มูลนิธิอภิธรรมมูลนิธิ

Moonlanithi Vipassana
Meditation
OnlineStudy
thai    english
Article สำนักวิปัสสนา
อ้อมน้อย
กิจกรรม About Us

[ Home ] [ ลานถาม-ตอบปัญหาธรรมะ ] [ ลานกวีธรรม ] [ ลานคิด เล่า เขียน ] [ ลานกลิ่นดอกแก้ว ] [ ค้นหากระทู้ ] [ สมัครสมาชิก ] [ login เข้าระบบ ]


สสารและพลังงานในพระพุทธศาสนา เล่ม ๒ (๔๓)






สสารและพลังงานในพระพุทธศาสนา เล่ม ๒ (๔๓)
โดย ท่านอาจารย์บุญมี เมธางกูร


ตอนที่ผ่านมา

จิตตชกลาป ๖

๑. สุทธัฏฐกกลาป มี อวินิพโภครูป ๘ รวม ๘ รูป

๒. กายวิญญัตตินวกกลาป มี อวินิพโภครูป ๘ กายวิญญัตติ ๑ รวม ๙ รูป

๓. วจีวิญญัตติสัทททสกกลาป มี อวินิพโภครูป ๘ วจีวิญญัตติ ๑ และ สัททรูป ๑ รวม ๑๐ รูป

๔. ลหุตาทิเอกาทสกกลาป มี อวินิพโภครูป ๘ วิการรูป ๓ รวม ๑๑ รูป

๕. กายวิญญัตติลหุตาทิทวาทสกกลาป มี อวินิพโภครูป ๘ วิการรูป ๓ และ กายวิญญัตติ ๑ รวม ๑๒ รูป

๖. วจีวิญญัตติสัททลหุตาทิเตรสกกลาป มี อวินิพโภครูป ๘ วิการรูป ๓ วจีวิญญัตติ ๑ สัททรูป ๑ รวม ๑๓ รูป

โดย พี่เณร...นำมาฝาก ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [30 พ.ย. 2549 , 09:06:41 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : ) เก็บกระทู้นี้ไว้ใน Bookmarkส่งกระทู้นี้ให้เพื่อนของคุณ


  สลักธรรม 1

ธรรมดารูปทั้งหลายย่อมถูกผันแปรเปลี่ยนแปลงไปมาให้เป็นรูปใหม่อยู่เสมอ แม้รูปที่เรามองเห็นอยู่ทุกๆ วันว่า มันมิได้เปลี่ยนแปลงเลย แต่เมื่อเวลาเนิ่นนานออกไปมากๆ มันก็ปรากฏให้ได้ประจักษ์ว่า รูปเหล่านั้นมิได้คงที่แม้แต้รูปเดียว ไม่ว่ารูปนั้นจะเป็นรูปของสัตว์ที่มีชีวิตหรือเป็นวัตถุสสารต่างๆ ก็ตาม

การที่เรามองไม่เห็นความเปลี่ยนแปลงก็เพราะว่ามันเปลี่ยนแปลงไปทีละน้อยๆ อย่างช้าๆ หรือเพราะว่าสายตาของบุคคลธรรมดาไม่มีความสามารถเพียงพอ หรือไม่ได้พิจารณาให้ดี

ตัวการที่มีอำนาจผันแปรรูปต่างๆ ให้เป็นรูปใหม่ขึ้นมาได้นั้นมีหลายอย่างด้วยกัน และอย่างหนึ่งนั้นก็คืออำนาจของจิตนั่นเอง

ที่ได้บรรยายมาแล้วในเรื่องของจิตตสมุฏฐาน เช่น จิตตชรูปสามัญ คืออำนาจจิตที่บังคับให้รูปเป็นไปตามธรรมดาสามัญ ทำให้หายใจเข้า หายใจออก ทำให้หน้าแดง ทำให้หน้าซีด เป็นต้น

หรืออำนาจของจิตทำให้อิริยาบถใหญ่ทั้ง ๔ ตั้งมั่น หรือเคลื่อนไหว ตลอดจนทำให้หัวเราะและร้องไห้แล้ว ทำให้เกิดบาปเกิดบุญได้ทุกอย่าง

โดย พี่เณร...นำมาฝาก ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [30 พ.ย. 2549 , 09:08:47 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )


  สลักธรรม 2

บัดนี้ จะได้บรรยายถึงจิตตชกลาป ซึ่งหมายถึง อำนาจของจิตที่สามารถทำให้ กลุ่มรูป เกิดขึ้น คือเกิดขึ้นเป็นกลุ่ม ไม่ใช่รูปเดียว

ตามนัยแห่งวิสุทธิมรรค แสดงถึงจิตตชกลาปว่ามี ๘ โดยนับสัททนวกกลาป ๑ และสัททลหุตาทิทวาทสกกลาป อีก ๑ รวมกันเป็น ๒ กลาป เพิ่มเติมอีก แต่กลาปทั้ง ๒ นี้ เป็นอุตุชกลาปโดยตรงด้วย จะมีแสดงเมื่อถึงบทที่ว่าด้วยอุตุชกลาป

ดังนั้น ถ้าจะบรรยายในขณะนี้อีก ก็จะเป็นการซ้ำกันไป และตามนัยแห่งอภิธรรมมัตถสังคหะไม่นับสัททนวกกลาป กับสัททลหุตาทิทวาทสกกลาป รวมลงไปด้วย เพราะซ้ำกัน จึงมีจิตตชกลาปเพียง ๖ เท่านั้น

กลาปก็คือ กลุ่มรูปนั่นเอง และกลุ่มรูปทั้ง ๒ นี้ว่าด้วยเรื่องของเสียง แต่เสียงเกิดจากจิตหรืออาจจะเกิดจากอุตุก็ได้ คือเกิดจากสิ่งไม่มีชีวิตหรือมีชีวิตได้ทั้งสองอย่าง แล้วเสียงที่เกิดจากสิ่งที่มีชีวิตจึงจะมีวิการรูป ๓ แต่ถ้าเกิดจากอุตุโดยตรงวิการรูปย่อมจะไม่มี

ความจริงจิตตชกลาปทั้งหมดนั้น ก็ได้แก่จิตตชรูป ๑๕ นั่นเอง แต่เว้นสัททะและปริจเฉทรูปเสีย จึงเหลือเพียง ๑๓ ด้วยเหตุดังนี้เอง จิตตชกลาป คือกลุ่มรูปที่เกิดขึ้นมาจากอำนาจของจิตจึงเกิดได้เฉพาะสัตว์ที่มีชีวิตเท่านั้น

โดย พี่เณร...นำมาฝาก ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [30 พ.ย. 2549 , 09:09:34 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )


  สลักธรรม 3

ดังได้บรรยายมาแล้วว่า รูปกลาป หมายถึงรูปที่รวมกันเป็นหมวดหรือเป็นหมู่ หรือเป็นกลุ่มก้อน และรูปทั้งหมดนี้จะต้องประกอบด้วยองค์ ๔ คือ เกิดพร้อมกัน ดับพร้อมกัน มีที่อาศัยคือมหาภูตรูปที่เดียวกัน และจะต้องเป็นไปตามกฎเกณฑ์ทั้ง ๓ นี้เสมอ

กลุ่มของรูปที่เกิดขึ้นมาได้นั้น ก็อาศัยอำนาจของกรรม อำนาจของจิต อำนาจของอุตุ และอำนาจของอาหาร รวมอำนาจ ๔ ประการด้วยกัน แต่เรื่องอำนาจของกรรมทำให้เกิดกลุ่มรูปก็ได้แสดงไปแล้ว ต่อจากนี้ไปจะได้แสดงถึงอำนาจของจิจที่ทำให้กลุ่มของรูปเกิดขึ้นได้ต่อไป

เพราะว่าอำนาจของกรรมทำให้รูปเป็นไปต่างๆ แต่อำนาจของจิตมีอำนาจที่จะทำให้รูปเป็นไปต่างๆ ได้เหมือนกัน เช่นรูปที่แสดงออกซึ่งความดีใจ หรือตกใจ รูปของการเคลื่อนไหวต่างๆ มียืน เดิน เป็นต้น ตลอดไปจนถึงรูปของเสียงที่เกิดขึ้นมีพูดหรือร้องเพลง

รูปต่างๆ เหล่านี้ล้วนแต่เกิดขึ้นมาได้ด้วยอำนาจของจิตใจเป็นตัวการ หรือบังคับ หรือจะพูดว่า มีเจตนา ซึ่งก็แน่ละรูปที่แสดงออกทั้งหมดนี้มิใช่ว่าจะอาศัยแต่จิตใจเพียงอย่างเดียว หากแต่มีอำนาจอย่างอื่นร่วมด้วยอีกหลายอย่าง แต่เพราะกลุ่มรูปเหล่านี้เกิดขึ้นมาได้จากจิตใจเป็นตัวการสำคัญ หรือเป็นหัวหน้า จึงได้เรียกชื่อว่า จิตตชกลาป

โปรดติดตามตอนต่อไป


โดย พี่เณร...นำมาฝาก ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [30 พ.ย. 2549 , 09:10:21 น.] ( IP = 203.113.67.39 : : )


  สลักธรรม 4

ได้ความเข้าใจมากขึ้นครับ ในเรื่องของเสียงที่เกิดขึ้นมานั้น ที่เกิดจากอำนาจจิตใจ โดยมีเจตนาร่วมนั้น ทำให้นึกโยงไปถึงกรรมวาจาได้ดีทีเดียวครับท่านอาจารย์ที่เคารพ

กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์อย่างสูงครับผม

โดย ทับตะวัน (ทับตะวัน) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [30 พ.ย. 2549 , 09:45:24 น.] ( IP = 58.9.143.59 : : )


  สลักธรรม 5

กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์ค่ะ สำหรับคำอธิบายเรื่องของอำนาจจิตที่ไปแปรผันรูป

โดย เซิ่น (เซิ่น) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [30 พ.ย. 2549 , 10:34:57 น.] ( IP = 203.146.147.13 : : )


  สลักธรรม 6


มาศึกษาเรื่องรูปต่อค่ะ

ยิ่งเรียน ก็ยิ่งละเอียดลึกซึ้งมากขึ้น

กราบขอบพระคุณท่านอาจารย์ค่ะที่ช่วยเสริมสร้างปัญญาและนำแสงสว่างมาให้แก่ชีวิต

โดย พี่ดา (พี่ดา) ดูรายละเอียดสมาชิกคนนี้ [1 ธ.ค. 2549 , 19:32:25 น.] ( IP = 58.9.142.128 : : )

ขอเชิญแสดงความคิดเห็น
จาก : *
Code :
กรุณากรอก Code ตัวเลขด้านบน *
อีเมล์ : หากไม่ต้องการให้เว้นว่าง
รูปภาพ : ไม่เกิน 150KB
รายละเอียด :
Icon Toy
Special command

* *
กรุณาคลิ๊ก Post message เพียงครั้งเดียว.... 

คำเตือน
  • การแอบอ้างใช้ชื่อบุคคลซึ่งอาจทำให้บุคคลนั้นเกิดความเสียหาย อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • การโพสรูปภาพที่ไม่เหมาะสม หรือ ไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าของภาพ อาจถูกดำเนินคดีทางกฏหมายได้
  • หากพบเห็นรูปภาพหรือกระทู้ที่ไม่เหมาะสมสามารถเมล์เข้ามาได้ที่ freewebboard@thaimisc.com โดยระบุ subject "กระทู้ไม่เหมาะสม" พร้อมทั้งระบุ ADDRESS ของเว็บบอร์ด

ผู้ช่วยเหลือ-แหล่งข้อมูล

[ คีตธรรม ] [ ตารางสี ] [ ค้นหาเพลง ]

ลานภาพ

อบรมวิปัสสนา

ค้นหา

ค้นหา-GooGle

สร้างสรรค์โดย a2.gif (164 bytes) http://www.abhidhamonline.org