| Moonlanithi |
Vipassana Meditation |
OnlineStudy thai english |
Article |
สำนักวิปัสสนา อ้อมน้อย |
กิจกรรม | About Us |
สสารและพลังงานในพระพุทธศาสนา (๑๒)
![]()
สสารและพลังงานในพระพุทธศาสนา (๑๒)
โดย ท่านอาจารย์บุญมี เมธางกูร
ตอนที่ผ่านมา
ปฐวี คือธาตุดินนั้นแบ่งออกได้เป็น ๔ ประเภท คือ
ก. ลกฺขณปฐวี หรือ ปรมัตถปฐวี ได้แก่ธรรมชาติของความแข็ง หรือ่อนซึ่งผู้ถูกกระทบจะรู้สึกได้ด้วยตนเอง ความแข็งหรืออ่อนเป็นตัวยืนให้พิสูจน์ได้ว่ามีความจริง เป็นจริง ไม่ว่าผู้ใดที่มีประสาทรับสัมผัสทางกาย เมื่อกระทบแล้วก็จะมีความรู้สึกเหมือนๆ กัน ทั้งนี้ไม่ว่าจะเอาไปกระทบกับร่างกายของคน หรือของสัตว์ ณ แห่งหนตำบลใด
ซึ่งเป็นการแตกต่างกับสิ่งที่เป็นบัญญัติ หรือที่สมมุติขึ้น เช่นคำว่าโต๊ะ เก้าอี้ ดินสอ ปากกา เป็นเพียงชื่อที่ตั้งไว้เพื่อให้เข้าใจกันเท่านั้น
เมื่อว่าโดยปรมัตถ์แล้ว โต๊ะ เก้าอี้ ดินสอ ปากกา หาได้มีจริงๆ ไม่ และเราก็จะเอาร่างกายไปกระทบกับโต๊ะ เก้ออี้ ดินสอ ปากกาไม่ได้ด้วย หากแต่จะกระทบถูกต้องเอาธาตุดิน แล้วก็จะปรากฏว่ากระทบกับความแข็งหรืออ่อนเท่านั้นเอง
โดย พี่เณร...นำมาฝาก [12 พ.ค. 2549 , 13:04:22 น.] ( IP = 58.9.140.99 : : )
สลักธรรม 1เหมือนเราพูดคำว่า "เสื้อเชิ๊ต" ก็เป็นที่รู้กันว่าเป็นเสื้อชนิดไหนของคนกลุ่มหนึ่ง ที่ได้ทำความเข้าใจกันไว้ แขกหรือคนจีนที่พูดไทยไม่ได้ หรือแมว สุนัข ก็มีตา มีหู มีใจเหมือนกัน แต่หาได้เห็นหรือทราบได้ว่า เป็นเสื้อเชิ๊ตไม่ ได้แต่เห็น หรือได้ยินเท่านั้นเอง หาได้มีเสื้อเชิ๊ตจริงๆไม่ เพราะว่ามันเป็นเส้นด้ายเส้นเล็กๆ มารวมประสานกันมากๆ แล้วตัดให้เป็นรูปแบบตามที่กำหนดกันเท่านั้นเอง
ความจริงเส้นด้ายเป็นเส้นๆ ก็มิได้มีจริงๆ มันก็คือปุยฝ้ายที่มาจากต้นฝ้ายต่างหาก และแท้จริงปุยฝ้ายหรือเส้นด้ายมันก็ไม่มีจริงๆ เลย มีแต่รูปอันเป็นปรมาณูเท่านั้น กระทบถูกต้องเสื้อเชิ๊ตจึงไม่ได้
และรูปปรมาณูที่มารวมกันแล้ว กระทบถูกต้องเข้า มันก็มีแต่แข็งหรือ่อนเท่านั้นเอง ในความรู้สึกที่ปรากฏ(ถ้าพูดออกมาว่าแข็งหรืออ่อนก็เป็นบัญญัติ) ดังนั้น ปุยฝ้าย เส้นด้าย และเสื้อเชิ๊ต หายไปหมดสิ้นหาได้มีไม่โดย พี่เณร...นำมาฝาก [12 พ.ค. 2549 , 13:04:51 น.] ( IP = 58.9.140.99 : : )
สลักธรรม 2ปรมัตถปฐวีนี้มีอยู่ ๒ ลักษณะ คือ
๑. กกฺขฬลกฺขณ = มีลักษณะที่แข็ง ๒. อถทฺธลกฺขณ = มีลักษณะอ่อน (แข็งน้อย)
ธรรมชาติใดๆ ที่ทรงไว้ซึ่งสภาพของความแข็งหรืออ่อน เกิดอยู่ในสิ่งที่มีวิญญาณหรือไม่มีวิญญาณก็ตาม เรียกว่าลักษณปฐวี หรือปรมัตถปฐวี
เช่น ที่เราเรียกกันว่า ร่างกายของคน ร่างกายของสัตว์ ก้อนดิน ก้อนหิน โต๊ะ เก้าอี้ ดินสอ ปากกา เป็นต้น
ที่ว่าแข็งหรืออ่อนนั้น แท้ที่จริงก็มีแต่แข็งอย่างเดียว อ่อนหาได้มีไม่ เหมือนกับเราจับก้อนหินเราก็ว่ามันแข็ง แต่ถ้าเอาก้อนหินนั้นมาบดให้ละเอียดเหมือนแป้ง ถ้าเราไปจับเข้าก็จะรู้สึกว่าจับเอาของอ่อน ทั้งๆ ที่มาจาก้อนหินเดียวกัน ด้วยเหตุนี้ อ่อนจึงไม่มี อ่อนก็คือแข็งน้อยนั่นเองโดย พี่เณร...นำมาฝาก [12 พ.ค. 2549 , 13:05:17 น.] ( IP = 58.9.140.99 : : )
สลักธรรม 3
ข. สสมฺภารปฐวี หรือสุตฺตนฺตปฐวี คือปฐวีที่กล่าวตามนัยแห่งพระสูตรแบ่งออกได้เป็น ๒ ด้วยกัน คือ
๑.อชฺฌตฺติกปฐวี ธาตุดินภายใน อันเป็นส่วนประกอบที่มีอยู่ภายในร่างกายที่มีวิญญาณ (สวิญญาณก) ในธาตุวิภังค กล่าวว่าที่อยู่ ๒๐ รูป คือ
เกสา= ผม โลมา=ขน นขา=เล็บ ทนฺตา=ฟัน ตโจ=หนัง
มงฺสํ=เนื้อ นหารุ=เอ็น อฏฺฐิ=กระดูก อฏฺฐิมิญฺชํ=เยื่อในกระดูก วกฺกํ=ม้าม
หทยํ=หัวใจ ยกนํ=ตับ กิโลมกํ=พังผืด ปิหกํ=ไต ปปฺผาสํ=ปอด
อนฺตํ=ไส้ใหญ่ อนฺตคุณํ=ไส้น้อย อุทฺริยํ=อาหารใหม่ กรีสํ=อาหารเก่า มตฺถลุงฺคํ=สมอง
๒. พาหิรปฐวี ธาตุดินภายนอก คือส่วนต่างๆ ที่มีอยู่ในสิ่งที่ไม่มีวิญญาณ(อวิญญาณก) ในธาตุวิภังคบาลี แสดงไว้ว่า มีมากมายเหลือที่จะนับได้ (เยวาปนกธมฺม) แต่เพื่อให้เป็นที่สังเกตไว้ได้แสดงเพียง ๖ อย่าง คือ
อโย=เหล็ก โลห=ทองแดง รชต=เงิน ชาต=รูปทอง ภูมิ=ดิน ปาสาณ=ศิลา ฯลฯโดย พี่เณร...นำมาฝาก [12 พ.ค. 2549 , 13:05:37 น.] ( IP = 58.9.140.99 : : )
สลักธรรม 4
การที่สมเด็จพระบรมศาสดาได้ทรงแสดงปฐวีธาตุ ด้วยประการต่างๆ ซึ่งเป็นบัญญัติธรรมอันเป็นธรรมที่สมมุติขึ้นโดยมิได้มีจริงๆ นั้น ย่อมอาจจะเป็นข้อข้องใจของผู้ศึกษาได้ว่า เหตุไฉนจึงได้ทรงเอาบัญญัติมาแสดงไว้ในปรมัตถ์
ในข้อนี้ ท่านอรรถกถาจารย์ทราบเป็นอย่างดี จึงได้บรรยายได้ว่า มนุษย์นั้นย่อมจะชินชาอยู่ด้วยสมมุติบัญญัติ แล้วอาศัยสมมุติบัญญัติตั้งชื่อชึ้น เพื่อทำความเข้าใจซึ่งกันและกัน หาไม่แล้วก็จะทำความเข้าใจอะไรกันไม่ได้ จึงได้สมมุติว่าเป็นคน เป็นสัตว์ เป็นหญิง เป็นชาย เอาที่นั่งสมมุติว่าชื่อเก้าอี้ สมมุติเอาสิ่งที่ขีดเขียนมาว่าเป็นดินสอ ปากกา แล้วก็พากันยึดมั่นสิ่งทั้งหลายตามที่สมมุติขึ้นนั้นว่าเป็นจริงๆ จังๆ
ดังนั้น จึงได้เห็นอนัตตาซึ่งได้แก่ความไม่มีตัวตน คน สัตว์ หญิง หรือชาย ว่าเป็นอัตตาตัวตน คน สัตว์ หญิง หรือชาย เอาสมมุติเข้ามาครอบคลุมห่อหุ้มปรมัตถ์เสีย แล้วก็หลงใหลติดในสมมุติเหล่านั้นว่าเป็นคน เป็นสัตว์ เป็นหญิง เป็นชาย เป็นโต๊ะ เป็นเก้าอี้ ดินสอ ปากกา ไปเสีย
ดังนี้เอง ด้วยพระมหากรุณาธิคุณขององค์สมเด็จพระบรมศาสดาที่ปรารถนาจะแก้ความหลงผิดอันนั้น มุ่งหมยจะทำลายความเข้าใจในอนัตตา ซึ่งไม่ใช่ตัวตน คน สัตว์ หญิง หรือชาย ของประชาชน
พระองค์จึงได้แสดงเรื่องธาตุในร่างกายที่มีอยู่ ๒๐ เมื่อผู้ใดมีความคิดพิจารณาจนแจ้งด้วยปัญญาแล้ว ก็จะได้ทำลายความเห็นผิดเหล่านั้นเสียได้ จะได้แก้ไขสิ่งห่อหุ้มนั้นให้เปิดออกให้เห็นเนื้อในอันเป็นปรมัตถ์ได้ โดยอาศัยสมมุติบัญญัติที่เนื่องด้วยปรมัตถ์นั้นเป็นสะพานเดินทางเข้าไป
โปรดติดตามตอนต่อไป
![]()
โดย พี่เณร...นำมาฝาก [12 พ.ค. 2549 , 13:06:02 น.] ( IP = 58.9.140.99 : : )
สลักธรรม 5มาติดตามศึกษารายละเอียดของรูปแต่ละประเภทค่ะ
ขอบพระคุณค่ะ..ที่นำสิ่งที่เป็นประโยชน์มาฝากค่ะ
โดย เซิ่น [12 พ.ค. 2549 , 22:54:03 น.] ( IP = 58.8.46.243 : : )
สลักธรรม 6
มาศึกษาต่อค่ะ
ขอบพระคุณมากค่ะโดย พี่ดา [16 พ.ค. 2549 , 10:43:18 น.] ( IP = 124.121.174.236 : : )
ขอเชิญแสดงความคิดเห็น คำเตือน
- การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
- หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด
ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล |
[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ] |
ลานภาพ |
ค้นหา |
สร้างสรรค์โดย |