สสารและพลังงานในพระพุทธศาสนา (๔)

---

สสารและพลังงานในพระพุทธศาสนา (๔) โดย ท่านอาจารย์บุญมี เมธางกูร ตอนที่ผ่านมา ๑ ปรมาณูนั้น เป็นหน่วยที่เล็กที่สุด ที่สอนกันในพระพุทธศาสนา ขอให้ท่านผู้อ่านลองเปรียบเทียบกันดูกับปรมาณูในทางวิทยาศาสตร์ ว่าจะมีขาดแตกต่างกันอย่างไร การศึกษาปรมาณูในพระพุทธศาสนา มุ่งหมายเพื่อจะให้เห็นว่า รูปทั้งหลายเหล่านั้นล้วนเป็นธาตุ มิใช่สัตว์มิใช่บุคคล เป็นหน่วยเล็กๆ ที่มองเห็นไม่ได้มาประชุมรวมกันแล้วก็เกิดขึ้นด้วยอาศัยเหตุปัจจัยต่างๆ ไม่ได้เกิดจากการดลบันดาลขึ้นมาของใคร และมีการสลายตัวอยู่ตลอดเวลา ในวินาทีหนึ่งตั้งมากมาย ล้วนแต่เป็นอนิจจัง ไม่เที่ยแท้แน่นอนรวมอยู่กันชั่วคราวเท่านั้น ทั้งเปลี่ยนแปลงตัวเองอยู่เรื่อยไป ไม่มีหยุดเลย จะไม่มีใครมีความสามารถไปบังคับยับยั้งให้มันหยุดการเปลี่ยนแปลงได้เลยเป็นอันขาด เมื่อมันเป็นอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา เช่นนี้แล้ว จึงเอาเป็นที่พึ่งอันถาวรไม่ได้ จึงเป็นทุกข์ ความสำคัญของเรื่องปรมาณูในพระพุทธศาสนาอีกบางประการจะละเลยไม่กล่าวเสียหาได้ไม่ คือ ในหนึ่งปรมาณูนั้นแยกออกเป็น ๘ อย่างรวมกัน คือมีธาตุดิน น้ำ ลม ไฟ สี กลิ่น รส โอชะ เรียกว่า อวินิพโภครูป และปรมาณูนั้น ย่อมจะมีธาตุทั้ง ๘ นี้อยู่รวมกันเสมอไป จะเอาอันใดอันหนึ่งออกเสียมิได้เลย พูดง่ายๆ ก็ว่า มีปรมาณูอยู่ที่ไหน ธาตุทั้ง ๘ นี้ก็จะอยู่ในที่นั้น

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [4 พ.ค. 2549 , 09:17:24 น.] ( IP = 203.113.16.250 : : 203.113.67.36 )

สลักธรรม 1 คำว่าปรมาณูในธรรมะแสดงว่าเป็น "รูป" แม้ว่าปรมาณูจะเล็กน้อยกระจ้อยร่อยถึงเพียงนี้ แต่ก็ยังเป็นรูปที่หยาบ เพราะมีสุขุมรูปที่ละเอียดยิ่งกว่านี้อีกถึง ๑๖ รูป ในจำนวนรูปทั้งหมด ๒๘ รูปด้วยกัน ปรมาณูทั้งหลายย่อมจะเคลื่อนไหวเปลี่ยนแปลงตัวเองอยู่ตลอดเวลา ไม่มีหยุดนิ่งเลย ไม่ว่าจะอยู่ในสถานการณ์ใด ที่มันเคลื่อนไหวไปหยุดนิ่งไม่ได้ ก็เพราะอำนาจของความร้อน (เย็นคือร้อนน้อย) การสลายตัวหรือความเปลี่ยนแปลงไม่คงที่ของปรมาณูนั้น ก็เพราะธาตุไฟ คือ อุณหเตโช(ความร้อน) เป็นตัวการ และวาโยธาตุ คือธาตุลมเข้าร่วมด้วย ธาตุลมนี้เป็นตัวการทำให้เกิดกำลังอกนาจที่จะให้ตั้งมั่น หรือเคลื่อนที่ไปได้ ตามหลักของปรมัตถธรรม ธาตุน้ำก็มิใช่น้ำที่ดื่ม ธาตุลมก็มิใช่ลมที่พัดไปมาซึ่งจะได้กล่าวต่อไป

