คัมภีร์วิสุทธิมรรค สำหรับประชาชน(ตอนที่๒๒)

---

ตอนที่ (๒๑) อ่านที่นี่ (๘) การสมาทานอารัญญิกังคะ สำหรับภิกษุอารัญญิกังคะ พึงกล่าวคำสมาทานธุดงค์ ดังนี้ (๑) คามนฺเสนาสนํ ปฏิกฺขาปามิ (ข้าพเจ้างดเสนาสนะชายบ้าน) หรือ (๒) อารัญฺกงฺคํ สมาทิยามิ (ข้าพเจ้าสมาทานวัตรแห่งการอยู่ในป่าปกติป วิธีปฏิบัติ ภิกษุอารัญญิกะพึงละเสนาสนะหรือที่พักบ้านเสียแล้ว เดินทางไปให้ถึงป่าก่อนอรุณนึ้น

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [16 มี.ค. 2549 , 07:03:37 น.] ( IP = 61.91.127.141 : : )

สลักธรรม 1 วิเคราะห์เสนาสนะป่า บ้านกับเขตบ้านชื่อว่าเสนาสนะชายบ้าน บ้านมีกระท่อมหลังเดียวหรือหลายหลัง มีรั้วหรือไม่ มีคนอยู่หรือไม่มีคนอยู่ ชื่อว่าบ้าน อนึ่ง หมู่เกวียนจอพักอยู่เกิดกว่า ๔ เดือน ชื่อว่าบ้าน ถ้าบ้านที่มีรั้วนั้นมีอินทขีล ๒ ชั้น เช่น อนุราธปุระ เมื่อชายผู้มีกำลังปานกลาง ยืนที่อินทขีลชั้นในแล้วขว้างก้อนดินไปตกพอดี ชื่อว่าเขตบ้าน พระวินัยธรกล่าวว่า การตกของก้อนดินที่คนหนุ่มขว้างไปเต็มแรงเป็นเขตระหว่างบ้านกับป่า ส่วนอาจารย์ฝ่ายพระสูตรกล่าวว่า ระยะที่ไล่กาด้วยก้อนดินก็ได้ สตรียืนที่ประตูเรือนหลังสุดท้าย สาดน้ำไปถึงที่ใด ก็ชื่อว่า เขตเรือน, ระยะที่ก้อนดินตกจากเขตเรือน ชื่อว่า บ้าน ระยะที่ก้อนดินจาก ๒ ทอด เป็นเขตบ้าน กล่าวโดยวินัยที่ทั้งหมดยกบ้านและเขตบ้านเสีย ชื่อว่าป่า (อภิ.วิ.๓๕/๓๓๘) กล่าวโดยอภิธรรม ที่ทั้งหมดภายนอกอินทขีลออกไป ชื่อว่า ป่า(อภิ.วิ.๓๕/๓๓๘) พระสูตรกล่าวว่า ที่ระยะไกล ๕๐๐ ชั่วธนู ชื่อว่า เสนาสนะป่า (วิ.มหา.๒/๒๔๖) สำหรับบ้านที่มีรั้วล้อมพึงกำหนดวัดเสนาสนะป่านั้น แต่อินทขีลด้วยคันธนูของอาจารย์ที่โก่งแล้ว สำหรับบ้านที่ไม่มีรั้วล้อมพึงกำหนดวัดจำเดิมแต่ระยะก้อนหินตกทีแรก จนถึงเครื่องล้อมแห่งวัด

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [16 มี.ค. 2549 , 07:04:28 น.] ( IP = 61.91.127.141 : : )

สลักธรรม 2 อรรถกถาในพระวินัยกล่าวว่า ถ้าวิหารไม่ได้ล้อม เสนาสนะที่อยู่ต้นโรงครัว ที่ประชุม ต้นโพธิ์ หรือเจดีย์ใดที่อยู่ห่างจากเสนาสนะอกไป พึงทำที่นั้นเป็นเขตกำหนดวัด อรรถกถามัชฌิมนิกายกล่าวว่า พึงวัดเขตวัดห่างออกไประยะก้อนดินตก ๒ ครั้ง เหมือนวัดเขตบ้าน ถ้าบ้านอยู่ใกล้ ภิกษุอยู่ในวัดได้ยินเสียงตนชาวบ้าน แต่ไม่อาจจะเดินตรงไปถึงบ้านนั้นได้ เพราะมีภูเขาหรือแม่น้ำคั่นอยู่ทางที่ชาวบ้านเดินตามปกติ หรือทางเรือก็ตาม ก็พึงกำหนด ๕๐๐ ชั่วธนูเท่านั้น หากภิกษุใดแกล้งปิดทางนั้น เพื่อปรับให้เข้าเกณฑ์วัดป่า ชื่อว่า ธุดงค์โจร ถ้าอุปัชฌาย์หรืออาจารย์เป็นไข้ไป และไม่สะดวกแก่การรักษาควรนำท่านไปสู่ที่พักบ้านอุปัฏฐากท่าน หากจะออกไปแต่เช้ามือ ก็ควรให้อรุณขึ้นก่อน การคอยอรุณขึ้นอาพาธของท่านกำเริบหนัก ก็ควรทำกิจเพื่อท่าน ไม่พึงมุ่งจะรักษาธุดงค์ให้บริสุทธิ์ไปท่าเดียว

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [16 มี.ค. 2549 , 07:04:48 น.] ( IP = 61.91.127.141 : : )

สลักธรรม 3 ประเภทแห่งภิกษุอารัญญิกะ หากกล่าวโดยประเภทนั้น ภิกษุอารัญญิกะนี้ก็มี ๓ จำพวก คือ ผู้ถืออย่างสูง ต้องยังอรุณให้ตั้งขึ้นในป่าตลอดเวลา ผู้ถืออย่างกลาง ย่อมสามารถอยู่ในเสนาสนะชายบ้านตลอด ๔ เดือนในฤดูฝน ผู้ถืออย่างเบา ย่อมได้รับอนุญาตให้อยู่ตลอด ๔ เดือนฤดูเหมันต์

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [16 มี.ค. 2549 , 07:05:37 น.] ( IP = 61.91.127.141 : : )

สลักธรรม 4 ความแตกสลายแห่งอารัญญิกังคะ เมื่อภิกษุอารัญญิกะทั้ง ๓ พวกนี้ ออกจากป่าตามเวลากำหนด หรือไปฟังธรรมในเสนาสนะชายบ้าน แม้อรุณขึ้นธุดงค์ก้ไม่แตก เมื่อฟังธรรมแล้วก็กลับไปแต่อรุณขึ้นในระหว่างทางธุดงค์ก็ไม่แตก เมื่อพระธรรมกถึกลุกขึ้นไปแล้ว ท่านคิดว่าจะนอนสักครู่แล้วหลับไปจนอรุณขึ้น หรือปล่อยให้อรุณขึ้นในเสนาสนะชายบ้านตามอำเภอใจ ธุดงค์ย่อมแตกสลาย ส่วนอานิสงส์มีดังนี้ (๑) ภิกษุอารัญญิกะคิดถึงป่าอยู่ในใจตลอดเวลา ย่อมสมควรได้สมาธิที่ยังไม่ได้ และเพื่อรักษาสมาธิที่ได้ไว้แล้ว (๒) พระศาสดาก็ทรงชื่นชมต่อการอยู่ป่าของภิกษุ (๓) อันตรายเช่นรูปที่ไม่เป็นสัปปายะ ย่อมไม่รบกวนจิตของเธอผู้อยู่ป่า (๔) หมดความสะดุ้งกลัว (๕) ละความเยื่อใยในชีวิต (๖) ยินดีการสัมผัสความสุขเกิดแต่วิเวก และ (๗) การทรงผ้าบังสุกุลเป็นต้น ย่อมเหมาะสม ข้อความสรุป นักบวชผู้สงัดไม่คลุกคลีกับใคร ยินดีในเสนาสนะซึ่งพระนาถะเจ้าทรงยินดี เพราะการอยู่ป่าแต่ผู้เดียวย่อมได้ความสุขที่เทวดากับพระอินทร์ก็ไม่ได้สัมผัสความสุขนั้น ผู้ทรงผ้าบังสุกุลเป็นดุจเกราะเข้าสู่สงครามคือป่า มีธุดงค์ที่เหลือเป็นอาวุธ สามารถชำระมารพร้อมทั้งพาหนะได้ในเร็ววัน เพราะเหตุนั้นผู้เป็นบัณฑิตพึงยินดีในการอยู่ป่าต่อไป โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย พี่เณร..นำมาฝาก [16 มี.ค. 2549 , 07:06:20 น.] ( IP = 61.91.127.141 : : )

สลักธรรม 5 มารับความรู้ต่อค่ะ ขอบพระคุณมากนะคะพี่เณร

โดย น้องกิ๊ฟ [16 มี.ค. 2549 , 09:18:34 น.] ( IP = 203.113.67.36 : : )

สลักธรรม 6 เข้ามาศึกษาต่อค่ะ..ขอบพระคุณค่ะ

โดย เซิ่น [16 มี.ค. 2549 , 12:34:14 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด