มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


สสังขาร /อสังขาร ??




ประเภทจิตที่เป็น
สสังขาร (มีการชักจูง) และ
อสังขาร (ไม่มีการชักจูง)

**
ขอทราบความเหมือนกัน โดยเนื้อความ และ
ขอทราบความต่างกัน โดยเนื้อความ และ
ขอทราบตัวอย่างประกอบ

ขอบคุณครับ

โดย mw userดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ - [9 ก.ย. 2549 , 09:22:44 น.] ( IP = 61.90.139.164 : : 192.168.0.160 ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ
[ 1 ] [ 2 ]


  สลักธรรม 1

การจำแนกจิตโดยสังขารเภทนัย ได้ ๒ ประเภท คือ
๑. อสังขาริกจิต ๓๗
๒. สสังขาริกจิต ๕๒/๘๔

อสังขาร แปลว่า เกิดขึ้นโดยไม่ต้องอาศัยการชักชวน

สสังขาร แปลว่า เกิดขึ้นโดยต้องอาศัยสิ่งชักชวน เกิดขึ้นได้ ๓ ทาง คือ

๑. กายปโยค คือ การชักชวนโดยอาศัยกิริยาอาการ เช่น จูงมือ ชี้มือ กวักมือ พยักหน้า เป็นต้น

๒. วจีปโยค คือ การชักชวนด้วยวาจา เช่น พูดชักชวน พูดหมิ่นประมาท ยุยง สรรเสริญ เป็นต้น

๓. มโนปโยค คือ การชักชวนตนเอง โดยอาศัยปลุกใจนึกคิดเรื่องราวที่จะทำให้เกิดความยินดีพอใจ เป็นต้น

ถ้าเป็นการชักชวนโดยผู้อื่น ได้ ๒ ทาง คือ กายปโยค และวจีปโยค

การชักชวนตนเอง ได้ทั้ง ๓ ทาง คือ กายปโยค วจีปโยค และมโนปโยค


โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [9 ก.ย. 2549 , 10:58:37 น.] ( IP = 58.8.46.209 : : )


  สลักธรรม 2

มีภาพประกอบ ดูเข้าใจง่ายครับ

// จาก
อสังขาร 37
อกุศล 7
อเหตุก 18
กามโสภณ 12
รวมอสังขาริกจิต 37

สสังขาร 52
อกุศล 5
กามโสภณ 12
มหัคตจิต 27
โลกุตตระ 8
รวมสสังขาริกจิต 52

รวมทั้งสิ้น 89 / 121
นั้น
ผมตามดูเอกสารด้านนอกแล้วครับ ไม่เห็นมีแจงรายละเอียด (หรือเปิดไม่ถูกก็ไม่รู้)
ถ้าไม่รบกวนเกินไป ขอแจงหัวข้อย่อยได้ไหมครับ เช่น
อกุศล 7 คือดังนี้
1.
..
7
ฯลฯ

ขอบคุณครับ

โดย mw user (mw user) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [11 ก.ย. 2549 , 15:24:49 น.] ( IP = 61.90.139.164 : : 192.168.0.160 )


  สลักธรรม 3

โลภมูลจิต มี ๘ ได้แก่

๑. โสมนัสสสหคตัง ทิฏฐิคตสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
จิตโลภที่เกิดพร้อมด้วยความดีใจ ประกอบด้วยความเห็นผิด เกิดขึ้นเองโดย
ไม่มีสิ่งชักชวน

๒. โสมนัสสสหคตัง ทิฏฐิคตสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
จิตโลภที่เกิดพร้อมด้วยความดีใจ ประกอบด้วยความเห็นผิด เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

๓. โสมนัสสสหคตัง ทิฏฐิคตวิปปยุตตัง อสังขาริกัง
จิตโลภที่เกิดพร้อมด้วยความดีใจ ไม่ประกอบด้วยความเห็นผิด เกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

๔. โสมนัสสสหคตัง ทิฏฐิคตวิปปยุตตัง สสังขาริกัง
จิตโลภที่เกิดพร้อมด้วยความดีใจ ไม่ประกอบด้วยความเห็นผิด เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

๕. อุเปกขาสหคตัง ทิฏฐิคตสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
จิตโลภที่เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ประกอบด้วยความเห็นผิด เกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

๖. อุเปกขาสหคตัง ทิฏฐิคตสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
จิตโลภที่เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ประกอบด้วยความเห็นผิด เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

๗. อุเปกขาสหคตัง ทิฏฐิคตวิปปยุตตัง อสังขาริกัง
จิตโลภที่เกิดพร้อมด้วยความเฉยๆไม่ประกอบด้วยความเห็นผิดเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

๘. อุเปกขาสหคตัง ทิฏฐิคตวิปปยุตตัง สสังขาริกัง
จิตโลภที่เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ไม่ประกอบด้วยความเห็นผิด เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

โทสมูลจิต มี ๒ ได้แก่

๑. โทมนัสสสหคตัง ปฏิฆสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
จิตเกิดพร้อมด้วยความเสียใจ ประกอบด้วยความโกรธ เกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

๒. โทมนัสสสหคตัง ปฏิฆสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
จิตเกิดพร้อมด้วยความเสียใจ ประกอบด้วยความโกรธ เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

โมหมูลจิต มี ๒ ได้แก่

๑. อุเปกขาสหคตัง วิจิกิจฉาสัมปยุตตัง
จิตหลงเกิดพร้อมกับความเฉย ๆ ประกอบด้วยความสงสัย

๒. อุเปกขาสหคตัง อุทธัจจสัมปยุตตัง
จิตหลงเกิดพร้อมกับความเฉยๆ ประกอบด้วยความฟุ้งซ่าน

ความหลงหรือความโง่ เกิดขึ้นเอง ไม่ต้องอาศัยสิ่งชักชวน


สรุป ในอกุศลจิต ๑๒ นั้น
- โลภมูลจิต ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๔ คือ ดวงที่ ๑, ๓, ๕, ๗
- โทสมูลจิต ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๑ คือ ดวงที่ ๑
- โมหมูลจิต ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๒ คือ ดวงที่ ๑, ๒
รวมทั้งหมด..............................๗ ดวง

โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [12 ก.ย. 2549 , 15:51:54 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )


  สลักธรรม 4

อเหตุกจิต ทั้ง ๑๘ นั้น เป็นอสังขาริกจิต ทั้งหมด เพราะเกิดขึ้นโดยอาศัยอุปปัตติเหตุ จึงไม่ต้องมีสิ่งชักชวน

ตัวอย่าง อุปปัตติเหตุให้เกิด จักขุวิญญาณจิต คือ
๑. มีประสาทตาดี
๒. มีรูปารมณ์ คือ มีรูป
๓. มีแสงสว่าง
๔. มีมนสิการ คือ มีความใส่ใจ

โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [12 ก.ย. 2549 , 15:54:26 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )


  สลักธรรม 5

มหากุศลจิต มี ๘ ได้แก่

๑. โสมนัสสสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
มหากุศลดวงที่ ๑ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือ เกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

๒. โสมนัสสสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
มหากุศลดวงที่ ๒ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือ เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

๓. โสมนัสสสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง อสังขาริกัง
มหากุศลดวงที่ ๓ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือ เกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

๔. โสมนัสสสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง สสังขาริกัง
มหากุศลดวงที่ ๔ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือ เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

๕. อุเปกขาสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
มหากุศลดวงที่ ๕ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือ เกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

๖. อุเปกขาสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
มหากุศลดวงที่ ๖ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือ เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

๗. อุเปกขาสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง อสังขาริกัง
มหากุศลดวงที่ ๗ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือ เกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

๘. อุเปกขาสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง สสังขาริกัง
มหากุศลดวงที่ ๘ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือ เกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [12 ก.ย. 2549 , 15:59:26 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )


  สลักธรรม 6

มหาวิบากจิต มี ๘ คือ

ดวงที่ ๑ โสมนัสสสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
มหาวิบากจิต ดวงที่ ๑ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๒ โสมนัสสสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
มหาวิบากจิต ดวงที่ ๒ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือเกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๓ โสมนัสสสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง อสังขาริกัง
มหาวิบากจิต ดวงที่ ๓ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๔ โสมนัสสสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง สสังขาริกัง
มหาวิบากจิต ดวงที่ ๔ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือเกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๕ อุเปกขาสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
มหาวิบากจิต ดวงที่ ๕ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๖ อุเปกขาสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
มหาวิบากจิต ดวงที่ ๖ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือเกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๗ อุเปกขาสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง อสังขาริกัง
มหาวิบากจิต ดวงที่ ๗ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๘ อุเปกขาสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง สสังขาริกัง
มหาวิบากจิต ดวงที่ ๘ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือเกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [12 ก.ย. 2549 , 16:21:13 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )


  สลักธรรม 7

มหากิริยาจิต มี ๘ ได้แก่

ดวงที่ ๑ โสมนัสสสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
มหากิริยาดวงที่ ๑ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๒ โสมนัสสสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
มหากิริยาดวงที่ ๒ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือเกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๓ โสมนัสสสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง อสังขาริกัง
มหากิริยาดวงที่ ๓ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๔ โสมนัสสสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง สสังขาริกัง
มหากิริยาดวงที่ ๔ เกิดพร้อมด้วยความยินดี ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือเกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๕ อุเปกขาสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง อสังขาริกัง
มหากิริยาดวงที่ ๕ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๖ อุเปกขาสหคตัง ญาณสัมปยุตตัง สสังขาริกัง
มหากิริยาดวงที่ ๖ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือเกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๗ อุเปกขาสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง อสังขาริกัง
มหากิริยาดวงที่ ๗ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นอสังขาริก คือเกิดขึ้นเอง
โดยไม่มีสิ่งชักชวน

ดวงที่ ๘ อุเปกขาสหคตัง ญาณวิปปยุตตัง สสังขาริกัง
มหากิริยาดวงที่ ๘ เกิดพร้อมด้วยความเฉย ๆ ไม่ประกอบด้วยปัญญา เป็นสสังขาริก คือเกิดขึ้นโดยมีสิ่งชักชวน

โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [12 ก.ย. 2549 , 16:23:02 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )


  สลักธรรม 8

สรุปทั้งหมด

- โลภมูลจิต....ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๔ คือ ดวงที่ ๑, ๓, ๕, ๗
- โทสมูลจิต....ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๑ คือ ดวงที่ ๑
- โมหมูลจิต....ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๒ คือ ดวงที่ ๑, ๒
- อเหตุกจิต.......เป็น อสังขาริกจิต มี ๑๘
- มหากุศลจิต..ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๔ คือ ดวงที่ ๑, ๓, ๕, ๗
- มหาวิบากจิต..ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๔ คือ ดวงที่ ๑, ๓, ๕, ๗
- มหากิริยาจิต..ที่เป็น อสังขาริกจิต มี ๔ คือ ดวงที่ ๑, ๓, ๕, ๗
รวมอสังขาริกจิต ทั้งหมด.................๓๗ ดวง

โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [12 ก.ย. 2549 , 16:27:25 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )


  สลักธรรม 9

ขอบคุณมากครับ คุณ เซิ่น

โฮ ดูเข้าใจง่ายดีมากเลยครับ
อิ่มหัวใจ งานนี้
ไม่ได้นำไปเรียน หรืออื่นใดครับ แต่ ...
เพราะผมสังเกตุดูจิตตัวเอง การโกรธ ไม่พอใจ เจ็บปวด ทำไม ทำไมมมมม เป็นต้น
วิชาถึงจะมีมาก แต่ถ้าคำตอบไม่มาสะกิด หรือชี้เฉพาะลงไป บ่อยครั้ง หัวใจผม
ก็ยังไม่ยอมรับ หรือไม่ยอมตื่นอยู่นั่นเอง ..

โดย mw user (mw user) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [13 ก.ย. 2549 , 11:23:51 น.] ( IP = 61.90.139.164 : : 192.168.0.160 )


  สลักธรรม 10

ดีใจด้วยค่ะที่ทำให้คุณ mw user อิ่มหัวใจ เข้าใจกับสิ่งที่ได้ตอบไป

และอนุโมทนาด้วยค่ะ ที่สังเกตดูจิตตัวเอง ขณะนั้นเป็นกุศลหรืออกุศล

ถ้ารู้ว่าเป็นกุศล...... ก็ทำให้เจริญมากขึ้น

ถ้ารู้ว่าเป็นอกุศล.....ก็ละออกไป อาจจะด้วยการเลี่ยงสิ่งที่ทำให้เกิดอกุศล หรือหางานกุศลทำแทน

โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [13 ก.ย. 2549 , 13:15:22 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )
[ 1 ] [ 2 ]

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org