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [4 พ.ค. 2549 , 09:18:03 น.] ( IP = 203.113.16.250 : : 203.113.67.36 )

สลักธรรม 2 สิ่งของต่างๆ ที่เราเห็นด้วยตา เราเห็นหยาบๆ ว่าเป็นก้อน หรือเป็นแท่งทึบ เช่น เห็นคน สัตว์ ก้อนหิน แท่งเหล็ก แต่ตามความเป็นจริงนั้นประกอบไปด้วยหน่วยเล็กๆ ที่เรียกว่าปรมาณู และปรมาณูทั้งหลายไม่ได้ติดกันเลยแม้แต่ปรมาณูเดียว หากแต่มีปริจเฉทรูป คือช่องว่างระหว่างปรมาณูกั้นอยู่โดยตลอดรอบตัวของมันแต่ละหน่วย เรียกว่า ปริจเฉทรูป (ช่องว่างนี้ทางธรรมเรียกว่ารูปเหมือนกัน) ปรมาณูทั้งหลาย ถ้าไม่มีปริจเฉทรูป คือช่องว่างแล้ว รูปที่เป็นคน สัตว์ โต๊ะ เก้าอี้ ก็จะมีไม่ได้เลย เปรียบเหมือนเรารู้ว่ามีบ้านหลังที่หนึ่ง กับบ้านหลังที่สองเป็นคนละบ้าน ก็เพราะว่ามันมีที่ว่างระหว่างบ้าน หรือเที่เรามีนิ้วมือแล้วเราเรียกว่านิ้ว ไม่เรียกว่ามือ เพราะมันแยกออกเป็นช่องว่างระหว่างนิ้ว ถ้าไม่มีช่องว่าง ก็จะไม่มีบ้าน ก็จะไม่มีนิ้ว ปรมาณูทั้งหลาย ย่อมมีกำลัง มีอำนาจหรือมีความสามารถต่างๆ กัน เช่นปรมาณูใดมีธาตุไฟมาก ก็ย่อมทำให้ปรมาณูอื่นที่มีธาตุไฟน้อยกว่า เสียการทรงตัวทำให้ย่อยยับไปเป็นต้น ปรมาณูที่ประกอบไปด้วยธาตุต่างๆ นั้น บางทีก็เป็นศัตรูคู่อาฆาต ทำลายล้างหรือผลักดันกัน แต่ที่เป็นมิตรกัน อยู่ร่วมกัน ดึงดูดกันก็มี เช่น ปรมาณูที่มีธาตุดินกับธาตุไฟมาก ธาตุทั้งสองนี้ย่อมจะทำลายกัน แต่ปรมาณูที่มีธาตุดินกับธาตุน้ำ ถึงจะมากเท่าไรก็ย่อมจะดึงดูดกัน ชอบอยู่ร่วมกัน เพราะว่าเป็นสหายกัน (ธาตุน้ำไม่ใช้น้ำที่ใช้อาบหรือน้ำดื่ม ธาตุน้ำนี้มองไม่เห็น ถูกต้องไม่ได้ ชั่งตวงวัดไม่ได้ หรือวัดก็ไม่ได้ เพราะเป็นตัวยึดโยงธาตุทั้งหลายให้อยู่ร่วมกัน) จำนวนของธาตุต่างๆ ในปรมาณูที่เรียกว่า อวินิพโภครูป ๘ นั้น แม้ว่าเราจะเอาธาตุใดธาตุหนึ่งออกไปจากันไม่ได้ แต่จำนวนของมันอาจจะมีมากหรือน้อยกว่ากันก็ย่อมเป็นไปได้เสมอ

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [4 พ.ค. 2549 , 09:18:28 น.] ( IP = 203.113.16.250 : : 203.113.67.36 )

สลักธรรม 3 ได้นำทางเรื่องของรูปธาตุในพระพุทธศาสนามาเสนอให้แก่ท่านได้พิจารณาเล็กๆ น้อยๆ เพื่อจะได้เปรียบเทียบกันดู ระหว่างพระพุทธศาสนากับวิชาวิทยาศาสตร์ว่ามีความแตกต่างกันประการใดบ้าง ถ้าท่านทั้งหลายเห็นว่า พระพุทธสาสนาสอนวิชาที่ประกอบไปด้วยเหตุผล มีข้อเท็จจริงพร้อม มิได้เป็นศาสนาที่ล้าหลัง หรือเพ้อฝันแต่ประการใดแล้วมีความสนใจใคร่จะศึกษาเรื่องรูป หรือเรื่องที่เกี่ยวกับจิตใจจากพระอภิธรรมปิฎกต่อไปอีก ก็จะเป็นกุศลอย่างยิ่ง คำว่า ปรมัตถธรรม ได้แก่เนื้อความอันจริงแท้แน่นอน ย่อมจะไม่ผันแปรหรือไม่วิปริตแปรผันไปได้เป็นอันขาด จะยืนยงคงทนเช่นนั้นไปตลอดกาล เช่น รูปปรมาณูย่อมจะต้องเคลื่อนไหวอยู่เสมอหยุดไม่ได้เลย ไม่ว่าในเวลานี้ หรือในเวลาไหนทั้งไม่ว่าในจักรวาลใด เป็นต้น ก่อนที่จะได้ศึกษาเรื่องรูปปมัตถต่อไป ท่านผู้ศึกษาก็จำเป็นที่จะต้องทำความเข้าใจในคำว่า "ลักษณะ" เสียก่อน โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [4 พ.ค. 2549 , 09:18:49 น.] ( IP = 203.113.16.250 : : 203.113.67.36 )

สลักธรรม 4 มาศึกษาเรื่องรูปต่อค่ะ กราบขอบพระคุณอย่างสูงค่ะ และขอบพระคุณพี่เณรมากค่ะ

โดย พี่ดา [4 พ.ค. 2549 , 12:40:45 น.] ( IP = 124.121.174.150 : : )

สลักธรรม 5 กราบขอบพระคุณพี่เณรค่ะ และจะนำความรู้ที่ได้รับในส่วนหนึ่งนี้ เป็นการจุดประกายในงานเผยแพร่ ในงานสัปดาห์ส่งเสริมพระพุทธศาสนาค่ะ

โดย น้องอุ๊ [4 พ.ค. 2549 , 17:32:05 น.] ( IP = 61.47.101.27 : : )

สลักธรรม 6 มาศึกษาตอนที่ ๔ ต่อครับ ขอบคุณมากครับสำหรับเรื่องดีที่มีประโยชน์ครับผม โดยเฉพาะเรื่องนี้คือเรื่องรูปปรมัตถ์ จะได้เข้าใจเรื่องราวเกี่ยวกับชีวิตที่ลึกซึ้งครับผมขออนุโมทนาสาธุครับ

โดย ทับตะวัน [6 พ.ค. 2549 , 07:29:56 น.] ( IP = 58.9.138.99 : : )

สลักธรรม 7 มาติดตามต่อค่ะ ขอบพระคุณค่ะ..ที่นำสิ่งที่เป็นประโยชน์มาฝากค่ะ

โดย เซิ่น [8 พ.ค. 2549 , 20:15:00 น.] ( IP = 58.8.50.152 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด