคือ รักษาข้อที่ทรงห้ามด้วยศีลนั้น ชื่อว่า วาริตตะ(เครื่องรักษาข้อห้าม) ในศีลทั้ง ๒ นั้น จาริตศีลสำเร็จด้วยศรัทธาและวิริยะ และวาริตศีลสำเร็จด้วยศรัทธาอย่างเดียว

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [21 ก.พ. 2549 , 07:06:48 น.] ( IP = 61.91.126.175 : : )

สลักธรรม 3 ศีลหมวด ๒ ข้อ ๒ มรรยาทอย่างสูง ชื่อ อภิสมาจาร และเรียกว่า อภิสมาจาริกะ อนึ่งสิกขาบทที่ทรงบัญญัติเพราะปรารภอภิสมาจาร ชื่อ อภิสมาจาริก คำว่า อภิสมาจาริกนี้เป็นคำเรียกศีลที่นอกไปจากอาชีวัฏฐมกศีลด้วย ศีลชื่อว่าอาทิพรหมจริยกะ เพราะเป็นเบื้องต้นแห่งมรรคพรหมจรรย์ คำว่า อาทิพรหมจริยกะ เป็นชื่ออาชีวัฏฐมกศีลที่เป็นสภาวะเบื้องต้นแห่งมรรค เพราะเป็นคุณธรรมที่พึงทำให้หมดจดในเบื้องต้น ดังที่กระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า กายกรรม วจีกรรม อาชีวะของภิกษุ เป็นสภาวะหมดจดดีแล้วในเบื้องต้น (ม.อุปริ.๑๔/๕๒๓) อนึ่ง สิกขาบทที่ตรัสว่า เป็นสิกขาบทเล็กน้อย เป็นอภิสมาจาริกศีล ที่เหลือเป็นอาทิพรหมจริยกศีล ศีลที่นับเนื่องในอุภโตวิภังค์ เป็นอาทิพรหมจริยก ศีลที่นับเนื่องในขันธวัคค์ เป็นอภิสมาจาริกศีล อาทิพรหมจริยกศีลย่อมถึงความสมบูรณ์พร้อมกับอภิสมาจาริกศีล เพราะเหตุนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสว่า.. "ภิกษุทั้งหลาย ข้อที่ภิกษุนั้นหนอไม่ปฏิบัติธรรมที่เป็นอภิสมาจาริกกะให้บริบูรณ์ก่อน แล้วจักปฏิบัติธรรมที่เป็นอาทิพรหมจริยกะให้สมบูรณ์นั้น มิใช่ฐานะจะมีได้เลย" (องฺ.ปญจก.๒๒/๑๕)

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [21 ก.พ. 2549 , 07:07:48 น.] ( IP = 61.91.126.175 : : )

สลักธรรม 4 ศีลหมวด ๒ ข้อ ๓ คุณธรรม คือ การเว้นจากโทษที่ปาณาติบาต เป็นต้น เป็นวิรัติศีล เจตนาเป็นต้น ที่เหลือเป็นอวิรัติศีล บัณฑิตพึงทราบศีลเป็น ๒ อย่าง คือ วิรัติศีล และอริวัติศีล ดังกล่าวมา ศีลหมวด ๒ ข้อ ๔ คำว่า นิสสัย ได้แก่ นิสสัย ๒ คือ ตัณหานิสสัย และทิฏฐินิสสัย ศีลที่บุคคลหวังว่าตนจักได้เป็นเทพเจ้าด้วยศีลนี้ เป็นตัณหานิสิตศีล ส่วนศีลที่บุคคลประพฤติไปด้วยสุทธิทิฏฐิ ว่าความหมดจดจักมีได้ด้วยศีล เป็นทิฏฐินิสิตศีล ส่วนศีลที่เป็นโลกุตตรศีลนั้นเป็นอนิสิตศีล ศีลเป็น ๒ อย่าง คือ นิสิตศีล และอนิสิตศีล ดังกล่าวมา

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [21 ก.พ. 2549 , 07:09:33 น.] ( IP = 61.91.126.175 : : )

สลักธรรม 5 ศีลหมวด ๒ ข้อ ๕ ศีลที่บุคคลปฏิบัติกำหนดกาลสมาทาน ชื่อ กาลปริยันตศีล ศีลสมาทานตลอดชีวิตแล้วประพฤติไปตลอดชีวิตเช่นกัน ชื่อว่า อาปาณโกฏิกศีล บัณฑิตพึงทราบศีลเป็น ๒ อย่าง คือ กาลปริยันตศีล และอาปาณโกฏิกศีล ดังกล่าวมานี้ ศีลหมวด ๒ ข้อ ๖ ศีลที่ปฏิบัติด้วยอำนาจ ลาภ ยศ ญาติ อวัยวะ และชีวิตเป็นที่สุด ชื่อว่า สปริยันตศีล ศีลที่ตรงกันข้าม ชื่อว่า อปริยันตศีล ถาม ศีลที่มี่สุดนั้นเป็นไฉน? ตอบ ศีลมีลาภเป็นที่สุด มียศเป็นที่สุด มีญาติเป็นที่สุด มีอวัยวะเป็นที่สุด และมีชีวิตเป็นที่สุดก็มี ถาม ศีลมีลาภเป็นที่สุด เป็นไฉน? ตอบ บางคนไม่เคยมีความคิดจะละเมิดสิกขาบทที่สมาทานแล้ว เพราะลาภเป็นเหตุ เป็นปัจจัย หรือเป็นตัวการ ไฉนจักละเมิดด้วยกาย วาจา ศีลนั้นชื่อว่ามิใช่มีลาภเป็นที่สุด (ขุ.ป.๓๑/๖๓)

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [21 ก.พ. 2549 , 07:11:34 น.] ( IP = 61.91.126.175 : : )

สลักธรรม 6 ศีลหมวด ๒ ข้อ ๗ ศีลมีอาสวะทั้งหมดเป็นโลกิยศีล ที่ไม่มีอาสวะเป็นโลกุตตรศีล โลกิยศีล เป็นคุณธรรมนำภพวิเศษมาให้ และเป็นเครื่องสนับสนุนการออกจากภพ ดังที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า ศีล ย่อมมีประโยชน์แก่ธรรมเหล่านี้ คือ สังวรอวิปฏิสาร ปราโมทย์ ปีติ ปัสสัทธิ สุข สมาธิยถาภูตญาณทัสสนะ นิพพิทา วิราคะ วิมุตติ วิมุตติญาณทัสสนะ อนุปาทาปรินิพพาน ตามลำดับ การพูดกัน การปรึกษากัน การนั่งใกล้กัน และการเงี่ยโสตเพื่อสดับทุกอย่างเป็นประโยชน์ คือ ความพ้นแห่งจิต เพราะไม่ถือมั่นต่อไป ส่วนโลกุตตรศีล ย่อมเป็นคุณธรรมนำไปสู่การสลัดออกจากภพ และเป็นภูมิแห่งปัจจเวกขณญาณด้วย โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [21 ก.พ. 2549 , 07:12:37 น.] ( IP = 61.91.126.175 : : )

สลักธรรม 7 ขอบพระคุณมากค่ะ

โดย น้องกิ๊ฟ [21 ก.พ. 2549 , 10:14:01 น.] ( IP = 203.113.67.36 : : )

สลักธรรม 8 ขอบพระคุณค่ะพี่เณร ว่าไปแล้วฟังเรื่องศีลมาก็มาก มาวันนี้ เห็นชื่อศีลต่างๆ แล้ว เพิ่งเคยได้ยินค่ะ อนุโมทนาค่ะ

โดย น้องอุ๊ [21 ก.พ. 2549 , 21:28:35 น.] ( IP = 221.128.110.157 : : )

สลักธรรม 9 มาศึกษาศีลประเภทต่างๆ ค่ะ ...ขอบพระคุณค่ะ

โดย เซิ่น [21 ก.พ. 2549 , 23:46:41 น.] ( IP = 58.10.89.141 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด