แสงสว่างของชีวิต (๑๓๙)

---

ตอนที่ (๑๓๘) อ่านที่นี่ จิตทั้ง ๑๘ ประเภทนี้ เรียกว่า อเหตุกจิต เป็นอกุศล ๗ ประเภท เป็นกุศล ๘ ประเภท และเป็นกิริยาอีก ๓ ประเภท ทั้งหมดเหล่านี้ ก็คงจะก่อความยุ่งยากใจให้แก่ท่านนักศึกษาบ้าง ขออย่าได้เป็นห่วงเลยเพราะผมเพียงแต่เอาหัวข้อมาอธิบายย่อๆ เท่านั้น บางทีจะยังเข้าใจไม่ดีในขณะนี้ แต่ถ้าท่านจะได้ศึกษาถึงรายละเอียดต่อไปแต่ละตัวๆ ทั้ง ๑๘ ตัวว่า ทำการงานกันอย่างไรแล้ว ก็จะเห็นว่าไม่ยากเท่าใดนัก วันนี้ขอให้ทำความเข้าใจแต่เพียงว่า อเหตุกจิตนั้น เป็นจิตที่มิได้ประกอบด้วยเหตุบาป คือความโลภ ความโกรธ ความหลง มิได้ประกอบด้วยเหตุบุญ คือความไม่โลภ ความไม่โกรธ ความไม่หลง เพราะเป็นจิตประเภทหนึ่งที่เป็นผลของการทำบาป ผลของการทำบุญ และกริยาที่สักแต่ว่ากระทำลงไปเท่านั้น มีอยู่อีกข้อหนึ่งที่ผมคิดว่า ท่านนักศึกษาคงจะมีความสงสัย เพราะอเหตุกจิตที่เป็นผลของฝ่ายบาปนั้น ใช้คำว่า อกุศลวิปากจิต ๗ แต่ส่วนอเหตุกจิตที่เป็นผลของฝ่ายบุญกลับใช้คำว่า อเหตุกกุศลวิปากจิต ๘ (บาปไม่มีคำว่าอเหตุกะ) เหตุใดอเหตุกจิตที่เป็นผลของบาปนั้นจึงไม่ใช้ อเหตุกอกุศลวิปากจิต ส่วนบุญกลับมาใช้ อเตุกกุศลวิปากจิต ทั้งนี้ก็เพราะว่า อกุศลวิปากจิตมีแต่ในหมวดอเหตุกจิตนี้แห่งเดียว จึงไม่จำเป็นต้องใช้คำว่าอเหตุกะกำกับลงไปด้วย ส่วนกุศลวิปากจิต และกิริยาจิต มีทั้งหมวดอเหตุกจิตและในหมวดอื่นๆ อีก เฉพาะหมวดนี้เป็นอเหตุกจิต จึงต้องมีอเหตุกะกำกับลงไป หาไม่แล้วก็จะไปซ้ำกันกับในหมวดอื่น ในวันข้างหน้าต่อไป ท่านนักศึกษาจะได้ทราบถึงจิตอีกหมวดหนึ่ง เรียกว่า สเหตุกจิต เป็นจิตที่ประกอบด้วยเหตุ จะเป็นเหตุที่เป็นบาปหรือเหตุที่เป็นบุญก็ตาม จิตที่เป็นสเหตุกะ ประกอบด้วยเหตุนี้มีกำลังมาก แต่อเหตุกจิตนั้นเป็นจิตที่มีกำลังอ่อน เปรียบเหมือนผู้ที่มีกำลังแข็งแรงกับผู้ที่มีกำลังน้อย หรือเหมือนกับต้นไม้ที่มีรากแก้วกับที่ไม่มีรากแก้ว สำหรับรายละเอียดเหล่านี้ท่านนักศึกษาก็จะได้ทราบในวันข้างหน้าเมื่อศึกษาเข้าไปถึงเรื่องนั้นโดยตรง

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 มี.ค. 2549 , 07:33:29 น.] ( IP = 58.136.205.140 : : )

สลักธรรม 1 ในวันนี้ ผมคิดว่าควรจะให้ท่านศึกษาเพียงเท่านี้ก่อน ถ้าเพิ่มบทเรียนให้มากขึ้นแล้ว ก็จะทำให้ยุ่งยากมากขึ้น แล้วจะทำให้จำไม่ได้ดีด้วย ต่อจากนี้ไปท่านผู้ใดจะมีคำถามอะไรบ้าง ผมก็พร้อมอยู่แล้วที่จะตอบคำถามเหล่านั้น ถาม เพราะเหตุใด อเหตุกจิตจึงได้มีจำนวนเพียง ๑๘ เท่านั้น ตอบ ก็เพราะมันมีอยู่เท่านั้น เหมือนกับท่านนักศึกษาจะถามผมว่า ทำไมคนเราจึงมีตา ๒ ดวง และมีหู ๒ หู ทำไมจึงไม่มากหรือไม่น้อยไปกว่านี้ อเหตุกะจำแนกออกเป็นอกุศลวิปากจิต ๗ อเหตุกกุศลวิปากจิต ๘ และอเหตุกกิริยาจิต ๓ รวมเป็น ๑๘ ถาม อเหตุกจิตนั้น เป็นจิตที่บังเกิดมีแก่ทุกๆ คนหรือไม่ เช่น พระอรหันต์ และมันทำงานอะไรกันบ้าง ในขณะไหน ตอบ อเหตุกจิตนั้น จะเกิดแก่จิตของบุคคลทั่วไป ไม่ว่าสัตว์นรก สัตว์เดรัจฉาน มนุษย์และเทวดา ยกเว้นอเหตุกกิริยาหสิตุปปาท ที่เป็นจิตยิ้มแย้มของพระอรหันต์ โดยเฉพาะเท่านั้น ที่เกิดแก่บุคคลอื่นไม่ได้ ส่วนการงานของอเหตุกจิตนั้น ผมจะต้องของดเอาไว้ก่อน เพราะจะได้เอาไปแสดงในคราวหน้า ด้วยเป็นเรื่องออกจะยืดยาว

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 มี.ค. 2549 , 07:34:17 น.] ( IP = 58.136.205.140 : : )

สลักธรรม 2 ถาม ศาสนาได้แก่คำสอนของศาสดาต่างๆ มีหลายศาสนาด้วยกัน อาจารย์คิดว่า ศาสนาพุทธมีคำสอนที่ประเสริฐกว่าศาสนาอื่นๆ หรือไม่ ตอบ ศาสนาทั้งหลายส่วนมากก็ได้บัญญัติคำสอนที่ดี มีประโยชน์มากเอาไว้ เพื่อหวังว่าจะให้ประชาชนได้รับความสุขสบาย เท่าที่กำลังความสามารถของตนจะกระทำลงไปได้ แต่อย่างไรก็ดี จะให้ศาสดาของแต่ละศาสนามีคำสอนที่ดีที่สุด มีประโยชน์แก่ผู้นับถือมากที่สุดเหมือนๆ กันทุกๆ ศาสนาแล้วก็เป็นไปไม่ได้ ก็ย่อมจะมีความเหลื่อมล้ำต่ำสูง มีประดยชน์แก่ชีวิตมากหรือมากที่สุดแตกต่างกัน ส่วนการที่จะให้ผมประกาสออกไปว่า พระพุทธศาสนานั้นดีที่สุด สำคัญที่สุดประเสริฐที่สุดกว่าศาสนาอื่นๆ นั้น ผมเห็นว่าไม่เป็นการสมควรที่จะแสดงออกไป ผมได้แต่ขอร้องท่านนักศึกษาว่าลองวางใจลงเป็นกลางแล้วศึกษาศาสนาต่างๆ ดู ถ้าเวลาไม่เพียงพอก็ลองค้นคำสอนและหลักการณ์ที่ได้วางไว้ จนได้ความชัดเจนในใจแล้ว ก็จะทราบแดงว่า ศาสนาไหนเหนือกว่ากันอย่างไร สำหรับผมเองนั้น ถ้าจะว่าเป็นส่วนตัว ผมก็เคารพบูชาคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นชีวิตจิตใจ จึงได้ออกทำการงานเผยแพร่พระพุทะศาสนา ดังที่ท่านได้เห็นอยู่ทุกๆ วันเสาร์และวันอาทิตย์ ในวันนี้ ผมเห็นว่าเป็นเวลาพอสมควรแล้ว ผมจึงขอยุติการบรรยายแต่เพียงเท่านี้ ขอความสุขความเจริญ จงมีแก่ท่านนักศึกษาทั้งหลาย โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย ศาลาธรรม นำมาฝาก [18 มี.ค. 2549 , 07:34:44 น.] ( IP = 58.136.205.140 : : )

สลักธรรม 3 ขอบพระคุณท่านอาจารย์มากครับ ที่ได้ขยายความจนเกิดความเข้าใจมากเลยครับ กราบขอบพระคุณและระลึกถึงพระคุณท่านไว้เหนือเกล้าครับ

โดย พี่เณร [18 มี.ค. 2549 , 07:48:19 น.] ( IP = 58.8.69.237 : : )

สลักธรรม 4 กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์ค่ะ

โดย น้องอุ๊ [19 มี.ค. 2549 , 07:27:02 น.] ( IP = 61.47.99.72 : : )

สลักธรรม 5 กราบขอบพระคุณอาจารย์ค่ะ

โดย เซิ่น [20 มี.ค. 2549 , 13:14:36 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด