สสารและพลังงานในพระพุทธศาสนา เล่ม ๒ (๗)

---

สสารและพลังงานในพระพุทธศาสนา เล่ม ๒ (๗) โดย ท่านอาจารย์บุญมี เมธางกูร ตอนที่ผ่านมา วิญญัตติรูป ครั้งหนึ่ง พระมโหสถได้พบกับหญิงสาวคนหนึ่ง เป็นผู้ที่มีความงดงามนับได้ว่าเป็นยอด พระมโหสถเห็นแล้วบังเกิดความชอบใจ จึงเริ่มสนทนาปราศรัยด้วย แล้วจึงได้ถามขึ้นว่า "นางมีชื่อว่ากระไร ? " นอกจากนางจะมีความงามเป็นยอดแล้ว นางยังเป็นผู้มีปัญญาอันเลิศอีกด้วย ดังนั้น นางจึงได้บอกชื่อให้แก่พระมโหสถ เพื่อพระมโหสถคิดชื่อเอาเองว่า นางนั้นมีนามที่พ้นไปแล้วจากกาลทั้ง ๓ พระมโหสถก็นับว่าเป็นผู้มีปัญญาดีผู้หนึ่ง จึงได้พิจารณาว่า ชื่อที่พ้นจากกาลทั้ง ๓ นั้น ก็คือพ้นจากอดีต อนาคต และปัจจุบันนั่นเอง เมื่อไม่มีกาลหรือพ้นจากกาลเช่นนี้ นางก็คงจะชื่อว่า อมร ที่แปลว่า ไม่ตาย เป็นแน่ นางก็รับว่าถูกต้อง พระมโหสถอยากจะถามต่อไปว่า นางนั้นมีคู่ครองแล้วหรือยัง แต่ไม่กล้าถามตรงๆ จึงกำมือชูให้ดูเป็นปริศนา คือมีความมุ่งหมายจะถามว่า "นางมีคู่ครองแล้วหรือยัง?" นางอมรนั้นมีความฉับไวไหวพริบ ทราบว่าพระมโหสถชูมือขึ้นมาเพื่อจะถามว่าอย่างไร นางจึงแบมือให้ดู เป็นการแสดงว่า นางยังเป็นโสดอยู่ หามีคู่ครองมิได้ พระมโหสถก็เข้าใจดี

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [10 ต.ค. 2549 , 08:31:54 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 1 การศึกษาเรื่องวิญญัตติรูป แต่กลับได้เรื่องราวที่ตั้งเป็นปัญหา พร้อมกับการตอบแก้ปัญหาด้วย ดูเหมือนว่าจะเป็นคนละเรื่องคนละราวไม่เกี่ยวข้องกันเลย ความจริงเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกันมากทีเดียว สำหรับจะได้อาศัยเรื่องราวเหล่านี้ เป็นบทเรียนเพื่อเข้าถึงวิญญัติรูปต่อไป วัตถุสิ่งของทั้งหลาย ที่เราเห็นเคลื่อนไหวไปมาได้ ก็ล้วนแต่ต้องอาศัยกำลังอำนาจอย่างใดอย่างหนึ่งทำให้รูปเหล่านั้นเป็นไป เช่นกำลังของของความร้อน จึงทำให้ฝาของกาน้ำที่ตั้งอยู่บนเตาไฟเผยอขึ้นลงได้ กำลังของลมจึงทำให้ใบไม้ไหวไปมา เป็นต้น ฝาของกาน้ำที่เผยอขึ้นลงด้วยอำนาจของความร้อนก็ดี ใบไม้ที่ไหวไปมาได้เพราะแรงของลมก็ดี ก็ย่อมจะเป็นไปด้วยกำลังอำนาจของความร้อนที่มากหรือน้อย กำลังของลมที่แรงหรืออ่อนเคลื่อนไหวไป โดยมิได้มีความหมายใดๆ เลย เพราะสิ่งเหล่านั้นมิได้มีชีวิต ซึ่งแน่ละย่อมจะไม่เหมือนการเคลื่อนไหวของกาย การเคลื่อนไหวออกมาเป็นวาจาของพระมโหสถกับนางอมร เพราะต่างก็แสดงออกทางกายทางวาจา ให้บังเกิดความเข้าใจได้เรื่องราวขึ้นมา สาเหตุของการเคลื่อนไหวได้ดังนี้ ก็พอจะแยกความจริงได้ว่า การเคลื่อนไหวที่เกิดขึ้นมาแล้ว มิได้มีความหมายประการใด ผู้พบเห็นมิได้มีความเข้าใจนั้นอย่างหนึ่งกับการเคลื่อนไหวที่มีความหมาย ทำให้ผู้พบเห็นบังเกิดความเข้าใจได้เรื่องราวอีกอย่างหนึ่ง

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [10 ต.ค. 2549 , 08:35:03 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 2 ความจริงการแสดงออกทางกาย หรือการแสดงออกทางวาจา ที่เกิดขึ้นมาได้นั้นก็มิได้เกิดขึ้นมาจากสาเหตุอย่างหนึ่งหรือสองอย่าง เช่น การกวักมือ อันเป็นที่รู้กันอยู่ทั่วไปว่า เรียกให้มา เป็นต้น จะเกิดขึ้นมาได้ก็ต้องอาศัยเหตุหลายประการด้วยกัน คือ ๑. ต้องอาศัยกรรมชรูป คือระบบประสาทของร่างกายนั้นดี ไม่เป็นอัมพาต ๒. ต้องอาศัยเจตนา คือมีความตั้งใจจะกวักมือ ๓. ต้องอาศัยจิตสั่ง ให้ทำการกวักมือ ๔. ต้องมีจิตตชวาโยธาตุ คือกำลังอำนาจของจิตที่จะให้กวักมือได้ ๕. ต้องมีอุตุคือความร้อน เพื่อจะได้ให้กำลังงาน ๖. ต้องมีอาหาร การงานของกายจึงเกิดขึ้นได้ แม้ว่า การกวักมือจะต้องอาศัยเหตุมาประชุมกันถึง ๖ ประการดังนี้ก็จริง แต่ก็มีอยู่ประการหนึ่งที่สำคัญที่สุด เพราะช่วยทำให้เกิดความหมายขึ้นมาได้ นั่นก็คือได้แก่ตัวเจตนานั่นเอง เพราะถ้าขาดเจตนาเสียแล้ว ความล้มเหลวของการกวักมือก็จะเกิดขึ้นคือจะกวักมือไม่ได้เลย

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [10 ต.ค. 2549 , 08:35:38 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 3 ในบรรดากิจการทั้งหลายที่จะสำเร็จลุล่วงลงได้นั้น ก็จะต้องอาศัยการทำงานร่วมกัน เช่น กรมกองต่างๆ ก็จะต้องมีเสมียน พนักงานหลายคน แต่ความสำเร็จเป็นผลขึ้นจากงานนั้น เราก็ต้องประกาศเอาตัวหัวหน้ากรมกองนั้นเป็นอันดับหนึ่ง เพราะเป็นตัวการสำคัญให้การงานนั้นสำเร็จลงได้ ด้วยเหตุดังนี้เอง การแสดงออกของกายและวาจาที่จะให้ผู้อื่นรู้ความหมายได้ เราจึงถือเอาตัวหัวหน้าหรือตัวการสำคัญที่ทำให้การแสดงออกนั้นเกิดขึ้นได้มาเป็นหลัก นั่นก็คือความปรารถนา หรือเจตนาของจิตใจนั่นเอง หมายความว่าจะต้องการให้ผู้อื่นรู้ความประสงค์ของตนอย่างไร ก็แสดงรูปออกไปทางกายหรือทางวาจา และการแสดงรูปออกไปทางกายหรือทางวาจานั้น ตามหลักปรมัตถธรรมเรียกว่า วิญญัติรูป โดยแบ่งวิญญัติรูปออกเป็น ๒ ได้แก่ กายวิญญัติรูป ๑ วจีวิญญัติรูป ๑ มีวจนัตถะแสดงไว้ว่า อธิปฺปายํ วิญฺญาเปตีติ วิญฺญตฺติ ฯ รูปใดทำให้ผู้อื่นรู้ถึงความประสงค์ ฉะนั้น รูปนั้นชื่อว่า วิญญัตติ วิญฺญาญตีติ วิญฺญตฺติฯ ธรรมชาติที่แสดงออกให้รู้ซึ่งความหมายนั้น เรียกว่า วิญญัตติ การเห็นใบไม้ไหว เราก็ไม่ทราบความมุ่งหมายอะไร หรือได้ยินเสียงฝนตก เราก็ไม่ทราบความประสงค์อะไร เพราะปรากฏการณ์ของธรรมชาตินี้ปราศจากชีวิต ไม่เหมือนกับการใช้ถ้อยคำพูดออกไป หรือใช้กิริยาอาการของร่างกายแสดงออกไปซึ่งทำให้ผู้อื่นรู้ความหมายได้ ฉะนั้น อาการที่เกิดขึ้น จึงเป็นอาการพิเศษที่แฝงอยู่กับการไหวของกาย การไหวของวาจา แล้วทำให้ผู้อื่นรู้ความประสงค์ได้ อาการพิเศษนี้จึงเรียกว่าวิญญัติรูป

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [10 ต.ค. 2549 , 08:36:12 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 4 ๑. กายวิญญัตติรูป "กาเยน วิญฺญตฺติ = กายวิญฺญตฺติ" อาการพิเศษที่ทำให้รู้ความประสงค์ได้ด้วยการเคลื่อนไหว ฉะนั้น จึงชื่อว่ากายวิญญัตติ ๒. วจีวิญญัตติรูป "วจิยา วิญฺญตฺติ = วจีวิญฺญตฺติ" อาการพิเศษที่ทำให้รู้ความประสงค์ได้ด้วยการพูด ฉะนั้น จึงชื่อว่าวจีวิญญัตติ กายวิญญัตติรูปจำแนกออกเป็น ๒ คือ ๑.โพธนกายวิญฺญตฺติ การไหวกายโดยจงใจให้ผู้อื่นรู้ความหมาย เช่น กวักมือเรียก การโบกมือให้ไป การพยักหน้ารับรอง การส่ายหน้าปฏิเสธ เป็นต้น ๒.ปวตฺตนกายวิญฺญตฺติ การไหวกายโดยมิได้จงใจจะให้ผู้อื่นรู้ความหมาย (ผู้อื่นรู้ความหมายเอาเอง) เช่น การเดิน การนั่ง เป็นต้น วจีวิญญัตติรูปจำแนกออกเป็น ๒ คือ ๑.โพธนวจีวิญฺญตฺติ การกล่าววาจาโดยจงใจให้ผู้อื่นรู้ความหมาย เช่น การเรียก การพูด เป็นต้น ๒.ปวตฺตนวจีวิญฺญตฺติ การกล่าววาาโดยมิได้จงใจจะให้ผู้อื่นรู้ความหมาย (ผู้อื่นก็รู้ความหมายนั้นได้) เช่น ร้องขึ้นในเวลาตกใจ หรือบ่น เป็นต้น

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [10 ต.ค. 2549 , 08:37:27 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 5 กายวิญญัตติมีลักขณาทิจตุกดังนี้ วิญฺญาปน ลกฺขณํ มีการแสดงให้รู้ซึ่งความหมาย เป็นลักษณะ อธิปฺปายปกาสน รสํ มีการแสดงซึ่งความหมาย เป็นกิจ กายวิปฺผนฺทนเหตุภาว ปจฺจุปฏฺฐานํ มีการไหวกาย เป็นผล จิตฺตสมุฏฐานวาโยธาตุ ปทฏฺฐานํ มีวาโยธาตุของจิตตสมุฏฐาน เป็นเหตุใกล้ วจีวิญญัตติมีลักขณาทิจตุกดังนี้ วิญฺญาปน ลกฺขณํ มีการแสดงให้รู้ซึ่งความหมาย เป็นลักษณะ อธิปฺปายปกาสน รสํ มีการแสดงซึ่งความหมาย เป็นกิจ วจีโฑสเหตุภาว ปจฺจุปฏฺฐานํ มีการกล่าววาจา เป็นผล จิตฺตสมุฏฐานปฐวีธาตุ ปทฏฺฐานํ มีปฐวีธาตุของจิตตสมุฏฐาน เป็นเหตุใกล้ โปรดติดตามตอนต่อไป

โดย พี่เณร...นำมาฝาก [10 ต.ค. 2549 , 08:38:47 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )

สลักธรรม 6 กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์อย่างสูงครับ ที่แสดงให้เห็นถึงสิ่งที่ดูเหมือนความปรากฏการตามธรรมชาติ แต่ในธรรมชาตินั้น มีความเล้นลับมากมาย โดยเฉพาะธรรมชาติของชีวิตคนเรานี้ วันนี้ได้เรียนรู้ถึงการไหวกายและวาจา ที่เกิดขึ้นเสมอๆทุกวี่ทุกวัน ว่าต้องอาศัยเหตุถึง ๖ อย่างนะครับผม จะตามอ่านเพื่อศึกษาหาความรู้ให้แก่ชีวิตด้วยความตั้งใจต่อไปครับผม

โดย เทพธรรม (เทพธรรม) [10 ต.ค. 2549 , 11:11:27 น.] ( IP = 58.9.148.173 : : )

สลักธรรม 7 มาติดตามศึกษาหาความรู้ต่อค่ะ กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์ค่ะ

โดย เซิ่น (เซิ่น) [10 ต.ค. 2549 , 17:23:16 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )

สลักธรรม 8 กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์ค่ะ ยิ่งศึกษายิ่งเห็นความปรากฏของชีวิตที่ประกอบด้วยรูปและนาม ไม่ว่าจะแค่สังเกตุของการเคลื่อนไหว ก็ยังเห็นเหตุและปัจจัยที่ประกอบอีกมากมาย จึงทำให้ปรากฏการณ์เหล่านี้เกิดขึ้นได้ การเคลื่อนไหวทางกายและวจี แม้ว่าจะออกมาในรูปของการเคลื่อนไหว แต่ก็ยังเห็นว่าจิตที่เป็นสมุฏฐานนั้นยังมีผลต่อธาตุที่เกี่ยวข้องให้เป็นเหตุใกล้ที่แตกต่างกัน เป็นเรื่องราวที่น่าติดตามอย่างยิ่ง

โดย น้องอุ๊ (asomsopon) [11 ต.ค. 2549 , 15:07:43 น.] ( IP = 202.28.181.9 : : 10.6.129.65 )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น

จาก : * Code : กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน * อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB รายละเอียด : Icon Toy Special command * * กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว....

คำเตือน การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้ หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด